DS Vandaag

Vandaag staat de Antwerpse ex-politica Sihame El Kaouakibi, bekend van Let's Go Urban, terecht voor subsidiefraude. De zaak lokt al vijf jaar hevige reacties uit, op het proces moet blijken of de verontwaardiging terecht is. Hoeveel van het subsidiegeld voor Let's go urban heeft Sihame El Kaouakibi onterecht doorgesluisd naar andere projecten en bedrijfjes? Op die vraag zal het proces, dat vandaag start, een antwoord proberen te bieden. En is ze al genoeg gestraft door de ruime aandacht die de media voor het gesjoemel met subsidies had? Haar advocaat zal op het proces aanvoeren van wel, maar onze misdaadreporter Mark Eeckhaut heeft daar zijn bedenkingen bij. “Ik vind van niet. De media-aandacht was de tol van de roem. De verontwaardiging was niet meer dan normaal. Iedereen hield van haar. Als dan blijkt dat ze geld onterecht doorsluist, dan voel je je bedrogen.” Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Mark Eeckhaut | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Marjan Justaert | Eindredactie Eva Berghmans | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert | Chef podcast Eva BerghmansSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De Vlaamse begrotingsgesprekken hebben een zoveelste deuk geslagen in het imago van de Vlaamse regering. Zou Diependaele het niet allemaal anders en beter kunnen doen? “De Vlaamse regering kwam al gehavend uit de zomer, met discussies over de luchthaven van Deurne en het leerlingenvervoer. Maar met een proper akkoord over de begroting zou dat beeld doorgespoeld worden”, zegt chef politiek Jan-Frederik Abbeloos in DS Vandaag. “Maar al die lekken naar de pers en die zeer zware onderhandelingen waarbij alle partijen op hun strepen zijn blijven staan, hebben vooral aangetoond dat deze coalitie zichzelf echt wel pijn kan doen”, zegt Dario Van Fleteren. Jan-Frederik en Dario praten over het politieke drama achter de Vlaamse begroting. Wat hadden we verwacht van minister-president Matthias Diependaele en van zijn Vlaamse regering? En hoe zullen we de begrotingsmaatregelen voelen in onze portemonnee? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalisten Jan-Frederik Abbeloos, Dario Van Fleteren | Presentatie en redactie Marjan Justaert | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Brecht Plasschaert | Chef podcast Eva BerghmansSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De schokkende documentaire NAZA van Rachel Szor en Yuval Abraham over de modus operandi van het Israëlische leger zorgt voor grote ophef. “Militairen vertellen over het doden van Palestijnen alsof het de meest neutrale, simpele job is die ze doen”, zegt filmrecensent Ruben Aerts. ­ De film werd internationaal bekroond, maar lokt in Israël extreme reacties uit. Politici halen uit naar de makers, extreemrechtse actievoerders bedreigen hen en ook de anonimiteit van de getuigen komt onder druk te staan. “Je ziet een consensus in die samenleving: die film mag niet waar zijn”, zegt Midden-Oostenexpert Jorn De Cock. ­ Wat legt de film bloot over de Israëlische oorlogsvoering in Gaza? En welke prijs betalen de makers voor dat verhaal? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Jorn De Cock| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Illa De Preter Eindredactie Illa De Preter, Lise Bonduelle| Audioproductie Brecht Plasschaert| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Als één industrie in Europa nog altijd sterk staat, is het de trein- en spoorwegindustrie, met parels als Alstom en Siemens. Maar hoelang nog? Van elektrische auto's tot zonnepanelen en batterijen: China heeft de voorbije jaren een indrukwekkende industriële opmars gemaakt, ten koste van de industrie in Europa. Eén strategische sector in Europa lijkt voorlopig stand te houden: de trein- en spoorwegindustrie. Grote Europese bedrijven als Siemens en Alstom behoren nog altijd tot de wereldtop. Maar ook zij voelen de concurrentie steeds harder. Kan Europa zijn trein- en spoorwegindustrie beschermen? Of steekt China ons ook op dat vlak in snelheid voorbij? Gast Dorien Emmers | Journalist Korneel Delbeke | Presentatie en redactie Alina Churikova | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Pieter Santens See omnystudio.com/listener for privacy information.

