Listen to interviews, features and community stories from the SBS Radio Somali program, including news from Australia and around the world. - Ka dhagayso waraysiyo, warbixino iyo sheekooyinka jaaliyada barnaamujka idaacada SBS laanteeda Afsoomaaliga oo ay ku jiraan wararka Australia iyo kuwa caalamk…

Maamuus iyo ammaan baa loo jeediey. Rhoda waxay ahayd qoraa, jilaa, iyo agaasime caan ah, waxaana sannadkii 2016-kii la guddoonsiiyey billadda sharafta Order of Australia. Qoyska Rhoda ayaa u oggolaaday SBS inay baahiso sawirradeeda iyo codkeeda si loo maamuuso dhaxalka fog ee ay ka tagtay.

Warka maanta waxaa ka mid ah: Dowladda New South Wales oo sheegay inay dadka kiraystayaasha ah u howl yaraysay inay dib ula soo noqdaan deebaajiga guryaha ama ay u wareejiyaan guri ay kiraysanayaan.

Madaxweynaha Maraykanka Donald Trump ayaa ku dhawaaqay qorshe uu "kula wareegayo" dalka Cuba. Damacan ayaa yimid xilli ay sii xumaanayso dhibaatada bini'aadantinimo iyo tan tamarta ee dalka Cuba.

Halkan ka dhegeyso barnaamijkii Jimcaha oo dhammaystiran. Ka hel warar iyo faallooyin faa'iido leh.

Halkan ka dhegeyso warkii Jimcaha ee Australia iyo caalamka

Madaxweyne Xasan Sheekh Maxamuud oo muslimiinta ugu hambalyeey Ciidda iyo cafis uu fidiyey. Waxaa kale oo warka ka mid ah xiisadda ka dhex aloosan dowlad goboleedka Koonfur Galbeed iyo dowladda Federaalka.

Ra'iisul Wasaaraha Australia, Anthony Albanese, ayaa magacaabay Isku-duwe Qaran oo qaabilsan arrimaha shidaalka, si wax looga qabto dhibaatooyinka dhanka sugnaanta shidaalka ee soo kordhay. Dowladda Iran-na waxay digniino culus u dirtay dalal ka mid Khaliijka.

Xukuumadda Canberra ayaa si kumeel-gaar ah u oggolaatay in suuqyada la soo geliyo baatrool tayadiisu hoosayso oo ay ku badan tahay maadada Sulphur-ku

Learn useful English for talking about unusual or strong flavours. Practise everyday phrases for reacting to new foods, sharing opinions, and encouraging someone to try something new. - Baro Ingriisi aad ku sheegto cunto kugu cusub iyo dhadhankeeda, weedho aad kaga af-celiso cuntooyin cusub, ama sida aad qof kale ugu sheegto inuu isku dayo cuntada cusub.

Afarta bangi ee Australia ugu waaweyn oo dulsaarka demayaha guryaha kordhinaya go'aankii bangiga dhexe ka dib. Donald Trump-na wuxuu sheegey inaanu u baahnayn caawimada NATO.

Halkan ka dhegeyso: Dowlad-goboleedka Koonfur Galbeed ee Soomaaliya ayaa sheegtay inay xidhiidhkii wada-shaqaynta ka goosteen dowladda Federaalka Soomaaliyeed.

Halkan ka dhegeyso: Services Australia oo waagaas la oran jirey Department of Human Services, ayaa barnaamijka Robodebt isticmaashay intii u dhaxeysay 2015 ilaa 2019. Wuxuu ahaa nidaam si otomaatig ah deyn ugu soo saari jiray dadka caawimada dowladda qaata. Maxkamadda ayaa markii dambe xukuntay inuu ahaa mid sharci-darro ah, taas oo keentay inay dowladdu dib u celiso lacag dhan $1.8 bilyan oo laga qaaday dadka.

Iman Nayef, ayaa laba sannadood oo aanay arkin qoyskeeda tagtay magaalada Tyre ee koonfurta Lubnaan hal maalin uun ka hor intii aanu dagaalku qarxin. Iyada iyo saddexdeeda carruur ah ayay sheegtay in nooligoodu gaarey $19,000, taasoo aad u adkaysay noo noqoshadooda.

Guddiga Xuquuqda Aadanaha ee Australia ayaa xilligan loo dabbaaldegey Maalinta Caalamiga ah ee la dagaallanka Islaam-neceybka, ku baaqaya tallaabo degdeg ah oo wax looga qabanayo tacaddiyada, takooridda, iyo necaybka ka dhanka ah dadka Muslimiinta ah.

