euroradiofm

Як сілавікі праслухоўваюць беларусаў? — Еўразум за 13 сакавіка | Новости Беларуси за 13 марта by Euroradio

ААН прагназуе, што ежа ў Беларусі падаражэе за 2026 год так жа, як у краінах Блізкага Усходу і Паўночнай Афрыкі. Хутчэйшая інфляцыя (і то не нашмат) — толькі ва Украіне, якая пяты год знаходзіцца ў стане вайны. Ды што не так з сельскай гаспадаркай у Беларусі? Лукашэнка спрабуе высветліць гэта, наведваючы чарговы кароўнік. На гэтым тыдні ён ізноў змагаўся і з пасярэднікамі — але толькі з "няправільнымі". Бо ёсць, імаверна, і "правільныя" — даход ад паслуг якіх ідзе ў "правільныя" кішэні. А яшчэ — улады вырашылі, што беларусы п'юць зашмат імпартнага піва. Пра гэта і шмат што іншае размаўляем у стрыме з блогерам Аляксандрам Кныровічам.

Чым жыве беларуская моладзь? — Еўразум за 12 сакавіка | Новости Беларуси за 12 марта by Euroradio

Вайна ў Іране чакана прывяла да росту коштаў на паліва ў краінах Еўропы і ў Вялікабрытаніі. І хоць менавіта гэты, звязаны з вайной, рост коштаў Расію і Беларусь наўрад ці закране, на стан іх эканомік уплывае іншая вайна. І санкцыі. Якія, як вядома, эканоміку “ўмацоўваюць”, але неяк адмоўна. У Беларусі ў гэты час прэм'ер Турчын заклікае дыпламатаў больш актыўна “тлумачыць Захаду”, а Лукашэнка хваліцца “адціснутым” у амерыканцаў рэстаранам хуткага харчавання і загадвае абавязкова прывесці туды на абед спецпрадстаўніка Трампа Джона Коўла. Ці паўплывае вайна ў Іране на кошт бензіна ў Беларусі, і ці атрымаецца ў Лукашэнкі зарабіць і на гэтай вайне? Як праблемы ў расійскай эканоміцы адбіваюцца на эканоміцы беларускай, і чаму чыноўнікаў так моцна пачалі хваляваць санкцыі? Што адбываецца з цэнамі на прадукты, і калі пачнуць даражэць “жыроўкі”? Гэтыя ды іншыя эканамічныя тэмы абмяркоўваем у жывым эфіры Еўрарадыё з прадстаўніцай па эканоміцы і фінансах Аб'яднанага пераходнага кабінета, эксперткай у сферы дзяржаўнага кіравання і міжнароднага развіцця, магістаркай эканомікі Алісай Рыжычэнка

12 сакавіка ў эфіры Еўрарадыё — журналіст, тэлевядоўца, магістр палітычных навук Алесь Залеўскі. Свабода беларуса пачынаецца са свабоды на сваім кавалачку зямлі, у сваім кутку. Месцы, дзе мы можам рабіць свабодна тое, што лічым патрэбным і правільным. Наш нацыянальны, культурны ландшафт — хутарскі. Калгас — гэта не наш ландшафт. Быць гаспадаром на сваёй зямлі заўсёды з'яўлялася першасным для беларуса. І мы абавязкова да гэтага вернемся, і спраўдзім свае мары, перакананы Алесь Залеўскі. Пра тое, чаму для беларусаў так важна свабода, ці вернемся мы на Бацькаўшчыну, і з чым, мы і разважаем у праграме “Ідэя Х” з Алесем Залеўскім.

Як сведчаць вынікі сацыялагічных апытанняў, праведзеных даследчыкамі Chatham House і iSANS, пераважная большасць беларусаў падтрымлівае збліжэнне Захаду з Беларуссю. Паводле звестак iSANS, 63% мяркуюць, што Еўрасаюзу варта пачаць дыялог з цяперашнім кіраўніцтвам Беларусі. Ісці, так бы мовіць, у фарватары ЗША. Невядома, што там наконт падтрымкі абдорвання Лукашэнкі падарункамі з сувенірнай крамы Белага дома, але супраць вызвалення палітвязняў выказаліся толькі 14%. А тут акурат і Коўл едзе ў чарговы раз у Мінск. Усе спадзяюцца, што гэта азначае новыя вызваленні. Якія, не выключана, яшчэ больш зменяць агучаныя сацыёлагамі лічбы ў бок, пажаданы для прыхільнікаў наладжвання адносінаў паміж Захадам і Лукашэнкам. Ці можна давяраць прыведзеным сацыёлагамі лічбам, і што гэта азначае для дэмсіл і іх пазіцыі? Якую выснову з агучаных лічбаў мусяць вынесці еўрапейскія палітыкі, і ці паўплывае абурэнне Рыжанкова на іх рашэнні адносна Лукашэнкі? Што гэтым разам прапануе Коўл Лукашэнку за вызваленне палітвязняў, і ці варта чакаць хуткай адлігі ў Беларусі? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае палітычны аглядальнік Радыё Свабода Юрый Дракахруст

Падчас сёлетняга Венецыянскага біенале група беларускіх мастакоў, якія знаходзяцца ў выгнанні, прадставіць у Бенедзікцінскай царкве сваю “імерсіўную мультысэнсарную выставу” паз назвай “Official. Unofficial. Belarus”. І гэта сумесная праца сузаснавальніка Беларускага свабоднага тэатра Мікалая Халезіна, дызайнера Уладзіміра Цэслера, кампазітаркі Вольгі Падгайскай. Што з сябе ўяўляе Венецыянскае біенале, і чаму для беларускай культуры ў выгнанні так важна быць там прадстаўленай? Якую ідэю ўвасабляюць працы на выставе і ці магчыма ператварыць яе ў тэатральную дзею? Ці здольныя беларускія творцы знайсці сваё месца на Захадзе, і ці варта чакаць хуткай адлігі ў Беларусі? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказваюць куратарка выставы Даніэла Каляда і аўтар адной з прац, мастацкі кіраўнік Беларускага свабоднага тэатра Мікалай Халезін

Што адбываецца з жанчынамі пасля сарака? — Еўразум за 11 сакавіка | Новости Беларуси за 11 марта by Euroradio

