Bureau Buitenland

Een gesprek met Zelensky De Oekraïense president brengt een tour langs Europese steden. Journalist en presentator Maaike Schoon interviewde hem voor VPRO's Buitenhof en sprak onder meer over de Oekraïense stad Boetsja, vier jaar na de gruwelijkheden daar. Volgens Zelensky een omkeerpunt in de oorlog, dat hem voorgoed heeft veranderd.    04:40: Hongaarse inspiratie voor Turkije Het Hongaarse verkiezingsresultaat leidt tot vreugde onder de Turkse oppositie, die al decennia vecht tegen het autocratisch bewind van Erdogan. Welke lessen trekken zij uit het Hongaars voorbeeld? We vragen het Suzan Yücel, NRC-correspondent in Turkije.   13:59: Venezolaanse oppositieleider wil snel verkiezingen Volgens de Venezolaanse oppositieleider en winnaar van de Nobelprijs voor de Vrede María Corina Machado kan binnen negen maanden verkiezingen worden gehouden in Venezuela. Dat zei ze tegen Bureau Buitenland tijdens een bliksembezoek aan Nederland. Machado heeft het volste vertrouwen dat de VS dat snel gaat regelen bij de Venezolaanse machthebbers. Collega Edwin Koopman sprak met haar.   Presentatie: Laila Frank

Komt het snel tot een bestand voor de oorlog in Libanon? Premier Netanyahu gaat vandaag in gesprek met president Aoun van Libanon. Israël eist dat Libanon Hezbollah ontwapent, maar wat betekent dit in de praktijk voor de regering in Libanon? Daarover Libanon-kenner Fernande van Tets. (9:36) Superhackersoftware zet Europa buitenspel Het AI-bedrijf Anthropic waarschuwt voor haar nieuwe software Mythos, waarmee het hacken van instanties en personen relatief eenvoudig wordt. Vanwege de mogelijk vergaande consequenties van het programma worden grote Amerikaanse bedrijven er alvast op voorbereid. Maar Europa wordt daarbij buitenspel gezet. Kunnen nationale overheden nog de controle terugkrijgen? Daarover Paul Verhagen, tech-expert bij HCSS, en Marietje Schaake van de Stanford-universiteit. Presentatie: Laila Frank

Het Europees Parlement is van plan om de nieuwe Europese begroting met 180 miljard te verhogen. Dit extra geld moet komen van een belasting op Amerikaanse Tech-bedrijven zoals Google en Meta. Het voorstel is tegen het zere been van EU-commissievoorzitter Von der Leyen, maar ook Duitsland en Nederland zijn tegen deze verhoging. Hierover EU-correspondent Rik Rutten en Anouk van Brug, namens de VVD lid van het Europees Parlement.   (12:16) Drie jaar Soedan: nachtmerrie zonder grenzen Vandaag gaat de Soedanese oorlog zijn vierde jaar in. Wat begon als gewapende confrontatie in de hoofdstad tussen het Soedanese regeringsleger en de rebellen van de Rapid Support Forces, mondde uit in een genocide en het dodelijkste conflict van deze tijd. Hierin dreigt de hele regio te worden meegezogen, en ondertussen zijn de grote aantallen Soedanese vluchtelingen ook in het buitenland niet veilig. Wat is er nodig om het geweld te stoppen? Hierover Klaas van Dijken van Lighthouse Reports, en Julia Verheul van Save the Children. Presentatie: Sophie Derksen.

Donderdag bespreekt het Franse parlement een wetsvoorstel dat volgens critici kritiek op Israël gelijkstelt met antisemitisme. Instanties maken zich zorgen: de wet zou een vorm van gedachtenpolitie zijn, en journalisten verplichten tot zelfcensuur. Meer dan een half miljoen mensen ondertekenden inmiddels een petitie tegen de wet, in het parlement belooft het een vurig debat te worden. Daarover Frankrijk-correspondent Eva Rammeloo. (13:04) Is VS wereldleider af? Landen binnenvallen zonder VN-mandaat, oproepen tot het begaan van oorlogsmisdaden, en tot het uitroeien van een hele beschaving: de afgelopen maanden heeft de Amerikaanse president Donald Trump gebroken met de klassieke taak die de VS als supermacht sinds de Tweede Wereldoorlog had. Namelijk het handhaven van de internationale rechtsorde en respect voor mensenrechten. Wat betekent dat voor de VS als wereldleider en supermacht? En voor de Amerikaanse bondgenoten in Europa? Te gast is Henne Schuwer, voormalig ambassadeur in de VS en lid van de Adviesraad Internationale Vraagstukken. Presentatie: Nadia Moussaid

Na zestien jaar is Viktor Orbán verslagen. De winnaar Péter Magyar belooft Hongarije te ontdoen van corruptie en de rechtsstaat te herstellen. Maar kan een systeem dat zo diep is verankerd, werkelijk worden afgebroken? En wat is zijn agenda eigenlijk?  We maken de balans op: wat valt er te hervormen – en wat blijft? Daarover spreken we met NRC-correspondent Mark Middel in Boedapest, de Nederlands-Hongaarse Viki Bangha en onderzoeker Europese Studies aan de Universiteit van Amsterdam, Krisztina Lajosi. Presentatie: Laila Frank

Viktor Orbán is verslagen in de Hongaarse verkiezingen door oppositieleider Péter Magyar. Dat heeft grote gevolgen voor Hongarije, de EU en Oekraïne. Aan tafel heel veel kennis over Hongarije: televisiemaker Nicolaas Veul, bijzonder hoogleraar John Morijn en Tweede Kamerlid Kati Piri. Vanuit Boedapest: correspondent Mark Middel. Presentatie: Bram Vermeulen.

