COSMO Köln Radyosu

Türkiye'de depremzedeler için toplanan milyonlarca liralık bağışın akıbeti bugün en çok tartışılan başlıklardan biri. AHBAP kurucusu Haluk Levent cezaevinde. Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) raporlarında yer alan para hareketleri ne anlama geliyor? Bağışların amacı dışında kullanıldığına ilişkin iddialar hangi bulgulara dayanıyor? AHBAP soruşturmasının mali boyutunu ve dosyadaki kritik ayrıntıları eski MASAK Başkan Yardımcısı Dr. Ramazan Başak, WDR COSMO Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Ali Eliş, Kars'tan başlayıp Bremen'e uzanan yolculuğunda sosyal pedagojiden grafik tasarımına, sivil toplum hizmetinden bilimsel araştırmalara kadar birbirinden farklı alanlarda iz bırakmış bir isim. Özel gereksinimli çocukların eğitim hakkı için yıllarca mücadele etmiş. Göçmenlerin, yaşlıların ve yalnız kalan insanların toplumsal hayattan kopmaması için projeler üretmiş. Kardeş kent projesi ile Bremen ve İzmir arasında köprü kurmuş. Yaşam boyu kültürlerarası çalışmalarından dolayı Bremen Belediyesi de dahil olmak üzere çeşitli ödüllere layık görülmüş bir isim. Sosyal pedagog Ali Eliş ile sunucumuz Gökçe Göksu sohbet etti. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

15 Temmuz 2016'da Türkiye'de düzenlenen darbe girişiminin üzerinden on yıl geçti. Erdoğan hükümeti kalkışmadan Gülen Hareketi'ni ve ordunun belli kısmını sorumlu tuttu. Peki aradan geçen on yılda gerçekten neyi öğrendik? Darbenin bütün yönleri aydınlatıldı mı? Yoksa o gece, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın önünü açan çok daha geniş bir siyasi dönüşümün başlangıç noktası mı oldu? Berlin'de yaşayan gazeteci Can Dündar ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Pazar günü alışveriş yapmak daha fazla özgürlük mü, yoksa çalışanların ortak dinlenme hakkına müdahale mi? Almanya'da hükümetin hazırladığı reform planı bu eski tartışmayı yeniden alevlendirdi. Ticaret birlikleri mağazaların daha sık açılmasını isterken, sendikalar ve kiliseler buna karşı çıkıyor. Kamuoyu ise ikiye bölünmüş durumda. Reform ne getirecek? Avrupa Türk İş İnsanları ve Sanayicileri Derneği (ATİAD) Genel Sekreteri Bülent Fırat, konunun ekonomik boyutunu podcast WDR COSMO Türkçe'de değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