Трамп ізноў, пасля пэўнага перапынку, пазваніў Пуціну. І ледзь не са слязамі на вачах распавядаў пра гэтую размову і яе вынікі. Колішнія адчуванні вяртаюцца — прэзідэнт ЗША мае невытлумачальныя сімпатыі да Пуціна і Расіі і адмаўляцца ад іх не хоча. Таму спадзяванні Еўропы, Украіны, беларусаў, якія бачаць і разумеюць расійскую пагрозу, на тое, што Трамп і ЗША разам з ім прыйдуць да прытомнасці, застаюцца марнымі. І вяртаецца ўсведамленне гульні, якую вядуць ЗША, Расія і Кітай без удзелу як Еўропы, так і любых іншых “гульцоў”. Якую пагрозу для еўрапейскай бяспекі нясе імкненне Трампа знайсці агульную мову з Пуціным і дагадзіць Маскве ў яе патрабаваннях? Якую ролю ў гэтых працэсах адыгрывае Мінск, і пры чым тут Кітай? Ці рызыкуе Еўропа не трапіць за стол перамоў паміж ЗША і Расіяй па пытанні еўрапейскай бяспекі, і з якімі прапановамі едзе ў Мінск Коўл? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у штотыднёвым жывым эфіры Еўрарадыё з палітычным аглядальнікам, гісторыкам Аляксандрам Фрыдманам

Беларуская моладзь сёння расце ў даволі замкнёнай рэчаіснасці: палітычны крызіс, санкцыі, складанасці з паездкамі за мяжу, абмежаваныя кантакты са светам. Інтэрнэт застаецца амаль адзінай прасторай, дзе можна шукаць адказы, спрачацца і фармаваць сваю ідэнтычнасць. Але чый кантэнт там аказваецца бліжэй і больш зразумелым — беларускі ці ўсё ж той самы “рускі свет”, які актыўна размаўляе з моладдзю праз сацсеткі і YouTube? Нядаўна журналіст Дмітрый Гурневіч Радыё Свабода паразмаўляў у сваёй праграме з вядучымі шоу "О(б)суждаем" — Іванам Прусам і Глебам Сямёнавым. Размова атрымалася жывая: пра мову, “трушнасць”, беларускую ідэнтычнасць, медыяпрастору і пра тое, як сёння ўвогуле гаварыць з моладдзю так, каб яны слухалі. Але за гэтай гутаркай хаваецца і больш шырокае пытанне. Ці можа беларускі кантэнт сёння сапраўды канкурыраваць за ўвагу моладзі? Што глядзіць моладзь, чым жыве? Асобна пагаворым і пра рэакцыю аўдыторыі. Слухачы Радыё Свабода прывыклі бачыць у студыі палітыкаў, аналітыкаў і іншых гасцей старэйшага пакалення. Як яны ўспрынялі з'яўленне двух маладых ютуб-ведучых — станоўча ці без “душных” каментароў усё ж не абышлося? Пра гэта і не толькі ў эфіры Еўрарадыё гаворым з Дмітрыем Гурневічам.

Сабраўшы ў Авальным кабінеце пастыраў з усяго ЗША, каб разам памаліцца аб “наданні яму сілы”, а войскам ЗША — перамогі, Трамп заявіў, што нічога, апроч капітуляцыі, ад улад Ірана не прыме. Але пазней заявіў, што ЗША ў Іране ўжо фактычна перамаглі. Хоць новага лідара там і выбралі без удзелу ў выбарчым працэсе прэзідэнта ЗША, але іранскі народ уладу ўзяць у свае рукі не здолеў, і курды вайной на рэжым аятол не пайшлі. Затое Трамп пагаварыў з Пуціным і ізноў застаўся задаволеным пачутым. А ў Мінск 19 сакавіка мусіць прыехаць Джон Коўл. Толькі тут пра вынікі гаварыць зарана. Што стаіць за словамі Трампа пра перамогу ў Іране, і ці чакаць наземнай аперацыі як працягу развіцця супрацьстаяння? Чаму Трамп так упарта трымаецца за сімпатыі да Пуціна, і пры чым тут Кітай? Якіх дамоўленасцей паміж ЗША і рэжымам Лукашэнкі варта чакаць па выніку візіту Коўла ў Мінск, і чаму Еўропа не адрэагавала на вызваленне 18 палітвязняў так, як чакаў Рыжанкоў? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у штотыднёвым жывым эфіры Еўрарадыё з дацэнткай, кандыдаткай гістарычных навук, эксперткай па міжнароднай палітыцы Розай Турарбекавай

Пакуль вакол усе эксперты і каментатары разважалі пра тое, як моцна лёс Хаменеі напалохаў Пуціна і Лукашэнку, прэзідэнт ЗША Дональд Трамп патэлефанаваў у Крэмль і застаўся вельмі задаволены размовай з прэзідэнтам Расіі. А ў Мінск неўзабаве прыедзе спецпрадстаўнік Трампа па Беларусі Джон Коўл. І не падобна, каб Пуцін альбо Лукашэнка атрымалі з Вашынгтона “чорную метку”. У гэтай сітуацыі беларускім дэмсілам толькі і застаецца, што рыхтавацца да прыёму новай групы дэпартаваных з краіны палітвязняў. Ну і браць удзел у выбарах у Каардынацыйную раду… Ці варта было ў Мінску і Маскве ўспрымаць падзеі ў Іране як сігнал рэжымам Беларусі і Расіі, і ці здолеў Трамп напалохаць Лукашэнку і Пуціна? Чаму Трамп так упарта трымаецца за сімпатыі да Пуціна, і якое значэнне такія яго паводзіны маюць для Беларусі? Што стаіць за зменай рыторыкі Бабарыкі, і ці ёсць будучае ў такіх структур, як партыя “Разам” і Каардынацыйная рада? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з сябрам “Вольнай Беларусі”, кіраўніком варшаўскага Цэнтра палітычнага аналізу і прагнозу, доктарам палітычных навук Паўлам Усавым

Імперыя Ганны Сялук — якія мэты яна ставіць? — Еўразум за 10 сакавіка | Новости Беларуси за 10 марта by Euroradio

У Беларусі нафтавы рынак дэманструе рэкордны рост цэн, і на гэтым фоне ўсё часцей гучыць пытанне, як гэта адбіваецца на прамысловасці і паўсядзённым жыцці грамадзян? Белнафтахім спрабуе стрымаць кошты на паліва, але наколькі яны збалансаваныя адносна сусветнага рынку і якая сітуацыя з бензінам у краіне? Паралельна курс беларускага рубля рэагуе на ўмацаванне долара, растуць золатавалютныя рэзервы, а насельніцтва прадае замежную валюту. Што там з інфляцыяй? Асобная тэма — знешні гандаль. Урад зацвердзіў праграмны план развіцця супрацоўніцтва з Афрыкай на 2026–2030 гады, мэта якога — стварыць устойлівую прысутнасць беларускіх тавараў, паслуг і тэхналогій на кантыненце і ўмацаваць гандлёвыя сувязі. Пра гэта і не толькі ў эфіры Еўрарадыё гаворым з эканамісткай Анастасіяй Лузгіной.