Komende zondag zou er in Hongarije na zestien jaar een einde kunnen komen aan het tijdperk-Viktor Orbán. In de laatste dagen voor de verkiezingen doet Orbán er alles aan om zijn opponent Peter Magyar tóch nog in te halen. Te gast is journalist en Hongarije-kenner Tijn Sadée, die Orbán al jaren volgt en het boek De clan van Orbán over hem schreef.  (10:33) Iraniërs over de toekomst De oorlog in Iran heeft tot dusver geen regimewissel gebracht. Kort voordat de oorlog uitbrak was het land het toneel van grootschalige protesten, die hardhandig werden neergeslagen met duizenden doden tot gevolg. Wat betekent het voor de Iraniërs nu het regime voorlopig aan de macht blijft? Hoe kijken zij naar de toekomst van hun land? We spreken met twee Iraanse Nederlanders, Matin Abbasi en Azar Eskandari. Presentatie: Nadia Moussaid.

Het staakt-het-vuren in het Midden-Oosten lijkt heel breekbaar. De dag na afkondiging van het bestand voerde Israël bloedige bombardementen uit in Libanon, waarop Hezbollah met raketten reageerde. Iran dreigt zich nu eruit terug te trekken. Waarom besloot de regering van Netanyahu om juist vlak na het staakt-het-vuren zo hevig aan te vallen? Volgens arabist Leo Kwarten lijkt de positie van Israël daarmee op die van spelbreker in de regio. Aan Erwin van Veen van Clingendael de vraag hoe Europa het beste met zo'n 'spelbreker' om moet gaan. (18:08) Op corruptiesafari in Hongarije Komende zondag gaan de Hongaren naar de stembus. Programmamaker Nicolaas Veul reisde de afgelopen maanden door het land om meer te leren over het leven onder Viktor Orbán. Hij opende de Holland-Hongarije-hotline, waar bellers anoniem hun mening konden delen. Voor Bureau Buitenland hield Nicolaas een dagboek bij van zijn belevenissen. Vandaag hoor je deel drie, gemaakt door Djuna Kramer, waarin Nicolaas met eigen ogen ziet hoeveel geld de familie Orbán zich toe-eigent. Presentatie: Sophie Derkzen

Iran en VS zijn na meer dan vijf weken oorlog het eens geworden over een staakt-het-vuren. Maar hoeveel is dat waard, en gaat het standhouden? Intussen lijkt er weinig over van het internationaal recht. We zetten onze uitzending volledig in het teken van het bestand en de gevolgen daarvan voor de regio en de rest van de wereld. Daarover Midden-Oostenkenner Abdou Bouzerda, Michel Don Michaloliákos van het Haagsch Instituut GeopolitiekNu én Alette Smeulers, hoogleraar internationale misdrijven aan de Rijksuniversiteit Groningen. Presentatie: Sophie Derkzen.

Trumps ultimatum om de Straat van Hormuz te openen loopt bijna af. De dreigementen zijn stevig – van het bombarderen van bruggen tot energiecentrales – maar Teheran weigert vooralsnog. Iran-kenner en historicus Peyman Jafari over hoe de Iraanse machthebbers naar de dreigende escalatie kijken. (11:07) Oorlog Midden-Oosten aanjager groene energie De oorlog in het Midden-Oosten legt opnieuw bloot hoe kwetsbaar en afhankelijk de wereldeconomie is van olie en gas. De blokkade van de Straat van Hormuz heeft wereldwijde gevolgen. Voor klimaatadvocaten is dit hét moment om door te pakken, want één ding is duidelijk: niemand begint een oorlog om zon of wind. Over de mogelijkheden spreken we Pieter Pauw, onderzoeker aan de Technische Universiteit Eindhoven en beleidsadviseur op het gebied van internationaal klimaatbeleid. Presentatie: Sophie Derkzen

Wanneer bezegelen de prijzen aan de pomp het lot van de Amerikaanse president? Amerika-kenner Laila Frank over het belang van de auto voor de Amerikaan en autojournalist Bas van Putten over de wereldwijde auto-industrie, die van Duitsland naar China verhuist. Overleeft de Europese auto dat wel? Presentatie: Sophie Derkzen. P.S. Deze podcastversie van de televisieuitzending liep enige vertraging op: het gaat om de uitzending van afgelopen zondag, 5 april 2026.

