The101.world คือสื่อความรู้สร้างสรรค์ (creative knowledge media) ของทีมงาน The 101 Percent เราพยายามทำสื่อความรู้สร้างสรรค์ที่มีแก่นชีวิตและความคิด - เป็นสื่อที่ชวนสังคมตั้งคำถามที่ ‘ใช่’ ในเรื่องสำคัญต่อชีวิต - เป็นสื่อที่บอกเล่าเบื้องลึกเบื้องหลังของสถานการณ์การเมือง เศรษฐกิจ และสังคมวัฒนธรรม -…

สองปีหลังการเลือก สว. 2567 ยังไม่มีใครรู้ว่าคดี ‘โกงเลือก สว.' ในมือของ กกต. จะมีผลสรุปอย่างไร แต่สิ่งที่ปรากฏให้เห็นกลับเป็นการที่ภาคประชาชนถูกฟ้อง หลังออกมาแสดงข้อมูลพยานหลักฐาน . ปรากฏการณ์นี้ชวนตั้งคำถามย้อนกลับไปไกลกว่าตัวคดี . เหตุใดการที่ประชาชนออกมาเปิดเผยหลักฐาน จึงถูกโต้กลับด้วยการฟ้องหมิ่นประมาททันที หรือนี่คือการฟ้องเพื่อปิดปาก . เหตุใดระบบเลือกไขว้กลุ่มอาชีพที่ออกแบบมาเพื่อให้ได้ สว. ที่เป็นอิสระจากอำนาจการเมือง จึงกลายเป็นสนามที่ตรวจสอบได้ยาก จนปัญหานี้ลากยาวมาถึงวันนี้ . และความไม่โปร่งใสที่ยืดเยื้อมาสองปีโดยไม่มีบทสรุป สะท้อนอะไรเกี่ยวกับกลไกได้มาซึ่ง สว. ตามรัฐธรรมนูญ 2560 . วันโอวัน ชวน เทวฤทธิ์ มณีฉาย สว. ที่นั่งอยู่ในสภาแห่งนี้มาสองปี คุยตรงจากมุมคนใน มองไปข้างหน้าว่าคดีนี้จะไปจบที่ไหน และการฟ้องร้องภาคประชาชนสะท้อนอะไรต่อการเมืองวันนี้บ้าง .

อุดมการณ์ทางการเมืองในหนังคืออะไร หนังจำเป็นต้องมีอุดมการณ์ทางการเมืองทุกเรื่องไหม . ถ้าเป็นหนังรักที่เราแค่อยากให้ตัวละครได้รักกันอย่างราบรื่นล่ะ แปลว่าเรากำลังมองหนังผ่านสายตาความรักแบบโรแมนติกอยู่หรือเปล่า . Fight Club (1999) ถือเป็นหนังรักผ่านเลนส์ทุนนิยมได้ไหม Finding Nemo (2003) สามารถจะเป็นหนังที่ว่าด้วยจักรวรรดินิยมของสหรัฐฯ ในยุค จอร์จ บุช ได้หรือเปล่า แล้วหนังรักในดวงใจเราอย่าง Notting Hill (1999) ล่ะ บอกอะไรเราเรื่องอำนาจของความสัมพันธ์บ้าง . Holy-Flick ชวนสำรวจ ‘อุดมการณ์ทางการเมือง' ในหนัง ทั้งอุดมการณ์แบบฝั่งขวา สายตาแบบฝั่งซ้าย อำนาจของทุนนิยมที่กล้ำกรายเข้ามาในความสัมพันธ์ ฯลฯ กับ สรวิศ ชัยนาม อาจารย์ประจำภาควิชาความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย .

“โหดที่สุดที่ผมเคยเจอคือเขาทะเลาะกันแล้วยิงคนทิ้งลงน้ำ” “หลังจากที่เราไปทำงานด้านสิทธิของแรงงานข้ามชาติในอุตสาหกรรมประมงครั้งแรกๆ ก็เจอกับเหตุการณ์ที่ไต๋เรือชักปืนขึ้นมาไล่เราแล้วขู่ว่า ‘ไปๆ พวกคุณไม่ต้องมาคุยเลย' ทำให้เรารู้เลยว่ายังมีสิ่งที่ท้าทายรอพวกเราอยู่อีกเยอะ” “ตอนเราถ่ายภาพยนตร์ (ทนายปีศาจ) ก็มีการใช้อำนาจ ขู่ฟ้อง ทำให้เราถ่ายทำได้ยาก ต้องเลื่อนถ่าย ถ่ายเสร็จแล้วโละฉากทิ้ง บางท่าเรือติดต่อขอถ่ายได้แล้ว ตอนหลังเขาบอกว่าไม่ให้แล้ว” . หลังจากซีรีส์ ‘ทนายปีศาจ' (2026) ออกฉายได้ก่อให้เกิดบทสนทนาถึงประเด็นเรื่องการบังคับใช้แรงงานและการค้ามนุษย์ โดยเฉพาะในกลุ่มแรงงานข้ามชาติ ซึ่งน่าสนใจว่าปฏิกิริยาที่ตามมาคือสมาคมประมงแห่งประเทศไทยออกประกาศแจ้งเตือนให้ระมัดระวังการให้เช่าเรือประมงและท่าเรือเพื่อถ่ายทำภาพยนตร์ที่อาจกระทบต่อภาพลักษณ์อุตสาหกรรมประมงไทย . แม้ภายหลังที่ประเทศไทยโดนใบเหลืองจาก IUU ในปี 2558 รัฐบาลจะออกมาตรการและกฎหมายที่เกี่ยวข้องกับภาคการประมงเพื่อคุ้มครองสิทธิแรงงานมากขึ้น แต่หลายปีที่ผ่านมา ดูเหมือนว่าปัญหาแรงงานถูกละเมิดสิทธิยังไม่หายไป 101 In Focus สัปดาห์นี้ เจาะลึกโลกสีเทาของภาคอุตสาหกรรมประมงที่เคยเกิดขึ้น ทั้งเรื่องราวการหนีเอาชีวิตรอดของลูกเรือผู้ตกเป็นเหยื่อบังคับใช้แรงงาน ภารกิจตามหาลูกเรือไทยข้ามประเทศ และการข่มขู่คุกคามคนทำงานด้านสิทธิแรงงานข้ามชาติ .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ทำไมของบางอย่างเสพแล้วเฉยๆ แต่บางอย่างใช้แล้วติดเลย! ชวนไปทำความเข้าใจโลกของการเสพติดที่ลำพังการบำบัดและป้องกันพฤติกรรมเสี่ยงแบบเดิมๆ อาจไม่เพียงพออีกต่อไป แต่ต้องเจาะลึกลงไปให้ถึงปัจจัยสังคมกำหนดสุขภาพ (Social Determinants of Health) ที่มีอิทธิพลเหนือชีวิตของผู้ใช้ ใน Policy What! ซีรีส์พิเศษ ‘เสพติดวิทยา' โดยความร่วมมือระหว่าง สสส. และ 101 PUB . [ สสส. x 101 PUB ]

ที่ผ่านมา เมื่อพูดถึงการเมืองกรุงเทพฯ สายตาของสังคมมักจับจ้องไปที่ ‘ผู้ว่าฯ กทม.' เป็นหลัก แต่ในการเลือกตั้งครั้งล่าสุด บทบาทของ ‘สมาชิกสภากรุงเทพมหานคร' หรือ ส.ก. กลับได้รับความสนใจมากขึ้นอย่างมีนัยสำคัญ . ปฏิเสธไม่ได้ว่า ความสนใจที่เพิ่มมากขึ้นมีส่วนสำคัญมาจากการที่พรรคประชาชนให้ความสำคัญกับสนามนี้ และกลายเป็นเสียงข้างมากในสภากรุงเทพมหานคร ท่ามกลางความท้าทายว่า ‘ส.ก. ส้ม' จะมีบทบาทในการเมืองเมืองหลวงอย่างไร และจะทำให้สภากรุงเทพฯ กลายเป็นสนามสำคัญของการตรวจสอบ ต่อรอง ผลักดันนโยบาย และกำหนดทิศทางอนาคตกรุงเทพฯ ได้อย่างมีพลังเพียงใด . วันโอวัน ชวน ภัทราภรณ์ เก่งรุ่งเรืองชัย ประธานสภากรุงเทพมหานคร และสมาชิกสภากรุงเทพมหานคร พรรคประชาชน สนทนาในวาระ ‘เปิดสภากรุงเทพฯ' เพื่อชวนทำความเข้าใจทิศทางของสภากรุงเทพฯ ในช่วงสี่ปีหลังจากนี้ .

