Duurzaam | BNR

Goeree-Overflakkee loopt voorop in de energietransitie. Groene stroom opwekken lukt er al op grote schaal. Maar hoe krijgen de eilandbestuurders ook de burger enthousiast?Deze aflevering in het kort: ☑️ Hoe Goeree-Overflakkee de klimaatdoelen wil verslaan. ☑️ Van een waterstofproject tot slimme batterijopslag☑️ Landbouwgif tot 10 kilometer van akkers gevondenGoeree-Overflakkee telt ruim 50.000 inwoners. Dit Zuid-Hollandse eiland onder Rotterdam is al heel snel begonnen met het opwekken van duurzame energie en zet nu ook de volgende stappen. RES-voorzitter en wethouder Petra ’t Hoen legt uit dat deze voorsprong voortkomt uit een combinatie van - wat zij noemt - eiland-nuchterheid - en vroege burgerinitiatieven zoals de coöperatie Deltawind. Er lopen momenteel diverse projecten zoals het aardgasvrij maken van Stad aan ’t Haringvliet met groene waterstof en de inzet van grote batterijen in Ooltgensplaat om het volle stroomnet te ontlasten.

Vergeet de administratieve rompslomp van ESG-rapportages. Nyenrode-professor Albert Plugge legt uit hoe je duurzame dilemma’s kunt omzetten in concrete businesskansen.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom ESG een motor kan zijn voor innovatie en rendement.☑️ Praktische lessen van koplopers als Unigarant en A.A.S. Schadeherstel. ☑️ Er worden steeds meer elektrische trucks verkochtVeel bedrijven zien de nieuwe ESG-richtlijnen als een noodzakelijk kwaad. Als een berg papierwerk die vooral veel tijd en geld kost. Maar op Nyenrode Business Universiteit bewijst professor Albert Plugge dat het ook anders kan. In een nieuw onderzoeksprogramma vertaalden zeven uiteenlopende organisaties hun grootste duurzaamheidsdilemma’s naar tastbare oplossingen. Denk aan schadeherstellers die overstappen op luchtdrogende lakken of gemeenten die hun ICT-beleid volledig 'fair' en groen inrichten. Het resultaat? Geen stoffige rapporten, maar innovaties die direct waarde toevoegen aan het bedrijf én de maatschappij.

De oester is veel meer dan een chique hapje met een slok champagne. Het zijn de onmisbare architecten van onze oceaanbodem. Oyster Heaven heeft een aanpak om de snel krimpende populatie te redden.Deze aflevering in het kort: ☑️ Het belang van oesters als biodiversiteit-boosters. ☑️ De innnovatieve oplossing van Oyster Heaven☑️ De Impactpluim is voor Sabine Biesheuvel van BlueCityDe oester is in onze ogen vaak niet meer dan een luxe lekkernij, maar onder het wateroppervlak vervullen ze een heroïsche rol. Als echte ecosysteemingenieurs bouwen ze riffen die fungeren als kraamkamers voor vissen en filters voor het zeewater. Maar helaas, door menselijk toedoen is bijna 85 procent van deze natuurlijke riffen verdwenen. Leodie Kruidhof van Oyster Heaven legt uit dat dit niet alleen een ramp is voor de biodiversiteit, maar ook voor onze eigen kustveiligheid. Zonder deze natuurlijke barrières en filters raakt het mariene leven volledig uit balans, met alle gevolgen van dien voor de voedselketen.

Het huidige inzamelsysteem voor afval is te complex en drempelverhogend. Droppie wil het anders doen, door recyclen weer simpel, lokaal en zelfs winstgevend te maken.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom de gang naar de milieustraat nog vaak een barrière is. ☑️ De recyclewinkel: inleveren in de buurt tegen een vergoeding. ☑️ De duurzame ambities van het nieuwe kabinetRecyclen voelt voor veel mensen als een onbetaalde bijbaan waar je ook nog eens ver voor moet rijden. We scheiden braaf ons plastic en papier, Maar voor die oude kabels, dat restje frituurvet of een kapotte föhn is de drempel vaak te hoog. Het resultaat? Waardevolle grondstoffen belanden alsnog in de verbrandingsoven. Stef Tra zag dat dit anders moest. Met Droppie opent hij fysieke winkels midden in de stad waar je niet alleen je gescheiden afval kwijt kunt, maar er ook nog eens voor wordt beloond. Zo wordt de circulaire economie echt tastbaar.

Groningen krijgt een nieuwe fabriek die groen gas produceert uit houtafval. Kan deze innovatie de Nederlandse energietransitie echt in een hogere versnelling zetten?Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom de overheid 30 miljoen euro investeert in het Eemsgas-project ☑️ De techniek achter thermische vergassing ☑️ Duurzame stroom in Europa maakt enorme opmarsDe gaskraan in Groningen gaat weer open, maar dit keer is het reden voor een feestje. Met een forse subsidie van 30 miljoen euro wordt in Farmsum gebouwd aan een toekomstbestendige fabriek die houtafval omzet in hoogwaardig groen gas. René Buwalda is van Perpetual Next - voor 50% aandeelhouder van Eemsgas - en hij deelt in deze uitzending de visie achter dit project. We bespreken hoe deze technologie een antwoord biedt op de enorme uitdaging om de industrie te verduurzamen zonder het elektriciteitsnet te overbelasten.