PKK'nın silah bırakma sürecinde yeni bir dönemin başlamasının üzerinden bir yıl geçti. Bu süreçte TBMM'de kurulan komisyon çalışmalarını tamamlayarak raporunu yayımladı. Şimdi gözler çözüm sürecine ilişkin hazırlanacak çerçeve yasada. Ancak örgütün silah bırakma sürecinin tamamlanması, hukuki düzenlemeler, Abdullah Öcalan'ın statüsü, Selahattin Demirtaş'ın durumu ve toplumsal uzlaşma gibi başlıklarda belirsizlik sürüyor. Süreç hangi aşamada? Dicle Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi ve ilk çözüm sürecinin Akil İnsanlar Heyeti üyesi Vahap Coşkun, son gelişmeleri podcast WDR COSMO Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Cenk Özöztürk, 47 yaşında, 3 çocuk babası. Köln Bonn Havalimanı'nın iki genel müdüründen biri. Başarılı yönetici stüdyomuza konuk oldu, uçakla tatile çıkacak olan vatandaşlara havalimanındaki işlemlerin daha hızlı ve stressiz ilerlemesi için önerilerde bulundu. Cenk Özötürk ile ailesinin 70'li yıllarda Almanya'ya göç hikayesinden havacılık sektörünün zirvesine uzanan bu başarı öyküsünü de konuştuğumuz, yaz sezonunda tatilcileri yakından ilgilendiren aydınlatıcı bilgilerle dolu bir yayın sizi bekliyor. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Almanya'da 1 Temmuz'dan itibaren Bürgergeld'in (Yurttaşlık Ödeneği) yerini alan Grundsicherungsgeld (Temel Geçim Ödeneği) ile sosyal yardım harcamalarının azaltılması hedefleniyor. Ancak Hristiyan Birlik ve SPD koalisyonunun sosyal devlet harcamalarında tasarladığı kesintiler bununla da sınırlı değil. Uzmanlar bu reformlarla birlikte ekonomik krizin yoksulların omzuna bindirildiği görüşünde. Cosmo Türkçe, Birleşik Hizmet İşleri Sendikası Ver.di'den Serdar Derventli ile istihdam ve sosyal devlet alanında öngörülen reformları konuştu. Serap Doğan, Grundsicherungsgeld'in öngördüğü değişiklikleri derledi. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Yaz tatili yaklaşırken Almanya ile Türkiye arasındaki uçak bileti fiyatları yeniden tartışma konusu oldu. Özellikle okul tatillerinde hızla yükselen fiyatlar nedeniyle birçok aile, Türkiye'deki yakınlarını ziyaret etmekte zorlanıyor. Almanya Seçim Hakkı Girişimi, yüksek uçak bileti fiyatlarına karşı protesto ve imza kampanyası başlattı. Girişim, yaklaşık 70 sivil toplum kuruluşunun desteğiyle havayolu şirketlerine, siyasi temsilcilere ve ilgili kurumlara çağrıda bulunuyor. Peki, Almanya'da yaşayan milyonlarca Türkiye kökenli insan için memlekete gitmek artık bir lükse mi dönüştü? Havayolu şirketlerinin fiyat politikası değişebilir mi? Almanya Seçim Hakkı Girişimi Başkanı, eğitimci ve yazar Bahattin Gemici, WDR COSMO Türkçe'de değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Dünyanın gözü Ankara'da. NATO liderleri, ittifakın geleceğini şekillendirecek kritik kararlar için bir araya geliyor. Avrupa'nın güvenliği, Ukrayna'ya destek, savunma harcamaları ve Türkiye'nin stratejik rolü zirvenin öne çıkan başlıkları. Ankara Zirvesi gerçekten NATO için yeni bir dönemin başlangıcı mı? Gazeteci Barçın Yinanç, WDR COSMO Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bütün hızıyla devam eden 2026 Dünya Kupası, Türk ve Alman milli takımları için hüsranla sonuçlandı. Teknik direktörler Montella ve Nagelsmann eleştiri yağmuruna tutuldu. Futbolseverler büyük hayal kırıklığı yaşıyor. Peki iki takımın da yaşadığı bu büyük başarısızlığın sebepleri neler? Turnuvada şimdi hangi takımlar favori? Futbol tutkunu sunucumuz Aydın Işık ve editörümüz Tuncay Özdamar her iki takımı masaya yatırdı, favorileri mercek altına aldı, Messi, Mbappe, Kane ve Haaland'ın neden gollerini sıraladıklarını konuştu. Başlama düdüğü çalsın! Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Stand up sanatçısı Deniz Göktaş'ın bir kaç gün önce YoutTube kanalından paylaştığı "Ölü Deniz" isimli programının videosunu şu ana kadar milyonlarca insan izledi. Çok geçmeden iktidar çevreleri sosyal medya üzerinden "Deniz Göktaş tutuklansın" kampanyası başlattı. Sosyal medyada gösteriden çeşitli kesitler paylaşıldı. Göktaş'ın dini değerleri aşağıladığı ve Cumhurbaşkanı Erdoğan'a hakaret ettiği öne sürüldü. Başlayan linç kampanyası sanatçı hakkında soruşturma açılmasıyla sonuçlandı. Türkiye'de, şuanda tatil için yurtdışında bulunan Deniz Göktaş'ın gözaltına alınması, hatta tutuklanması konuşuluyor. Son gelişmeleri Erkan Aslan derledi. Berlin'de yaşayan mizah sanatçısı Şafak Salda ile Türkiye'deki hiciv sanatının, mizahın, eleştiri kültürünün geldiği noktayı ve sanatın sınırlarının neler olduğunu konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Almanya emeklilik sisteminde kapsamlı bir değişikliğe gidiyor. Federal hükümet 33 maddeden oluşan geniş kapsamlı bir