Đài Hà Nội | Đọc truyện đêm khuya

Đến Pháp năm 1911, Nguyễn Văn Ba gửi thư xin học tại Trường Thuộc địa nhằm thấu hiểu sâu sắc chính sách cai trị để tìm cách giúp đỡ đồng bào. Tuy nhiên, khát vọng học tập này đã bị từ chối thẳng thừng do anh không có sự giới thiệu của chính quyền thực dân Đông Dương.

Rời cảng Sài Gòn ngày 5/6/1911 với tên Nguyễn Văn Ba, Người bắt đầu hành trình 30 năm bôn ba vạn dặm để tìm đường cứu nước. Tác phẩm khắc họa tư duy vĩ đại của một nhân cách bình dị: chủ động đi thẳng vào sào huyệt của kẻ xâm lược nhằm thấu hiểu kẻ thù, từ đó tìm ra con đường đúng đắn giải phóng dân tộc, cứu nước cứu dân.

Trò chuyện với cô Út Tâm tại Sài Gòn, Nguyễn Tất Thành tự hào kể về quê hương xứ Nghệ với dòng sông Lam, núi Hồng và những bậc anh hùng, danh nhân lịch sử. Qua đó, anh khẳng định truyền thống yêu nước, ý chí quật cường và tư tưởng lấy dân làm gốc đã thấm sâu vào máu thịt, trở thành điểm tựa tinh thần cho hành trình phía trước.

Làm trợ giáo tại trường Dục Thanh (Phan Thiết), Nguyễn Tất Thành dùng phương pháp cởi mở, khơi gợi tư duy độc lập và nhanh chóng được học trò mến phục. Chặng dừng chân này giúp anh vừa gieo mầm lòng yêu nước cho thế hệ trẻ, vừa tranh thủ đọc sách, tiếp thu tư tưởng mới để nuôi dưỡng chí lớn cứu nước.

Sau cuộc biểu tình chống thuế ở Huế, Nguyễn Tất Thành chiêm nghiệm với thầy Lê Văn Miến rằng: Lòng yêu nước là chưa đủ, muốn cách mạng thành công bắt buộc phải có tổ chức, người lãnh đạo và phương pháp đúng đắn. Tư duy sắc sảo, thực tế này đã làm người thầy vô cùng cảm động và đặt trọn niềm tin vào thế hệ trẻ.

Mùa hè năm 1907, Nguyễn Tất Thành về lại Dương Nỗ nhưng thắt lòng khi biết gia cảnh Phúc đã tan tác, bạn phải đi làm thuê xứ người. Trong chuyến đi này, anh gặp lại Huệ trong dáng vẻ một thiếu nữ xinh đẹp. Cuộc gặp gỡ vừa đánh thức kỷ niệm tuổi thơ, vừa gieo vào lòng người thanh niên những cảm xúc đầu đời trong trẻo, mới mẻ giữa những biến động, lo toan của thời cuộc.

Tại trường Pháp - Việt ở Huế, Tất Thành tiếp tục được thầy Lê Văn Miến giải đáp những thắc mắc về lịch sử, chính trị và xã hội. Qua câu chuyện về khẩu hiệu tự do - bình đẳng - bác ái, thầy phân tích cho Thành hiểu bản chất của chế độ phong kiến Việt Nam, chính sách cai trị của thực dân Pháp và ý nghĩa to lớn của cách mạng Pháp năm 1789.

Để các con có vũ khí đối đầu với thực dân, ông Nguyễn Sinh Sắc quyết định cho anh em Thành học trường Pháp-Việt tại Vinh nhằm thấu hiểu ngôn ngữ và tri thức của họ. Nguyễn Tất Thành hoàn toàn đồng ý với tầm nhìn của cha, khao khát học hỏi để mở mang đầu óc. Quyết định mang tính bước ngoặt này đã mở ra tư duy xem tri thức phương Tây là công cụ để thấu hiểu kẻ thù và tự cường dân tộc.

Được cha cho đọc thư từ giữa cụ Nguyễn Thân và Phan Đình Phùng, Nguyễn Tất Thành sâu sắc cảm phục tấm lòng đặt lợi ích nước nhà lên trên cá nhân của cụ Phan. Bài học về khí tiết bất khuất cùng lời giảng giải của cha về lòng trung nghĩa chính là viên gạch tiếp theo định hình nên lý tưởng sống và trách nhiệm phụng sự Tổ quốc của Người.