У Беларусі палітычная сітуацыя працягвае заставацца складанай: грамадства шукае шляхі, як змяніць становішча ў краіне, і адначасова абараніць людзей ад наступстваў ціску і санкцый. На гэтым фоне важную ролю адыгрывае дыялог з Еўрапейскім Саюзам і іншымі міжнароднымі партнёрамі. Апошняе пасяджэнне Кансультатыўнай групы ЕС і беларускіх дэмакратычных сіл паказала, што стратэгія павінна быць доўгатэрміновай і комплекснай: санкцыі застаюцца інструментам, але неабходна шукаць спосабы падтрымкі грамадства і прадухілення ізаляцыі Беларусі. Гэта і не толькі ў эфіры Еўрарадыё абмяркоўваем з віцэ-спікеркай Каардынацый Рады і ўдзельніцай фракцыі "Моладзевы наступ" Лізай Прокопчык. Таксама пагаворым пра яе ўдзел у палітычнай панэлі, абмяркуем падрыхтоўку да выбараў у КР, планы "Моладзевага наступу" і шляхі падтрымкі грамадства, каб яно магло развівацца нават ва ўмовах ціску і санкцый. Як кажа сама Ліза, шукаць новыя магчымасці, будаваць сувязі і ствараць будучыню крок за крокам — гэта та яшчэ прыгода.

Трамп вырашыў разабрацца з “пытаннем Ірана” ў сваім стылі: пасля кароткіх і няўдалых перамоў распачаў ваенную аперацыю. Адначасова заяўляючы, што мэты змяняць рэжым ён перад сабой і арміяй ЗША не ставіць. Маўляў, калі народ Ірана хоча такой змены, то ён мусіць зрабіць гэта сам. Пакуль ЗША і Ізраіль знішчаюць ваенную і ядзерную інфраструктуру краіны. Вось толькі народ Ірана чакаў такой сілавой падтрымкі сваіх пратэстаў з боку Трампа значна раней. Але той не асабліва спяшаўся выконваць абяцанне і дасылаць дапамогу. Якія перспектывы развіцця падзей у Іране, і як тое, што там адбываецца, уплывае на Беларусь? Чаму магчымае падзенне рэжыму аятол можа стаць вырашальным у выбары далейшага вектара знешняй (магчыма, і ўнутранай) палітыкі Лукашэнкі? Ці вырашае праблему існавання аўтарытарнага ці таталітарнага рэжыму ў краіне вонкавае ўздзеянне, і ці варта на яго спадзявацца беларусам? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з кандыдатам гістарычных навук Яўгенам Красуліным

Два святы ўжо не першы год стабільна падзяляюць беларусаў: 23 лютага і 8 сакавіка. І калі ў адносінах да так званага “дня абаронцы” падзел ідзе па простым прынцыпе “святкую / не святкую”, то з “жаночым днём” усё больш складана. І кожны год ад простай дыскусіі “як святкаваць і віншаваць” даходзіць да спрэчак пра патрыярхат і фемінізм. І гэты раскол тым больш заўважны на фоне падзелу беларускага грамадства на дыяспару і “вялікую зямлю”. Плюс на фоне аб'яўленага ў Беларусі “года беларускай жанчыны”. Якая розніца паміж "8 сакавіка" ў Беларусі і ў дыяспары, і як змянілася значэнне гэтай даты апошнім часам? Як адзначалі гэтую дату жанчыны з прадэмакратычнай супольнасці і на якія тэмы спрачаліся ў сацсетках гэтым разам? Ці дойдуць скаргі жанчын праз ТikTok да Лукашэнкі, і чаму прапагандысты так нервова рэагуюць на такую форму зваротаў? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з медыяэксперткай і гендарнай даследчыцай Ірынай Сідорскай

Ці спадабаецца Коўлу беларускі Мак? — Еўразум за 9 сакавіка | Новости Беларуси за 9 марта by Euroradio

Здаецца, што культурніцкая дзейнасць дыяспары турбуе рэжым не менш, а часам, можа, і больш, чым яе палітычная актыўнасць. Менавіта таму “экстрэмісцкімі” абвяшчаюцца і беларускія выдавецтвы за мяжой, і пісьменнікі, і іх кнігі. Што, безумоўна, стварае новыя складанасці і перашкоды для іх дзейнасці, але не спыняе. Так і Беларускі ПЭН, які 27 лютага прызналі “экстрэмісцкім фарміраваннем”, працягвае сваю дзейнасць. З апошняга: выданне складанкі “Свабода як біяграфія” — васямнаццаць гутарак з інтэлектуаламі, праваабаронцамі, журналістамі і творцамі, якія сталі сведкамі і ўдзельнікамі перамен у Беларусі ў апошнія паўстагоддзя. Дарэчы, 9 сакавика стала вядома, што "Фонд Kamunikat.org", "Lohvinau Publishing House" і "Andrei Yanushkevich Publishing" таксама были прызнаныя "экстрэмісцкіми фармаваннямі". Чым цікавая складанка “Свабода як біяграфія” і ў чым адметнасць кнігі старшыні Рады БНР Івонкі Сурвілы? Чаму рэжыму не дае спакою культурніцкая дзейнасць беларусаў за мяжой, і чым небяспечная літаратура? Ці ёсць для беларускіх творцаў месца на сусветным кніжным рынку, і як прыцягнуць увагу да беларускай літаратуры? На гэтыя ды іншыя пытанні ў жывым эфіры Еўрарадыё адказвае старшыня Беларускага ПЭНа Таццяна Нядбай і выдавец, заснавальнік фонду kamunikat.org Яраслаў Іванюк

Тое, што ваенная аперацыя ЗША і Ізраіля ў Іране прывядзе да росту коштаў на нафту, а адпаведна і на бензін, было чакана. Але тое, што ваенныя дзеянні ахопяць практычна імгненна амаль усе краіны, якія суседнічаюць з Іранам, стала непрыемным сюрпрызам. А ўсе гэтыя краіны таксама здабываюць нафту, і вайна на яе здабычу паўплывала адмоўна. Як і на гандаль, а ў выніку — на кошт нафты, газу ды паліва. І вось пакуль іншыя турбуюцца праз гэтыя ваенна-нафтавыя праблемы, у Беларусі Наталля Качанава старанна касплэіць Лукашэнку, наведваючы розныя фермы да сельгаспрадпрыемствы. А дэмсілы за мяжой рыхтуюцца да выбараў у Каардынацыйную раду ды займаюцца партыйным будаўніцтвам. Што адбываецца на рынку нафты і наколькі могуць вырасці кошты на бензін? Ці варта спадзявацца, што Трамп вырашыць пытанне з ростам коштаў на нафту, і пры чым тут расійскія танкеры? Навошта Качанава касплэіць Лукашэнку, і ці павераць беларусы ў змену рыторыкі Бабарыкі? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з рэдактаркай выдання “План Б”, былой палітзняволенай Вольгай Лойка