reform paketinin yolunu açtı. Yeni düzenleme emeklilik yaşı, prim sistemi ve sosyal güvenlik uygulamaları başta olmak üzere milyonlarca çalışanı ve emekliyi doğrudan etkileyecek. Reform paketinin hangi değişiklikleri beraberinde getireceğini ve vatandaşlara nasıl yansıyacağını Multikultureller Forum Derneği Başkanı Kenan Küçük ile konuştuk. Erkan Aslan en önemli bilgileri derledi. Mikrofonda  Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Batı Alman Radyo ve Televizyon Kurumu'nun (WDR) hazırladığı 4 bölümlük ERDOĞAN isimli belgesel, ARD Mediathek'te Almanca ve Türkçe olarak izlenebiliyor. Yönetmenliğini Kristina Karasu ve Michael Wech'in yaptığı dört bölümlük yapım, Recep Tayyip Erdoğan'ın belediye başkanlığından başlayan siyasi kariyerini detaylı arşiv görüntüleriyle belgeliyor. Bunun yanısıra yıllar içinde Erdoğan'a eşlik etmiş ve zamanla onunla yollarını ayırmış isimlerin görüşlerine yer veriyor. Belgeselin yönetmenlerinden Kristina Karasu, sunucumuz Aydın Işık'ın konuğu oldu. Kendisi de yıllardır Türkiye'de yaşayan Karasu ile Erdoğan'ın siyasetinin yıllar içinde nasıl değiştiğini ve belgeseli hazırlarken neler yaşadıklarını konuştuk. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Sertaç Mutlu, Köln'de doğup büyümüş, ama İstanbul'da izlediği bir dizi, ilham aldığı komedyenler ve kuzeninin yaptığı tek bir yönlendirme kariyerinin yönünün değiştirmiş. NightWash ve NDR Comedy Contest gibi önemli yarışmalarda dereceler elde etmiş. Bugün ise tek kişilik gösterileriyle salonları dolduran Stand up sanatçısı Sertaç Mutlu sunucumuz Gökçe Göksu'nun konuğu oldu. Bizden Biri'nin bu bölümünde onun başarısının perde arkasını, Almanya'da Türk kökenli bir komedyen olmayı, sosyal medya çağında mizah üretmenin zorluklarını ve iki farklı kültürü aynı salonda güldürmenin sırrını konuştuk. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Deniz Undav'ın annesi Suriyeli, babası Urfa-Viranşehir'den. Hem Almanya hem de Türkiye vatandaşı. Ezidi ve Kürt bir ailenin çocuğu olarak Bremen yakınlarında büyüdü. Bir ara futbolu bırakmayı düşündü. Makine operatörü olarak fabrikada çalıştı. Ama pes etmedi, profesyonel futbolcu olmayı başardı. Dünya Kupası başlamadan kısa süre önce kadroya alınıp alınmayacağı bile belli değildi. Peki 29 yasindaki Deniz Undav, nasıl oldu da kısa sürede takımın en önemli oyuncularından biri haline geldi? WDR Editörü ve futbol uzmanı Tuncay Özdamar ile Undav'ın futbol yeteneklerini, milli takıma katkısını ve göçmen kökenli gençler için bu başarı hikayesinin neden önemli olduğunu konuştuk. Ekibimizden Erkan Aslan, sadece sportif değil, siyasi ve toplumsal tartışmaların da bir süredir odağında olan Deniz Undav'ı daha yakından tanıttı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Almanya'daki yerel yönetimler tarihte görülmemiş bir mali krizle yüz yüze. Buna göre, ülkedeki belediyelerin %95'i bu yıl bütçe açığı beklediklerini açıklamış. Yerel yönetimlerin içinde bulunduğu ekonomik darboğaz, belediye hizmetlerinde kesintiye gidilmesine sebep oluyor. Hal böyle olunca uzmanlar, vatandaşların devlete ve demokrasiye güveninin giderek zedeleneceğinden endişe ediyor. Cosmo Türkçe, Hürth Belediye Başkan Yardımcısı Aylin Kocabeygirli ile alarm veren belediyelerdeki son durumu konuştu. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Farklı ülkelerden 14 medya kuruluşunun katılımıyla Lighthouse Reports Vakfı öncülüğünde yürütülen "Vize İmparatorluğu" dosyası büyük ses getirdi. Türkiye'den de 14 ülke için konsolosluk işlemlerini yürüten şirketin küresel ağı üzerinden vatandaşların yıllardır neden vize başvurularında büyük zorluk çektikleri, işlemlerin neden çok maliyetli olduğu ve hükümetlerin bu şirket ve alt taşıyıcılarıyla çalıştıklarına dair pek çok soruya cevaplar bulundu. Söz konusu dosyanın Türkiye ayağını araştıran Kısa Dalga haber sitesi Genel Yayın Yönetmeni Kemal Göktaş buldukları çarpıcı noktaları aktardı. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Erkan Aslan var. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Dedesi Almanya'ya maden işçisi olarak geldi, babası mühendis oldu, kendisi ise bugün Duisburg Emniyet Müdürlüğü'nün en önemli isimlerinden biri. 1985'te Krefeld'de doğan Tayfun Karameşe, çocukluk hayalini gerçekleştirerek, 2014 yılında polis teşkilatına katıldı. Yedi yıl devriye polisi olarak görev yaptıktan sonra Duisburg emniyetinde Kültürler ve Dinlerarası İrtibat Görevlisi oldu. Dernekler, vakıflar, dini cemaatler ve farklı topluluklar ile güvenlik güçleri arasında köprü kuran Karameşe, hayat hikâyesini ve mesleki deneyimlerini COSMO Türkçe'den Aydın Işık'a anlattı. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