South Africa ayaa ka mid meelaha ay ka dhacaan dembiyada ugu badan ee adduunku. Ciidammada Difaaca Qaranka ayaa hadda loo diray shan ka mid ah sagaalkeeda gobol, si wax looga qabto dhibaatooyinka sii kordhaya.

Dowladda Victoria ayaa soo rogeysa xeerar lagu xidhi karo dukaamadada iibiyo tubaakada sharci-drrada ah. Iran-na waxay waddamada caalamka uga digtey inay kusoo biiraan dagaalka ay ku kula jiraan Maraykanka iyo Iran iyadoo isla markaana canaan u dirtay dalalka Carabta.

Customs is generally the first point of contact for people entering Australia. Our Border Force Officers are there waiting. They ensure that we don't bring in prohibited goods that could threaten Australia's unique environment, economy and communities. Before you zip up your suitcase, here's what you need to know about what can—and can't—cross the border, and what's at stake if biosecurity rules are ignored. - Ciidanka Ilaalada Xuduudaha (Customs) ayaa inta badan ah cidda ugu horreysa ee ay dadka soo gelaya dalka Australia, la kulmaaan iyagoo ilaaliya in dalka lasoo geliyo walxo ama badeecado khatar ah. Haddaba ka hor, inta aadan boorsada cabbaysanin, halkan ka baro waxa aad keeni karto dalka, waxa lagaa rabo inaad sheegto haddii aad sidato, iyo khatarta ka dhalan karta haddii aad iska indho-tirto xeerarka xuduudaha.

Halkan ka dhegeyso barnaamijkii Jimcaha oo dhammays tiran. Warar iyo warbixinno nacfi leh ayaa kuugu diyaar ah

Xog cusub oo ay soo saartay Hay'adda Tirakoobka Australia (ABS) ayaa muujinaysa in, in ka badan seddex milyan oo qof oo u dhiganta 7-dii qofba midkood, ay la kulmeen nooc ka mid ah khiyaano lacageed sannadkii la soo dhaafay. Hoggaamiyaha cusub ee dalka Iiraan, Ayatollah Mojtaba Khamenei, ayaa sheegay in uu dalkiisu sii wadi doono weerarrada saldhiggyada Mareykanka ee ku yaalla gobolka Khaliijka

Warka Soomaaliya maanta wuxuu ku saabsan yahay bajaajleyda muqdisho oo ka cawdey inay booliisku si khalad ah ula dhamqmeen iyo xukuumadda oo u jawaabtey kunta tilmaantay arrin siyaasadaysan.

Dowladda Federaalka ee Australia ayaa sharci cusub oo xannibaad ku-meel-gaar ah, ku soo rogaysa dadka ka imaanaya dalalka qaarkood oo raba, inay dalka ku soo galaan fiisooyin gaar ah.

Dadka raba inay guri ka iibsadaan gobolka Victoria ayaa heli doona macluumaadka bed-qabka dhismaha iyo cayayaanka (building and pest reports) oo lacag-la'aan ah, sida uu dhigayo qorshe cusub oo ay soo bandhigtay Premierradda Victoria, Jacinta Allan.

Qiimaha saliidda ceeriin ee adduunka ayaa kor u kacay, xilli dagaalka Mareykanka iyo Isra'iil ay ku qaadeen Iiran uu ceejiyey, marinnadii ugu muhiimsanaa ee saadka shidaalka iyo gaaska. Dagaalka oo hadda galay toddobaadkiisii labaad, ayaa waxaa muuqata in Isra'iil, Mareykanka iyo Iiraan ay saddexdooduba weerareen xarumaha shidaalka iyo gaaska ee gobolka.

Ururada u dooda xuquuqda aadanaha ayaa cambaareeyey sharci cusub oo ay dowladda Australia soo saartay, kaas oo si ku-meel-gaar ah looga mamnuucayo dadka ka imaanaya dalalka qaarkood inay Australia ku soo galaan fiisooyin gaar ah. Wasiirka Arrimaha Gudaha ayaa la siin doonaa awoodo cusub oo uu ku soo saari karo xannibaad socdaal oo illaa lix bilood ah

Halkan ka dhegeyso warkii ugu dambeeyey ee Soomaalia naga soo gaarey.

Sannadkii 2025, gobolka New South Wales oo qura waxaa laga diiwaangeliyey tiradii ugu badnayd ee ah, haween loo dilay sababo la xiriira tacaddiyada qoyska. Maxaa laga qaban karaa?

Australia ayaa ka jawaabtay codsi uga yimid dalka Imaaraadka Carabta (UAE), iyadoo u dirtay gobolka Khaliijka diyaaradda casriga ah ee E-7-A Wedgetail iyo gantaallo loogu talagalay in dadka shacabka ah lagaga difaaco weerarrada kaga imaanaya Iiraan.