Ва Украіне затрымана агентка лукашэнкаўскага КДБ, якая працавала пад прыкрыццём журналісткі і выведвала інфармацыю, найперш датычную беларускіх добраахвотнікаў. А ў Малдове выкрылі былога намесніка кіраўніка Службы бяспекі Малдовы. Па звестках спецслужб, ён перадаваў сакрэтную інфармацыю, якая тычылася бяспекі Румыніі. Тое, што агентаў замежных спецслужб перыядычна выкрываюць, — звычайная справа. Але далёка не заўсёды гэта інфармацыя становіцца публічнай. Чым цікавыя затрыманні шпіёнаў лукашэнкаўскага КДБ ва Украіне і асабліва ў Малдове? Што стаіць за актывізацыяй КДБ за мяжой, і адкуль рэсурсы на такія аперацыі? Як выкрыццё беларускіх агентаў і шпіёнаў звязана з перамовамі Мінска і Вашынгтона і аперацыяй у Іране, і ці магчыма праверыць дэмсілы на агентуру? На гэтыя ды іншыя пытанні ў жывым эфіры Еўрарадыё адказвае палітычны аналітык, эксперт міжнароднай аналітычнай сеткі Research Solutions Ігар Тышкевіч

Лукашэнка выпускае вязняў і дазваляе ім застацца ў краіне? — Еўразум за 6 сакавіка | Новости Беларуси за 6 марта by Euroradio

Пасля пратэстаў 2020-га прайшло амаль шэсць гадоў. Увесь гэты час Лукашенка працягвае выціскаць беларусаў з краіны, раскідваючы нас па свеце. Але нават на адлегласці людзі працягваюць спрачацца, абмяркоўваць і шукаць адказы на складаныя пытанні пра будучыню, пра ўзаемны давер і пра тое, як змянілася краіна і самі беларусы за гэтыя гады. Пра гэта і не толькі пагаворым у эфіры Еўрарадыё з лідарам гурта “Дай Дарогу!” Юрыем Стыльскім, які, знаходзячыся ў эміграцыі, працягвае актыўна працаваць: запісвае песні, здымае кліпы, ездзіць на гастролі па свеце, рыхтуецца да выступлення на Дзень Волі ў Вільнюсе... Пагаворым пра музыку і новыя праекты, пра жыццё беларускага артыста за мяжой, пра тое, як змяняецца публіка і настроі людзей. І наогул — пра беларусаў сёння: пра раз'яднанасць, стомленасць і пра тое, што з гэтым рабіць.

Тое, што ў ЗША, Ізраіля ды шэрага іншых краін альбо непрыхаванае супрацьстаянне, альбо не вельмі добрыя адносіны, ні для каго не сакрэт. Як і тое, што сітуацыя даўно знаходзілася на мяжы ваеннага канфлікту. Тым не менш, не да канца зразумела, што ставіць сабе мэтай Трамп, распачаўшы сумесную з Ізраілем ракетную атаку на Іран. Асобныя эксперты перасцерагаюць, што гэта пачатак Трэцяй сусветнай вайны. Беларусам жа цікава, як гэтая “спецаперацыя” паўплывае на перамовы Вашынгтона з Мінскам… Ці стала зразумела, што ставіць сабе мэтай Трамп, распачаўшы аперацыю ў Іране, і ці да беларускіх праблем цяпер адміністрацыі Трампа? Сапраўды Трамп забыў, хто такі Лукашэнка, ці толькі зрабіў выгляд, калі яму задалі пытанне пра адносіны паміж ЗША і Беларуссю, і чаму ён ні разу не назваў прэзідэнтам Лукашэнку? Ці будзе сусветная вайна, і ці даюць апошнія затрыманні і прысуды падставы меркаваць, што пачынаецца працэс змяншэння ўзроўню рэпрэсій? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае амерыканіст, дарадца Агенцтва еўраатлантычнага супрацоўніцтва Антон Пянькоўскі .

У апошнія дні былі агучаны шалёныя прысуды двум журналістам па абвінавачванні ў “здрадзе дзяржаве”, і яшчэ адзін журналіст па гэтым жа артыкуле абвінавачваецца. Былі новыя затрыманні і прысуды “па справе Гаюна”, а Беларускі ПЭН-Цэнтр быў абвешчаны з ініцыятывы КДБ “экстрэмісцкім фарміраваннем”. Але і былі вызваленыя 15 палівязняў 5 сакавіка. На гэтым фоне, хоць мы і чакаем новых вызваленняў палітвязняў у выніку перамоў Вашынгтона з Мінскам, у спыненне рэпрэсій верыць складана. Як бы не дайшло да спынення любых перамоў і вызваленняў. Ці застаецца ў Трампа цікавасць да перамоў з Лукашэнкам, і як на гэты працэс уплывае ваенная аперацыя ЗША ў Іране? Якія яшчэ санкцыі могуць зняць ЗША ці на якія ўступкі пайсці, каб былі вызвалены ўсе палітвязні, і ці ўзнімаецца падчас перамоў тэма спынення рэпрэсій? Ці гатовы ЕС да змены палітыкі адносна рэжыму Лукашэнкі, і якую ролю ў гэтым іграе Кіеў? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае экспертка па палітычнай камунікацыі, сяброўка Кааліцыі за вызваленне палітвязняў Настасся Касцюгова.

У 1970-я Іран быў адной з самых заможных краінаў свету. У што "Ісламская рэвалюцыя" ператварыла яго эканоміку і чаму косткай у горле для аяталы не толькі Ізраіль і ЗША — але і Аб'яднаныя Арабскія Эміраты? Абмяркоўваем гэта з блогерам Аляксандрам Кныровічам. Таксама пагаворым пра тое, якую цану Беларусі давядзецца заплаціць, каб увайсці ў Еўрапейскі саюз, цэны на прадкуты і кароў, да якіх Лукашэнка ставіцца заўважна лепш, чым да людзей.