CHP'de mutlak butlan kararıyla başlayan kriz, kurultay ve yeni parti tartışmalarını beraberinde getirdi. Özgür Özel'e yakın delegelerin kurultaya gidilmesi yönünde topladığı imzalar Genel Merkez'e teslim edilirken, gözler bundan sonra atılacak adımlarda. CHP bölünmenin eşiğinde mi? Yeni bir siyasi oluşum muhalefeti güçlendirir mi? Siyaset Bilimci Berk Esen, CHP'deki son gelişmeleri podcast WDR COSMO Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Almanya'da 100 yılı aşkın süredir işçi haklarının en önemli sembollerinden biri olarak görülen 8 saatlik iş günü yeniden tartışmaya açıldı. Federal Hükümet, değişen çalışma hayatına uyum sağlamak amacıyla günlük çalışma sınırı yerine haftalık azami 48 saatlik esnek bir modele geçmek istiyor. Hedef; çalışanlara daha fazla özgürlük ve şirketlere daha fazla rekabet gücü sağlamak. Ancak sendikalar bu değişikliğin yalnızca teknik bir düzenleme olmadığını, işçi sağlığı ve çalışma koşullarında tarihi bir geri dönüşe yol açabileceğini savunuyor. Reform teorik olarak günde 13 saate kadar çalışmanın önünü açabilecek, bu da tükenmişlikten iş kazalarına kadar pek çok riski beraberinde getirebilir. Peki sekiz saatlik iş günü gerçekten tarihe mi karışıyor? Esneklik ile çalışan hakları arasındaki denge nasıl kurulacak? IG Metall sendikasından Hakan Civelek, podcast WDR COSMO Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Federal Kriminal Dairesi'nin (BKA) verilerine göre Almanya'da siyasi saikli suçlar geçen yıl 85 bin 837 vakayla tüm zamanların en yüksek seviyesine ulaştı. Aşırı sağ kaynaklı suçlar en büyük payı oluşturmaya devam ederken, aşırı sol kaynaklı suçlarda da dikkat çekici bir artış yaşanıyor. Uzmanlar bu tabloyu yalnızca bir güvenlik sorunu olarak değil, toplumsal kutuplaşma ve radikalleşmenin bir göstergesi olarak değerlendiriyor. Peki Almanya giderek daha bölünmüş bir toplum haline mi geliyor? Dortmund Teknik Üniversitesi'nden sosyolog ve göç ile sosyal eşitsizlik sosyolojisi uzmanı Dr. Fatih Bahadır Kaya WDR Cosmo Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Meksika, ABD ve Kanada'da siyasi tartışmaların gölgesinde başlayan Dünya Kupası'nı sportif açıdan ele aldık. Sunucumuz Aydın Işık, WDR editörü ve futbol yorumcusu Tuncay Özdamar ile turnuvanın favorilerini, Arda Güler'den Uğurcan Çakır'a Türk milli takımını ve eski günlerini aratan Almanya'yı enine boyuna mercek altına aldı. Von Aydın Işık und Elmas Topçu.