Nu de federale regering weer miljarden moet besparen, kijkt iedereen meer dan ooit naar de sociale zekerheid en minister Frank Vandenbroucke, de enige socialist in de regering. Bij de PS vertrouwen ze hem niet. Waarom? ­ “Het is ongelooflijk als je erover nadenkt: hij is 70 en staat nu op het hoogtepunt van zijn politieke macht”, vertelt Simon Andries in DS Vandaag. “Alle hervormingen die de PS altijd heeft tegengehouden, kan hij nu eindelijk uitvoeren”, zegt Valerie Droeven. ­ Ze hebben het over Frank Vandenbroucke, vicepremier en minister van Sociale Zaken en Volksgezondheid voor Vooruit. De enige socialist in de centrumrechtse ploeg van Bart De Wever. Een politicus uit een andere tijd ook, lijkt het soms wel. En toch zou Vandenbroucke in deze regering wel eens meer kunnen bereiken dan hij ooit heeft gedaan. ­ Want al decennia droomt Vandenbroucke ervan om de ‘actieve welvaartstaat' in de praktijk te brengen en de sociale zekerheid naar zijn ideeën en wereldbeeld te hervormen. Nu de MR en de N-VA miljarden in de sociale zekerheid willen besparen, maakt dat iedereen naar Vandenbroucke kijkt. ­ Hoe groot is zijn macht nu echt in deze centrumrechtse federale regering? En waarom wantrouwen de Franstalige socialisten hem zo hard? ­ Lees in DS Weekblad het volledige portret. ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalisten Simon Andries, Valerie Droeven | Presentatie Yves Delepeleire| Redactie en eindredactie Fien Dillen| Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Google DeepMind simuleerde de hersenen van een fruitvlieg en het internet ging ermee aan de slag, door ze bijvoorbeeld Doom te leren spelen. Wat kun je met zo'n virtueel brein allemaal doen? En lukt dat straks ook bij een mens? ­ Verder hebben we het over orka's die steeds vaker schepen aanvallen, over Europa dat een plan heeft om jongeren veilig te houden op sociale media, en over hackende AI agents. ­ Luister zeker ook eens naar onze dagelijkse nieuwspodcast DS Vandaag: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalisten Dominique Deckmyn, Pieter Van Dooren | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Ondanks jaren van sensibilisering blijft pesten hardnekkig aanwezig. Volgens het internationale PISA-onderzoek zou zo'n 20 procent van de Belgische jongeren maandelijks gepest worden. “Ik dacht: ik moet ook eens inzoomen op de daders”, zegt wetenschapsredacteur Maxie Eckert. “Wie zijn die kinderen die anderen het leven zuur maken?” Marcel (een schuilnaam) pestte zelf als tiener. Vandaag kijkt hij daar met schaamte op terug. “Hij was stil, dus een makkelijke prooi”, vertelt hij over een jongen uit zijn klas. “Er was geen gevaar. We konden het doen.” Meer dan vijftig jaar later blijft het knagen. “Ik zit daar al lang mee. Dat is altijd in mijn kop blijven draaien”. Bestaat er zoiets als een geboren pester? Of zijn het vooral de groep en de omgeving die bepalen wie begint te pesten? En als we weten wat iemand ertoe aanzet, kunnen we dat gedrag dan ook doorbreken? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Maxie Eckert | Presentatie Lise Bonduelle | Redactie Fien Dillen | Eindredactie Fien Dillen, Lise Bonduelle | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert See omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Trump en Xi Jinping ontmoeten elkaar vandaag opnieuw in het Witte Huis. Het thema dat niet formeel op de agenda staat, maar de hele top wel domineert, is artificiële intelligentie. ­ Beide landen willen vooroplopen in de AI-race, terwijl de waarschuwingen over de risico's steeds luider klinken. “De voorbije weken is er natuurlijk een enorme onrust gegroeid in de AI-wereld en eigenlijk wereldwijd ook rond de gevaren van de technologie en de technologische ontwikkeling”, zegt buitenlandredacteur Jasper Abrahams. “Dus dat draagt alleen maar toe aan het belang van sterke internationale coördinatie op het vlak van AI.” ­ Hoe maak je afspraken over AI als je elkaar nauwelijks vertrouwt? En wie durft op de rem te staan als geen van beiden technologisch wil achterblijven? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: ­ De Standaard Spotify Apple podcasts ­ CREDITS Journalist Jasper Abrahams| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Illa De Preter, Lise Bonduelle| Eindredactie Illa De Preter| Audioproductie Joris Vandamme| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Egbert Lachaert breekt met zijn partij. Het beeld dat van de Vlaamse liberalen blijft hangen is weer dat van eeuwige ruziemakers. Hoe lang kan dat blijven duren? ­ “Telkens als je denkt dat de liberalen zich herpakken omdat ze al een half jaar geen ruzie meer hebben gemaakt, vervallen ze in diezelfde slecht gewoonte”, vertelt chef politiek Jan-Frederik Abbeloos in DS Vandaag. ­ “Deze ruzie is ook heel schadelijk, omdat de partij net een festival van ideeën organiseerde. Die ideeën worden nu weer helemaal overschaduwd”, zegt collega Valerie Droeven. ­ Ze praten over het vertrek van Egbert Lachaert bij de Vlaamse liberalen; nu Anders, vroeger Open VLD. Wat is er bij de liberalen toch weer aan de hand? En wat betekent deze nieuwe ruzie voor de toekomst van de partij? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalisten Jan-Frederik Abbeloos, Valerie Droeven | Presentatie Yves Delepeleire | Redactie Fien Dillen | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De uitslag van de Russische parlementsverkiezingen bewijst hoe stevig de greep van Poetin op het land is. “Hij voelt zich sterker dan ooit”, zegt buitenlandredacteur Dominique Minten. “Hij zegt: de bevolking steunt mijn oorlog, dus ik ga door.” ­ Tegelijk komt de oorlog steeds dichter bij de gewone Rus. Drones bereiken Russische steden, de economie kreunt en families verliezen mannen aan het front. Toch blijft zichtbaar protest beperkt. “Russen zijn het gewend om te lijden en af te zien. En ze zijn het vooral gewend om zich aan te passen”, zegt buitenlandredacteur Samira Ataei. ­ Waarom komen de Russen niet in opstand? Hoe komt het dat de groeiende Russische onvrede zich niet uit aan de stembus? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ CREDITS Journalist Samira Ataei, Dominique Minten| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Yves Delepeleire| Eindredactie Yves Delepeleire| Audioproductie Brecht Plasschaert| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De energieprijzen schieten de hoogte in, en de winter moet nog beginnen. Kunnen we zulke woekerprijzen nog aan? De energiecrisis van 2022 is nog niet vergeten. Terwijl de spanningen in het Midden-Oosten de energieprijzen weer opjagen, dreigt voor veel gezinnen een dure winter. Ook de industrie slaakt een noodkreet. Hebben we iets geleerd uit 2022? En wat staat er ons deze winter te wachten? Journalist Wim Winckelmans en Katrien Even | Presentatie en redactie Alina Churikova | Eindredactie Marjan Justaert | Audioproductie en muziek Pieter Santens See omnystudio.com/listener for privacy information.