Ghé thăm nhà ông Phó bảng dịp Tết 1905, Phan Bội Châu ra một vế đối về chí lớn cứu nước và được cậu bé Cung đối lại vô cùng sắc sảo. Sự thông minh và khát vọng của Cung trong buổi trò chuyện không chỉ làm kinh ngạc bậc tiền bối, mà còn là dấu hiệu cho thấy con đường vạn dặm sau này của Người đang được định hình từ chính hào khí của các sĩ phu quanh mình.

Sau khi đỗ Phó bảng, ông Nguyễn Sinh Sắc lặng lẽ đưa hai con trai về quê nội làng Sen, gửi con gái cả lại chăm sóc bà ngoại. Sự đồng thuận đầy thấu hiểu, đặt đạo lý lên hàng đầu của bà ngoại và cha không chỉ giúp gia đình vượt qua giai đoạn xáo trộn, mà còn gieo vào lòng Nguyễn Sinh Cung niềm kính trọng sâu sắc về tình cốt nhục và nghĩa đồng bào.

Sau biến cố mất người thân, Nguyễn Sinh Cung về quê sống bên bà ngoại và tiếp tục học chữ Hán khi cha mở lại lớp dạy. Vượt qua nỗi đau, Cung nổi bật là một học trò xuất sắc với trí nhớ tuyệt vời và tài đối đáp thông minh, mẫn tiệp.

Trong đêm đông lạnh giá tại Huế, Nguyễn Sinh Cung phải một mình đối mặt với thử thách nghiệt ngã: vừa tự lập gánh vác việc nhà, vừa xót xa chăm sóc đứa em sơ sinh và người mẹ đang lịm dần vì kiệt sức. Sự ra đi của người mẹ ngay sau đó là nỗi đau tột cùng, chính thức khép lại tuổi thơ êm đềm và hun đúc nên một bản lĩnh phi thường từ trong mất mát.

Gánh vác trách nhiệm thay cha và anh đi vắng, Nguyễn Sinh Cung ở lại Huế chăm sóc mẹ đang mang thai. Căn nhà nhỏ chứng kiến sự đảm đang, hiếu thảo của cậu bé Cung khi vừa lo liệu việc nhà, vừa thay mẹ ra chợ bán hàng. Giữa hoàn cảnh gian khó, tình mẫu tử thiêng liêng hòa quyện cùng sự thương yêu, giúp đỡ của những người dân nghèo quanh chợ, tạo nên những mảng màu xúc động trong ký ức tuổi thơ của Người.

Cuộc sống ở Dương Nỗ của Nguyễn Sinh Cung gắn liền với tình bạn đẹp dành cho Phúc – cậu bé chăn trâu hiếu học nhưng nghèo khó. Trân trọng khát vọng của bạn, Cung xin cha cho Phúc đi học miễn phí và luôn kiên nhẫn kèm cặp cho bạn từng nét chữ. Câu chuyện xúc động này cho thấy tấm lòng nhân ái, luôn đứng về phía người nghèo của Người ngay từ những năm tháng tuổi thơ.

Đặt chân đến cố đô, Nguyễn Sinh Cung ngỡ ngàng trước sự uy nghi của kinh thành Huế qua lời giảng giải tận tình của cha về lịch sử và văn hóa các triều đại. Kinh kỳ hiện lên vừa tráng lệ vừa xa lạ, mở ra một chương mới trong cuộc đời cậu bé Cung. Đây là giai đoạn quan trọng để Người quan sát trực diện trung tâm quyền lực của đất nước và thấu hiểu hơn về vận mệnh dân tộc.

Trên đường vào Huế, Nguyễn Sinh Cung bắt đầu quan sát và đặt dấu hỏi về nỗi đau mất nước, về xiềng xích thực dân. Những trải nghiệm này không chỉ mở mang tầm mắt mà còn nhen nhóm trong cậu bé Cung tình yêu nước nồng nàn và ý thức về trách nhiệm với dân tộc. Chặng đường gian khổ ấy chính là khởi đầu cho một hành trình cứu nước vĩ đại.