Kunnen we de oceanen redden door vis te eten die nooit heeft gezwommen? Het Nederlandse bedrijf Monkeys uit de Sea presenteert een primeur met ‘s werelds eerste naakte visfilet, op basis van plantaardige ingrediënten.Deze aflevering in het kort:☑️ De eerste imitatie-visfilet zonder paneermeel.☑️ De schokkende cijfers over overbevissing ☑️ 2025 gaat de boeken in als een alarmerend warm recordjaar.Onze oceanen zijn er beroerd aan toe. Met een overbevissing van maar liefst 70 tot 80 procent stevenen we af op een gigantisch tekort aan vis in 2050. Thijs Wullems van Monkeys by the Sea weigert lijdzaam toe te kijken en brengt een innovatie naar de studio. Hij presenteert hier namelijk de allereerste 'naakte' visfilet. Geen gepaneerde stick die smaakt naar karton, maar een product van mycoproteïnen met de echte 'flakiness' en zilte smaak van de zee, inclusief de broodnodige Omega 3-vetzuren uit algen.

Deprimerende klimaatcijfers leiden tot steeds meer weerstand. Frank Holleman is van Fork Ranger en verleidt mensen via grappige filmpjes op Instagram tot een duurzamer leven aan de eettafel.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom klimaatcommunicatie vaak voor weerstand zorgt. ☑️ De kracht van simpele visuals en de 80/20 regel bij duurzaam eten. ☑️ Vrijwillig de echte prijs van een vliegticket betalen.We weten inmiddels allemaal wel dat het roer om moet voor het klimaat. Maar waarom voelt het dan toch vaak als een verplichting waar we geen zin in hebben? Frank Holleman zag dat de traditionele manier van communiceren over natuur en milieu simpelweg niet werkt voor de massa. Met zijn platform Fork Ranger gooit hij het over een andere boeg. In deze aflevering duiken we in zijn succesverhaal: van complexe data naar begrijpelijke en vooral grappige Instagram-posts die mensen écht aanzetten tot verandering in hun dagelijkse eetpatroon.

Als het aan Collectief Natuurinclusief ligt, krijgen alle nieuwe bouwprojecten in ons land voortaan een groen karakter.Deze aflevering in het kort ☑️ Een nieuw masterplan voor 13.000 gezonde buurten ☑️ 10 procent natuurwinst verplichten bij nieuwe gebiedsontwikkeling. ☑️ Zon en wind wonnen in 2025 opnieuw terreinNederland snakt naar adem tussen het staal en beton. Maar er gloort hoop aan de horizon. In deze uitzending vertelt Jannemarie de Jonge van Collectief Natuurinclusief over de concrete intentieverklaringen die onlangs zijn gemaakt Het gaat volgens haar niet langer alleen over bomen met een hek eromheen, maar om natuur dat als fundament geldt van onze economie en volksgezondheid. Van het bestrijden van hittestress in de stad tot het creëren van een constructief weerwoord tegen afzwakkende milieuregels: de noodzaak voor een natuurinclusieve koers is volgens haar groter dan ooit.

Hoe versnellen we de groene revolutie? In zijn nieuwste boek Groene Supermacht doet Diederik Samsom een aantal concrete aanbevelingen. Terwijl 2025 werd gekenmerkt door politieke terugslag en afzwakkende duurzaamheidsambities, ziet hij juist kansen voor een doorbraak. Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom Europa volgens Samsom de sleutel heeft tot het halen van de klimaatdoelen☑️ Hoe we biodiversiteit beschermen in een wereld zonder verdienmodel voor bijen en bloemen☑️ Waarom groene groei volgens Samsom wél mogelijk is Samsom blikt terug op 2025, een jaar waarin duurzame vooruitgang onder druk kwam te staan door politieke spanningen en bedrijven die hun groene ambities terugschroefden. Toch ziet hij kansen, vooral nu de energietransitie een kantelpunt nadert: voor het eerst is er geen nieuwe kolencentrale nodig om aan de Europese stroomvraag te voldoen. In de studio vertelt Samsom waarom zonne- en windenergie sneller groeien dan ooit gedacht en welke rol beleid en infrastructuur spelen in de volgende stap naar een klimaatneutraal Europa.

2025 was nou niet bepaald een duurzaam jaar. Bedrijven trokken hun groene beloften in, de klimaattop mislukte en wereldwijd bleef de uitstoot stijgen. Volgens hoogleraar Klaas van Egmond hebben we met het huidige financiële systeem weinig uitzicht op verbetering.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom 2025 volgens Van Egmond een mislukking was voor milieu en klimaat☑️ Hoe ons financiële systeem vergroening structureel afremt☑️ Wat er wél kan veranderen - van governance tot geldcreatieVan Egmond noemt 2025 zonder omwegen een verloren jaar voor duurzaamheid. Bedrijven schroefden hun doelen terug, internationale conferenties kwamen nergens op uit en de uitstoot steeg ondanks alle beleidsambities gewoon door. Volgens Van Egmond is dit geen incident maar een patroon: politieke wil brokkelt af, economische zorgen domineren en burgers raken murw van halfslachtig beleid. Hij plaatst deze ontwikkelingen in een bredere context van geopolitieke onrust en fossiele afhankelijkheid, die de urgentie van duurzame keuzes alleen maar groter maakt.