Jasiisradaha Coco Islands ee Australia waxaa ka mid ah Home Island, oo ay ku nool yihiin ilaa 460 qof, kuwaas oo u badan dadka asalkoodu yahay Cocos Malays — waana dad muslim ah oo halkaas degganaa muddo qarniyo ah. Noloshooda iyo sida ay u gutaan soonka wax ka ogow.

Bishii Diseembar 2025, waxaa si rasmi ah u dhaqan-galay go'aankii ay Australia ku mamnuucday, in carruurta ka yar 16 sano ay isticmaalaan baraha bulshada ee adduunka ugu caansan. Waxaa iyana sii kordhaya dadka waaweyn ee raba in gebi-ahaanba ka fogaadaan isticmaalaka mobile-lada casriga ah. Maxaa'se u sahli kara?

Wiil uu dhalay hoggaamiyihii hore ee Iiran, Ayatollah Ali Khamenei, ayaa loo magacaabay inuu noqoda hoggaamiyaha ugu sarreeya dalka Iran. Madaxweynaha Maraykankuna wuxuu sheegay inuu ka fekerayo inuu ciidamo lugta ah geliyo gudaha Iiran si loo xafido Yuraaninta la tayeeyey ee Iiran.

In Australia, government-subsidised rental housing is available for eligible households. Assessment is based on need under criteria that vary depending on your state or territory. Here's what to expect when applying for different types of housing assistance, some common myths around social housing and where to reach out for help. - Dalka Australia, waxaa jira guryo kiro ah oo ay dawladdu kabto, kuwaas oo loogu talagalay qoysaska u qalma ee dakhligoodu hooseeyo. Qiimeynta dadka guryahaas la siinayo ayaa ku xiran baahida qofka, iyadoo shuruuduhuna ay ku kala duwan yihiin hadba gobolka ama taritariya-ka aad ku nooshahay. Warbixintan waxaan ku eegi doonnaa waxyaabaha aad filan karto marka aad codsanayso noocyada kala duwan ee guryaha bulshada ama kuwa la kabo.

Halkan ka dhegeyso barnaamijkii Jimce 6 March 2026 oo dhammaystiran. Xayaysiikii waa laga reebay.

Dowladda Australia ayaa ku dhawaaqday in ururka Hizb ut-Tahrir loo aqoonsaday ururkii ugu horreeyay ee lagu daro liiska kooxaha nacaybka ee mamnuuca ah, sida ku cad xeerka dambiyada ee dalka. Maraykankuna wuxuu Ukraine ka codsaday inay ka caawiso difaacidda diyaaradaha aan duuliyaha lahayne ee Iran oo khatar ku haya dalalka Khaliijka.

Warka Soomaaliya ee maanta wuxuu ku saabsan yahay ansixintii dib-u-eegidda dastuurka ee labada aqal iyo qudbaddii Madaxweyne Hassan Sh. Mohamud.

Learn useful English for talking about small wins at work. Practise phrases for celebrating achievements, staying motivated, and making progress step by step. - Ku baro Ingriisi erayo iyo weedho sahlan oo ku habboon goobaha shaqada. Dhegeyso adigoo akhriyaya.

Dowladda Federaalka ayaa ugu dambeyn bilowday, qorshe lagu hirgelinayo mashruuca tareenka xawaaraha dheereeya, oo isku xiri doona magaalooyinka Sydney iyo Newcastle. Waxaa hadda billowday wejigii hore ee sahaminta, iyadoo ay dowladda federaalkuna sheegtay in dhisidda la bilaabi doono 2028-da.

Warka maanta waxaa ka mida, wasiirka arrimaha dibeddeda, Penny Wong, oo sheegtay sida ay dunidu uga walaacsan tahay sida ay Iiran uga falcelisey weerarkii ay Maraykanka iyo Israel ku qaadeen. Gaashaan-buurta NATO-na waxay sheegeen inay soo rideen gantaal Iran leedahay oo ku sii jeedey Turkiye.

Marin-biyoodka Hormuz oo u dhexeya dalalka Oman iyo Iran ayaa hadda gebi-ahaanba xiran. Iran-na waxay sheegtay inay gubi doonto markab kasta oo soo mara. Tan ayaa sababtay in qiimaha shidaalku kor u kaco 8 boqolkiiba.

Dhugariirkii Chrischurch, shan iyo toban sano kadib, New Zealand waxay samaysatay nidaam casri ah oo lagu garto calaamadaha dhul-gariirka. 700 oo qalab casri ah ayaa bad iyo berriba daqiiq kasta dhegeysta calaamadaha dhul-gariirka si ay uga digaan inta aanu dhicin.,

Warka maanta oo arbaco ah waxaa ka mid ah wararka dagaalka bariga dhexe ka socda iyo wasiirka tamarta Australia oo ku boorriyey shacabka in aanay boobin shidaalka, maaddaama Australia haysato shidaal ku filan soddomeeyo maalmood.