Tập đầu tiên của bộ tiểu thuyết Nước non vạn dặm mang tên "Nợ nước non" tái hiện chân thực tuổi thơ và thời niên thiếu của Nguyễn Sinh Côn cùng Nguyễn Tất Thành. Với văn phong sử thi nhưng gần gũi, nhà văn Nguyễn Thế Kỷ đã dựng nên không gian văn hóa, xã hội xứ Nghệ cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX đầy sinh động. Tác phẩm không chỉ là một cuốn tiểu thuyết lịch sử mà còn là hành trình cảm xúc, giúp độc giả hiểu rõ cội nguồn hun đúc nên chí hướng cứu nước của vị lãnh tụ vĩ đại.

Cơn lũ dữ dội cũng là lúc bi kịch hạ màn: Loan mất hết sự nghiệp và sa ngã, còn Thưởng mắc kẹt giữa biển nước khi đang cố tẩu tán số vàng phi pháp để vượt biên. Hình ảnh kẻ thủ ác bị vây hãm bởi thiên tai và lòng tham là bản án đắt giá cho những kẻ bán rẻ lương tâm. Sự sụp đổ của họ tương phản hoàn toàn với cuộc chiến giữ đê kiên cường của những con người chính trực.

Trong trận đại hồng thủy khốc liệt, Trọng hoàn toàn cảm phục sự hy sinh của những con người chính trực tại Nguyên Lộc. Anh nhận ra đây chính là môi trường lý tưởng để rèn luyện nhân cách mà mình bấy lâu tìm kiếm. Giữa làn ranh sinh tử, mối quan hệ giữa Trọng và nữ chủ tịch xã Thuận không chỉ là sự đồng cam cộng khổ mà còn dần tiến triển thành một tình cảm sâu nặng, bền bỉ.

Trọng cùng đội thợ thử nghiệm thành công máy "Bông Sen" để diệt mối, giải tỏa nguy cơ vỡ đê trong điều kiện khắc nghiệt. Thành tựu này khiến Trọng vừa vui mừng vừa tự trách về sự chậm trễ và non nớt của mình trong quá khứ. Đây là khoảnh khắc sự sáng tạo kỹ thuật hòa quyện cùng sự chín chắn trong nhận thức của người trí thức trẻ.

Trong cơn bão lũ, ông giáo Cần quyết liệt bảo vệ bản sắc văn hóa trước quan điểm sính ngoại của ông thợ vẽ. Ông khẳng định các giá trị cổ truyền là linh hồn của dân tộc và chấp nhận từ bỏ người học trò không cùng lý tưởng. Cuộc đối đầu này cho thấy sự lựa chọn dứt khoát của một trí thức truyền thống để giữ gìn sự trong sạch của tâm hồn.

Đội trưởng Hoạn thẳng thắn chỉ ra sự thiếu kinh nghiệm thực tế và mơ mộng của Trọng giữa dòng chảy xã hội mới. Lời phê bình này là bước ngoặt khiến Trọng nhận ra: nhiệt huyết cá nhân phải đi đôi với bản lĩnh chính trị và sự hòa mình vào tập thể mới có thể bảo vệ được cái đúng.

Ông Chánh đến gặp Trọng từ sớm và trải lòng về quá khứ từng bị tù oan hai năm trong cải cách ruộng đất do lý lịch gia đình. Dù chịu bất công, ông vẫn tuyệt đối tin tưởng vào tổ chức và kiên nhẫn chờ ngày được phục hồi. Câu chuyện này khiến Trọng thay đổi cái nhìn: anh nhận ra phía sau vẻ giáo điều, thô sơ của ông Chánh là một con người thật thà, trung thành và không có dã tâm hại người.

Dưới sự thuyết phục của chủ tịch xã Thuận, cụ Luân và dân xóm bãi chấp nhận rời bỏ nhà cửa, vườn tược vào trong đê tránh lũ. Hình ảnh cụ Luân nghẹn ngào chặt cây mít cổ thụ đại diện cho tinh thần "vì cộng đồng" cao đẹp. Cuộc di dân đồng loạt này là minh chứng hùng hồn cho sự hy sinh và lòng tin của người dân vào chính nghĩa.