อนุทินขู่ฟ้องหมิ่นประมาท ‘เป๋า iLaw' หลังยื่นข้อมูลให้ฝ่ายค้านช่วยตรวจสอบว่านายกรัฐมนตรีและนักการเมืองอีก 8 คน เกี่ยวข้องกับการฮั้ว สว. หรือไม่ นำมาสู่ข้อวิจารณ์ว่าการขู่ฟ้องของอนุทินอาจเข้าข่าย SLAPP แล้วคดีฮั้ว สว. จะดำเนินต่อไปอย่างไร . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน' . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

The Odyssey ไม่ได้เป็นเพียงภาพยนตร์ฟอร์มยักษ์แห่งปี แต่ยังกลายเป็นปรากฏการณ์ที่ทำให้ผู้คนจำนวนมากกลับไปหยิบวรรณกรรมอายุเกือบ 3,000 ปีขึ้นมาอ่านอีกครั้ง หลายคนเริ่มค้นหาฉบับแปล พูดคุยถึงโฮเมอร์ และหันกลับมาตั้งคำถามว่า อะไรทำให้เรื่องเล่าที่มีอายุนับพันปียังคงทรงพลังมาจนถึงทุกวันนี้ . ปรากฏการณ์นี้พาให้ย้อนนึกถึงบทความ ‘ยุคหลังการรู้หนังสือ' ของ โตมร ศุขปรีชา ที่ตั้งข้อสังเกตว่า แม้ผู้คนในปัจจุบันจะอ่านข้อความมากกว่าที่เคย เราอาจกำลังสูญเสีย ‘การอ่านลึก' (Deep Reading) ทักษะสำคัญที่ทำให้เราเข้าใจ ตีความ เชื่อมโยง และมองโลกได้ลึกซึ้งยิ่งขึ้น . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนสำรวจว่า ‘การอ่านลึก' คืออะไร เหตุใดเราจึงอาจกำลังสูญเสียทักษะสำคัญนี้ เทคโนโลยีและ AI กำลังเปลี่ยนวิธีที่เราอ่านอย่างไร และเพราะเหตุใดการอ่านลึกจึงไม่ใช่เพียงทักษะของการอ่านหนังสือ หากยังเป็นรากฐานของการคิด วิเคราะห์ และทำความเข้าใจโลกด้วย .

กลายเป็นปัญหาใหญ่ เมื่อโครงการบัตรสวัสดิการแห่งรัฐปรับเกณฑ์คัดกรองใหม่จนส่งผลให้มีผู้ถูกตัดสิทธิเป็นจำนวนมาก แม้ว่าด้านหนึ่งเกณฑ์คัดกรองใหม่อาจตั้งใจอุดรอยรั่วไม่ให้สิทธิไปสู่คนที่ไม่จนจริง ทว่าคนจนจริงก็อาจตกหล่นเป็นจำนวนมหาศาล . ดราม่าที่เกิดขึ้นสะท้อนปัญหาอะไรในโครงการบัตรสวัสดิการแห่งรัฐรอบใหม่ และในระยะยาว เรามีแนวทางที่จะปรับปรุงโครงการลักษณะนี้ให้ตรงเป้าหมายและตอบโจทย์ภาวะเศรษฐกิจได้อย่างไร? . วันโอวัน ชวน ดร.สมชัย จิตสุชน ผู้อำนวยการวิจัย ด้านการพัฒนาอย่างทั่วถึง สถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI) มาคุยกันในเรื่องนี้ .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

Dear You จดหมายรักถึงอาม่า กลายเป็นภาพยนตร์จีนแห่งปีที่ทำเงินทะลุ 5 พันล้านบาท โดยได้สร้างปรากฏการณ์ทั้งในจีนเองและในหลายประเทศ และหนึ่งในนั้นก็คือประเทศสิงคโปร์ . แต่ในสิงคโปร์นั้น การเข้ามาฉายของ Dear You ไม่เพียงแต่สร้างกระแสฟีเวอร์ แต่ยังจุดชนวนดราม่าใหญ่โต เพราะภาพยนตร์เรื่องนี้ที่ใช้ภาษาจีนแต้จิ๋วเป็นหลัก กลับถูกพากย์เสียงทับด้วยภาษาจีนกลางทั้งเรื่อง . แต่ Dear You ก็ไม่ใช่เรื่องเดียวที่โดนแบบนี้ เพราะนี่คือกฎระเบียบของทางการสิงคโปร์ ที่ไม่ต้องการให้มีภาษาจีนชาติพันธุ์ปรากฏในหนังและละคร . ทำไมสิงคโปร์ถึงมีนโยบายแบบนี้ แล้วคนสิงคโปร์คิดกันอย่างไร ชวนฟังใน ASEAN บ่มีไกด์ .

ในช่วงหนึ่ง เราจะเห็นว่า productivity กลายเป็นเทรนด์ที่หลายคนต่างขวนขวายทำงานให้มีผลิตภาพมากที่สุด จนบางครั้งการวิ่งตามความ ‘โปรดักทีฟ' ก็กลายเป็นความเหนื่อยล้าโดยไม่รู้ตัวว่าทำไปเพื่ออะไร . ในขณะเดียวกัน อีกเทรนด์ที่มาแรงไม่แพ้กันในทุกวันนี้คือ ‘quiet quitting' ซึ่งไม่ใช่การลาออกจากงานไปเงียบๆ แต่คือการเลือกที่จะไม่ทุ่มเทเกินภาระหน้าที่ ทำงานแค่พอผ่าน และถอยห่างจากความรู้สึกผูกพันกับงานที่ทำอยู่ . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนสำรวจโลกการทำงานว่าวัฒนธรรม productivity เกิดขึ้นได้อย่างไรและบั่นทอนเราอย่างไร? อะไรคือสาเหตุที่แท้จริงของ quiet quitting? และเพราะเหตุใดประเด็นเหล่านี้อาจเป็นเรื่องใหญ่ระดับโครงสร้างสังคมมากกว่าแค่ระดับพนักงานในองค์กร! .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพุธ เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ฟุตบอลโลก 2026 กำลังเดินทางเข้าสู่บทสรุป และตลอดหนึ่งเดือนที่ผ่านมา เราได้เห็นทั้งเกมการแข่งขันที่เข้มข้น รวมถึงเรื่องราวมากมายทั้งในและนอกสนาม ตั้งแต่ฟุตบอลโลกครั้งสุดท้ายของสองนักเตะแห่งยุคอย่างลิโอเนล เมสซี และคริสเตียโน โรนัลโด ไปจนถึงประเด็นการเมือง เมื่อโดนัลด์ ทรัมป์ โทรศัพท์เพื่อขอให้ยกเลิกใบแดงของนักเตะสหรัฐฯ . เหตุการณ์เหล่านี้ล้วนมีโอกาสกลายเป็นความทรงจำที่ผู้คนจะหยิบยกมาพูดถึงไปอีกนาน ไม่ต่างจาก “หัตถ์พระเจ้า” ของมาราโดนา หรือเหตุการณ์สำคัญอื่น ๆ ที่กลายเป็นส่วนหนึ่งของประวัติศาสตร์ฟุตบอลโลก แล้วสำหรับคุณ เหตุการณ์ใดในฟุตบอลโลก 2026 ที่จะยังคงอยู่ในความทรงจำคุณหลังเสียงนกหวีดนัดชิงชนะเลิศดังขึ้น? . เพื่อต้อนรับนัดชิงชนะเลิศฟุตบอลโลก 2026 ที่กำลังจะมาถึง ค.การบอล EP.6 ชวนย้อนสำรวจเหตุการณ์สำคัญที่เกิดขึ้นตลอดทัวร์นาเมนต์ ตั้งแต่การเมืองของประเทศเจ้าภาพ อุตสาหกรรมการพนันที่เติบโตควบคู่ไปกับมหกรรมลูกหนัง ไปจนถึงงานวิจัยที่ชวนตั้งคำถามว่าอัตลักษณ์ทางการเมืองของผู้คนอาจสะท้อนผ่านการเลือกเชียร์ลิโอเนล เมสซี หรือคริสเตียโน โรนัลโด ได้มากกว่าที่คิด .