Almanya'da E-sigaraların kullanımı hızla yayılıyor. 12-17 yaş aralığındaki çocuklar ve gençler gün geçtikçe daha çok vape içiyor. Çubuk şeklinde olan bu renkli sigaralar bir aksesuar adeta. Renkli olması, güzel kokması ve zararsizmiş hissi vermesi belli ki yaygınlığını artırıyor. Federal Hükümetin Uyuşturucuyla Mücadele Sorumlusu'dan uyarı geldi. Elmas Topcu e-sigara düşkünlüğünün arka planını araştırdı. Doktor Shahin Mirkouhi ne kadar riskli olduğunu, gençleri neden cezbettiğini ve bağımlılıkla mücadelede neler yapılabileceğini anlattı. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

CHP, bugün tarihinde ilk kez iki kürsü ve iki liderli grup toplantılarına sahne oldu. Mahkeme kararıyla görevden uzaklaştırılan Özgür Özel, Meclis‘teki grupta konuşurken, atanmış lider Kılıçdaroğlu parti genel merkezinde destekçilerine seslendi. CHP'deki tarihi kriz giderek tırmanırken Özel ve ekibinin artık yeni parti arayışında olduğu aktarılıyor. Ankara'daki iki kürsü ve iki liderli grup toplantısını, parlamentoda bulunan gazeteci Murat Aksoy ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Küresel krizler ve savaşlar Batı'da demokrasileri zayıflatırken popülizmi, aşırı sağı ve ayrımcılığı tetikliyor. Krizlerden büyük ölçüde olumsuz etkilenen Almanya'da hükümet, sağlık sigortasından emekliliğe ve vatandaş yardımlarına pek çok kazanımda radikal kısıntılara gitmeye hazırlanıyor. Ülke ekonomisindeki kötü gidişat da devam ediyor. Böyle bir dönemde DİDF, Köln'de düzenlediği geleneksel festivalinde sorunların panzehirinin "Birlik ve Dayanışma" olduğunu vurguluyor. DİDF gibi partiler üstü göç kökenli yapılar Almanya gibi bir göç ülkesinde neden önemli? DİDF Yönetim Kurulu Üyesi Zeynep Sefariye Ekşi konuğumuz oldu. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Muhterem Dilbirliği, liseyi Kahramanmaraş'ta tamamladıktan sonra Ankara Üniversitesi Hukuk Fakültesi'ni bitirdi. Avukatlık mesleğinden çok akademik kariyere yöneldi, 1999 yılında ise Almanya'ya yerleşti. Düsseldorf ve çevresinde yeminli tercümanlık ve serbest avukatlık yaptı. Pek çok sivil toplum kuruluşunda ve dernekte görev yaptı. 2022 yılından bu yana T.C. Köln Başkonsolosluğu Eğitim Ataşesi olarak görev yapan ve renkli bir kişiliğe sahip olan Muhterem Dilbirliği ile sunucumuz Aydın Işık sohbet etti. İlk olarak ilginç soyadının nereden geldiğini sordu. Von Isik Aydin und Gencer Eren.