En: Hoop en vrees in de ijswinkel van Damascus Oekraïne probeert de diplomatieke banden aan te halen met landen in het Midden-Oosten. Drone-kennis is nu een belangrijk exportproduct dat het land heeft te bieden aan Golfstaten die door Iran worden aangevallen. Maar Zelensky ging ook langs bij de Syrische president al-Sharaa in Damascus. Wat wil Oekraïne daar halen, want al-Sharaa ging onlangs nog op staatsbezoek bij Poetin in Moskou? Hierover Chris Colijn, Oekraïne-correspondent. (05:37) Hoop en vrees in de ijswinkel van Damascus Het halve land ligt nog in puin na de jarenlange oorlog en economische situatie in Syrië is nog heel problematisch. Toch keren veel Syriërs terug om hun land weer op te bouwen. Bakdash uit Damascus is de bekendste ijswinkel van het land en Fernande van Tets sprak de klanten daar over hun hoop en angst voor de toekomst. Een reportage. (13:44) Duitse industrie in zwaar weer In onze TV-uitzending ging het over de Duitse auto-industrie die door China dreigt te worden weggeconcurreerd, omdat  Duitsland laat heeft ingezet op elektrisch rijden. Volgens correspondent Jeroen Reygaerts verkeren niet alleen de beroemde Duitse automerken in de problemen, maar geldt dat voor veel meer bedrijven. Presentatie: Laila Frank

De Amerikaanse ambassade vreest voor aanslagen in de Irakese hoofdstad Bagdad, en riep daarom alle Amerikanen op Irak te verlaten. De onrust neemt toe en het land dreigt te worden meegesleurd in de oorlog in het Midden-Oosten. Dat terwijl Irak zich lang afzijdig wist te houden van regionale onrust door banden met zowel Iran als de VS te onderhouden. Hoe komt het dat het land haar fragiele stabiele positie nu toch dreigt te verliezen? Correspondent Jenne Jan Holt Holtland legt uit. Europa Draait Door Gaan de NAVO en VS scheiden? Die vraag staat centraal in een nieuwe aflevering van onze podcast Europa Draait Door met defensiespecialist Michelle Haas. Ze vertelt hoe Europa moet reageren op Trump die opnieuw dreigt de NAVO te verlaten. Kunst uit Russische cel Vanuit een cel in Rusland maakte een jonge kunstenaar meer dan 2000 kunstwerken met wat er voorhanden was: tandpasta, as van lucifers en zijn eigen bloed. In zijn nieuwe boek volgt Paul Alexander onder andere deze tekenaar.  We spreken de schrijver over de veerkracht van Russische kunstenaars in gevangenschap. Presentatie: Nadia Moussaid.

En: in gesprek met conservatief Hongarije (0:37) ‘Iran naar het stenen tijdperk'  Een maand na het begin van de oorlog tegen Iran gaf president Trump zijn eerste nationale tv-toespraak. De speech van iets minder dan twintig minuten bevatte niet veel nieuws: zoals Trump eerder al zei, duurt de oorlog waarschijnlijk nog twee tot drie weken. Wel dreigde hij Iran ‘naar het stenen tijdperk' te bombarderen. Is het voor de Amerikanen nu duidelijk geworden waarom Trump deze oorlog begon? Daarover Björn Soenens, voormalig VRT-correspondent in de VS. (10:22) Grote energiecrisis treft Egypte In Egypte wordt reikhalzend uitgekeken naar het einde van de oorlog tegen Iran. Sinds het uitbreken ervan loopt de energie- infrastructuur van Egypte spaak. De situatie is inmiddels zo ernstig dat de overheid extreme maatregelen treft om een energiecrisis tegen te gaan. Wat houden deze maatregelen in en wat betekenen ze voor de burgers? Hierover Egypte-correspondent Ruth Vandewalle. (18:22) In gesprek met conservatief Hongarije Voor de serie Hotline Hongarije reisde programmamaker Nicolaas Veul door het land van Viktor Orbán, in aanloop naar de verkiezingen van 12 april. Om te horen wat Hongaren echt vinden van de politieke situatie, openden Nicolaas en zijn team de Holland Hungary Hotline, waar mensen zich anoniem konden melden. Voor Bureau Buitenland hield Nicolaas een audiodagboek bij tijdens zijn reizen, dat redacteur Djuna Kramer bewerkte. Vandaag het tweede van drie delen, waarin Nicolaas zich een beeld vormt van het conservatieve gedachtengoed in Hongarije.  Presentatie: Nadia Moussaid.

Vandaag buigt het Hooggerechtshof zich over een slepende kwestie in de VS: het recht op staatsburgerschap door geboorte op Amerikaans grondgebied. Trump wil er heel graag van af. Maar volgens critici gaat dat de wens van de president in tegen de kernwaarden van Amerika en schuilt er een idee van witte suprematie achter. Daarover correspondent Mari Meyer en Amerikanist Manon Portos Minetti, verbonden aan de Universiteit Leiden.   (15:13) Droneoorlog verhardt conflict Oost-Congo Terwijl de Verenigde Staten in december nog met veel bombarie een vredesakkoord aankondigden voor het conflict in Oost-Congo, botst dat beeld hard met de gewelddadige realiteit op de grond. De onrust neemt verder toe, te meer nu het Congolese leger ook drones inzet in de strijd tegen de door Rwanda gesteunde M23 rebellen. Ondertussen vloeien wel grondstoffen uit dit conflictgebied naar Amerika. We spreken erover met journalist en Congokenner Elien Spillebeen.  Presentatie: Nadia Moussaid