ผ่านมากว่า 1 ปี หลังทางการไทยเริ่มตรวจพบสารพิษและโลหะหนักในแม่น้ำชายแดนทางภาคเหนือของไทย อันเนื่องมาจากการทำเหมืองอย่างไร้การควบคุมที่ต้นน้ำในประเทศเมียนมา ถึงตอนนี้ปัญหาก็ยังคงรุนแรง ทั้งยังพบในแม่น้ำสายอื่นๆ เพิ่มเติม ขณะที่ชาวบ้านที่อาศัยริมน้ำก็ยังต้องเผชิญความทุกข์ยากทั้งในการใช้ชีวิตและการทำมาหากิน . แน่นอนว่าเรื่องนี้ไม่ใช่ปัญหาที่แก้ง่าย เพราะเป็นปัญหาข้ามพรมแดนและยังเกี่ยวพันกับหลายตัวแสดง แต่ภายใต้ความซับซ้อนนี้ ทางแก้ยังมีอยู่หรือไม่ และใครบ้างที่จะต้องมีส่วนรับผิดชอบต่อปัญหานี้ วันโอวัน ชวน สุรัชนี ศรีใย นักวิชาการอิสระ และประธานบริหารบริษัท S&I Strategic Advisory มาพูดคุยกันในเรื่องนี้ .

มหากาพย์โกงสอบท้องถิ่นกำลังเป็นความเสี่ยงที่ทำให้รัฐบาลเสื่อมหรือไม่ เหตุการณ์นี้สะท้อนอะไรในสังคมไทย และใครควรรับผิดชอบ . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน' . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | สิริพรรณ นกสวน สวัสดี | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

สำหรับแรงงานที่มีลูกอายุน้อย ‘ศูนย์เด็กเล็ก' เป็นตัวช่วยสำคัญให้เด็กอาศัยอยู่กับพ่อแม่ได้โดยไม่กระทบการทำงาน แต่ศูนย์เด็กเล็กส่วนใหญ่เปิดเฉพาะช่วงกลางวัน ขณะที่ช่วงเวลาการทำงานของคนในสังคมมีหลากหลาย ทั้งคนทำงานกลางคืน คนทำงานเป็นกะ หรือคนที่เวลาทำงานไม่แน่นอน . อีกทั้งศูนย์เด็กเล็กส่วนใหญ่มักไม่รับดูแลเด็กอายุน้อยกว่าสองปี เพราะต้องใช้ผู้ดูแลมากขึ้น กลายเป็นช่องว่างสำหรับผู้ปกครองที่มีลูกเล็กแล้วต้องออกไปทำงาน . 101 In Focus ชวนมองปัญหาช่องว่างการดูแลเด็กในสังคมไทย บทบาทของ ‘บ้านรับเลี้ยงเด็ก' และทิศทางการพัฒนาที่ควรจะเกิดขึ้น .

ค.การเมือง สัปดาห์นี้เขยิบมาพบกันในวันพุธ — วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ทุกครั้งที่ทีมชาติคว้าชัยชนะ ไม่ใช่เรื่องแปลกที่ผู้คนทั้งประเทศต่างร่วมเฉลิมฉลอง แต่คำถามที่น่าสนใจก็คือ นอกเหนือจากความสุขของแฟนกีฬาแล้ว ชัยชนะในสนามแข่งขันสามารถส่งผลไปไกลถึงโลกการเมืองได้หรือไม่ แล้วรัฐบาลที่อยู่ในอำนาจจะได้รับ ‘คะแนนนิยม' เพิ่มขึ้นเพียงเพราะชัยชนะของกีฬาได้หรือเปล่า ซึ่งประเด็นดังกล่าวสะท้อนให้เห็นถึงความเชื่อมโยงกับความรู้สึกภาคภูมิใจ ความเป็นชาติ และอารมณ์ของผู้มีสิทธิเลือกตั้ง . ค.การบอล EP.5 ชวนสำรวจว่าชัยชนะในสนามแข่งขันสามารถแปรเปลี่ยนเป็นคะแนนนิยมทางการเมืองได้จริงหรือไม่ผ่านงานวิจัยที่ศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างผลการแข่งขันกีฬา ความพึงพอใจของประชาชน และผลการเลือกตั้ง พร้อมตั้งคำถามว่า เมื่อทีมชาติชนะ ใครคือผู้ที่ได้รับ ‘แต้ม' กันแน่ ระหว่างนักกีฬา แฟนบอล หรือรัฐบาล . นอกจากนี้ ยังพาไปสำรวจอีกด้านของฟุตบอลที่ไม่ได้เกิดจากนโยบายรัฐหรือเม็ดเงินมหาศาล แต่เกิดจากพลังของวัฒนธรรมป๊อป ผ่านเรื่องราวของมังงะที่มีส่วนจุดประกายแรงบันดาลใจให้เด็กญี่ปุ่นและทั่วโลกหลายรุ่นหันมาเล่นฟุตบอล จนกลายเป็นหนึ่งในฟันเฟืองสำคัญของการพัฒนาฟุตบอลในปัจจุบัน . พบกับ ‘ค.การบอล' พอดแคสต์พิเศษจาก The101.world ต้อนรับเทศกาลฟุตบอลโลก 2026 ที่จะชวนคุยเรื่องราวในโลกฟุตบอลแบบ ‘วันโอวัน' ทุกวันอังคาร เวลาบ่าย 3 โมง ตลอดช่วงฟุตบอลโลก 2026 .

นับตั้งแต่ ‘เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ' นั่งเก้าอี้ขุนคลัง ประเทศไทยไม่เคยมีช่วงเวลาให้หายใจสบาย ศักยภาพการเติบโตต่ำ ความสามารถแข่งขันถดถอย และความผันผวนของโลกที่พุ่งขึ้นทุกรอบ ล้วนเป็นปัญหาเชิงโครงสร้างที่รออยู่ก่อนแล้ว ครั้นกลับมารับตำแหน่งอีกครั้งหลังภูมิใจไทยชนะเลือกตั้ง โลกก็ถูกเขย่าด้วยวิกฤตพลังงานที่ทุกประเทศต้องยอมรับว่าหนักเกินคาด . บนโต๊ะการเมือง ภาระก็ไม่เบากว่ากัน ‘เอกนิติ' เป็นคน ‘รับจบ' ทั้ง พ.ร.บ.งบประมาณ 2570 พ.ร.ก. กู้เงิน 4 แสนล้านบาท และการเป็นประธานศึกษาโครงการแลนด์บริดจ์ ซึ่งล้วนแต่ต้องอาศัยเครดิตและความน่าเชื่อถือทางการเมืองสูง . คำถามที่แท้จริงคือ เขาอ่านเกมเศรษฐกิจไทยอย่างไร และรัฐบาลเตรียมรับมืออะไรไว้บ้าง เมื่อโลกใบนี้เปราะบางขึ้นทุกวัน . วันโอวันชวน เอกนิติ นิติทัณฑ์ประภาศ รองนายกรัฐมนตรีด้านเศรษฐกิจและรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลัง สนทนาเจาะลึกทิศทางเศรษฐกิจไทยและการเตรียมพร้อมของรัฐบาล เพื่อตอบหนึ่งคำถามสำคัญว่าเศรษฐกิจไทยจะไปต่ออย่างไร ในวันที่โลกยากกว่าที่เคย .