Avrupa Birliği, yıllardır tartışılan bir göç modelini hayata geçirmeye hazırlanıyor. Yeni düzenleme, iltica başvurusu reddedilen kişilerin vatandaşlık bağı bulunmayan üçüncü ülkelere gönderilmesinin önünü açıyor. Destekçilerine göre amaç sınır dışı işlemlerini hızlandırmak ve düzensiz göçü azaltmak. Eleştirmenler ise uygulamanın insan hakları ihlallerine yol açabileceği ve uluslararası hukukla çelişebileceği uyarısında bulunuyor. TEPAV Göç Araştırmaları Merkezi Direktörü Prof. Dr. Murat Erdoğan, planın hukuki ve siyasi boyutlarını WDR Cosmo Türkçe'ye değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Almanya, ehliyet almanın en zor ve en maliyetli olduğu ülkelerden biri. Öyle ki ehliyet masrafı zaman zaman 4 bin Euro'nun üzerine çıkabiliyor. Şimdi federal hükümet maliyeti düşürmek için harekete geçti. Hazırlanan reformun hayata geçmesi durumunda maliyetler azalacak, sınavlar daha kolay olacak. Ayrıntıları Eren Mahir Gencer derledi. Sürücü kursu eğitmeni Şükrü Açıcı hükümetin planladığı yeniliklerin olumlu ve olumsuz taraflarını değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Eren Mahir Gencer.

Mahkemenin mutlak butlan kararı sonrasında CHP fiilen bölündü. Özgür Özel ve Kemal Kılıçdaroğlu cepheleri arasında yetki tartışması yaşanıyor. TBMM'deki grup toplantısını kimin yapacağı belirsiz. Özel cephesinden olağanüstü kurultay sesleri yükseliyor. Kılıçdaroğlu bu talebe henüz olumlu yanıt vermedi. Partinin geleceğine ilişkin tartışmalar giderek büyüyor. Siyaset Bilimci Sezin Öney, podcast WDR Cosmo Türkçe'de Türkiye tarihinde daha önce görülmemiş ölçüde millet iradesinin geri plana itildiğini söyledi. CHP Bursa Milletvekili ve Genel Başkan Yardımcısı Nurhayat Altaca Kayışoğlu ise hem parti içinde yaşanan süreci hem de Avrupa'dan gelen tepkileri değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Serap Doğan var. Von Aydın Işık und Serap Doğan.

Sahnelerden mizahçı ve Stand up sanatçısı kimliğiyle tanıdığımız Fatih Çevikkollu, çocuk yaşta “Kofferkind” (Bavul Çocuk) olarak bir süre Adana'daki anneannesinin yanında büyüyor. Yıllar sonra dönüp baktığında ise göçün çocuklar üzerinde bıraktığı sessiz yükü sorguluyor. Sevilen oyuncu bu deneyimlerini 2023'te yayımlanan “Kartonwand” adlı kitabında anlattı. Şimdi ise “Über-Wunden” (Yaraların üstesinden gelmek) anlamına gelen başlıkla yeni bir etkinlik dizisi başlattı. Bizden Biri köşemizde stüdyomuza konuk olan Fatih Çevikkollu ile sunucumuz Gökçe Göksu sohbet etti. Von Gökçe Göksu und Erkan Aslan.

Federal hükümet kriz, terör ve olası savaş olasılıklarına karşı sivil savunma kapasitesini güçlendirmek için 10 milyar Euroluk kapsamlı bir program hazırladı. "Sivil Savunma Paktı" adı altında hazırlanan paketin ana başlıklarını Erkan Aslan derledi. Evrensel Gazetesi Almanya Temsilcisi Yücel Özdemir bu hamlenin nedenlerini ve Almanya için gerçekten bir savaş tehlikesi olup olmadığını değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