Gặp gỡ bạn già, ông giáo Cần đau lòng thấy gia đình ông Tiếu lục đục vì chuyện làm ăn. Ông Tiếu phẫn nộ trước cảnh vợ con vì tiền mà đánh mất tự trọng, phục vụ kẻ giàu và lờ đi danh dự quốc gia. Cuộc trò chuyện lột tả sự đối đầu quyết liệt giữa những giá trị cũ thanh cao và làn sóng thực dụng đang tàn phá lý tưởng con người.

Nam vừa mất, Hưng chiếm ghế trưởng phòng và bắt đầu chiến dịch bài trừ tầm ảnh hưởng cũ bằng cách cô lập Trọng. Đơn vào Đảng của Trọng bị "treo" bởi những lý do cảm tính, bộc lộ rõ sự đấu đá quyền lực và tư tưởng cơ hội nhân danh tổ chức. Trọng bàng hoàng nhận ra bộ mặt thật của sự đố kỵ và toan tính nơi công sở.

Dù bệnh tình nguy kịch, Nam vẫn dành những hơi thở cuối cùng cho sự nghiệp trị thủy. Trên giường bệnh, anh không ngừng trăn trở về sự cố vỡ cống Lợi Toàn và tận lực hỗ trợ Trọng hoàn thiện đề tài diệt mối trong thân đê. Cuộc trò chuyện của Nam với bạn bè là minh chứng cảm động cho một nhân cách cao đẹp, nơi trách nhiệm với cuộc đời và tình yêu nghề nghiệp luôn rực cháy ngay cả khi đối diện với cái chết.

Gia đình bà Nhuần mở tiệc mừng Thưởng – kẻ giàu có thực dụng – làm rể, chính thức gạt bỏ Trọng ra khỏi đời Loan. Trước sự tung hô vật chất của bà Nhuần và ông Hào, ông giáo Cần hoàn toàn bất lực và xót xa. Bữa tiệc là biểu tượng cho sự thất thế của những giá trị tinh thần trước làn sóng thực dụng đang xâm chiếm xã hội.

Cuộc trò chuyện trên đê Nguyên Lộc khắc họa những trăn trở của chủ tịch huyện trong cuộc đấu tranh chống tiêu cực và xử lý cán bộ sai phạm. Dù làm vì lợi ích chung, ông vẫn chịu nhiều định kiến. Qua đó, tác phẩm đồng thời làm nổi bật tinh thần sống trách nhiệm, quyết liệt và giàu lý tưởng của cô Thuận đại diện cho lớp trẻ.

Cuộc họp tại xã Nguyên Lộc làm nổi bật sự đối lập giữa những tấm gương giữ đê và nạn tham ô, tiêu cực. Vị chủ tịch huyện trẻ tuổi thể hiện tinh thần đổi mới khi quyết liệt bài trừ cái xấu để bảo vệ dân. Sự kiện lột tả chân thực đời sống nông thôn trong vòng xoáy thiên tai và những thử thách đạo đức nghiệt ngã.

Cuộc đối thoại giữa ông giáo Cần và người học trò nước ngoài lột tả sự đối lập giữa nét đẹp văn hóa và những mảng tối đạo đức trong xã hội Việt Nam. Trước những phê phán về sự lộn xộn và thực dụng, ông giáo bình tĩnh lý giải dựa trên hệ quả lịch sử và tàn dư tâm lý. Cuộc tranh luận là nỗ lực định vị bản sắc dân tộc trước những biến động và suy thoái lối sống.

Gia đình biến thành "chiến trường" khi Loan nghi ngờ em trai lục lọi thư từ của Trọng. Những lá thư bị vứt bỏ đánh dấu sự chấm hết cho một tình yêu lý tưởng. Kết hợp với sự mê tín, thực dụng của bà Nhuần, cảnh tượng này lột tả sự hỗn loạn và rạn nứt sâu sắc về đạo đức, lối sống ngay trong lòng gia đình.

Trong thư gửi ba, Trọng ví loài mối như "ổ ung thư" âm thầm đục khoét đê điều và cả nền tảng xã hội. Anh mô tả chi tiết quá trình nghiên cứu khoa học gian khổ để truy tìm và tiêu diệt kẻ thù nguy hiểm này. Với Trọng, cuộc chiến chống mối không chỉ là kỹ thuật mà còn là sự bảo vệ những thành quả bền vững của con người trước các thế lực phá hoại ngầm.