Kipster wil bewijzen dat duurzame landbouw werkt. Met diervriendelijke kippen, reststromen als voer en nu ook circulair brood, bouwt het bedrijf aan een compleet gesloten keten.Deze aflevering in het kort:☑️ Kipster combineert kippen, eieren én brood in een circulaire keten☑️ De voorwaarden van een duurzaam landbouwmodel☑️ Natuurbranden zorgen voor meer vervuiling dan eerder gedachtKipster in Venray geldt als één van de meest innovatieve en diervriendelijke kippenhouderijen ter wereld. Het bedrijf werkt volledig circulair: kippen krijgen voer op basis van reststromen, de haantjes worden niet vernietigd maar opgefokt, en eieren én vlees worden lokaal verkocht. Recent voegde Kipster er zelfs brood aan toe. Het graan daarvoor wordt naast de kippenstal verbouwd, met kippenmest als meststof, en het brood wordt vervolgens verkocht via Lidl. Reststromen uit het bakproces gaan weer terug het kippenvoer in. Zo ontstaat een gesloten kringloop waarin voedselproductie, diervriendelijkheid en klimaatimpact allemaal worden meegenomen.

Blue Circle Olefins wil in Rotterdam een circulaire chemiefabriek bouwen die plastic produceert zonder olie. In 2030 moet de fabriek draaien, op basis van duurzame methanol.Deze aflevering in het kort:☑️ Hoe Blue Circle Olefins in Rotterdam circulaire olefinen wil maken☑️ Welke markt- en beleidskeuzes nodig zijn om circulaire kunststofproductie écht groot te maken☑️ Nederlandse industrie iets groener (maar nog lang niet genoeg)Blue Circle Olefins werkt aan een volledig circulaire fabriek in de Rotterdamse haven die zogeheten olefinen gaat produceren, de bouwstenen van plastic. Waar die stoffen normaal uit olie worden gehaald via een energie-intensief proces, kiest het bedrijf voor duurzame methanol als grondstof. Dat kan worden gemaakt uit afvalstromen, biomassa of CO2 in combinatie met groene waterstof. Volgens directeur Ralph Koekoek kan daarmee tot 80 procent CO2 worden bespaard over de hele keten. De technologie waarmee methanol wordt omgezet in olefinen bestaat al langer, maar deze circulaire toepassing op Europese schaal is nieuw en ambitieus.

Ons voedselsysteem piept en kraakt. Boeren zitten klem, de bodem raakt uitgeput en het klimaat warmt verder op. Er ligt nu een nieuw manifest op tafel met concrete maatregelen.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom het huidige voedselsysteem vastloopt en welke keuzes we nú moeten maken☑️ De kern van het nieuwe voedselmanifest voor 2050, inclusief concrete maatregelen☑️ De impact pluim voor 25 jaar duurzame kennisdelingEten voelt voor veel mensen nog als iets vanzelfsprekends: elke dag staat er wél iets op tafel. Maar achter de schermen loopt het systeem vast. Boeren opereren tussen regels, lage prijzen en hoge verwachtingen. De bodem raakt uitgeput en de klimaatdruk neemt toe. Volgens oud-minister Gerda Verburg, die met een brede coalitie het nieuwe manifest voor het voedselsysteem van 2050 presenteert, is het tijd om radicaal anders te kijken naar hoe we in Nederland voedsel produceren, verdelen en consumeren. Minder gericht op volume en export, meer op waarde, gezondheid en duurzaamheid.

Er is weliswaar een deal gesloten op de klimaattop, maar echt juichen doet niemand. De afspraken zijn mager en echte ambitie ontbreekt. Dat frustreert ook Maurits Groen.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom de uiteindelijke deal van de klimaattop teleurstelt☑️ Maurits Groen vertelt wat hij achter de schermen zag tijdens twee weken onderhandelen.☑️ Aantal vierkante meters natuur in Nederland neemt toeHij was daar de afgelopen twee weken, in het kielzog van de Nederlandse onderhandelaar Jaime de Bourbon. De top in de Braziliaanse Amazone leverde uiteindelijk dus toch een akkoord op, waarin bijna tweehonderd landen afspraken maakten over geld voor aanpassing aan klimaatverandering. Maar wat vooral opviel, was dat de belangrijkste oorzaak - de uitstoot van fossiele brandstoffen - in het deal niet expliciet wordt genoemd. Er werd onderhandeld over een routekaart naar uitfaseren. Onder druk van olieproducerende landen kwam die tekst niet in het akkoord.

Wat als de oplossing voor de bouwcrisis gewoon in het bos staat? In zijn nieuwste boek rekent Pablo van der Lugt af met de vooroordelen over houtbouw.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom houtbouw veel duurzamer is dan vaak wordt gedacht☑️ Iconische projecten als HAUT en Westpoort laten zien wat er al kan☑️ Welke obstakels (regelgeving, verzekeringen, mythes) houtbouw nog remmenNee, hout is niet per definitie brandgevaarlijk, zwak of slecht voor het milieu. En nee, je kunt er echt niet alleen maar blokhutten mee houwen. Maar wél: hout kan een belangrijk puzzelstuk worden in het oplossen van de klimaatcrisis. In The Timber Truth legt Van der Lugt uit welke potentie hout heeft voor de bouwsector. Het materiaal is volgens hem een krachtig wapen in de strijd tegen CO2-uitstoot. ‘Het slaat koolstof op, is licht en sterk én maakt prefab bouwen sneller en schoner’, aldus de auteur.