Het Israëlisch parlement heeft een omstreden wet aangenomen om de doodstraf in te voeren voor moord met terroristisch motief. Mensenrechtenorganisaties spreken van een racistische wet, omdat dat die in praktijk enkel voor Palestijnen zal gelden. Daarover Sabrina Brandt, directeur van Human Rights Watch. (09:25) Schimmige speculaties op wereldgebeurtenissen Op online speculatieplatforms zoals Polymarket kan gewed worden op wereldgebeurtenissen. Rondom de inval in Iran werd duidelijk dat daar ook misbruik van kan worden gemaakt door mensen met insiderinformatie. Nu wil president Trump een eigen platform oprichten. Waar ligt de grens van wat wel en niet mag? Daarover onderzoeksjournalist Dirk Waterval van Trouw, en Amerikacorrespondent Karlijn van Houwelingen. Presentatie: Laila Frank

Nu Trump dreigt met het innemen van het eiland Kharg, en de Amerikaanse troepenopbouw verder doorgaat, houden ze in Iran ernstig rekening met een grondoorlog. Hoe serieus zijn de plannen van Trump, die tegelijk lijkt te spreken van vruchtbare gesprekken met Iran? Historicus en Iran-kenner Peyman Jafari met het laatste nieuws. (15:51) Kernbomkriebels bij Europeanen Negen kernlanden zijn momenteel hun kernarsenaal aan het moderniseren en uitbreiden. Ook bij andere landen kriebelt het: Europa denkt hardop na over een sterkere Europese afschrikkingsmacht. Wat is daarvoor nodig, en heiligt het doel de middelen? Daarover defensiekenner Jens Fransen van de VRT. Presentatie: Laila Frank

En: de verleidingkracht van kernwapens. (03:00) Ook de Rode Zee dreigt te worden gesloten Er werd een grote klap beloofd tegen Iran, maar nu de oorlog de tweede maand al ingaat, kijken wij naar de langetermijngevolgen met Abdou Bouzerda. De dreiging op een grondoorlog neemt alleen maar verder toe, en ook de Rode Zee dreigt op korte termijn de oorlog in te worden gesleurd. (08:23) De puinhopen van Rutte Ook de toekomst van de NAVO komt door de oorlog in het Midden-Oosten steeds verder onder druk te staan. Binnen de NAVO neemt de wrevel over Ruttes optredens steeds verder toe. In interviews met Amerikaanse televisiezenders lijkt hij zelfs stemadvies te geven aan de Amerikanen. Michelle Haas legt het uit. (19:05) Verleiding voor steeds meer kernwapens. Israël en de VS vielen Iran binnen omdat het land volgens hun kernwapens wilde ontwikkelen. Maar het land zou daarmee verre van de enige in de wereld zijn met kernwapens. Zeker nu groeit de verleiding om kernwapens te ontwikkelen alleen maar verder. We praten erover met Niels van Willigen. Presentatie: Bram Vermeulen.

Via Al-Jazeera zijn details naar buiten gekomen hoe de Board of Peace, opgericht door president Trump, binnen acht maanden Hamas en andere gewapende groepen in Gaza denkt te ontwapenen. Hamas heeft direct afwijzend gereageerd. Ondertussen is de humanitaire situatie in Gaza nog steeds schrijnend. Voor de Israëlische regering is ontwapening van Hamas een harde eis. Te gast is Peter Malcontent van de Universiteit Utrecht. (10:21) Bier is ook een Bureau Buitenland onderwerp Bierbrouwer John Kavakure vluchtte begin jaren negentig vanuit Burundi naar België. Veel later keerde hij terug naar Burundi om een brouwerij te beginnen voor Burundees bier, naar recept van zijn oma. Daarmee wilde hij het monopolie doorbreken van de Nederlandse multinational Heineken. Hoe is hem dat vergaan? Filmmaker Thomas Blom maakte er een documentaire over, die deze week in première ging op het Movies that Matter Festival in Den Haag en komende zondag te zien is op TV. Presentatie: Sophie Derkzen 

De kosten van de oorlog tegen Iran lopen op en de Verenigde Staten lijken steeds meer op een deal af te stevenen. Maar Iran houdt voorlopig de deuren voor dialoog dicht en ook Israël wil nog niet stoppen met de oorlogsvoering. De kloof tussen de VS en Israël groeit. Hoe moet het verder en welke rol kan Europa spelen? Daarover onderzoeker Koen Aartsma van Instituut Clingendael. (13:27) Hongarije-lijn Nicolaas Veul  Voor de serie Hotline Hongarije reisde programmamaker Nicolaas Veul door het land van Viktor Orbán, in aanloop naar de verkiezingen van 12 april. Om te horen wat Hongaren werkelijk vinden van de politieke situatie, openden Nicolaas en zijn team de Holland Hungary Hotline, waar mensen zich anoniem konden melden. Voor Bureau Buitenland hield Nicolaas een audiodagboek bij tijdens zijn reizen, dat redacteur Djuna Kramer bewerkte. Vandaag het eerste van drie delen. En Roos van Ees, researcher van het programma, vertelt hoe de hotline een groot succes werd.  Presentatie: Sophie Derkzen