Is Belgisch premier Bart De Wever dan toch vooral bezig met Vlaamse autonomie? De Wetstraat schrok toch op toen de N-VA'er ineens weer de communautaire knuppel in het hoenderhok gooide. PS-voorzitter Paul Magnette gelooft hem niet, en doet meteen ook de deur dicht voor een zevende staatshervorming. Wat is dit voor een politieke 'move'? De federale regering moet op zoek naar tien miljard euro, en iedereen weet ondertussen dat het geen gemakkelijke klus wordt... Te midden van die oefening blikte premier Bart De Wever vorige week onverwachts vooruit: dit land kan nog maximum één saneringsronde aan, zo zei hij, en dan is er echt wel een nieuwe, zevende staatshervorming nodig. Waar komt de uitspraak vandaan en welke reacties lokt ze uit? We praten erover in de podcaststudio met Jeroen Struys, onze N-VA-watcher van de Wetstraatredactie. "De premier is niet eens stiekem een Vlaams-nationalist, iedereen weet dat hij een institutionele cel heeft op zijn kabinet." Collega Bart Dobbelaere, die Wallonië volgt, interviewde PS-voorzitter Paul Magnette. En die ziet een verborgen agenda achter de woorden van de premier. "Magnette denkt dat De Wever gewoon anticipeert op het mislukken van de begrotingsgesprekken", zegt Bart. Heeft Magnette een punt en valt De Wevers masker af? Is de vaststelling dat de staatsstructuur verder hervormd moet worden, inderdaad breed gedragen – zoals De Wever zegt? En vind je in dit politiek landschap ooit nog een tweederdemeerderheid óm de staat te hervormen? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Bart Dobbelaere, Jeroen Struys | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Lise Bonduelle | Eindredactie Marjan Justaert, Ima Posselt | Audioproductie Pieter Santens | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe slim is AI echt, en hoe gevaarlijk kan dat worden? Dat zijn de vragen die de wereld vandaag meer dan ooit bezighouden. In deze speciale aflevering maken we breed ruimte om dit te bespreken. We hebben het over het belang van de wiskundige doorbraak rond het Navier-Stokes-probleem, de vele recente waarschuwingen van de onderzoekers die de AI-ontwikkeling willen vertragen en de houding van Donald Trump. ­ Werkten mee aan deze aflevering: Journalisten Dominique Deckmyn, Pieter Van Dooren, Karsten Lemmens en Maxie Eckert | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert ­ Meer lezen? Kan AI de menseheid echt vernietigen? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het Israëlische Airsoft leverde software voor fake beleggingssites, zonder veel opzien te baren. Duizenden nietsvermoedende beleggers zagen hun geld nooit meer terug. Hoe kon het bedrijf jarenlang frauderen, en hoe liep het uiteindelijk tegen de lamp? "Hoe werkt het? Je ziet ergens online een interessante belegging met een hoog rendement. Je stort 250 euro, zo begint het meestal, en je krijgt meteen een vriendelijke makelaar aan de lijn, die jou goed advies geeft. In een mum van tijd tikt je belegging aan. Je investeert steeds meer, kleine bedragen worden grote bedragen. Tot je op een dag je geld wil afhalen, en het als sneeuw voor de zon blijkt te zijn verdwenen." Economieredacteur Giselle Nath, dook samen met collega's van het journalistieke netwerk EIC, in de wereld van de beleggingsfraude. Eén van dé bedrijven is/was het Israëlische Airsoft, actief tussen 2018 en 2023. Het bedrijf, geleid door ceo Shay Benhamou, leverde software voor honderden fake beleggingssites. Benhamou verdiende 10.000 euro netto per maand en kreeg miljoenenbonussen. Nadat onder meer Duitsland onraad rook én de Israëlische speurders zover kreeg om samen te werken (België ving bot), kwam er schot in de zaak. Een en ander mondde dit voorjaar uit in een rechtszaak en een veroordeling. Maar Airsoft is slechts één bedrijf. Er gebeurt véél beleggingsfraude, zo vertelt Giselle, en het is bijzonder moeilijk om dat soort criminaliteit te beteugelen. Wat werkt wel, of zou kunnen werken? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Giselle Nath | Onderzoek FakeTrade van EIC | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Alina Churikova, Ima Posselt, Marjan Justaert | Eindredactie Marjan Justaert | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Macklemore staat al langer bekend als een geëngageerde artiest, maar zijn steun voor Palestina krijgt nu opvallende gevolgen. Nadat hij tijdens een optreden in het voorprogramma van Ed Sheeran “Free Palestine” riep, werd hij geschrapt voor de rest van de tour. Volgens Macklemore gebeurde dat onder druk van machtige Amerikaanse stadioneigenaars. “Dat je gewoon niet welkom bent omdat je een bepaald politiek standpunt hebt. Dat is wel nog een paar bruggen verder", zegt cultuurjournalist Max De Moor. “Het laat heel transparant zien hoe die machinerie op gang komt en hoe ze iemand kan proberen neer te halen.” ­ Daarmee barstte een veel grotere discussie los. Ook andere artiesten stapten uit de tour, terwijl Ed Sheeran volhoudt dat hij een apolitiek podium wil bieden waar iedereen zich welkom voelt. Maar hoe apolitiek kan zo'n podium vandaag nog zijn? En wie bepaalt uiteindelijk wat een artiest op een podium mag zeggen? ­ De heisa legt bloot hoe geld, macht en vrije meningsuiting met elkaar botsen. En die discussie speelt niet alleen in de Verenigde Staten. Ook in Europa kwamen artiesten al onder druk te staan door uitspraken over Israël en Palestina. In België spreken zich steeds meer artiesten nadrukkelijker uit. Zoals het Antwerpse hiphopduo Blackwave. “Mijn eerste gevoel bij Macklemore was: eindelijk gaat iemand echt staan voor zijn waarden, zonder zich te hard te laten beïnvloeden door kapitaal”, zegt zanger Willem Ardui. ­ Hoeveel kost het een artiest vandaag om een politiek standpunt in te nemen? Kan je als artiest nog neutraal blijven? En kan de Macklemore-heisa de spelregels voor grote concerttours blijvend veranderen? Voor Ardui is de grens duidelijk: “Zelfs als dit zou betekenen dat we dit niet meer fulltime gaan kunnen doen omdat de financiële druk toch hoog wordt, dan nog willen we dit op deze manier wel blijven doen.” ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ CREDITS Journalist Max De Moor| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen| Eindredactie Fien Dillen, Lise Bonduelle| Audioproductie Pieter Santens| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De nachttrein is terug. Vanuit Brussel kunt u opnieuw slapend richting Milaan. Romantisch, duurzaam en comfortabel, zo klinkt het toch. Maar de praktijk is weerbarstiger: vertragingen, verouderde wagons en ritten die vele uren langer duren dan een vlucht. Toch groeit de interesse. Alleen kost een slaapwagon miljoenen en is het Europese spoorwegnet nog altijd een lappendeken van regels, systemen en overvolle trajecten. Kan de nachttrein ooit een serieus alternatief worden voor het vliegtuig? Of blijft hij vooral een charmante niche voor wie tijd heeft? Binnenlandredacteur Annelies Bontjes nam de proef op de som en reisde van Brussel naar Milaan. Samen met economieredacteur Korneel Delbeke maakt ze in dS Vandaag de balans op. Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Annelies Bontjes, Korneel Delbeke| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen| Eindredactie Fien Dillen| Audioproductie Brecht Plasschaert | Muziek Brecht Plasschaert See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hij noemt zichzelf socialist, antizionist, antifascist. De 35-jarige Amerikaanse influencer Hasan Piker is al enige tijd de nieuwe chou van uiterst links. Hij heeft panache, een Porsche én een politieke agenda, alleen zijn niet alle Democraten daarmee gediend... ­ Hasan Piker (35) was één van de headliners op het radicaal-linkse festival Manifiesta in Oostende afgelopen weekend. De Amerikaanse influencer is in eigen land geliefd, gevreesd en gehaat. Sinds kort is hij dat ook in ons land: zijn aangekondigde verschijning in Oostende kreeg minister van Defensie Theo Francken (N-VA) op diens paard. Waarom? Enkele