ช่วงที่ผ่านมา ซีรีส์สัญชาติไทย ‘ทนายปีศาจ' ได้สร้างปรากฏการณ์ความนิยมถล่มทลาย กลายเป็นกระแสให้พูดถึง ทั้งเนื้อหาดราม่าเข้มข้น ฝีมือจัดจ้านของนักแสดง ประเด็นเกี่ยวกับกระบวนการยุติธรรมไทย ข้อกฎหมาย แรงงานประมง ฯลฯ ตลอดจนแง่มุมให้ตีความจากภาษาภาพยนตร์อีกมากมาย . โดยหนึ่งในฉากสุดเตะตา น่าจดจำ คือฉากห้องพระของ ‘บิ๊กอนันต์' หนึ่งในตัวละครสำคัญของเรื่องที่วางพระพุทธรูปหันหลังให้นายตำรวจยศใหญ่ 101 In Focus สัปดาห์นี้ จึงขอหยิบยกเกร็ดความรู้เกี่ยวกับการบูชาสิ่งศักดิ์สิทธิ์ในพื้นที่ส่วนตัวมาเล่าให้ฟัง ว่าความเป็นมาของการบูชาพระในบ้านเป็นอย่างไร? ทำไมต้องวางพระหันหลัง? แล้วจริงๆ ควรหันไปทางไหน? . ในสังคมไทยคุ้นหูคุ้นตาสำนวนที่ว่า ‘ปิดทองหลังพระ' มาช้านาน แต่ตอนนี้ดูเหมือนคนที่ ‘ปิดทอง' อาจมีจำนวนน้อยกว่าคนที่กำลัง ‘ปิดบัง' พระท่านว่ากำลังทำอะไร .

ค.การเมือง สัปดาห์นี้เขยิบมาพบกันในวันพุธ — วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ในโลกฟุตบอลมีหลายเรื่องที่กรรมการอาจปล่อยให้เป็นส่วนหนึ่งของเกม ไม่ว่าจะเป็นการเข้าปะทะหนัก การถ่วงเวลา หรือการปะทะคารมระหว่างนักเตะ แต่มีสิ่งหนึ่งที่วงการฟุตบอลทั่วโลกพยายามส่งสัญญาณอย่างชัดเจนมาโดยตลอดว่าไม่อาจยอมรับได้ นั่นคือ ‘การเหยียด' ไม่ว่าจะเป็นการเหยียดเชื้อชาติ ศาสนา เพศ หรืออัตลักษณ์ เพราะสำหรับฟุตบอลแล้ว สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่แค่ปัญหาในสนาม แต่เป็นการละเมิดคุณค่าพื้นฐานของกีฬาที่เชื่อว่าฟุตบอลเป็นของทุกคน . หนึ่งในความเปลี่ยนแปลงที่สะท้อนจุดยืนดังกล่าวคือ ‘กฎใหม่ของฟีฟ่า' ที่ห้ามผู้เล่นใช้มือ เสื้อ หรืออุปกรณ์ใดๆ ปิดบังปากระหว่างการโต้เถียงในสนาม เพื่อป้องกันการใช้ถ้อยคำเลือกปฏิบัติหรือเหยียดผู้อื่น จนทำให้มิเกล อัลมิรอน กองกลางทีมชาติปารากวัย กลายเป็นนักเตะคนแรกของฟุตบอลโลก 2026 ที่ถูกไล่ออกจากสนามจากการละเมิดกฎข้อนี้ . ค.การบอล EP.4 ชวนสำรวจว่าทำไมการเหยียดจึงกลายเป็น ‘เส้นแดง' ที่โลกฟุตบอลไม่ยอมให้ก้าวข้าม ผ่านกรณีของมิเกล อัลมิรอน พร้อมชวนทำความเข้าใจว่ากฎระเบียบและบทลงโทษของ FIFA มีบทบาทอย่างไรในการสร้างพื้นที่ที่ปลอดจากการเลือกปฏิบัติ . นอกจากนี้ ยังพาไปสำรวจอีกด้านของฟุตบอลในฐานะเครื่องมือสร้างภาพลักษณ์ของประเทศ ผ่านโครงการลงทุนมหาศาลของซาอุดีอาระเบียภายใต้ Vision 2030 ที่ใช้ฟุตบอลเป็นหนึ่งในยุทธศาสตร์สำคัญในการเปลี่ยนภาพจำของประเทศ ท่ามกลางคำถามว่าฟุตบอลกำลังสร้างอนาคตใหม่ให้ซาอุฯ หรือกำลังกลายเป็นเครื่องมือกลบเสียงวิจารณ์ด้านสิทธิมนุษยชน . พบกับ ‘ค.การบอล' พอดแคสต์พิเศษจาก The101.world ต้อนรับเทศกาลฟุตบอลโลก 2026 ที่จะชวนคุยเรื่องราวในโลกฟุตบอลแบบ ‘วันโอวัน' ทุกวันอังคาร เวลาบ่าย 3 โมง ตลอดช่วงฟุตบอลโลก 2026 .

“ถ้าจะทำหนัง คุณต้องทุ่มเทเยอะมาก อย่าท้อง่ายๆ” . Holy-Flick เอพิโซดนี้มาพร้อมกับ ต้อม-เป็นเอก รัตนเรือง คนทำหนังที่ผ่านร้อนผ่านหนาวในสังเวียนทำหนังไทยมากว่าสามทศวรรษ จากคนทำหนังโฆษณาหนุ่มที่ออกตัวว่า ‘ไม่ประสา' และทำหนังยาวไม่เป็น แจ้งเกิดเรื่องแรกจาก ‘ฝัน บ้า คาราโอเกะ' (1997) หนังอาชญากรรมหัวเราะไม่ได้ ร้องไห้ไม่ออกของคนหนุ่มสาว และอาชีพการเป็นคนทำหนังของเป็นเอกก็เริ่มจากตรงนั้น . หนังของเป็นเอกรสชาติแบบไหน เราอาจนึกถึงอารมณ์ขันเสียดสี นึกถึงตัวละครหมกมุ่นกับประเด็นบางอย่าง และน้ำเสียงเหล่านั้นก็ยังปรากฏอยู่ใน ‘ครัวสาว' (2026) หนังยาวลำดับล่าสุดของเขา ที่พูดถึงหญิงสาวที่ใส่ความแค้นเคืองผ่านอาหารที่เธอปรุง . Holy-Flick ชวนสำรวจกระบวนท่าการทำหนังของเป็นเอก ทั้งในแง่การทำหนังร่วมทุนสร้างกับต่างประเทศ (ซึ่งยากขึ้นทุกที), กระบวนการกำกับ และความหลงรักในภาพยนตร์ของเขา .