Ці адцягне Іран увагу ад беларускіх палітвязняў? — Еўразум за 5 сакавіка | Новости Беларуси за 5 марта by Euroradio

Калі былыя палітзняволеныя выходзяць з турмы, іх жыццё далёка не адразу вяртаецца да нормы. Псіхічныя траўмы, падарванае здароўе, легалізацыя і адсутнасць працы ў новай краіне і “воўчы білет” (калі раптам цябе не вывезлі з Беларусі) робяць адаптацыю вельмі складанай. Як дапамагаць тым, каго выпусцілі, пакінуўшы на Радзіме, і хто можа гэта рабіць, каб не трапіць пад рэпрэсіі — вялікае пытанне. І пра гэта трэба гаварыць, бо перспектыва таго, што такіх людзей можа быць больш — цалкам верагодная. За мяжой беларускія экс-палітвязні атрымліваюць рэальную падтрымку: валанцёры і арганізацыі аб'ядноўваюцца, каб дапамагчы з жыллём, медыцынай, легалізацыяй і вырашэннем іншых праблем. Гэта сапраўдная праца — з неабсяжным аб'ёмам часу і сіл, якія людзі аддаюць дзеля ратавання чужых лёсаў. Часам у такой працы бываюць збоі: калі пачытаць сацсеткі можна знайсці розныя рэакцыі — ад разумення нагрузкі і слоў падтрымкі да крытыкі і пытанняў: “за што вы атрымліваеце грошы?”. Падрабязнее пра ўсё гэта ў эфіры Еўрарадыё размаўляем з актывісткай Настай Базар, якая дапамагае экс-палітвязням у Цэнтры Беларускай Салідарнасці.

Пакуль Іран пад ударам, Аляксандр Лукашэнка міжволі параўноўвае ўстойлівасць тамтэйшай сістэмы са сваёй. У Тэгеране, нягледзячы на каласальны ўплыў рахбара, улада падзеленая паміж некалькімі цэнтрамі сілы і падмацаваная моцнай ідэалогіяй — гэта не чыстая персаналісцкая дыктатура. У Беларусі ж гадамі выбудоўвалася канструкцыя “пад аднаго чалавека”: без самастойных інстытутаў і паўнавартаснай эліты, з ідэалогіяй, што зводзіцца да лаяльнасці правадыру. Сістэма, якая фактычна трымаецца на адной персоне, выглядае куды больш уразлівай у крытычны момант. Тым часам Лукашэнка апынуўся між двух (ці нават трох) агнёў: Пуцін усё глыбей уцягвае яго ў вайну, Кіеў трымае беларускі рэжым на прыцэле, а Дональд Трамп ужо б'е па старых сябрах дыктатара — ад Мадуры да Хаменэі — і нагадвае пра тысячу з лішкам палітвязняў. Ці магчымы ў Мінску транзіт улады паводле сцэнару Масквы? Наколькі вернымі ў вырашальны момант апынуцца сілавікі? Пра гэта і не толькі ў эфіры Еўрарадыё размаўляем з палітычным аналітыкам ІА “Позірк” Аляксандрам Класкоўскім.

Ваенныя дзеянні ў Іране і вакол яго адцягнулі ўвагу нават ад вайны ва Украіне, не кажучы ўжо пра сітуацыю ў Беларусі. І для вонкавага назіральніка шматлікія ракетныя абстрэлы ды паведамленні аб забітых сапраўды выглядаюць больш трагічна, чым рэпрэсіі лукашэнкаўскага рэжыму супраць свайго народа, але не для беларусаў. Якія чакаюць як працягу вызваленняў, так і спынення рэпрэсій. Вось толькі стратэгіі для дасягнення гэтых мэт могуць быць розныя. Адны спадзяюцца на ўзмацненне ціску, іншыя няспынна сустракаюцца з палітыкамі ЗША і ЕС і пераконваюць іх пайсці Лукашэнку на ўступкі, змяніць палітыку адносна Мінска. Чым былі адметныя сустрэчы, якія ладзілі ў Вашынгтоне сябры Кааліцыі за вызваленне палітвязняў у Беларусі, і ці да беларускіх праблем было гэтым разам прадстаўнікам адміністрацыі Трампа? Якія спадзевы ў сябраў Кааліцыі на Вялікабрытанію, і ці пойдзе Лондан на змякчэнне пазіцыі адносна рэжыму Лукашэнкі? Ці даюць апошнія затрыманні і прысуды падставы меркаваць, што пачынаецца працэс змяншэння ўзроўню рэпрэсій, і ці плануюць сябры Кааліцыі балаціравацца ў Каардынацыйную раду? Гэтыя ды іншыя тэмы абмяркоўваем у жывым эфіры Еўрарадыё з кіраўніком Агенцтва еўраатлантычнага супрацоўніцтва, сябрам Кааліцыі за вызваленне палітвязняў у Беларусі Валерыем Кавалеўскім.

5 сакавіка ў эфіры Еўрарадыё — магістарка сацыялогіі і антрапалогіі Маргарыта Тарайкевіч. Таталітарныя рэжымы вельмі любяць, каб усе людзі прытрымліваліся адной ідэалогіі, кіраваліся адной ідэяй і імкнуліся да адзінай мэты. Але беларусы гэтага ўжо маюць аж занадта, і сёння нам неабходна свабода. Тая свабода, якая дае магчымасць пачувацца ў сваёй краіне камфортна і якая дазваляе рабіць усё, каб ты, твая сям'я і твая Бацькаўшчына развіваліся. Гэта база, якая дае магчымасць развівацца і нацыянальнаму складніку. Які, найперш, выяўляецца ў культуры, пераканана Маргарыта Тарайкевіч. Пра тое, чаму для грамадства важна, але і небяспечна мець агульную нацыянальную ідэю, навошта быць беларусам па-за Беларуссю, і наколькі беларусы насамрэч талерантная нацыя, мы і разважаем у праграме “Ідэя Х” з Маргарытай Тарайкевіч.

Словы Трампа пра Лукашэнку і сітуацыя на Блізкім Усходзе — Еўразум за 4 сакавіка | Новости Беларуси за 4 марта by Euroradio

Па словах Трампа, у яго “добрыя адносіны з кіраўніком Беларусі”. Што праўда, прэзідэнт ЗША не прыгадаў (ці адмыслова не сказаў) ні імя, ні пасаду таго, з кім у яго “добрыя адносіны”. Адны зрабілі з гэтага выснову, што Трампу і Лукашэнка, і Беларусь “да далёкай зоркі”, іншыя ўспрынялі як доказ, што дыялог паміж Мінскам і Вашынгтонам актыўна працягваецца. У той жа час ЕС працягнуў дзеянне санкцый у дачыненні да рэжыму Лукашэнкі. Але ўвядзенне 20-га пакета было заблакіравана. І не таму, што рэжым у Мінску спыніў рэпрэсіі і дапамогу расійскай арміі… Як з дыпламатычнай мовы перакласці адказ Трампа на пытанне пра Беларусь і Лукашэнку, і чаму Лукашэнка так доўга маўчаў наконт сітуацыі ў Іране? Чаму ЕС не ўхваляе 20-ы пакет санкцый, і ці не прымусяць апошнія падзеі ў Іране змяніць еўрапейскую палітыку адносна Мінска? Ці не знікла патрэба ў існаванні Каардынацыйнай рады, і чым варта займацца дэмсілам — выбудоўваннем унутранай кааліцыі ці фарміраваннем Добраахвотніцкага корпуса? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае лідар спіса “Каманда Латушкі і рух “За свабоду”, кіраўнік Народнага антыкрызіснага ўпраўлення і намеснік кіраўніцы Аб'яднанага пераходнага кабінета Павел Латушка.