Een nieuwe groene innovatie belooft elektriciteit uit de atmosfeer te kunnen halen. Ion-Energy won er een Wubbo Ockels Innovatieprijs mee. Deze aflevering in het kort:☑️ Hoe Ion-Energy stroom haalt uit de atmosfeer☑️ De verborgen maatschappelijke rekening van onze landbouw☑️ Nieuwe regels tegen misleidende duurzaamheidsclaims in de luchtvaartIon-Energy ontwikkelde een technologie die letterlijk stroom uit de lucht haalt. ‘De atmosfeer is continu geladen met statische elektriciteit’, vertelt Jop Fellinger van de startup. ‘Onze compacte E-Box vangt die energie op en zet die om in bruikbare stroom.’ Dat klinkt als sciencefiction, maar is dus werkelijkheid. De techniek maakt gebruik van ionen uit de lucht en kan volgens hem een waardevolle aanvulling worden op zonne- en windenergie, vooral wanneer de zon niet schijnt. De innovatie leverde het bedrijf afgelopen week een Wubbo Ockels Innovatieprijs op, een bekroning voor ondernemers die durven te denken buiten de bestaande energiegrenzen.

De aarde warmt veel sneller op dan gedacht. Klimaatexpert Leon Simons legt uit waarom we al binnen 25 jaar drie graden opwarming kunnen bereiken, als we niets doen.Deze aflevering in het kort:☑️ Opwarming versnelt door verdwijnen van koelende luchtvervuiling☑️ 1 miljard Hiroshima-bommen per jaar in het klimaatsysteem☑️ Oudste ijs ooit gevonden op AntarcticaDe opwarming van de aarde versnelt in een tempo dat wetenschappers zorgen baart. Simons legt uit dat de mens momenteel een miljard Hiroshima-bommen aan extra energie in het klimaatsysteem pompt. Dat leidt tot stijgende temperaturen, smeltend ijs en extreme weersomstandigheden. Vooral de afname van zwavelaerosolen, die eerder de aarde enigszins afkoelden, zorgt nu voor een plotselinge versnelling. Simons pleit daarom voor meer focus op zowel mitigatie als adaptatie: het terugdringen van uitstoot én het aanpassen aan de nieuwe realiteit. Want, zegt hij: ‘De opwarming is niet iets van de toekomst, ze is nú aan de gang.’

Woningen bouwen als duurzame legoblokken. Circulair, biobased en klaar voor de toekomst. Het Nederlandse Moos won er zelfs een internationale prijs mee.Deze aflevering in het kort:☑️ Hoe Moos biobased woningbouw schaalbaar en betaalbaar maakt☑️ Waarom houtbouw cruciaal is voor een duurzame toekomst☑️ Waarom klimaat nauwelijks een rol speelt in deze verkiezingenMoos is het circulaire bouwconcept van Joost Hoffman. Zijn houten modules zijn volledig demontabel, betaalbaar en geschikt voor de sociale huursector. Het innovatieve systeem leverde Moos de internationale Built by Nature Award op, een prestigieuze erkenning voor biobased bouwprojecten. In deze aflevering vertelt Hoffman hoe het concept werkt, waarom houtbouw niet alleen milieuvriendelijker maar ook comfortabeler is en hoe snel je met deze prefab-elementen volgs hem een complete woonwijk uit de grond kunt stampen.

De verkiezingen komen eraan. Welke partijen hebben echt een concreet plan voor het klimaat? Daan Zieren van de Jonge Klimaatbeweging zet de ambities op een rij.Deze aflevering in het kort:☑️ Welke partijen durven écht te kiezen voor een fossielvrije toekomst☑️ Hoe geloofwaardig de klimaatparagrafen van links tot rechts zijn☑️ Waarom Lidl de Impact Pluim van de week krijgtDe verkiezingen draaien om veel thema’s, van migratie tot de woningnood. Het klimaat lijkt deze keer volkomen naar de achtergrond verdwenen. Toch staat er volgens Daan Zieren van de Jonge Klimaatbeweging veel op het spel. In deze aflevering analyseert hij de verkiezingsprogramma’s op vijf groene thema’s, van fossielvrij worden tot circulaire economie. Zijn conclusie? De verschillen zijn groot. GroenLinks-PvdA, ChristenUnie, D66, Volt en de Partij voor de Dieren tonen ambitie en durven harde jaartallen te noemen. Partijen als BBB en PVV blijven volgens Zieren ‘vaag en vooral remmen op verandering.'