van Pikers controversiële uitspraken, onder meer over Hamas en Israël, kunnen volgens Francken niet door de beugel. ­ Of de minister een punt heeft, vertellen collega's Roeland Termote en Ruud Goossens in de podcast. Zij waren erbij op Manifiesta, om na de debatten de man te interviewen. Hij zegt niet zomaar wat, zo blijkt. "Hij heeft een door marxisme ingegeven wereldbeeld", zegt Roeland. "Hij is ook een bro: hij doet aan gewichtheffen en gebruikt af ten toe woorden als pussy. Maar is hij ook uitgesproken links, pro-migratie en anti-imperialisme." ­ Niet alle Democraten zijn ermee gediend. De midterms in de VS zullen uitwijzen of je met zo'n linkse koers ook echt verkiezingen kunt winnen, zegt Ruud. Of hij zelf ooit actief aan politiek wil doen is de vraag. "Voorlopig zegt hij zelf dat hij de komende tien jaar dag in dag uit wil streamen, het was in Oostende in elk geval duidelijk dat zijn drive bijzonder is." ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalisten Roeland Termote, Ruud Goossens | Presentatie Marjan Justaert | (Eind)redactie Ima Posselt, Marjan Justaert | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Elk jaar krijgen bedrijven in ons land 25 miljard euro aan subsidies. Maar worden die wel allemaal even goed besteed? ­ De begrotingen van al onze overheden kleuren donkerrood. Alleen al de federale regering moet op zoek naar 10 miljard euro. Sommige partijen willen dat geld halen bij de sociale zekerheid of de gezondheidszorg. Maar wat met de vele subsidies aan bedrijven, valt daar nog iets te rapen? Want dat gaat om een uitgavenpost van 25 miljard euro. Per jaar. ­ Waar dienen al die subsidies precies voor? En leveren ze ook iets op, zoals tewerkstelling, innovatie en welvaart? ­ Alina Churikova praat erover met Stijn Decock en Ruben Mooijman en met Caroline Gysels van SCOPR in een nieuwe aflevering van onze wekelijkse economiepodcast Kop of munt. ­ Werkten mee aan deze aflevering: Journalisten Stijn Decock, Ruben Mooijman | Presentatie en redactie Alina Churikova | Eindredactie Yves Delepeleire, Ima Posselt | Audioproductie en muziek Pieter SantensSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Op TikTok en co. maken talloze video's van artsen, schoonheidssalons en influencers promotie voor klinieken en esthetische ingrepen. Een duik in de sociale media door De Standaard illustreert de wildgroei van het aanbod esthetische ingrepen, legaal én illegaal. Amy Vierbergen was 18 toen ze voor het eerst haar lippen liet opspuiten. Via de sociale media vond ze een betaalbare kliniek in Antwerpen. Maar bij haar eerste afspraak zag Vierbergen geen enkele dokter. Het is geen alleenstaand geval, zo blijkt. Journaliste Benthe Vermeulen ontdekte dat botox en fillers massaal worden toegediend door schoonheidsspecialisten, verpleegkundige, kappers, of gewoon particulieren. "En dat mag niet: alleen een gekwalificeerde arts mag esthetische ingrepen uitvoeren, ook als het niet-esthetische ingrepen zijn." "Daarnaast heb je het fenomeen van de Eurostar-artsen", vertelt Benthe in de podcaststudio. "Dat zijn eigenlijk buitenlandse artsen die op de Eurostar stappen in Parijs of Londen, bijvoorbeeld, en een weekendje naar hier komen om in een hotelkamer aan de lopende band inspuitingen te doen. Maar als er iets misloopt achteraf, is die arts al lang vertrokken." Hebben we zicht op de omvang van de "zwarte markt van de esthetische geneeskunde"? Hoe reageert de beroepsvereniging? En wat zijn de risico's wanneer (jonge) mensen zich laten verleiden om een spuitje te zetten – dat de sociale media geen wenselijk effect hebben op het schoonheidsideaal en zelfbeeld, is geweten. Wat kunnen we doen? Daarover bellen we ook met onderzoeker Laure Dedecker (KU Leuven). En Amy vertelt over het worstje op haar bovenlip... Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Benthe Vermeulen | Gast Laure Dedecker | Presentatie Marjan Justaert | (Eind)redactie Ima Posselt, Marjan Justaert | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