Sau biến cố tại điếm canh đê, Trọng thức tỉnh khi nhận ra đê điều là biểu tượng cho ý chí và sức sống nghìn năm của dân tộc. Cuộc trò chuyện với nhà báo giúp anh hiểu rằng công việc của mình mang tầm vóc lịch sử, vượt xa những tị hiềm nhỏ nhen nơi công sở. Sự giác ngộ này thắp lên trong Trọng tình yêu nghề và niềm tự hào dân tộc sâu sắc.

Xung đột tại cơ quan bùng nổ khi Hưng lên chức phó phòng và dùng quyền lực ép Trọng báo cáo đề tài nghiên cứu tổ mối. Cuộc tranh cãi gay gắt phơi bày sự đối đầu giữa lối sống vụ lợi của Hưng và lý tưởng chính trực của Trọng. Trong khi đó, ông Chánh đóng vai trò trung gian, khuyên Trọng cần tỉnh táo để bảo vệ quan điểm và sự nghiệp.

Chuyến thăm bạn cũ của ông giáo Cần phơi bày hai thái cực sống: một nhà thơ vẫn giữ cốt cách trí thức, sắc sảo phê phán cái xấu; và một cựu chủ tịch huyện đã buông bỏ lý tưởng để hài lòng với việc buôn bán nhỏ tầm thường. Sự đối lập này khắc họa rõ nét sự phân hóa nhân cách và cách mỗi cá nhân thích nghi với biến động thời đại.

Mối quan hệ giữa Trọng và Loan rạn nứt sâu sắc khi sự khác biệt về nhận thức và lối sống lộ rõ dưới cơn mưa. Trọng bất lực nhìn Loan cười cợt với những gã thanh niên thô lỗ, nhận ra khoảng cách giữa hai người đã không thể lấp đầy. Anh cô độc trong những dự định lớn lao, thậm chí không thể sẻ chia về nhiệm vụ nguy hiểm sắp tới tại tuyến đê xung yếu.

Rời miền núi sau nhiều thất bại, Trọng về cơ quan chống lụt với tư tưởng ngày càng cứng rắn và kiêu ngạo trong việc bảo vệ lý tưởng "sống đẹp". Anh quyết liệt bài trừ cái xấu nhưng sự kiên định ấy lại nhuốm màu cực đoan. Theo dõi con trai, ông giáo Cần vừa tự hào về sự chính trực, vừa lo lắng cho sự non nớt của anh trước những va đập thực tế.

Sau khi trưởng phòng Nam lâm bệnh, Trọng tìm đến thư viện thành phố để nương náu tâm hồn giữa thực tại bất an. Tại đây, cuộc gặp gỡ với một kỹ sư trẻ hào hiệp — người tự nguyện tặng hàng loạt sách quý cho thư viện — đã trở thành điểm tựa tinh thần quan trọng. Hình ảnh này giúp Trọng củng cố niềm tin mãnh liệt rằng, dù xã hội còn nhiều nhiễu nhương, những con người sống đẹp và đầy trách nhiệm vẫn luôn tồn tại để bảo vệ các giá trị tri thức và nhân văn.

Tại cơ quan thủy lợi, bức tranh hậu chiến hiện lên đầy u ám với nạn đầu cơ và sự xuống cấp đạo đức. Giữa những mâu thuẫn nội bộ và thực tại thiếu thốn, những trí thức như Trọng phải đấu tranh để giữ gìn lý tưởng.

Dù ra đời gần nửa thế kỷ, tiểu thuyết "Mưa mùa hạ" của Ma Văn Kháng vẫn giữ nguyên giá trị thời đại khi khắc họa cuộc chiến chống lũ lụt đầy anh hùng và bền bỉ của nhân dân. Tác giả không chỉ vẽ nên bức tranh xã hội biến động mà còn lồng ghép những chiêm nghiệm triết lý sâu sắc về lịch sử và nhân sinh.

Theo sinh nguyện của anh Muối, Hào dùng phần gốc cây sưa còn lại để tạc tượng tổ tiên, bố và anh trai như cách giữ gìn cội nguồn danh dự gia đình. Sau cái chết của cha, Kiên thực sự thay đổi: từ một kẻ ăn chơi sa ngã trở thành người con trưởng thành, biết hối cải, chăm lo mẹ già, hương khói tổ tiên và quyết tâm bảo vệ di sản gia đình.