แรงงานคือหัวใจของเศรษฐกิจ แต่ในการเมืองไทย นโยบายแรงงานมักไม่ใช่วาระหลักของอำนาจรัฐ กระทรวงแรงงานมักถูกมองเป็นกระทรวงที่มีบทบาทจำกัด ทั้งที่ต้องรับมือกับโจทย์ใหญ่และซับซ้อนที่สุดโจทย์หนึ่งของประเทศ ตั้งแต่ค่าแรงต่ำ ความเหลื่อมล้ำ ทักษะที่ไม่ทันโลก แรงงานนอกระบบ สังคมสูงวัย ไปจนถึงผลกระทบจากเศรษฐกิจแพลตฟอร์ม และล่าสุดคือ AI . ไม่เพียงถูกตั้งคำถามเรื่องบทบาท แต่ตลอดหลายปีที่ผ่านมา หน่วยงานภาครัฐที่ทำงานกับแรงงานโดยตรงยังเผชิญคำถามสำคัญหลายด้าน ตั้งแต่ความโปร่งใส ระบบธรรมาภิบาลขององค์กร ไปจนถึงคำถามว่าการดำเนินนโยบายและการกำกับดูแลต่างๆ ยึดเอาผลประโยชน์ของแรงงานเป็นตัวตั้งมากเพียงใด . คำถามคือ วิชั่นด้านแรงงานไทย นโยบายแรงงานไทย และการทำงานของกระทรวงแรงงานพร้อมแค่ไหนต่อความท้าทายเช่นนี้ . วันโอวันคุยกับ จุลพันธ์ อมรวิวัฒน์ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงแรงงาน ว่าด้วยการตีโจทย์แรงงานไทยในโลกใหม่ และสำรวจบทบาทของกระทรวงแรงงานในการยกระดับคุณภาพชีวิตคนทำงาน ในวันที่ประเด็นแรงงานกลายเป็นสมการใหญ่ของเศรษฐกิจสังคมไทย .

การเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานครในวันที่ 28 มิถุนายนนี้ ไม่ได้เป็นเพียงการแข่งขันว่าใครจะเป็นผู้ว่าฯ คนต่อไป แต่ยังเป็นโอกาสให้ชวนคิดต่อว่า กรุงเทพฯ ควรเดินไปในทิศทางไหน และเมืองแห่งนี้ควรถูกออกแบบเพื่อใคร . ตั้งแต่โจทย์เรื่องพื้นที่สาธารณะ ระบบขนส่ง และการกระจายอำนาจ ไปจนถึงคำถามว่าเมืองจะรองรับความแตกต่างของผู้คนได้อย่างไร รวมถึงชีวิตของคนไร้บ้านที่มักไม่ปรากฏอยู่ในวาระหาเสียง ทั้งหมดล้วนสะท้อนว่า การพัฒนาเมืองคือการตัดสินใจว่าใครบ้างจะมีสิทธิ์มีที่ทางอยู่ในเมืองแห่งนี้ . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนสำรวจ 5 บทความว่าด้วยการเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. ผ่านคำถามที่ลึกไปกว่าการแข่งขันทางการเมือง ตั้งแต่โจทย์ของผู้ว่าฯ คนถัดไป การเมืองกรุงเทพฯ เมืองของทุกคน การปฏิรูปโครงสร้างการบริหารเมือง ไปจนถึงชีวิตของคนไร้บ้าน เพื่อชวนมองอนาคตของกรุงเทพฯ ในฐานะเมืองที่ทุกคนควรมีส่วนร่วมกำหนด .

ค่าเงินรูเปียห์ร่วงต่ำสุดเป็นประวัติการณ์ ขณะที่นักลงทุนแห่เทขายสินทรัพย์จนเกิดปรากฏการณ์ Sell Indonesia และหุ้นก็กอดคอกันร่วงยกแผง ส่วนประชาชนทั่วไปก็ต้องดิ้นรนกับปัญหาค่าครองชีพ การว่างงาน และหนี้ท่วมหัว . เศรษฐกิจอินโดนีเซียมาถึงจุดนี้ได้อย่างไร มีโอกาสจะขยายตัวเป็นวิกฤตใหญ่ ซ้ำรอยวิกฤตเดิมที่เคยเกิดขึ้นในอดีต โดยเฉพาะวิกฤตเศรษฐกิจปี 1997-1998 (วิกฤตต้มยำกุ้ง 2540) และวิกฤตเงินเฟ้อรุนแรงปี 1965-1966 ซึ่งเคยสร้างความบอบช้ำให้อินโดนีเซีย และนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงทางการเมืองมาแล้วหรือไม่? ชวนฟังได้ใน ASEAN บ่มีไกด์ .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

“ถ้าการเมืองดี ฟุตบอลจะดีจริงไหม?” . เรามักคุ้นเคยกับการอธิบายความสำเร็จของทีมฟุตบอลผ่านนักเตะ โค้ช หรือแท็กติกในสนาม แต่คำถามสำคัญคือ นอกเหนือจากเรื่องเหล่านี้แล้ว ยังมีปัจจัยอื่นที่ส่งผลต่อความสำเร็จของทีมชาติหรือไม่ จึงไม่ใช่เรื่องแปลกที่ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา นักเศรษฐศาสตร์และนักรัฐศาสตร์จำนวนไม่น้อยพยายามศึกษาความสัมพันธ์ระหว่างธรรมาภิบาล ความเข้มแข็งของรัฐ และผลงานของทีมฟุตบอลทีมชาติ . ค.การบอล EP.3 ชวนสำรวจคำถามง่ายๆ แต่ชวนคิดว่า “ถ้าการเมืองดี ฟุตบอลจะดีจริงไหม?” ตั้งแต่ความสัมพันธ์ระหว่างคุณภาพของสถาบันทางการเมืองกับอันดับ FIFA ไปจนถึงบทบาทของฟุตบอลในฐานะเครื่องมือสร้างสันติภาพ ผ่านกรณีศึกษาที่น่าสนใจอย่างเฮติและบราซิล ซึ่งครั้งหนึ่งเคยใช้พลังของกีฬาชนิดนี้เป็นส่วนหนึ่งของความพยายามคลี่คลายความขัดแย้งและสร้างความหวังให้กับผู้คน . นอกจากนี้ ฟุตบอลก็กำลังเผชิญความท้าทายอีกด้านหนึ่ง เมื่อคลื่นความร้อน สภาพอากาศสุดขั้ว และการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ เริ่มส่งผลต่อการจัดการแข่งขัน สภาพร่างกายของนักกีฬา และอนาคตของกีฬาชนิดนี้มากขึ้นเรื่อยๆ รวมไปถึงตั้งคำถามถึง FIFA ที่เป็นส่วนหนึ่งที่กำลังซ้ำเติมวิกฤตภูมิอากาศในปัจจุบัน . พบกับ ‘ค.การบอล' พอดแคสต์พิเศษจาก The101.world ต้อนรับเทศกาลฟุตบอลโลก 2026 ที่จะชวนคุยเรื่องราวในโลกฟุตบอลแบบ ‘วันโอวัน' ทุกวันอังคาร เวลาบ่าย 3 โมง ตลอดช่วงฟุตบอลโลก 2026 .

มีโพย มีคลิป มีหลักฐาน แต่ผ่านมากว่า 2 ปีแล้ว คดีฮั้ว สว. ยังไม่คืบหน้า แถมคณะอนุวินิจฉัยฯ ชุดที่ 36 ยังมีมติยกคำร้องผู้ถูกกล่าวหา 229 คน ส่อเค้าว่าคดีนี้อาจไม่มีคนผิด? . นับถอยหลัง 90 วัน ท่ามกลางข้อครหาเรื่องระบอบสีน้ำเงิน คดีฮั้ว สว. จะไปต่ออย่างไร กกต. จะยื่นฟ้องต่อศาลหรือไม่ . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน' . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

‘สหภาพยุโรป' (European Union: EU) ในสายตาคนทั่วไปมักผูกโยงกับการเมืองระหว่างประเทศ แต่ในอีกด้านหนึ่ง EU เป็น ‘ผู้กำหนดมาตรฐาน' ที่ส่งผลต่อชีวิตประจำวันของเรา ทั้งมาตรฐานความปลอดภัยอาหาร ฉลากสินค้าออร์แกนิก กฎคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล ไปจนถึงการรับรองสินค้า GI ของไทยอย่างข้าวหอมมะลิทุ่งกุลาร้องไห้และกาแฟดอยช้าง . ด้วยขนาดตลาดยุโรปซึ่งมีประชากรกว่า 450 ล้านคน ทำให้กฎระเบียบของ EU กลายเป็นมาตรฐานที่บริษัททั่วโลกและไทยต้องปรับตัวตามเพื่อรักษาขีดความสามารถในการแข่งขัน สิ่งนี้สะท้อนว่า EU กำลังใช้อำนาจผ่านการกำหนดกติกาเศรษฐกิจโลก แทนที่จะใช้อำนาจแบบดั้งเดิมผ่านการใช้กำลังทหารหรือแรงกดดันทางการเมืองโดยตรง .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ใกล้จะถึงเวลาที่เราจะรู้แล้วว่าใครจะเป็นผู้บริหารเมืองกรุงเทพฯ แต่ไม่ว่าใครจะชนะการเลือกตั้งเราก็อาจจะคาดหวังได้ยากให้กรุงเทพฯ ดีขึ้นได้ทันตา เหตุผลหลักคือผู้ว่าฯ กทม. อาจไม่มีอำนาจในการบริหาร!!!! แล้วไม่มีอำนาจนี่คือยังไง ขอชวนหาคำตอบในรายการ Policy What! . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! .