AfD (Almanya için alternatif partisi) Eylül ayında Saksonya-Anhalt eyalet seçiminden zaferle çıkmayı ve tek başına iktadara gelmeyi hesaplıyor. Durumun vahametine dikkat çekmek isteyen çok sayıda eyalet içişleri bakanı geçen haftalarda “darbe” uyarısında bulundu. Gözlemcilere göre aşırı sağcı partinin Saksonya-Anhalt'taki olası seçim galibiyeti Berlin'deki CDU-SPD hükümetini doğrudan etkileyebilir, hatta bir sonraki seçimlerde AfD'nin ülke genelinde iktidara yürümesiyle sonuçlanabilir. Köln Uluslararası Üniversitesi'nden sosyolog Prof. Emre Arslan yaklaşan tehlikeyi değerlendirdi. Mikrofonda Aydın Işık ve Erkan aslan var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Temelleri Kurtuluş Savaşı sırasında atılan CHP, son günlerde büyük bir çalkantı içinde. Partinin eski genel başkanı, 77 yaşındaki Kemal Kılıçdaroğlu mahkeme yoluyla yeniden lider olmaya girişirken, seçilmiş Genel Başkan Özgür Özel ve ekibi TBMM'de ve sokakta direniş kararı aldı. Kılıçdaroğlu ve ekibinin hesabı ne, partiyi neden böyle bir krize sürüklediler? Konuyu siyaset yorumcusu ve Daktilo1984 yazarı İlkan Dalkuç ile konuştuk. Mikrofonda Aydın Işık ve Erkan Aslan var. Von Aydın Işık und Erkan Aslan.

Ankara Bölge Mahkemesi'nin dün, CHP'nin 38. Kurultayı'na yönelik verdiği “mutlak butlan” kararı, Türk siyasi tarihinde benzeri görülmemiş bir kırılmaya yol açtı. Cumhuriyet tarihinde ilk kez bir siyasi partinin yönetimi mahkeme kararıyla düşürüldü, eski genel başkan Kılıçdaroğlu göreve iade edildi. CHP lideri Özgür Özel mücadele mesajı verirken, dünkü mahkeme kararı kamuoyunda “yargı darbesi” olarak tanımlanıyor. Cosmo Türkçe, tarihi mutlak butlan kararı ve sonuçlarını gazeteci Murat Yetkin ile değerlendirdi. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Bağlamayla başlayan müzik yolculuğunu kemanın evrensel diliyle zenginleştiren, Trabzon'dan Berlin'e uzanan çok kültürlü yaşam hikâyesiyle dikkat çeken Ahmet Tirgil, aynı zamanda Anadolu Quartet'in kurucularından biri. Grubun repertuarında Türkçe, Kürtçe, Lazca, Gürcüce gibi pek çok dilde ezgiler var. Ahmet Tirgil ile müzik serüveninin nasıl başladığını, bağlamadan kemana uzanan yolculuğunu, Almanya'ya yolunun nasıl düştüğünü, Berlin'de müzik üretmenin ne anlama geldiğini ve Anadolu'nun ezgilerini farklı kültürlerle buluşturma hikâyesini konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Almanya Alevi Birlikleri Federasyonu'nun 30 Mayıs'ta düzenleyeceği festivalin mottosu “Gelin canlar bir olalım." Adı çok tanıdık, ama hala güncel bir slogan. Bir festivalin aslında neden sadece müzikten, semahtan ya da buluşmaktan ibaret olmadığını Almanya Alevi Birlikleri Federasyonu Genel Sekreteri hukukçu Ufuk Çakır ile konuştuk. Devletle yapılan hak anlaşmalarını, kamu tüzel kişiliği statüsü arayışını, Avrupa'daki Alevi kimliğinin nasıl yeniden şekillendiğini ele aldık. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

27 yaşındaki Büşra Sayed başarılı bir genç girişimci, tesettür giyim üzerine kendi markası var. Ailesi Türkiye'den gelmiş, ama kendisi Almanya'da doğup büyümüş. Miss Germany güzellik yarışmasına katılıp finale kalmayı başararn Sayed, tesettürlü ve göç kökenli olması sebebiyle başta AfD olmak üzere aşırı sağcı çevrelerin hedefi oldu. Ancak Büşra Sayed pes etmedi ve nefret söylemlerine mizahla karşılık verdi. Konuyu kadın hakları ve göçmen kadınlar konusundaki çalışmalarıyla bilinen Göçmen Kadın Örgütleri Çatı Kuruluşu (DaMigra) Proje Yöneticisi İdil Göğüs ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Elmas Topcu var. Von Gökçe Göksu und Elmas Topcu.