У Беларусі працягваецца расці захворвальнасць на грып і вострыя рэспіраторныя інфекцыі, асабліва сярод дзяцей. З канца студзеня колькасць хворых павялічылася на 18–23%, і хоць пікавы перыяд прыпадаў на другую палову лютага, вірусы ўсё яшчэ актыўна цыркулююць па краіне: грып A (H3N2), рынавірусы, адэнавірусы, метапнеўмавірусы, вірусы парагрыпу і SARS-CoV-2. У эфіры Еўрарадыё педыятрка Мая Церакулава раскажа, як адрозніць грып ад прастуды і COVID-19, якія вірусы найбольш небяспечныя, і падзеліцца простымі спосабамі абароны сябе і блізкіх ад ускладненняў. Таксама паразмаўляем пра прышчэпкі.

У лютым Святлана Ціханоўская наведала заняткі дзіцячага хору Беларускай школы мастацтваў імя М. Равенскага ў Варшаве. Разам з Галінай Казіміроўскай, заснавальніцай гэтай школы і кіраўніцай легендарнага Вольнага хору. Хору, які не так даўно запісаў і выдаў на CD новы альбом харавых песень. Большасць якіх Галіна Казіміроўская адшукала ў архівах лонданскай бібліятэкі імя Скарыны. І сёння перад школай імя Равенскага, Вольным хорам (як і ў выпадку з большасцю беларускіх культурніцкіх і адукацыйных ініцыятыў за мяжой) паўстаюць пытанні фінансавання і памяшкання. Вырашыць якія сваімі сіламі ў дыяспары не атрымліваецца. Чым жыве сёння школа Равенскага, і ці карыстаецца яна папулярнасцю? З якімі праблемамі сутыкаецца школа і ад каго залежыць вырашэнне гэтых праблем? Што новага ў Вольнага хору, што такое праект “Пагружэнне” і што яшчэ цікавага хаваюць архівы лонданскай “скарынаўкі”? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае мастацкая кіраўніца і дырыжорка калектыву “Concordia Chor”, заснавальніца “Вольнага хору” і Беларускай школы мастацтваў імя М. Равенскага ў Варшаве Галіна Казіміроўская.

Ваенную аперацыю ў Іране Трамп плануе скончыць за месяц. А можа, і хутчэй. Бо там, пасля ліквідацыі кіраўніцтва, і сярод прадстаўнікоў улады ёсць жадаючыя дамаўляцца з ЗША, і народ гатовы ў зручны момант узяць уладу ў свае рукі. Вось толькі ў тым, што ўсё пойдзе па такім “заходнім сцэнары”, ёсць вялікія сумневы. Усё ж гэта Усход, які, як вядома, “справа тонкая”… Чаго чакае ад ваеннай аперацыі ЗША і ці варта Трампу спадзявацца на пажаданы вынік? Чаму Іран актыўна абстрэльвае ўсіх сваіх суседзяў, і якія пагрозы нясе такая стратэгія? Што ваенная аперацыя ў Іране мяняе для Масквы, і ці будзе пастаўлены Лукашэнка перад неабходнасцю рабіць выбар паміж двума “дзядамі”? Гэтыя ды іншыя тэмы абмяркоўваем у штотыднёвым жывым эфіры Еўрарадыё з кандыдаткай гістарычных навук, эксперткай па міжнароднай палітыцы Розай Турарбекавай.

Сітуацыя на Блізкім Усходзе закране беларусаў? — Еўразум за 3 сакавіка | Новости Беларуси за 3 марта by Euroradio

Бізнесмены бываюць розныя: і сумленныя, і махляры, і тыя, якія аддаюць перавагу крымінальным схемам. Але здараецца, што такім бізнесменам-крымінальшчыкам, які першым хапаецца за любыя крымінальныя схемы і прапановы, становяцца цэлыя дзяржавы. Бо там да ўлады прыходзяць кіраўнікі з бізнес-падыходам злодзея. І тады на дзяржаўным узроўні ва ўсе бакі ідзе кантрабанда ці скупляецца ў злодзеяў імі раней скрадзенае ў іншых людзей ці дзяржаў. Так, размова пра новае расследаванне BELPOL, якое раскрывае, як скрадзенае расіянамі ва Украіне збожжа становіцца “беларускім”, а потым трапляе на еўрапейскі рынак. Якім чынам збожжа з акупаваных тэрыторый Украіны трапляе ў Беларусь, і наколькі гэта законна? Ці ёсць доказы, што сланечнікавы алей з маркіроўкай “Зроблена ў Беларусі”, які ідзе ў Еўропу, вырабляецца з крадзенага сланечніка? Ці магчыма ў сённяшніх умовах узмацняць ціск на Лукашэнку, і чаго чакаць ад выбараў у КР? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з прадстаўніком ініцыятывы BELPOL Уладзімірам Жыгарам.

Хоць палітвязні і выходзяць паступова на свабоду, як у выніку перамоў з ЗША, так і па заканчэнні тэрміну зняволення, але агулам сітуацыя з рэпрэсіямі ў Беларусі не паляпшаецца. І рэлігійныя арганізацыі ды вернікі не выключэнне ў гэтым працэсе затрыманняў, прысудаў ды катаванняў. Актыўнасці па-за межамі звычайных службаў не вітаюцца. Калі гэта не актыўнасці сумесна з сілавымі структурамі ці аддзеламі ідэалогіі выканкамаў. А яшчэ дазволеныя “гуманітарныя місіі дапамогі” расійскім акупацыйным войскам. Што фіксуе маніторынг рэпрэсій, і якія тэндэнцыі панавалі ў лютым? Ці ёсць тлумачэнне, чаму менавіта частку штурмавікоў-крымінальнікаў абралі “валанцёры” са Свята-Елісавецінскага манастыра для дапамогі? Ці магчыма ў сённяшніх умовах святарам заставацца па-за дзяржаўнай палітыкай і пазбягаць ідэалогіі? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з тэалагіняй, эксперткай у галіне рэлігіі, палітыкі і абароны правоў Наталляй Васілевіч.