Er moet een onderzoek komen naar hoogverraad van de regering van Viktor Orbán, zegt de Hongaarse oppositieleider Peter Magyar. Deze week kwam naar buiten dat de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken informatie uit EU-toppen direct doorspeelt aan het Kremlin. Ook zou Rusland van plan zijn geweest een aanslag op Orbán te ensceneren. Dit om hem aan verkiezingswinst te helpen. Komen deze schandalen Magyar goed uit? Daarover NRC-correspondent Mark Middel.  (12:02) Pakistan ineens vredesduif Terwijl de wereld vanwege de stijgende olieprijzen en de energiecrisis de adem inhoudt, lijkt er kans op toenadering tussen de vechtende partijen in het Midden-Oosten. Pakistan werpt zich op als bemiddelaar en biedt hoofdstad Islamabad aan als plaats om gesprekken te houden om een einde te maken aan dit conflict. Waarom speelt uitgerekend Pakistan deze rol als vredesduif, het land is zelf nog in een oorlog verwikkeld met de Taliban in Afghanistan? Te gast hierover is voormalig correspondent in Zuid-Azië Lisa Dupuy. Presentatie Sophie Derkzen.

Vandaag spreekt de Tweede Kamer over de Oekraïnestrategie. Rusland lijkt zich op te maken voor een nieuw offensief dit voorjaar, terwijl de oorlog steeds meer een uitputtingsslag wordt. Volgens een nieuw Clingendael-rapport komt dat mede door de afwachtende Europese strategie. Daarover Erik Stijnman van Clingendael en correspondent Chris Colijn over het sentiment in de Oekraïense samenleving. (14:01) Gapend gat in de sancties tegen Rusland Rusland produceert zijn wapens met behulp van een Ierse fabriek, blijkt uit onderzoek van het Organized Crime and Corruption Reporting Project met verschillende internationale media. Sinds de inval in Oekraïne is de export van aluminiumoxide vanuit de EU naar Rusland toegenomen. In Rusland wordt daarmee aluminium gemaakt, dat naar wapenproducenten gaat. Hoe kan het dat de Russische wapenindustrie op deze manier gesteund wordt vanuit de EU? Daarover journalist Ingrid Gercama, die meewerkte aan het onderzoek.  Presentatie: Sophie Derkzen

De oorlog in Iran gaat de vierde week in. Trump gaf een deadline om de Straat van Hormuz te openen: nu zegt Trump dat de VS en Iran in gesprek zijn over het pauzeren van aanvallen op Iraanse energie faciliteiten. Iran zegt op zijn beurt dat er helemaal geen gesprekken zijn geweest. Wat weten we? En wat is Irans eindspel? Daarover Midden-Oostenkenner Abdou Bouzerda. (12:44) Wereldwijde energiecrisis Het Internationaal Energieagentschap (IEA) trekt aan de bel: de oorlog in Iran brengt een energiecrisis met zich mee die een ‘grote bedreiging' vormt voor de wereldeconomie. Met name in Azië zijn de gevolgen daarvan voelbaar, maar ook Europa is gewaarschuwd. Over die gevolgen en wat Europa kan doen, is te gast Lucia van Geuns, energie-expert bij HCSS.  Presentatie: Laila Frank.

Hoe groot is de economische schade van de oorlog in het Midden-Oosten nu al? En hoeveel erger kan die nog worden? We bespreken het met NRC-journalist Maarten Schinkel en expert in de energiepolitiek, Mathieu Blondeel. Ook vertelt Tom Dohle over de oorlog die online gevoerd wordt tussen de strijdende partijen. Presentatie: Sophie Derkzen

Humanitaire hulp was al getroffen door zware bezuinigingen. Door de oorlog in het Midden Oosten stijgt nu bovendien de olieprijs, wat de kosten van transport van eten en medicijnen flink zal verhogen. De Verenigde Naties waarschuwen voor acute hongersnood: maar liefst 45 miljoen mensen extra dreigen te worden getroffen.  Hierover Simon Vera, correspondent in Kenia en Thea Hilhorst, hoogleraar humanitaire hulp. (13:37) Verbod op traditionele Mexicaanse volksmuziek? De Mexicaanse overheid richt haar pijlen op de populaire corridos. Deze klassieke volksliedjes zouden drugsgeweld aanjagen en drugscriminelen verheerlijken. Maar muzikanten verzetten zich en stellen dat zij slechts zingen over het echte leven. En het grootschalige geweld van de strijd tegen de kartels is nu eenmaal onderdeel van het dagelijkse leven. Een reportage van Boris van der Spek. Presentatie: Nadia Moussaid