Econoom Paul Schenderling vindt dat Europa te veel draait om winst en groei. In zijn nieuwe boek Continent van de Kwaliteit laat hij zien hoe we kunnen kiezen voor welzijn, duurzaamheid en échte vooruitgang.Deze aflevering in het kort:☑️ Hoe krijgen we een economie die draait om welzijn, duurzaamheid en rechtvaardigheid in plaats van winst en groei?☑️ Biobrandstoffen blijken helemaal niet zo duurzaam☑️ Greenpeace daagt de Nederlandse staat om Bonaire Schenderling schetst een nieuw verhaal voor Europa. Hij stelt dat onze economie niet langer de doelen dient die werkelijk belangrijk zijn: rechtvaardigheid, vrijheid, vrede en naastenliefde. In plaats van welvaart in cijfers te meten, moeten we volgens hem weer leren sturen op wat er écht toe doet: kwaliteit. Zijn boek begint met een scherpe diagnose van het verval: doorgeschoten globalisering, groeiende ongelijkheid en een economie die losgezongen is van democratie en ecologie.

Je geld laten renderen én tegelijk bijdragen aan een betere wereld. Dat klinkt aantrekkelijk, maar hoe weet je of je investering wel echt duurzaam is?Deze aflevering in het kort:☑️ Wat maakt een belegging écht duurzaam en transparant?☑️ Hoe verhouden groene rendementen zich tot klassieke investeringen?☑️ Een eerbetoon aan Jane Goodall, icoon voor natuur en duurzaamheid.Duurzaam beleggen wint aan populariteit. Van zonneparken en windparken tot circulaire start-ups en duurzame woningbouw: heel wat Nederlanders willen hun spaargeld inzetten voor een groenere toekomst. Het idee dat je rendement kunt combineren met maatschappelijke impact spreekt ze aan. Onlangs kwam één van die initiatieven onder vuur te liggen. Het crowdfundplatform Duurzaaminvesteren.nl zou niet transparant genoeg zijn over oplopende verliezen. Volgens een groep beleggers wordt het ingelegde geld ook helemaal niet geïnvesteerd in echt groene projecten.

Biologisch eten is in opkomst, maar in Nederland blijft de grote doorbraak nog steeds uit. Waarom lopen wij achter op een aantal andere landen in Europa?Deze aflevering in het kort:☑️ Nederlanders eten veel minder biologisch dan de rest van Europa☑️ Voor echte groei blijkt overheidsinkoop en steun voor boeren cruciaal.☑️ De impactpluim is voor Medewerkers van de toekomstBiologisch eten belooft veel: minder bestrijdingsmiddelen, meer biodiversiteit en een eerlijkere prijs voor de boer. Toch blijft de Nederlandse consument achter. Slechts 4,4 procent van ons eten is biologisch, terwijl landen als Oostenrijk al rond de 30 procent zitten. Hoe komt dat verschil? Dat vragen we aan Hendrik Wijnen van DO IT Organic. Nederlanders blijken erg prijsbewust en zien biologisch vaak als te duur. Maar dat beeld klopt niet helemaal meer, vertelt hij. Het prijsverschil met gangbare producten wordt kleiner en supermarkten als Lidl en Albert Heijn geven inmiddels flinke kortingen of zetten meer biologisch in het schap.

De ThermalPod is een batterij gevuld met gesmolten zout. Die zet duurzame energie om in hitte en kan zo fabrieken laten draaien, ook als de zon niet schijnt.Deze aflevering in het kort:☑️ Hoe de ThermalPod werkt en waarom gesmolten zout nu wél door kan breken☑️ De voordelen van warmteopslag voor fabrieken én het elektriciteitsnet☑️ Een impactpuim voor het team van CarbyonGesmolten zout als warmteopslag klinkt misschien futuristisch, maar de technologie bestaat al decennialang. Toch brak het tot nu toe niet op heel grote schaal door. Thomas Stroes is de oprichter van Saltes en legt uit dat dit te maken heeft met corrosieproblemen en hoge temperatuurvereisten. Deze uitdagingen heeft Saltes nu opgelost met een nieuw zoutmengsel en slimme materiaalkeuze. Het resultaat? Een systeem dat energie met een efficiëntie van 90 tot 95 procent opslaat en teruggeeft.

Minder vlees en vaker de fiets. Het klinkt als klein bier, maar leefstijlverandering kan tot zeker een kwart van de uitstootreductie opleverenDeze aflevering in het kort:☑️ Leefstijlverandering kan tot 24% van de CO2-reductie opleveren☑️ Voorbeelden van succesvolle gedragsinterventies die verschil maken☑️ Impactpluim is voor Jessica den Outer van Rechten voor de NatuurIn de strijd tegen klimaatverandering richten we ons vaak op techniek. Van zonnepanelen tot warmtepompen en windmolens. Maar uit een rapport van TNO blijkt dat we daarmee nog een krachtige troef vergeten: ons eigen gedrag. Leefstijlverandering - minder vlees, bewuster reizen, zuiniger wonen - kan tot 24% bijdragen aan de emissiereductie die we in Nederland nodig hebben tot 2050. En dat maakt het klimaatbeleid niet alleen effectiever, maar ook goedkoper. In deze aflevering vertelt Geertje Paradies van TNO hoe dat precies werkt en wat de grootste knoppen zijn om aan te draaien.