GPT-6 Astra is het slimste AI-model ter wereld, maar is het slimmer dan ons? Verder hebben we het over hoe de menstruatiecyclus bij vrouwen invloed heeft op hun koopgedrag, over de trainingsdata voor AI, en over dinosaurussen met stenen in hun maag. Werkten mee aan deze aflevering: Journalisten Dominique Deckmyn, Pieter Van Dooren | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Donald Trump staat deze week opnieuw volop in de schijnwerpers. In Dallas organiseren de Republikeinen hun allereerste nationale conventie voor de midterms. Trump is er de absolute hoofdrolspeler, met twee speeches en de belofte om persoonlijk campagne te voeren in tientallen kiesdistricten. Alleen: veel Republikeinse kandidaten hadden liever wat minder Trump gezien. "Zij willen niet dat Trump zichzelf zo in the picture zet, maar naar de achtergrond verdwijnt, en hun eigen weg gaan”, aldus Amerika-kenner Steven De Foer. ­ Want de president is historisch onpopulair. In de cruciale swing states en districten vrezen Republikeinen dat kiezers hun naam zullen verbinden aan Trump, terwijl ze net proberen kiezers te overtuigen met hun eigen verhaal over de economie, inflatie en de prijs aan de pomp. ­ Tegelijk kunnen ze hem onmogelijk zomaar afvallen. Trump beschikt over een enorme politieke oorlogskas en bepaalt zelf welke kandidaten hij financieel steunt. Zijn partijgenoten zitten dus gevangen tussen zijn geld en zijn imago: te veel afstand kan hen geld en Trump-stemmers kosten, te veel nabijheid kan hen onafhankelijke kiezers kosten. ­ Waarom maakt Trump van de midterms een persoonlijke show, terwijl zijn populariteit zo laag ligt? Kan de Republikeinse partij zich nog losmaken van een president die ze tegelijk nodig heeft én vreest? En wat gebeurt er als de Democraten op 3 november inderdaad een grote overwinning boeken? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: ­ De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Steven Defoer| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Kaja Verbeke| Eindredactie Kaja Verbeke | Audioproductie Joris Vandamme| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De jongste Pisa-resultaten jagen een schokgolf door het Vlaamse onderwijslandschap. Onder meer het leesniveau van de gemiddelde middelbare scholier is dramatisch achteruitgegaan. Willen ze niet lezen, of kúnnen ze niet lezen? En wat nu? ­ "Ik ben beschaamd", zei Vlaams minister van Onderwijs Zuhal Demir (N-VA) dinsdag op de persconferentie waarop de nieuwe Pisa-resultaten werden voorgesteld. Het internationale Pisa-onderzoek peilt op gezette tijden naar de kwaliteit van het onderwijs in verschillende landen. Vlaanderen boert aan sneltempo achteruit, vooral op het vlak van lezen en wiskunde. ­ In de podcast gaan we door op het leesniveau, met onderwijsexpert Klaas Maenhout en datajournalist Dries De Smet. Hoe komt het toch dat één op de drie 15-jarigen het basisniveau lezen niet haalt, en in de B-stroom is dat zelfs 3 op de 4? De thuistaal is één ding, zegt Dries – steeds meer leerlingen spreken thuis geen Nederlands -, maar verklaart bijlang niet alles. Want ook in de groep die thuis wél Nederlands spreekt, daalt het niveau en zelfs significanter. ­ "Schermen en sociale media", geeft Laura Buelinckx aan. Zij is leerkracht Nederlands in Het Atheneum in Vilvoorde en heeft samen met haar leerlingen gezocht naar oorzaken voor de slechte Pisa-resultaten. Opvallend: de jongeren geven zelf aan dat de smartphone, en de sociale media, een negatief effect hebben op hun concentratievermogen en hun zin om te lezen. De grote vraag is hoe we het tij kunnen keren. ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalisten Dries De Smet, Klaas Maenhout | Gast Laura Buelinckx | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Alina Churikova, Marjan Justaert | Voxpop Ima Posselt | Eindredactie Ima Posselt | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert ­See omnystudio.com/listener for privacy information.