แม้ฟุตบอลอาจเป็นเกมที่เต็มไปด้วยความไม่แน่นอน แต่ทุกครั้งที่ฟุตบอลโลกมาถึงมักจะมีคนกลุ่มหนึ่งพยายามหาคำตอบว่า ‘ใครคือแชมป์โลก?' ก่อนเสียงนกหวีดนัดชิงชนะเลิศจะดังขึ้นเสียอีก . อย่างไรก็ตาม สิ่งที่น่าสนใจคือคนเหล่านั้นกลับไม่ใช่นักวิเคราะห์ฟุตบอลหรือกูรูหน้าจอทีวี แต่เป็น นักเศรษฐศาสตร์และนักวิชาการ ที่หยิบข้อมูล สถิติ และแบบจำลองทางคณิตศาสตร์มาสร้างโมเดลทำนายผลการแข่งขันของมหกรรมกีฬาที่มีผู้ติดตามมากที่สุดในโลก ราวกับว่าฟุตบอลโลกคือห้องทดลองขนาดใหญ่ที่เปิดให้พวกเขาได้ทดสอบทฤษฎีและพลังของข้อมูล . ค.การบอล EP.2 ชวนสำรวจโลกของฟุตบอลที่ไม่ได้มีแค่เรื่องในสนาม ตั้งแต่คำถามว่าทำไมนักเศรษฐศาสตร์ถึงชอบทำนายแชมป์ฟุตบอลโลก และโมเดลเหล่านี้แม่นยำแค่ไหน ไปจนถึงกรณีที่ FIFA ขอให้ทีมชาติเฮติปรับเปลี่ยนชุดแข่งขัน เพราะถูกมองว่าเชื่อมโยงกับการเมือง . นอกจากนี้ เรายังพาไปดูเรื่องราวของทีมชาติฝรั่งเศสที่สะท้อนประเด็นการย้ายถิ่น อัตลักษณ์ และความเป็นชาติ ตลอดจนทีมชาติบอสเนียและเฮอร์เซโกวีนาที่ประวัติศาสตร์ความขัดแย้งเมื่อหลายทศวรรษก่อนยังคงส่งอิทธิพลต่อโครงสร้างฟุตบอลของประเทศมาจนถึงทุกวันนี้ . พบกับ ‘ค.การบอล' พอดแคสต์พิเศษจาก The101.world ต้อนรับเทศกาลฟุตบอลโลก 2026 ที่จะชวนคุยเรื่องราวในโลกฟุตบอลแบบ ‘วันโอวัน' ทุกวันอังคาร เวลาบ่าย 3 โมง ตลอดช่วงฟุตบอลโลก 2026 .

4 ปีที่แล้ว ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ก้าวเข้าสู่ตำแหน่งผู้ว่าฯ กทม. ด้วยคะแนน 1.3 ล้านเสียง มากที่สุดเป็นประวัติการณ์ สะท้อนความคาดหวังจากคนกรุงเทพฯ ที่หวังว่าเมืองหลวงแห่งนี้จะน่าอยู่ขึ้น (สำหรับทุกคน) และปัญหาที่สะสมมายาวนานจะคลี่คลายอย่างเป็นระบบ . ตลอดช่วงที่ผ่านมา ทีมชัชชาติทำให้เห็นความเปลี่ยนแปลงหลายด้าน ทั้งการลงพื้นที่ การสื่อสารกับประชาชน การเปิดข้อมูล และความพยายามขยับโจทย์เมืองในหลายมิติ แต่ก็ปฏิเสธไม่ได้ว่า ในภาพใหญ่ กรุงเทพฯ ยังเป็นเมืองที่เต็มไปด้วยข้อจำกัด และหลายปัญหาถูกตั้งคำถามว่า วิธีการแก้ไขแบบเดิมอาจไม่เพียงพอ . เหตุใดหลายปัญหาจึงยังไม่คลี่คลายเท่าที่ผู้คนคาดหวัง อะไรคือข้อจำกัดที่ติดอยู่กับโครงสร้างเดิม และมีเรื่องใดบ้างที่จริงๆ แล้วมีโอกาสจะทำได้มากกว่านี้ . วันโอวันชวน ทวิดา กมลเวชช อดีตรองผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร มาตอบทุกคำถามที่ทุกคนยังคาใจ และสำรวจวาระใหญ่ของ ‘ทีมชัชชาติ' ว่าจะสร้างความหวังและโอกาสแบบไหนให้กับคนกรุงเทพฯ .

Description: แนวคิดการผลักดันให้จังหวัดปราจีนบุรีเป็นเขตพัฒนาเศรษฐกิจพิเศษภาคตะวันออก (EEC) จังหวัดที่สี่ ร่วมกับชลบุรี ระยอง และฉะเชิงเทรา สร้างความกังวลให้คนในพื้นที่ไม่น้อย เมื่อปัญหาสิ่งแวดล้อมปราจีนบุรีปัจจุบันยังดูไม่มีแนวโน้มที่ดีขึ้น . อีอีซีไม่ได้สร้างผลกระทบแค่กับคนในพื้นที่โครงการเท่านั้น แต่จังหวัดใกล้เคียงอย่างปราจีนบุรีถูกเปลี่ยนให้กลายเป็น ‘ถังขยะ' ของอีอีซี เมื่อกากอุตสาหกรรมจากอีอีซีเพิ่มขึ้น โรงงานกำจัดกากอุตสาหกรรมก็ขยายตัวออกไปยังจังหวัดใกล้เคียงอย่างปราจีนบุรี . 101 In Focus จึงชวนมาทำความเข้าใจปัญหากากอุตสาหกรรมในพื้นที่ปราจีนบุรี ผลกระทบต่อคนในพื้นที่ และแนวทางแก้ปัญหาที่ควรจะเป็น .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

กรุงเทพฯ คือเมืองที่ผู้คนต้องเผชิญเรื่องเดิมๆ ในชีวิตประจำวัน น้ำท่วม รถติด ขยะ ทางเท้า ความปลอดภัย พื้นที่สาธารณะ และต้นทุนชีวิตที่สูงขึ้นเรื่อยๆ สิ่งเหล่านี้ไม่ใช่ปัญหาที่รอได้ แต่ต้องการการลงมือแก้แบบ ‘หน้างาน' ที่รวดเร็ว ละเอียด และเห็นผลรูปธรรม . แต่การแก้เฉพาะหน้าเพียงอย่างเดียวอาจไม่พอ หากระบบบริหารเมือง งบประมาณ อำนาจตัดสินใจ และวิธีคิดต่อเมืองยังคงเป็นเหมือนเดิม กรุงเทพฯ ย่อมไม่อาจยกระดับได้จริง . ผู้ว่าฯ กทม. จึงต้องเป็นคนที่มองหาสมดุลใหม่ระหว่าง ‘หน้างาน' กับ ‘โครงสร้าง' และขับเคลื่อนกรุงเทพฯ ไปข้างหน้า . วันโอวันชวน สมบัติ บุญงามอนงค์ ผู้อำนวยการมูลนิธิกระจกเงา มองกรุงเทพฯ จากสายตาคนที่แก้ปัญหาหน้างานกับการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างไปพร้อมกัน เพื่อตอบคำถามว่าเมืองหลวงแห่งนี้ต้องจัดการอะไรทันที อะไรต้องรื้อคิดใหม่ และจะทำอย่างไรให้กรุงเทพฯ เป็นเมืองที่อยู่ได้จริงและเป็นธรรมกับทุกคน .