Noorwegen start met het opslaan van miljoenen tonnen CO2 onder de zeebodem. Ook Nederland zet miljarden in op deze technologie. Maar is dit dé oplossing?Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom Noorwegen met Northern Lights internationaal als voorbeeld geldt☑️ Wat de plannen van Porthos betekenen voor Nederland☑️ De impactpluim is voor Danielle de Nie van Wij.land en Aardpeer In Noorwegen is met het Northern Lights-project het grootste Europese initiatief voor CO2-opslag van start gegaan. Afgevangen uitstoot wordt in lege gasvelden onder de zeebodem geïnjecteerd. Het project geldt internationaal als toonbeeld: schaalbaar, commercieel haalbaar en met brede steun van industrie en overheid. Ook Nederland werkt intussen aan eigen grootschalige projecten. In de Rotterdamse haven moet Porthos de komende jaren miljoenen tonnen CO2 gaan opslaan en zo een cruciale bijdrage leveren aan de klimaatdoelen voor 2030.

Wereldwijd breken de investeringen in hernieuwbare energie opnieuw records. Maar kunnen we dit tempo volhouden?Deze aflevering in het kort:☑️ Wereldwijde investeringen in hernieuwbare energie bereiken records☑️ Kleinschalige zonneprojecten blijken de motor achter de groei☑️ Impactpluim voor World Youth 4 Climate JusticeDe energietransitie draait op volle toeren. In de eerste helft van 2025 werd wereldwijd maar liefst 386 miljard dollar geïnvesteerd in hernieuwbare energie, een stijging van 10 procent vergeleken met vorig jaar. Vooral kleinschalige zonneprojecten jagen die groei aan. Ze zijn snel te realiseren en leveren relatief snel rendement op, wat ze aantrekkelijk maakt voor zowel investeerders als lokale gemeenschappen. China verdubbelde zelfs de investeringen in deze categorie. Tegelijkertijd blijft offshore wind sterk groeien, met ruim 33 miljard dollar aan nieuwe projecten.

Deze zomer laaiden op tal van plekken in Zuid-Europa natuurbranden op. Van Griekenland tot Frankrijk en nu weer in Spanje. Wat zijn de gevolgen van al dat vuur?Deze aflevering in het kort:☑️ De impact van zoveel grote bosbranden in Zuid-Europa☑️ Plastictop in Genève mislukt, een terugblik☑️ KnopOm wil einde maken aan energiearmoedeDuizenden hectaren bos gingen de afgelopen maanden in vlammen op, dorpen werden geëvacueerd en het brandseizoen lijkt elk jaar langer te worden. Wat maakt deze branden zo heftig en wat betekenen ze voor ons klimaat? In deze aflevering spreken we met Guido van der Werf, hoogleraar mondiale koolstofcyclus en landgebruik aan Wageningen University & Research. Hij onderzoekt al jaren hoe natuurbranden ontstaan, wat hun impact is op ecosystemen en hoeveel CO2 ze wereldwijd uitstoten.

Mensen kunnen veel leren van de distelvlinder, betoogt Aniek Moonen in haar zomercolumn. Deze gevleugelde wereldreiziger legt jaarlijks een migratiereis van 15.000 kilometer af, verspreid over tien generaties. De Amerikaanse fotograaf Lucas Foglia trok drie jaar met entomologen op om dit wonder vast te leggen en ontdekte hoe de route van de vlinder overlapt met die van menselijke migranten. Zijn werk laat zien hoe mens en natuur in beweging blijven, afhankelijk van samenwerking en bereidheid tot verandering. Deze maand maak je trouwens een goeie kans om de distelvlinder in jouw eigen buurt op een bloem te spotten. See omnystudio.com/listener for privacy information.