Ваенная аперацыя ЗША і Ізраіля супраць Ірана прыводзіць да чаканага выніку — росту коштаў на газ і паліва. Паводле інфармацыі Bloomberg, кошты на газ у Еўропе вырастуць на 130%. Адначасова BILD паведамляе пра павелічэнне кошту паліва і вялізныя чэргі на аўтазапраўках Германіі. Як гэтая сітуацыя паўплывае на беларускую эканоміку і звычайных беларусаў, пакуль ніхто сказаць не можа, але Турчын ужо прапаноўвае рэгуляваць заробкі. Чаго чакаць ад вайны ў Іране для еўрапейскіх спажыўцоў газу і паліва? Ці ўплывае ваенная аперацыя ў Іране на эканоміку Беларусі, і якім чынам? Што Лукашэнка прывёз з Масквы, і чаму Турчын вырашыў рэгуляваць заробкі? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае аўтар і вядоўца праграмы “Оптымум” на канале “Беларусы і рынак”, эканамічны аглядальнік Андрэй Махоўскі.

У адрозненне ад расійскіх МЗС і прапаганды, іх беларускія калегі вельмі асцярожна выказваюцца наконт падзей у Іране і распачатай ЗША і Ізраілем у дачыненні да рэжыму аятол ваеннай аперацыі. Ці ўвогуле маўчаць з гэтай нагоды. Абмежаваўшыся паходам, пад наглядам Азаронка і Гайдукевіча, з кветкамі да амбасады Ірана. Але менавіта гэта парачка з прапагандыста і палітыка гучна абурылася дзеяннямі Трампа і знішчэннем Хаменеі. Такі вось рэжым амаль поўнай цішыні. Нават Лукашэнка не выкарыстаў такую зручную трыбуну кароўніка для геапалітычнага стэндапа. Чаму прапаганда амаль не выказваецца з нагоды Ірана і смерці Хаменеі, і адкуль столькі смеласці ў Азаронка? Ці ўплывае ваенная аперацыя ў Іране на перамовы ЗША і Беларусі, а таксама на пазіцыю ЕС адносна лукашэнкаўскага рэжыму? Чым небяспечная вайна на Блізкім Усходзе для нашага рэгіёна і для Беларусі ў прыватнасці? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае паліталагіня, экспертка стратэгіі і аналітыкі, міжнародная сакратарка Задзіночання беларускіх студэнтаў Аліна Харысава

Раніцай суботы, 28 лютага, ЗША і Ізраіль распачалі ваенную аперацыю супраць Ірана. У адказ Іран запусціў ракеты не толькі па тэрыторыі Ізраіля, але і па ізраільскіх і амерыканскіх ваенных аб'ектах на тэрыторыі суседніх краін рэгіёна — Катара, ААЭ, Бахрэйна, Іарданіі. Пакуль размова ідзе пра “лакальную ваенную аперацыю”, але эксперты не выключаюць, што яна можа выліцца ў вялікі канфлікт. Лукашэнка ж у суботу правяраў, як засцелены саломай кароўнікі Лагойшчыны… Ці рэальна дасягнуць змены рэжыму аятол у Іране праз вайсковую аперыцыю знешніх сіл, і якія мэты ставяць перад сабой ЗША і Ізраіль? Ці існуе пагроза пачатку вялікай вайны ў рэгіёне, і ці закране гэта наш рэгіён? Ці варта чакаць падтрымкі Ірана з боку Пуціна і Лукашэнкі, і што стаіць за словамі Трампа адносна супрацы з лукашэнкаўскім рэжымам? Гэтыя ды іншыя тэмы абмяркоўваем у штотыднёвым жывым эфіры Еўрарадыё з палітычным аглядальнікам, гісторыкам Аляксандрам Фрыдманам

Апошняя бітва і прыкладанне МАХ — Еўразум за 2 сакавіка | Новости Беларуси за 2 марта by Euroradio

26 лютага адбыліся дзве падзеі, на першы погляд, ніяк паміж сабой не звязаныя. У сталіцы Літвы пачаў працу Віленскі міжнародны кніжны кірмаш, а ў Варшаве святкавала сваё 20-годдзе Еўрапейскае радыё для Беларусі. Абедзве гэтыя падзеі злучае адно імя — Ева Вежнавец. Менавіта пад гэтым творчым псеўданімам Святлану Курс ведалі спярша слухачы Еўрарадыё, а сёння ведаюць прыхільнікі яе творчасці. І асабліва яе аповесці “Па што ідзеш, воўча?”, пераклад на літоўскую мову якой на сёлетнім Віленскім кірмашы і прэзентавалі. Як пераклады на іншыя мовы змяняюць яе аповесць, і чым, на яе погляд, замежных чытачоў прываблівае яе “балотная кніга”? Чаму беларусаў так цягне ў родныя мясціны, хоць яны і ведаюць пра ўсе хібы і ганьбу Бацькаўшчыны? Адкуль у беларусаў столькі злосці адзін да аднаго, і што дае ёй падставы верыць у хуткі надыход светлых перамен? Пра гэта і шмат што іншае мы і разважаем у жывым эфіры Еўрарадыё з пісьменніцай, публіцысткай, даследчыцай Святланай Курс.

Музыка Сяргей Пукст узяўся за мемуары. Прычым піша іх у рэжыме рэальнага часу па замове "Мяне Няма". Называецца будучая кніга "Пукст Фікшн. Reality Book", і яе першы эпізод ужо дасяжны на патрыёне выдавецтва. "Вось літаральна некалькі дзён таму я за 25 еўра — цалкам мінская сума — адыграў канцэрт у варшаўскім сквоце. Сквот — гэта ўвогуле рэальнасць, якой я доўгі час быў пазбаўлены. У Беларусі няма сквотаў. Там і графіці нідзе няма. Наогул пустата", — пачынае мемуары музыка. З першым эпізодам кнігі можна пазнаёміцца бясплатна. А каб чытаць кожны наступны — трэба яго набыць. Падрабязна пра дзёрзкую ідэю напісання афлайн-серыяла ў жывым эфіры Еўрарадыё распавядаюць сам новаспечаны пісьменнік і яго больш заслужаны калега — аўтар раманаў і дырэктар "Мяне няма" Павел Анціпаў.