De Israëlische aanvallen op Libanon gaan onverminderd door, inmiddels is al 1/3 van de bevolking in Libanon ontheemd. Tom Fletcher, de VN-ondersecretaris-generaal voor Humanitaire Zaken, waarschuwt dat Libanon het nieuwe Gaza dreigt te worden. Midden-Oosten expert Brigitte Herremans ziet ook parallellen.    (14:21) Italië in de ban van referendum De gemoederen in Italië lopen hoog op over een belangrijk referendum dit weekend over de grondwet. De regering Meloni wil dat justitie onafhankelijker wordt. Maar critici vinden juist dat het juridisch apparaat straks wordt ondermijnd en vrezen voor democratische erosie. Te gast hierover is politicoloog en Italië-kenner Catherine de Vries. Presentatie: Nadia Moussaid

Bij de top van Europese leiders, morgen in Brussel, moet een toekomstvisie voor Europa centraal staan. Maar in plaats van te werken aan een onafhankelijke EU met een sterke industrie, zien leiders zich alweer voor de volgende crisis geplaatst: de oorlog in het Midden-Oosten laat de energieprijzen stijgen en roept om snelle oplossingen. En die staan vaak haaks op de langetermijndoelen, legt NRC-correspondent Rik Rutten uit. (12:15) Is Cuba de volgende? “Cuba heeft nieuwe leiders nodig.” Met die woorden jaagt de Amerikaanse minister Marco Rubio de Cubaanse regering opnieuw de stuipen op het lijf. Want na Venezuela en Iran is Cuba aan de beurt voor 'regime change', zo vrezen de Cubaanse leiders. Om ingrijpen voor te zijn, zoeken ze toenadering tot Washington. Intussen groeit de onrust onder de bevolking. Hierover collega en Cuba-kenner Edwin Koopman.  Presentatie: Nadia Moussaid.

Israël claimt de dood van twee belangrijke kopstukken in Iran. Het gaat om de veiligheidschef Ali Larijani en Gholamreza Soleimani van de Basij-paramilitaire groepering. Dat komt bovenop de eerdere dood van de opperste leider en andere machtige figuren in het land. Ondanks die zware klappen voorspellen de Amerikaanse inlichtingen paradoxaal genoeg dat het regime mogelijk intact zal blijven – en politiek stabieler en nog repressiever kan worden. Daarover arabist Leo Kwarten en Iraanse Nederlander Matin Abbasi. (13:36) Oeganda van opvangsucces naar crisis  Zuid-Soedan staat op de rand van een nieuwe totale burgeroorlog. Dat verhoogt ook de druk op buurland Oeganda, dat de meeste Zuid-Soedanese vluchtelingen opvangt. Jarenlang gold Oeganda als een succesverhaal voor opvang in de regio, maar inmiddels is de vluchtelingopvang uitgegroeid tot een nijpende humanitaire situatie. Collega-redacteur Noëlle Habraken ging ter plaatse en sprak met vluchtelingen over de uitdagingen waarvoor zij komen te staan. Presentatie: Sophie Derkzen

Naast stevige bombardementen op Zuid-Libanon, stuurt het Israëlische leger nu ook meer militairen naar het gebied. Hoewel er door Israël zelf nog wordt gesproken van een gerichte en tijdelijke operatie, is dat nog maar zeer de vraag. Ondertussen zijn er bijna een miljoen Libanezen op de vlucht, die in eigen land steeds vaker kunnen rekenen op wantrouwen en haat. Vanuit Beiroet Jenne Jan Holtland, correspondent Midden-Oosten voor de Volkskrant. (09:57) En de burgerslachtoffers dan? Israël en de VS beroepen zich erop dat ze in Iran een schone oorlog voeren vol precieze aanvallen. Ondertussen stapelt het bewijs zich op dat een Amerikaanse raket op 28 februari insloeg in een Iraanse basisschool met 175 doden als gevolg. Veel ervan kinderen. Ondertussen moeten ook woonwijken en ziekenhuizen het ontgelden. Wat weten we op dit moment over het aantal burgerslachtoffers? In de studio Wim Zwijnenburg van Pax en Sabrina Brandt van Human Rights Watch. Presentatie: Laila Frank

Het is dag 16 in de oorlog in het Midden-Oosten: journalist Layla El-Dekmak over de gevolgen voor het land van haar vader, Libanon. (10:45) Trump claimt WK voor eigen politiek Op tal van fronten uitgedaagd, hoopt Trump zijn presidentschap toch een beetje glans te kunnen geven met het WK voetbal. Maar volgens sportjournalist Edwin Schoon kan het ook wel eens heel anders lopen. Presentatie: Bram Vermeulen

Nederland mengt zich in de genocidezaak bij het Internationaal Gerechtshof in Den Haag tegen Israël, die eerder werd aangespannen door Zuid-Afrika. Maar wat betekent dat nou precies? André Nollkaemper, hoogleraar internationaal recht aan de Universiteit van Amsterdam en voormalig juridisch adviseur ministerie Buitenlandse Zaken (11:38) Radicaal-rechts ruikt Franse overwinning Er staat veel op het spel bij de gemeenteraadsverkiezingen in Frankrijk aanstaande zondag. Die vormen een opmaat voor de presidentsverkiezingen van volgend jaar. De Radicaal-rechtse Rassemblement National van Marine Le Pen doet in veel gemeenten mee en proeft de macht in een politiek verscheurd land. Daarover correspondent Eva Rammeloo en Koen Damhuis, politicoloog aan de Universiteit Utrecht. Presentatie: Sophie Derkzen