De zomer is het perfecte moment om je keuzes eens vanuit een ander perspectief te bekijken. Nikki Trip geeft daarvoor de handvatten in haar zomercolumn.Stel je voor dat je niet wist of je arm of rijk bent, jong of oud, gezond of ziek. Zou je dan dezelfde keuzes maken? Deze gedachte van filosoof John Rawls helpt om eerlijker en duurzamer te denken over beleid, investeringen en de toekomst. Juist nu, in een tijd van verkiezingen en verandering, is het volges Trip goed om jezelf deze vraag te stellen. Het kan het begin zijn van beter en rechtvaardiger handelen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Altijd meer die drang naar meer, meer, meer? Het is tijd om onze groeiverslaving los te laten en te kiezen voor échte rijkdom.We hebben genoeg om iedereen te voeden en de wereld mooier te maken. Toch blijven we streven naar groei, vanuit angst en gewoonte. Yvette Watson pleit in haar zomercolumn voor een andere mindset: niet meer winst of spullen, maar meer welzijn, creativiteit en verbinding. Bedrijven én mensen kunnen kiezen voor kwaliteit boven kwantiteit. Zo ontstaat er een economie die groeit in wat écht telt: geluk, natuur en betekenisvolle relaties.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Grondstoffen zijn de vergeten sleutel tot veiligheid, klimaatbeleid én migratievraagstukken. Tijd om dit eindelijk serieus te nemen.Dat stelt Klaske Kruk in haar zomercolumn. Grondstoffen bepalen anno 2025 onze veiligheid, onafhankelijkheid en geopolitieke positie. Minder verspillen en meer hergebruiken maakt Nederland minder kwetsbaar voor oorlog, migratie en schaarste. Slimme circulaire keuzes dragen niet alleen bij aan klimaatoplossingen, maar zorgen ook voor minder conflicten en minder migratiedruk. Dus aan alle verkiezingsprogramma-schrijvers: vergeet de korte slogans en zet gewoon op die poster wat echt telt. Grondstoffen. Punt.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Wat je koopt en eet maakt uit. Suze Gehem waarschuwt in haar zomercolumn voor de chemische indringers die overal in ons leven zitten.PFAS zitten in zonnebrand, pannen, regenjassen en zelfs pizzadozen. Deze ‘forever chemicals’ breken nauwelijks af en stapelen zich op in ons lichaam. Suze Gehem liet haar bloed testen en wat bleek? Net als vrijwel alle Nederlanders zat dat vol met deze schadelijke stoffen. PFAS kan het milieuschandaal van deze eeuw worden. De oplossing is wat haar betreft een algemeen verbod en werken aan alternatieven. Tot die tijd: let op wat je koopt, eet en smeert.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Bedrijven draaien op winst en technologie, maar vergeten vaak hun grootste levenslijn: gezonde natuur en ecosystemen.Zonder schone lucht, vruchtbare bodem en voldoende water is ondernemen onmogelijk. Toch bedreigt natuurverlies wereldwijd meer dan de helft van onze economie. Muriel Arts pleit in haar column daarom voor Nature-Based Solutions: investeringen die natuur herstellen én bedrijven beschermen tegen risico’s als overstromingen, oogstverlies en stijgende kosten. Bedrijven zijn geen buitenstaanders, maar medespelers. Wie natuurverlies aanpakt, bouwt volgens haar tegelijk aan een toekomstbestendige economie.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Hortus Botanicus in Amsterdam heeft een nieuwe klimaatkas geopend. Een plek waar tropisch regenwoud, subtropisch gebied en droge woestijn samenkomen. Wat vertelt dit ons over klimaatverandering, biodiversiteit en over onszelf?Deze aflevering in het kort:☑️ De Hortus Botanicus opent een volledig duurzame klimaatkas☑️ Hoe biodiversiteit onder druk staat en wat wij daaraan kunnen doen☑️ Meer klimaatrechtszaken, maar ook méér verzet tegen streng beleid In de nieuwe kas zijn drie klimaatzones ingericht: tropisch, subtropisch en woestijn. Bezoekers maken een reis langs planten uit verschillende ecosystemen die elk hun eigen manier hebben gevonden om te overleven in een veranderend klimaat. “Van reuzenlelies tot cactussen: de kas laat zien hoe planten reageren op hitte, droogte of juist overvloedige regenval. En dat is meer dan interessant, het is ook relevant. Want als planten verdwijnen, verdwijnt ook de basis van ons bestaan”, aldus Carlien Blok. Ze is directeur van Hortus Botanicus.

De temperatuur stijgt en dat merken we vooral in de stad. Waar steen, beton en asfalt overheersen, wordt het op dagen als deze snikheet. Hoe houden we onze steden leefbaar, gezond en koel?Deze aflevering in het kort:☑️ Hittestress: waarom steden veranderen in bakovens☑️ Wat het Binnenhof leert over hittebestrijding☑️ Klimaatverandering maakt koffie (en meer) flink duurderIn deze aflevering duiken we in het groeiende probleem van hittestress. Op zomerse dagen lopen de gevoelstemperaturen in binnensteden op tot boven de 45 graden. Dat zorgt niet alleen voor een onprettige leefomgeving, maar vormt ook een reëel gevaar voor de volksgezondheid. Ouderen, jonge kinderen en chronisch zieken lopen het meeste risico, vertelt Frank Del Gatto van NL Greenlabel. Hij legt uit hoe gebieden als Nijmegen en Amsterdam-Zuidoost al werken aan groene, verkoelende oplossingen en hoe het Binnenhof zelf een testcase is geworden.

Nederland is in de ban van de NAVO-top. Moet je als duurzame belegger nu geld steken in wapens om de ruziemakers in de wereld af te schrikken? Deze aflevering in het kort:☑️ Kun je als groene belegger investeren in wapens?☑️ Hoe voorkom je greenwashing duurzame beleggingen?☑️ Van olie plastic maken, met de inzet van luchtDe oorlogsdreiging in Europa groeit, het defensiebudget stijgt en steeds meer landen kiezen voor militaire afschrikking. Maar hoe verhoudt zich dat tot duurzaam beleggen? Moet je als groene belegger de wapenindustrie toch maar gaan omarmen of zak je daarmee door een morele ondergrens? In deze aflevering gaan we hierover in gesprek met Hadewych Kuiper van Triodos Investment Management. Volgens haar is het geen investeringsvraagstuk, omdat er voldoende geld is. Het gaat de wapenindustrie vooral om langetermijncontracten en die zekerheid kan enkel de overheid geven.

Mei was een van de droogste maanden sinds 1976. En volgens de Europese klimaatdienst Copernicus is dit geen uitzondering meer, maar het nieuwe normaal. Deze aflevering in het kort:☑️ Water recyclen met de Hydraloop, oplossing tegen watertekort ☑️ Earth Overshoot valt dit jaar op 24 juli☑️ Jongeren maken zich minder druk om het klimaatNederland staat bekend om zijn watermanagement, maar focust vooral op overstromingen. Ondertussen groeit een minstens zo groot probleem: waterschaarste. De gevolgen zijn nu al merkbaar – van lage grondwaterstanden en sproeiverboden tot druk op drinkwatervoorzieningen. In deze aflevering spreken we met Arthur Valkieser, oprichter van Hydraloop. Zijn innovatieve systeem maakt het mogelijk om tot wel 45% van je huishoudelijke watergebruik te hergebruiken. Douchewater dat je toilet doorspoelt of je wasmachine voedt, zonder gedoe met filters of chemicaliën.