Halkan ka dhegeyso wararkii ugu dambeeyey ee Soomaaliya oo ku saabsan xildhibaannada laga soo doorto Puntland oo loo diidey, sida la sheegay, inay u dhoofaan Garoowe.

Iran waxay si cad u sheegtay in ay dooneyso in Israa'iil laga tirtiro khariidadda. Dhanka kale, Israa'iil waxay ku adkeysanaysaa in barnaamijka nukliyeerka ee Iiraan uu khatar ku yahay jiritaankeeda — inkastoo Iiraan ay marar badan beenisay inay sameynayso hub nukliyeer ah.

Wax-soo-saarka beeraha ee Australia ayaa la saadaalinayaa, inuu ka badan doono boqol bilyan oo doollar sannad-maaliyadeedkan, laga bilaabo Luulyo 2025 ilaa Luulyo 2026. Wasiirka Gaashaandhigga ee Australia, Richard Marles-na, wuxuu xaqiijiyay in aanay Australia ka qayb qaadanin tallaabooyinka milatari ee haatan ka socda dalka Iiraan.

Ragga Afrikaanka ah ee da'da yar ayaa lagu hungureeyaa, mushahar soo jiidasho leh, loona sheegaa inay saxiixayaan heshiis shaqo oo ku qoran luqadda Ruushka, halka xaqiiqadu tahay inay saxeexayaan heshiis askar ka dagaallanta Ukraine.

Warka maanta waxaa ka mid ah wararka dagaalka ay Maraykanka iyo Israel ku qaadeen Iraan iyo Xildhibaan Barnaby Joyce oo ka tirsan xisbiga One Nation oo ka digey dhibaato ku timaadda dhaqaalaha iyo kaydka shidaalka Australia, xiritaanka marinka Hormus awgeed.

If you've spent any time in Australia, you've probably noticed how relaxed the style is. You might notice activewear, surf brands and casual clothes everywhere. But there's another side to Australian fashion. Aboriginal and Torres Strait Islander designers have been creating clothes and accessories for thousands of years — and that work is very much alive today. You'll see it on runways, in global fashion campaigns and in everyday clothing. Find out what makes First Nations fashion different, how it connects to the environment and what you should be aware of if you want to wear it. - Waxaa Australia ka jira nooc ama moodo kale oo dhar ah oo Australia lagaga lebisto, laakiin aanay dadka Australia soo degaa horey u ogaannin. Waana kuwa dadka dhulka loogu yimid ee Aboriginal-ka iyo Torres Strait Islander-ka oo la isku yiraahdo First Nations. Qaybtan Australia Explained, waxay ku baraysaa sida uu dharka dadka First Nations uga duwan yahay dharka kale, xidhiidhka ka dhexeeya cimilo-deegaanka iyo sida aad u taageeri karto hal-abuurayaasha dharke ee dadka First Nations.

Dowladda federaalka Australia ayaa maanta dhaqan gelisey sharcigii cusbaa ee hagaajinta ammaanka xarumaha xannaanada carruuruta. Labo qof ayaa u geeriyoodey caabuq fangi (fungal infection)oo ka dillaacay cisbitaalka Royal Aflred Hosptial oo ku yaalla Sydney.

Halkan ka dhegeyso warka Soomaaliya oo badankiisu ku saabsan yahay abaaraha ba'an ee ka jira Soomaaliya.

"Waa qof qallafsan, isla weyn oo isu arka inuu xaq gaar ah leeyahay, kalana garan waayay farqiga u dhexeeya danta guud ee uu sheegay inuu u adeegayo iyo danihiisa gaarka ah" ayuu yiri Chris Bryant oo ah wasiirka ganacsiga Ingriiska.

Qasnajijga heer federaal ee Australia, ayaa sheegay in sicir-bararka ka sarreeya intii la filayay, uu yahay caqabadda ugu weyn ee saamaynaysa miisaaniyadda federaalka ee soo socota. Madaxweynihii hore, Bill Clinton iyo Xoghayihii hore ee Arrimaha Dibadda,Hillary Clinton ayaa la filayaa inay toddobaadkan hortagaan guddi ka tirsan Kongress-ka Maraykanka, iyaga oo qeyb ka ah baaritaanka ku saabsan Jeffrey Epstein.

Labo bukaan ayaa ka baxdsaday xarun dhimmir oo ku taalla Sydney maalmo ka dibna laayey dad. Tan ayaa lagu tilmaamay dhibaato ka jirta nidaamka daryeelka caafimaadka ee New South Wales.