China rondt vandaag het grootste politieke evenement van het jaar af, het Nationale Volkscongres. In een instabiele wereld wil China vooral een baken van stabiliteit zijn. Het land werpt zich op als hoeder van internationaal recht, maar tegelijk worden in eigen land de rechten van minderheden verder ingeperkt onder het mom van ‘nationale eenheid'. Te gast is journalist en oud-correspondent Garrie van Pinxteren.  (10:42) Netanyahu's oorlog De oorlog in Iran komt uit de koker van de Israëlische premier Benjamin Netanyahu, schrijft onder andere The Economist. En de timing van deze oorlog komt hem, met verkiezingen in het vooruitzicht, extra goed uit. Het overgrote deel van de bevolking staat achter deze oorlog. Maakt Netanyahu een comeback in eigen land? Daarover journalist Gilad Perez vanuit Tel Aviv, en Israël-kenner Erella Grassiani.  Presentatie: Sophie Derkzen.

De oorlog tegen Iran zadelt de wereld op met exploderende brandstofprijzen, een Golfregio in chaos en vooral heel veel meer onzekerheid. Maar voor sommige landen creëert de oorlog ook geweldige kansen. Het door sancties geplaagde Rusland profiteert van de stijgende olieprijs en de tanende aandacht voor de oorlog in Oekraïne. Voormalig Rusland-correspondent Eva Hartog over de vraag welke ruimte Poetin nu krijgt. (11:55) Zuid-Soedan op rand nieuwe burgeroorlog Het geweld in Zuid-Soedan laait opnieuw op. De Verenigde Naties trekken aan de alarmbel en waarschuwen voor de brute manier waarop dagelijks burgers worden gedood. Ook ziekenhuizen en hulpverleners worden getroffen. Over de opgelopen spanningen Stijn Vercruysse, Afrika-redacteur bij de VRT, en Daniëlle Brouwer van het Rode Kruis, aanwezig in Zuid-Soedan. Presentatie: Sophie Derkzen

Terwijl er wereldwijd veel aandacht is voor de oorlog in Iran, laait de oorlog in Libanon hoog op. Hezbollah vuurde raketten af op Israël na de Israëlische bombardementen op Iran. Israël lijkt nu militair met Hezbollah af te willen rekenen. Er vielen in een week honderden doden, waaronder tientallen kinderen. Honderdduizenden mensen in het land zijn op de vlucht geslagen. Niet iedereen in Libanon neemt het Hezbollah in dank af en ook onder de eigen achterban klinkt kritiek. Over het geweld en de humanitaire crisis Libanon-deskundige Nora Stel van de Radboud Universiteit en onze collega Abdou Bouzerda, die het Midden-Oosten volgt. (11:30) Voert Amerika een nieuwe kruistocht De beelden gingen de wereld over: Trump aan zijn bureau in the Oval Office, met een groep geestelijken om hem heen die voor hem aan het bidden zijn. De invloed van christenen die geloven in het einde der tijden is groot op de huidige Amerikaanse regering, en de oorlog in Iran wordt door hen gezien als een strijd tussen goed en kwaad. Ook de Amerikaanse minister van Defensie is een aanhanger van dit soort christelijk fundamentalistisch gedachtengoed. Maakt het uit dat hij nu direct aan de knoppen zit? Over de relatie tussen de oorlog in Iran en christelijk fundamentalisme in Washington is te gast journalist voor de Groene Amsterdammer Rutger van der Hoeven. Presentatie: Sophie Derkzen

De oorlog in het Midden-Oosten leidt tot een stevige stijging van de olie- en gasprijzen. Vandaag buigen de G7-landen zich over de vraag of een gezamenlijke vrijgave van noodoliereserves voldoende is om de wereldeconomie in veiligheid te brengen. De crisis laat ook zien hoe kwetsbaar Europa is: energie-intensieve sectoren zoals raffinaderijen, chemie en kunstmestproductie zijn sterk afhankelijk van import en energieprijzen. Daarover Jilles van den Beukel, energiespecialist van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies. (08:34) Spanningen rond Irans noordgrens De oorlog rond Iran heeft ook gevolgen voor de buren in het noorden. Azerbeidzjan onderhoudt nauwe militaire en veiligheidsbanden met Israël, terwijl Turkije zich juist bedreigd voelt door de recente Israëlische aanval op Iran. Tegelijk wonen in Iran zelf miljoenen Turkstalige bevolkingsgroepen, wat de geopolitiek extra gevoelig maakt. Hoe kijken Ankara en Bakoe naar deze crisis, en wat betekent dat voor Iran? Hierover geopolitiek analist Isa Yusibov en NRC-Turkije-correspondent Suzan Yücel.  Presentatie: Laila Frank 

Wie is er het meest afhankelijk van olie en gas uit de Golfstaten? Worden Saoedi-Arabië en ook NAVO-lid Turkije steeds verder de strijd ingezogen? En doet Europa niet eigenlijk al mee aan de oorlog tegen Iran? We bespreken het met ING-hoofdeconoom Marieke Blom, EU- en NAVO-correspondent Kysia Hekster en Midden-Oostenexpert Abdou Bouzerda. Presentatie: Sophie Derkzen.