Cái chết của anh Muối trở thành biểu tượng cho sự gục ngã của lớp người sống vì đạo lý trước sự tàn phá của lòng tham đô thị hóa và bầy virus cả nghĩa đen lẫn nghĩa bóng. Sau mất mát ấy, Hào chìm trong đau đớn, mộng mị và những suy tư về đức tin con người, chúa trời, sự thiện ác.

Hào và thầy Hoàng nhìn rõ sự xuống cấp đạo đức khi thanh niên bị cuốn vào đua đòi cờ bạc và lối sống thực dụng, khiến làng quê thanh bình trở thành điểm nóng bất an. Trong khi đó, anh Muối ngày càng suy kiệt cả thể xác lẫn tinh thần vì chứng kiến hai con trai liên tiếp phá hoại cây sưa đỏ - báu vật gia đình và biểu tượng danh dự tổ tiên.

Qua hình ảnh cây cổ thụ già nua chứng kiến mọi biến động, ở phần này, tác phẩm tiếp tục khắc họa sâu sắc sự suy tàn của các giá trị truyền thống trước lòng tham, bạo lực và cơn hỗn loạn thời đại, cho thấy dịch bệnh không chỉ tàn phá con người về thể xác mà còn phơi bày những rạn nứt nghiêm trọng trong đạo đức, niềm tin và nền tảng gia đình xã hội.

Đại dịch Covid-19 và lệnh giãn cách đã khoét sâu thêm những vết thương âm ỉ tại xã Tiến Thắng. Gia đình anh Muối tan tác trong nỗi đau khi con cái biệt tích hoặc hư hỏng, đẩy người cha vào sự dằn vặt khôn nguôi. Hào cũng rơi vào khủng hoảng đức tin khi chứng kiến bất hạnh của con gái. Đáng báo động nhất là sự xuống cấp đạo đức của thanh niên trong làng; sự bức bối vì phong tỏa đã biến thành những trò đua xe, đánh nhau ngông cuồng, phơi bày mặt trái đầy bạo lực của quá trình đô thị hóa nông thôn.

Mâu thuẫn tại làng Tiến Thắng lên đến đỉnh điểm khi lòng tham và sự thực dụng xé nát tình thân. Bà Sao bí mật bán đất cho Hào để phòng thân, dẫn đến việc bị Tỏ hành hung dã man khi sự việc bại lộ. Cùng lúc đó, Kiên bỏ trốn sau khi thú nhận cưa trộm cây sưa, phơi bày tư tưởng khao khát giàu sang bất chấp đạo lý. Những hành vi bạo lực và sự phản bội của con cái đẩy các gia đình vào bi kịch tan vỡ, giữa lúc nỗi ám ảnh về dịch bệnh vẫn đang bủa vây.

Đạo đức làng quê băng hoại đến mức tàn nhẫn khi lòng tham đất đai dẫn đến thảm cảnh em giết anh ruột. Những cái chết liên tiếp do bạo lực và sự vô cảm khiến cộng đồng chìm trong ám ảnh và khủng hoảng tinh thần. Dù hình tượng cây sưa vẫn le lói niềm tin, nhưng sự thực dụng đã gần như cắt đứt mọi giá trị nhân tính và mối gắn kết với thiên nhiên.

Làng quê chìm trong u ám khi đường dây bán nội tạng bị phanh phui, phơi bày sự thật hàng chục thanh niên bán thận để ăn chơi. "Virus" suy đồi đạo đức lây lan tàn khốc không kém dịch Covid-19, gây ra những cái chết trắng và nỗi hoang mang tột độ. Giữa cơn khủng hoảng, Hảo nhận ra con người chỉ có thể tự cứu rỗi bằng cách thức tỉnh đức tin và quay lại với các giá trị nhân văn cốt lõi.

Tác phẩm đẩy bi kịch lên đỉnh điểm khi Kiên bán thận để mua xe, khiến anh Muối rơi vào tuyệt vọng và bất lực. "Vi rút" thực dụng đã tàn phá thế hệ trẻ: họ quay lưng với lao động, cắm sổ đỏ, bán đất để đổi lấy thói hưởng thụ phù phiếm. Nỗi đau của anh Muối trở thành điển hình cho nhiều gia đình trong làng – nơi sự giàu lên về vật chất lại tỉ lệ nghịch với sự suy đồi về đạo đức và tình thân.