อีกเพียงไม่กี่วัน เสียงนกหวีดเปิดการแข่งขันของมหกรรมกีฬาที่ยิ่งใหญ่ที่สุดในโลกอย่างฟุตบอลโลก หรือ World Cup 2026 ก็กำลังจะดังขึ้นอย่างเป็นทางการ ฟุตบอลโลกครั้งนี้มีความพิเศษตั้งแต่การเป็นเจ้าภาพร่วม 3 ประเทศ ได้แก่ สหรัฐอเมริกา แคนาดา และเม็กซิโก หรือการเพิ่มจำนวนทีมในการแข่งขันฟุตบอลโลกรอบสุดท้าย อย่างไรก็ตาม ฟุตบอลโลกครั้งนี้กำลังเกิดขึ้นในวันที่โลกแตกขั้วและภายใต้การนำของโดนัลด์ ทรัมป์ ที่เต็มไปด้วยความไม่แน่นอน . ค.การบอล ตอนแรกประจำเดือนนี้ ชวนสำรวจความเปลี่ยนแปลงของฟุตบอลโลก จากกีฬาของชนชั้นรากหญ้าสู่กีฬาของชนชั้นกลาง ตลอดจนการจัดฟุตบอลโลกท่ามกลางโลกที่แตกขั้ว และชวนตั้งคำถามถึงนิยามของความเป็นกลางทางการเมืองของ FIFA ว่าแท้จริงแล้ว ฟุตบอลกับการเมืองสามารถแยกออกจากกันได้หรือไม่? . เพราะบางที เรื่องวุ่นๆ ใน World Krub (Cup) อาจไม่ได้อยู่แค่ในสนามฟุตบอล แถมบางครั้งเรื่องนอกสนามก็ชวนลุ้นยิ่งกว่าช่วงทดเวลาบาดเจ็บเสียอีก! .

ท่ามกลางบรรยากาศหาเสียงเลือกตั้งผู้ว่าฯ กทม. และ สก. ที่จะเกิดขึ้นในวันที่ 28 มิถุนายนนี้ พรรคประชาชนเปิดตัว สุรพล นิติไกรพจน์ เป็นประธานที่ปรึกษายุทธศาสตร์ทีมผู้ว่าฯ นำมาซึ่งข้อวิจารณ์มากมาย ขณะที่ฝั่ง ชัชชาติ สิทธิพันธุ์ ถูกครหาเรื่อง ‘ระบบอากง' และการซื้อขายตำแหน่งใน กทม. . ประเด็นเหล่านี้จะส่งผลต่อการตัดสินใจของคนกรุงเทพฯ หรือไม่ และมีวาระอะไรที่ควรถูกตั้งคำถามในสนามเลือกตั้งครั้งนี้ . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน' . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | สิริพรรณ นกสวน สวัสดี | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

ทุกวันนี้ น้องหมา น้องแมว (และน้องอื่นๆ อีกมากมาย) ไม่ได้มีสถานะเป็นเพียง ‘สัตว์เลี้ยง' ในหลายบ้าน แต่ได้รับการนิยามว่าเป็นหนึ่งในสมาชิกคนสำคัญของครอบครัว ดังนั้น เมื่อต้องเผชิญกับความสูญเสียและการบอกลาสมาชิกเหล่านี้ หลายคนจึงรับมือ ประกอบพิธีกรรม ตลอดจนเลือกวิธีจัดการร่างไม่ต่างกับการปฏิบัติต่อเพื่อนมนุษย์ . แนวทางหนึ่งที่น่าสนใจคือการบริจาคร่างของน้องๆ ทั้งหลายให้กลายเป็น ‘อาจารย์ใหญ่' ของบรรดาว่าที่สัตวแพทย์รุ่นใหม่ แต่ก่อนจะได้เข้าสู่กระบวนการบริจาค จัดเตรียมร่าง และอยู่ในห้องเรียนของนักศึกษานั้นมีรายละเอียดเรื่องราวอย่างไร . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนคุณมาสำรวจการเดินทางหลังความตายอีกหนึ่งแง่มุมของสัตว์เลี้ยง ฟังมุมมองทั้งจากเจ้าของ อาจารย์สัตวแพทย์ และนักศึกษา .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ ประทีป คงสิบ สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

หลายครั้งเวลาเราพูดถึง ‘พนันออนไลน์' ภาพที่สังคมนึกถึงมักเป็นเด็ก วัยรุ่น หรือคนวัยทำงาน ทว่าในความเป็นจริง ผู้สูงวัยจำนวนไม่น้อยกำลังค่อยๆ เข้าไปอยู่ในโลกนั้นเช่นกัน บางคนเริ่มต้นจากการเล่นเกมในมือถือ ดูหนังฟรี หรือเลื่อนโซเชียลมีเดียระหว่างใช้ชีวิตตามปกติ ก่อนที่สล็อต หวยออนไลน์ และโฆษณาพนันจะค่อยๆ แทรกเข้ามาอยู่ในทุกช่วงเวลาของวัน จนหลายคนไม่ทันรู้ตัวด้วยซ้ำว่า สิ่งที่กำลังเล่นอยู่คือการพนัน ขณะเดียวกัน ชีวิตหลังเกษียณของผู้สูงวัยจำนวนมากกลับเต็มไปด้วยความไม่มั่นคงทางเศรษฐกิจ บ้านกลายเป็นพื้นที่เงียบเหงา ชีวิตประจำวันเหลือเพียงหน้าจอมือถือ และสังคมค่อยๆ ทำให้คนแก่รู้สึกว่าตัวเองไม่มีที่ทาง โลกออนไลน์จึงกลายเป็นทั้งพื้นที่ฆ่าเวลา พื้นที่คลายเหงา และบางครั้งก็กลายเป็น ‘ความหวัง' ว่าชีวิตอาจดีขึ้นได้ 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนคุยเรื่องผู้สูงอายุกับพนันออนไลน์ ว่าปัญหานี้กำลังสะท้อนอะไรเกี่ยวกับชีวิตผู้สูงวัย และโครงสร้างสังคมไทย ในวันที่ผู้คนกำลังแก่ตัวลงพร้อมกันทั้งประเทศ

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

ถ้าคุณเป็นแฟนสโมสรแมนยู คุณก็คงคุ้นชื่อของ บอ.บู๋ และถ้าคุณเป็นคนดูหนัง คุณก็คงคุ้นชื่อของ บอ.บู๋อีกเหมือนกัน . ต้อนรับกระแสเวิลด์คัพ Holy-Flick ประจำเดือนนี้ สนทนาประสาคนดูทั้งฟุตบอลและดูทั้งหนังกับ บอ.บู๋ หรือ จอม-บูรณิจฉ์ รัตนวิเชียร คอลัมนิสต์และนักวิจารณ์ฟุตบอล . ชวนสนทนาถึงหนังบล็อกบัสเตอร์ในดวงใจของเขาอย่าง Jaws (1975) และหนังว่าด้วยฟุตบอลที่ตราตรึงในความรู้สึกเขาเสมอแบบ The Damned United (2009) กับเรื่องราวที่ว่าด้วยการเป็นผู้จัดการทีมของ ไบรอัน คลัฟ รวมทั้งคำถามแบบ ‘แฟนผี' อยากรู้ เช่น สำหรับ บอ.บู๋ เฟอร์กีคล้ายผู้กำกับคนไหน หรือถ้าต้องเป็นหนังสักเรื่อง เทียบฟอร์มแล้ว แมนยูฯ เหมือนหนังฌ็องอะไรบ้าง! . กระโจนลงสนาม ฟังทัศนะโหด-มัน-ฮาอย่าง บอ.บู๋ ทั้งเรื่องฟุตบอล เรื่องหนัง ไปยันเรื่องเวิลด์คัพที่จะถึงนี้กันจ้า! .