Almanya'da hekimler birliği Marburger Bund, alkol satışına yönelik kuralların sertleştirilmesi için hükümete çağrıda bulundu. Hekimler; yüksek dereceli içkilerin süpermarket, benzin istasyonu ve büfelerde çikolatanın, cipsin ya da sakızın hemen yanında satılmasının yasaklanmasını ve bu satışların yalnızca özel lisanslı "alkol dükkanlarında" yapılmasını istiyor. Mevcut durumun alkolün "temel gıdaymış" gibi algılanmasına yol açtığı görüşünde. Ayrıca 14 yaşındaki çocukların ebeveyn gözetiminde bira ve şarap içmesine olanak tanıyan "refakatli içme" uygulamasının da kaldırılması talep ediliyor. Konuyu, eski Federal Milletvekili, çocuk hekimi ve Kinderschutzbund Başkan Vekili Dr. Nezahat Baradari ile konuştuk. Mikrofonda Gökçe Göksu ve Serap Doğan var. Von Gökçe Göksu und Serap Doğan.

Ali Onglu, 30'lu yaşlarında Türkiye'den ayrılıp Almanya'ya siyasi sığınmacı olarak gelmiş. Önce bir otelde çalışmış, sonra kendi restoranını açmış, Şimdi ise taksicilik yapıyor. Ali Onglu ile Köln sokaklarında direksiyon başında geçen hayatını, Almanya'daki mücadelesini, gurbeti, özlemi ve yeniden başlayabilmenin ağırlığını konuştuk. Mikrofonda Eren Mahir Gencer var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Almanya'ya misafir işçi olarak gelen bir ailenin çocuğu artık başbakan. Baden-Württemberg eyaletinin yönetimi artık Türk kökenli Cem Özdemir'e ait. Çiçeği burnunda başbakan COSMO Türkçe dinleyicilerine özel bir mesaj gönderdi. Özdemir'in geldiği noktanın Alman siyaseti için ne anlama geldiğini göç ve siyaset uzmanı Caner Aver ile konuştuk. Aver, bu başarının Türk toplumuna bakışı değiştirebileceğini ve göçmen kökenli insanlara örnek olabileceğini söylüyor. Ekibimizden Serap Doğan, eyalet meclisinde seçim sırasında neler yaşandığını ve AfD'den gelen itirazları anlattı. Mikrofonda Eren Mahir Gençer var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Federal Almanya'nın ilk müslüman mezarlığı için izin çıktı. Wuppertal'da Müslüman topluluğunun kendi yönetiminde olacak. Almanya'nın ilk Müslüman mezarlığının inşaat izni resmen onaylandı. Konuyu mezarlığın peyzaj ve mimarlık işlerini yapacak planlama ekibinde yer alan İnşaat Mühendisi Erdem Duman ile konuştuk. Serap Doğan vatandaşlara mikrofon uzattı ve nerede toprağa verilmek istediklerine dair görüşlerini derledi. Bu bölümü Eren Mahir Gençer sunuyor. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.

Almanya'nın ilk göç müzesi "Selma" (Museum Selma) için mekan arayışları sürüyor. Başlangıçta Kalk semtindeki tarihi KHD binasında (Halle 70) 10 bin metrekarelik alanda yapılması planlanıyordu. Ancak artan inşaat maliyetleri ve restorasyon zorlukları nedeniyle, projenin şehir merkezindeki Kulturzentrum am Neumarkt'a taşınması düşünüldü. Yapılan yeni incelemeler sonucu bu plan rafa kaldırıldı. Müze projesini yürüten Almanya'ya Göçün Dokümentasyon Merkezi ve Müzesi (DOMiD), şimdi Kalk semtindeki Halle 70'e geri dönüp müzeyi önemli ölçüde küçültme seçeneğini değerlendiriyor. Federal hükümet ve Kuzey Ren Vestfalya Eyalet hükümeti tarafından 44,26 milyon euroluk bir bütçeyle desteklenen ve 2029'da açılması planlanan müze, yaşanan bu mekan ve boyut belirsizlikleri nedeniyle büyük bir revizyon sürecine girdi. Siyaset projeye hak ettiği desteği veriyor mu? DOMiD Yönetim Kurulu üyesi ve kurucu üye Ahmet Sezer ile konuştuk. Mikrofonda Eren M. Gençer ve Serap Doğan var. Von Eren Mahir Gençer und Serap Doğan.