De oorlog tussen de VS en Israël tegen Iran lijkt zoals verwacht uit te breiden. De raketten en drones treffen het hart van de Golfstaten en de export van olie lijkt tot stilstand te komen. Waarom zijn zij doelwit geworden van Iran en wat kunnen zij hiertegen doen? We spreken Jens Franssen, Midden-Oosten en Defensiespecialist van de VRT. (13:38) AfD stevent af op doorbraak In Duitsland wordt dit weekend het “superverkiezingsjaar” afgetrapt, met de eerste van vijf deelstaatverkiezingen. Ook de landelijke politiek kijkt gespannen naar de deelstaten omdat dit jaar een grote doorbraak wordt verwacht voor de radicaal-rechtse AfD. Daarover Djuna Kramer, collega en onze Duitsland-kenner. Presentatie: Laila Frank

De Verenigde Staten en Israël zijn een oorlog gestart met Iran zonder toestemming van de VN Veiligheidsraad. Inmiddels slaatIran zelf ook terug. Europese leiders zijn verdeeld, maar Macron lijkt de Amerikanen te hulp te schieten en mogelijk Nederland ook. Kan dat zomaar? En wat betekent deze oorlog voor bijvoorbeeld de burgers in Oekraïne, die berechting van Russische agressie afwachten. We spreken met Marieke de Hoon, docent internationaal strafrecht aan de UvA.  (12:43) Europa kijkt toe Europa blijft vooralsnog een passieve toeschouwer bij de oorlog in Iran. Maar hoe lang kunnen we dat nog volhouden? En wanneer gaan we daarvan de gevolgen voelen? We spreken daarover met twee europarlementariërs: Gerben-Jan Gerbrandy van D66 en Thijs Reuten van Groen Links/PvdA. Presentatie: Nadia Moussaid

Na de dood van ayatollah Khamenei is het aan de overgebleven Iraanse machthebbers om een nieuwe opperste leider naar voren te schuiven. Volgens Iraanse bronnen komt de naam van Mojtaba Khamenei, de zoon van de opperste leider, nu bovendrijven. Wie is deze man, en hoe gaat zo'n opvolging in zijn werk? Daarover Iran-kenner en Bureau Buitenland-collega Abdou Bouzerda.  (08:38) De rol van minderheden in Iran De Amerikaanse inlichtingendienst werkt aan een plan om milities in Iran te bewapenen, om zo een opstand te ontketenen en het regime onder druk te zetten. Dat melden verschillende bronnen aan nieuwszender CNN. In het etnisch verdeelde land zou zulke steun een lont in het kruitvat kunnen zijn, met alle gevolgen van dien. Wie zijn de minderheden in Iran, en hoe kijken zij naar de toekomst van het land? Te gast zijn journalist  Yaghoub Sharhani, die Arabisch-Iraans is, en de Koerdisch-Iraanse filmmaker Beri Shalmashi.  Presentatie: Sophie Derkzen. 

Israëlische troepen rukken op om ‘strategische gebieden' in Zuid-Libanon in te nemen. Dat wordt vanochtend bekendgemaakt door Israëlisch defensieminister Katz. In Beiroet worden inwoners al meerdere dagen opgeschrikt door bombardementen. Hezbollah houdt stand, maar de steun onder de bevolking kalft steeds verder af. Daarover journalist en Libanonkenner Fernande van Tets. China woedend over oorlog Iran China is woedend over de aanval van de VS en Israël op Iran. Het is een grove schending van het internationale recht, aldus een woordvoerder van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Hoe weegt Beijing wat er nu gebeurt met bondgenoot Iran in het Midden-Oosten en wat betekent dit voor de veranderde wereldorde? We vragen het Haroon Sheikh, bijzonder hoogleraar aan de VU. Presentatie: Laila Frank

Aan de oorlog tegen Iran doet de EU niet mee, maar bij escalatie is de kans wel groot dat de ‘rekening' (behalve in de regio) ook in Europa terecht komt. In Bureau Buitenland daarover Erwin van Veen van Instituut Clingendael. Daarnaast Peyman Jafari over het functioneren van het Iraanse regime na de dood van de opperste leider. En Abdou Bouzerda over het risico dat de oorlog zich regionaal uitbreidt. Wanneer komt het moment dat de Golfstaten zich gedwongen voelen te reageren op de Iraanse raketten en drones? Presentatie: Laila Frank

Het was het weekend van de Amerikaans-Israëlische aanvallen op Iran. Nu ook de eerste Amerikaanse doden zijn gevallen, dringt de vraag zich op hoe deze gok van Donald Trump zich gaat uitpakken. Schrijver Ian Buruma schuift aan. Met ook Midden-Oostendeskundige Abdou Bouzerda over de gevolgen voor Iran en volkenrechtdeskundige Kyra Wigard over het gevaar van Operation Epic Fury voor andere conflicten. Presentatie: Bram Vermeulen