Een nieuwe raffinaderij in Beverwijk maakt meststof van zeewier. Het klinkt exotisch, maar is bloedserieus. Holdfast and Stipe komt hiermee met een plantaardig alternatief voor kunstmest.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom zeewier een duurzaam alternatief kan worden voor kunstmest☑️ Hoe boeren hogere opbrengsten kunnen behalen met minder impact☑️ Nog steeds zit er PFAS op onze groenten en fruitIn deze aflevering onderzoeken we de impact van deze innovatie. Die moet een oplossing bieden voor problemen van boeren. Zij moeten vergroenen, maar stuiten op stikstofregels, bodemuitputting en hoge kosten. Holdfast and Stipe biedt ze een 100% plantaardige meststof op basis van zeewier. Gemaakt in een eigen raffinaderij in Beverwijk, zonder chemische bewerking en met een reeks wetenschappelijk onderbouwde voordelen voor gewas, bodem en klimaat.

Er moet iets veranderen aan onze manier van leven. Maar waarom doen we het dan niet? Kunstenaar en programmamaker Lucas De Man schreef er een boek over. “We zitten niet alleen in een klimaatcrisis, maar vooral in een waardencrisis.”Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom het oude verhaal van winst en ego niet meer werkt☑️ Verduurzamen van Tata Steel kost Nederland miljarden euro’s☑️ Herbewapening bedreigt klimaatdoelenWe leven in een tijd vol crises - van klimaat tot mentaal welzijn - en steeds meer mensen vragen zich af: waar gaat het heen met de wereld? En belangrijker nog: wat kan ík doen? Lucas De Man zoekt in zijn nieuwste boek naar antwoorden op deze grote vragen. Hij pleit in zijn boek voor een andere kijk op vooruitgang en een ander toekomstverhaal. Volgens hem is het dominante verhaal van individualisme, efficiëntie en winst uitgewerkt.

Van bakfiets tot mobiliteitsbudget. Voor veel mkb’ers is het verduurzamen van hun mobiliteit een flinke uitdaging. Deze aflevering in het kort:☑️ Wat mkb’ers nú al kunnen doen om hun mobiliteit te verduurzamen☑️ De impact van milieuzones op ondernemers in de binnenstad☑️ Hoe gedragsverandering net zo belangrijk is als techniekBestelbusjes en leaseauto’s zorgen voor een groot deel van de uitstoot, maar hoe maak je daarin slimme én haalbare keuzes? In deze aflevering hoor je hoe je als ondernemer stappen zet zonder je bedrijf stil te zetten. Te gast is Walther Ploos van Amstel, mobiliteitsexpert en lector City Logistiek aan de Hogeschool van Amsterdam. Hij vertelt dat elektrisch rijden voor mkb’ers nu al voordeliger is, niet alleen voor het klimaat, maar ook voor de eigen bedrijfskas. Verder gaat het onder meer nog over elektrische bakfietsen, mobiliteitsbudgetten, thuiswerken en het belang van gedragsverandering.

De wereld zoals we die kennen stort onvermijdelijk in. Het is de confronterende openingszin van Ecoliberalisme, het nieuwe boek van betekeniseconoom Kees Klomp.Deze aflevering in het kort:☑️ Waarom Kees Klomp denkt dat het kapitalisme fundamenteel faalt☑️ Wat ecoliberalisme precies inhoudt en hoe het kan werken☑️ Waarom de natuur steeds slechter in staat is om CO2 op te nemenIn deze aflevering van BNR Duurzaam staat het fundamentele systeemfalen van het kapitalisme centraal. Kees Klomp draagt in zijn boek alternatieven aan. Volgens hem hebben we niet alleen een ecologische, maar ook een psychologische, sociale én economische crisis te pakken. Dat is allemaal terug te voeren op een economie die draait op begeerte in plaats van behoefte.

In Frankrijk is een enorme ondergrondse voorraad witte waterstof ontdekt. Schoon, overvloedig en zó uit de grond: wordt dit de onverwachte sleutel tot een fossielvrije toekomst?Deze aflevering in het kort:☑️ Wat is witte waterstof en waarom is de vondst in Frankrijk zo bijzonder?☑️ De kansen én technische uitdagingen van natuurlijke waterstofwinning☑️ Britse overheid financiert geo-engineering projectenDe witte waterstof ligt opgeslagen in de bodem van Lotharingen. Deze koolstofvrije energiebron ontstaat zonder menselijke tussenkomst door geologische processen, zoals de interactie van water met ijzerrijk gesteente. Volgens wetenschappers kan witte waterstof een betaalbaar en schoon alternatief worden voor fossiele brandstoffen én zelfs voor groene waterstof. Er komt immers geen CO2 vrij bij de winning en energie-intensieve elektrolyse is niet nodig.