เมื่อสัปดาห์ที่ผ่านมา แอมเนสตี้ อินเตอร์เนชันแนล ได้เปิดเผยรายงานที่ระบุว่า มีเครือข่ายบัญชีผู้ใช้บนโซเชียลมีเดียจำนวนมากที่มักเผยแพร่ข้อความซ้ำๆ กันในเวลาใกล้กัน โดยเนื้อหาจำนวนมากเป็นการพุ่งเป้าโจมตีผู้วิพากษ์วิจารณ์รัฐบาลและกองทัพด้วยข้อความบิดเบือน โดยเฉพาะการใส่ร้ายป้ายสีคนเห็นต่างเหล่านั้นว่าเป็น “สายลับต่างชาติ” . กลุ่มบัญชีผู้ใช้ที่ประสานงานเผยแพร่ข้อความลักษณะนี้ มีชื่อเรียกในอินโดนีเซียว่า ‘บัซเซอร์' (Buzzer) ขณะที่ในประเทศไทยก็มีการพบหลักฐานกลุ่มบัญชีที่ทำงานเช่นนี้เหมือนกัน แต่ในบ้านเรามักเรียกกันติดปากว่า ‘ไอโอ' (IO) . บัซเซอร์ในอินโดนีเซีย กับไอโอของไทย มีความเหมือนหรือต่างกันอย่างไรบ้าง และในอินโดนีเซีย ใครกันแน่คือผู้อยู่เบื้องหลังบัซเซอร์เหล่านี้? ชวนไปฟังด้วยกันใน ASEAN บ่มีไกด์ ตอนล่าสุด กับผู้ที่จัดทำรายงานฉบับอย่างนี้ อย่าง ชนาธิป ตติยการุณวงศ์ นักวิจัยระดับภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ของแอมเนสตี้ อินเตอร์เนชั่นแนล .

แม้พรรคประชาชนจะชนะเลือกตั้งทั่วไปในพื้นที่กรุงเทพฯ อย่างถล่มทลาย แต่การเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร อาจไม่ใช่สนามที่ง่ายสำหรับพรรคประชาชน เพราะมีความเป็นไปได้สูงว่า หลักคิดและเหตุผลของผู้มีสิทธิเลือกตั้งในสนามระดับชาติและสนามท้องถิ่นของไทย อาจไม่เหมือนกัน . ความท้าทายสำคัญของพรรคสีส้มจึงอยู่ที่การต่อสู้เชิงความคิดและนโยบาย เพื่อช่วงชิงความหมายของการเลือกตั้งให้เท่ากับ ‘ความเปลี่ยนแปลง' . แคมเปญ ‘กรุงเทพฯ ง่ายๆ' จึงไม่ง่ายตั้งแต่ต้น . วันโอวันชวน ดร.ชัยวัฒน์ สถาวรวิจิตร ผู้สมัครเลือกตั้งผู้ว่าราชการกรุงเทพมหานคร พรรคประชาชน สนทนาเจาะลึกถึงความคิด ตัวตน และโจทย์ทางการเมือง เพื่อหาคำตอบว่า กรุงเทพฯ (และประเทศไทย) จะดีกว่านี้ได้อย่างไรในระบบโครงสร้างที่เป็นอยู่ .

อนุทินนำทีม สส. ภูมิใจไทยยื่นร่างแก้ไขรัฐธรรมนูญ ลบข้อครหาว่ารัฐบาลไม่จริงใจ แต่ร่างกฎหมายที่พรรคภูมิใจไทยเสนอจะนำไปสู่การกินรวบและ ‘รัฐธรรมนูญสีน้ำเงิน' อย่างที่มีคนตั้งข้อสังเกตหรือไม่ . ชวนคิดชวนคุยในรายการ 101 POSTSCRIPT คุยข่าวนอกสคริปต์ผ่านมุมมองโลกวิชาการและสื่อสารมวลชนแบบ ‘วันโอวัน' . ร่วมคุยโดย วิสุทธิ์ คมวัชรพงศ์ | เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง | อินทร์แก้ว โอภานุเคราะห์กุล

กว่า 30 เปอร์เซ็นต์ของผู้ชายทั่วโลกผ่านการ ‘ขริบ' หรือตัดหนังหุ้มปลายอวัยวะเพศ ในแง่หนึ่ง สิ่งนี้คือวัตรปฏิบัติทางศาสนาที่สืบทอดมานับพันปี ขณะที่ในอีกแง่หนึ่ง การขริบยังเป็นไปเพื่อเหตุผลด้านสุขอนามัยและการป้องกันโรคด้วย . บ่อยครั้งการขริบมักทำในวัยทารกหรือเด็กเล็กซึ่งยังไม่มีความสามารถในการตัดสินใจ จึงต้องอาศัย ‘ความยินยอม' ของผู้ปกครองก่อนจะเริ่มกระบวนการทางการแพทย์ อย่างไรก็ตาม หากการขริบเกิดขึ้นภายใต้ความยินยอมแทน และความประสงค์ของผู้ปกครองด้วยเหตุผลอื่นที่ไม่ใช่เหตุผลทางการแพทย์ สิ่งนี้ยังถือเป็นอำนาจตามกฎหมายที่ให้ความชอบธรรมในการล่วงละเมิดสิทธิเหนือร่างกายของเด็กหรือไม่ . 101 In Focus สัปดาห์นี้ ชวนคุยเรื่องการขริบอวัยวะเพศเด็กชายในมุมของกฎหมาย ว่าด้วยการชั่งน้ำหนักระหว่างสิทธิความสมบูรณ์ในร่างกายของเด็ก กับสิทธิในการปฏิบัติตามศาสนกิจอย่างเสรี ตลอดจนสิทธิอำนาจปกครองผู้เยาว์ ว่าควรจะมีขอบเขตมากน้อยเพียงใด .

วิเคราะห์การเมืองไทยกันแบบสดๆ กับ ใบตองแห้ง-อธึกกิต แสวงสุข และ สุภลักษณ์ กาญจนขุนดี สองคอการเมือง สื่อมวลชนรุ่นเก๋าที่คร่ำหวอดในสนามข่าวมาหลายทศวรรษ . ชวนคุยโดย สมคิด พุทธศรี บรรณาธิการอำนวยการ The101.world . ทุกวันพฤหัสบดี เวลา 18.00 น. ทาง ‘วันโอวัน' The101.world

โลกร้อนขึ้นทุกวัน อากาศแปรปรวนขึ้นทุกที ใช้ถุงผ้าช่วยลดโลกร้อนเท่าไหร่ก็ดูเหมือนจะไม่ช่วยอะไร รัฐไทยก็ยังลงทุนเรื่องสิ่งแวดล้อมแบบเดิมๆ แล้วต้องลงทุนอย่างไรถึงจะช่วยลดคาร์บอนได้จริง? การลงทุนสีเขียวคืออะไร ต้องลงทุนในโครงสร้างพื้นฐานในภาคส่วนไหนถึงจะช่วยลดโลกร้อนได้ ชวนหาคำตอบกันในรายการ Policy What! . เปลี่ยนนโยบายอะไรวะ เป็นนโยบายสาธารณะที่คุณเข้าใจได้! .