Да чарговых выбараў у Каардынацыйную раду застаецца не так і шмат часу, але пакуль не заўважна практычна ніякай актывізацыі на “агітацыйным фронце”. Не чуваць заклікаў з боку палітычных сіл альбо асобных актывістаў далучацца да іх выбарчага спіса, не прапаноўваюцца праграмы, не гучаць выбарчыя абяцанкі. Па шчырасці, апроч гучнага выхаду фракцыі “Беларусы” са складу дзеючай КР і закідаў ва ўнутраныя ТГ-чацікі з боку пакуль яшчэ “Моладзевага наступу” пра іх намер па сцягам ужо проста “Наступу” ісці на выбары, нічога і няма. А, яшчэ ёсць развагі пра магчымы рэйдарскі захоп КР лукашэнкаўскімі спецслужбамі. І гэта ў дадатак да перасцярогаў, ці ўсё магчымае зроблена для таго, каб было бяспечна прагаласаваць на выбарах у Каардынацыйную раду… Што адбываецца ў КР і як на працы гэтай структуры адбіўся выхад з яе складу цэлай фракцыі? Ці магчыма абараніць КР ад рэйдарскага захопу агентурай Церцеля, а тых, хто будзе галасаваць на выбарах, ад зліву іх дадзеных? Чым будзе адрознівацца сёлетняя “галасавалка” на выбарах у КР і чам “Гронка” не працавала амаль 6 месяцаў? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказваюць спікер Каардынацыйнай рады Арцём Брухан і стваральнік платформы Belarus ID для галасавання на выбарах у Каардынацыйную раду, платформы “Новая Беларусь”, праекта “Голас”, ІТ-прадпрымальнік Павел Лібер

З заяў і Трампа, і іншых прадстаўнікоў ЗША вынікае, што змена рэжыму не з'яўляецца асноўнай мэтай распачатай 28 лютага вайсковай аперацыі ў Іране. Дакладней, такой мэты ўвогуле няма. Эксперты лічаць, што Вашынгтон хоча скіраваць Іран на шлях Венесуэлы: прыбраць аўтарытарнага лідара і паставіць перад новым кіраўніцтвам старога рэжыму пэўныя ўмовы. А ваенная аперацыя толькі для таго, каб паказаць, што чакае тых, кім ЗША незадаволеныя. Ці з тымі, хто не выконвае ўзятыя на сябе абавязальніцтвы…. Ці стала зразумела, якія мэты ставяць перад сабой ЗША і Ізраіль у Іране, і ці сапраўды змена рэжыму — гэта не іх шлях? Ці існуе пагроза вялікай вайны ў рэгіёне, і як гэта закране Еўропу? Ці варта Лукашэнку пачынаць хвалявацца, і чаму Кіеў не ўхваляе сяброўства Трампа з Лукашэнкам? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае даследчых праграм па Расіі, Усходняй Еўропе і Еўразіі Фінскага інстытута міжнародных адносін Аркадзь Мошас.

Ты да я да мы з табой: як Пракоп'еў піярыць Ціханоўскага — Еўразум за 27 лютага | Новости Беларуси за 27 февраля by Euroradio

Памятаеце, як Уладзімір Зяленскі здзівіўся, што украінец з беларусам будуць размаўляць кожны на сваёй мове і пры гэтым адзін аднаго разумець? Гэта яшчэ што! Яшчэ і сёння трапляюцца людзі, якія шчыра здзіўляюцца, калі сустракаюць беларускамоўных беларусаў. У сэнсе беларусаў, якія ў жыцці гавораць на сваёй, нібыта дзяржаўнай, мове. Мове, у якой, ізноў жа нібыта, у Беларусі роўныя правы з “русским языком”. Беларусы нават адпаведнае свята прыдумалі — Дзень роднай мовы. Каб хоць раз на год, у адзін адмыслова вызначаны дзень, нешта агучыць па-беларуску. І да гэтага часу шчырыя беларусы з рускай мовай працягваюць верыць, што “русский язык” і “русский танк” паміж сабой сувязі не маюць. Дзе мяжа паміж русафобіяй і любоўю да беларускай мовы, і што перашкаджае беларусам засвоіць матчыну мову? Як давесці неабходнасць ведання і выкарыстання беларускай мовы, калі практычнага прымянення для яе амаль няма? Ці варта нават проста разважаць пра неабходнасць “моўнай дыскрымінацыі” адносна рускай мовы і ці прымуць такую беларусізацыю пад прымусам беларусы? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае блогер і тэлевядоўца Валер “Дарога” Руселік

26 лютага ў эфіры Еўрарадыё — блогерка, культуролаг, рэдактарка thisminsk.media Маргарыта Прохарчык. У беларусаў няма звыклых для нас сённяшніх мацюкоў, але ў нашага народа была свая лаянка. Яна не такая агрэсіўная, як тая, што мы чуем з усіх бакоў сёння, але акурат гэтая неагрэсіўная, поўная жартаўлівай іроніі беларуская лаянка акурат і адпавядае нашаму характару і менталітэту, пераканана Маргарыта Прохарчык. Пра тое, чаму мы забыліся на беларускую лаянку і перанялі мацюкі ўсходняга суседа, ці варта гэтую традыцыю беларускай лаянкі аднаўляць, і як лаянка дапамагае захаваць сваю ідэнтычнасць, мы і разважаем у праграме “Ідэя Х” з Маргарытай Прохарчык.

Літаратуразнаўца Аляксандр Фядута, разважаючы пра тое, як беларусам захаваць сваю ідэнтычнасць, заклікаў усіх чытаць творы Уладзіміра Караткевіча. Раман “Каласы пад сярпом тваім” ён увогуле назваў беларускай нацыянальнай ідэяй, але не менш значныя, на думку Фядуты, і ўсе астатнія творы пісьменніка. Які пісаў не толькі сур'ёзныя раманы, але і казкі. Для дзяцей і дарослых. А цяпер гэтыя казкі можна паглядзець і паслухаць падчас інтэрактыўнага лялечна-вострасюжэтнага спектакля "УЛАДЗІМІР КАРАТКЕВІЧ і ДЗІВА АДНАВОКАЕ"! Такі вось цуд для дзяцей у Польшчы ладзяць Васіль Дранько-Майсюк і Алена Баярава, стваральнікі новага тэатра “Літаратурны вір”. Чым адметны спектакль паводле казак Караткевіча, і чаму менавіта іх выбралі для пастаноўкі? Ці задаволеныя вынікам і што было галоўным натхненнем падчас працы над спектаклем? Ці час цяпер для заснавання новага тэатра, і што неабходна для таго, каб беларусы за мяжой заставаліся ў культурніцкай беларускай павестцы? На гэтыя ды іншыя пытанні ў эфіры Еўрарадыё адказвае Васіль Дранько-Майсюк