Dertien studenten uit Gaza hebben een Belgische studiebeurs op zak, zijn toegelaten aan een Belgische universiteit en staan klaar om aan hun opleiding te beginnen. Alleen raken ze niet in België. Om een studentenvisum aan te vragen, moeten ze normaal gezien fysiek naar een Belgische diplomatieke post in Jeruzalem of Caïro. Vanuit Gaza is dat onmogelijk. ­ De klok tikt intussen genadeloos. Eind september wordt het al moeilijk om nog op tijd aan het academiejaar te beginnen. En terwijl andere Europese landen wel bekijken hoe ze studenten uit Gaza kunnen evacueren, houdt België voorlopig de boot af. Nochtans heeft ons land de voorbije weken nog vier kinderen uit Gaza geëvacueerd voor dringende medische zorgen. ­ Waarom maakt België voor deze dertien studenten geen uitzondering? Minister van Asiel en Migratie Anneleen Van Bossuyt wijst onder meer op mogelijke asielaanvragen en gezinshereniging. Maar hoe sterk is dat argument? En is er werkelijk sprake van een mogelijk ‘domino-effect'? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Dries Blontrock | Presentatie Lise Bonduelle | Redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen | Eindredactie Fien Dillen, Lise Bonduelle | Audioproductie Brecht Plasschaert | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De regering van Bart De Wever moet op zoek naar 10 miljard euro. Anders dan bij de vorige begrotingsrondes, wacht de premier de voorstellen van de partijen af. Maar voorlopig komen er vooral veto's, niet het minst van Georges-Louis Bouchez (MR). Na de vorige budgettaire oefening van 2025, die een weinig bevredigend compromis baarde, bleef vooral premier Bart De Wever gefrustreerd achter. “Hij heeft het gevoel dat hij zijn nek heeft uitgestoken en die ei zo na werd afgehakt”, vertelt chef politiek Jan-Frederik Abbeloos. “Uiteindelijk is er een lelijk ding uitgekomen, en daarom moet de regering wéér 10 miljard euro vinden.” Waar die gevonden moet worden, is de vraag. Bij de vorming van de regering werd een verdeelsleutel afgesproken: één negende van het te vinden budget “mag” uit nieuwe inkomsten komen, de rest moet uit saneringen aan de uitgavenzijde vloeien. Wetstraatjournalist Bart Dobbelaere: “Volgens Georges-Louis Bouchez (MR) is dat negende al opgesoupeerd, hij stelt zijn veto tegen eender welke nieuwe of hogere belasting.” Op de Familiedag van de MR profileerde de voorzitter zich – bewust of niet – als de man die het de premier niet makkelijk zal maken, maar ook als de man die pleit voor optimisme en enthousiasme... In tegentelling tot de premier. “We hebben twee verschillende persoonlijkheden”, aldus Bouchez. Het maakt de oefening er natuurlijk niet minder moeilijk op. Wat ligt op tafel en zal De Wever de deadline van midden oktober halen? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalisten Jan-Frederik Abbeloos en Bart Dobbelaere | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Kaja Verbeke, Marjan Justaert | Eindredactie Kaja Verbeke | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De regering-De Wever wil 20 procent van de staatsbank Belfius verkopen. Maar pakt ze die verkoop wel goed aan? En laten we geen miljarden liggen? Belfius werd geboren in 2011, nadat de federale overheid de Belgische tak van Dexia Bank had gered. Nu wil de regering 20 procent van staatsbank Belfius verkopen. Een beursgang zou heel veel geld kunnen opbrengen, want in geen twintig jaar stonden bankaandelen zo hoog. Toch koos de overheid voor een onderhandse verkoop, waarbij kandidaat-kopers kunnen bieden. Alleen is de vraag: zal dat evenveel opleveren? Collega Pascal Dendooven ziet tal van redenen waarom kandidaat-kopers met de handrem op zullen bieden, en legt uit of de overheid de verkoop van Belfius wel goed aanpakt. Werkten mee aan deze aflevering: Journalist Pascal Dendooven | Presentatie en redactie Alina Churikova | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Pieter Santens See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ooit was BelGaN een technologisch paradepaardje. Vandaag is het bedrijf failliet en zit een voormalige Chinese leidinggevende in de cel. De verdenking: spionage. Speurders onderzoeken of de Chinese overname van de chipfabrikant misschien nooit alleen om investeren draaide, maar om het bemachtigen van waardevolle technologie. “De vraag is nu of dat verhaal klopt, of dat er misschien toch meer aan de hand was”, zegt misdaadreporter Mark Eeckhaut. ­ Op het spel staat meer dan één fabriek in Oudenaarde. BelGaN werkte met galliumnitride, een veelbelovende chiptechnologie waarin Europa nog een voorsprong heeft. Net daarom is de vraag zo gevoelig: is cruciale Belgische knowhow naar China verdwenen? “Als dat dan ook naar China verdwijnt, dan hebben we een probleem”, stelt economiejournalist Ruben Mooijman. ­ De zaak raakt aan een dilemma waar Europa al jaren mee worstelt. Chinese investeringen brengen geld en jobs, maar kunnen ook strategische kennis kwetsbaar maken. Hoe ver mag economische openheid gaan als nationale veiligheid mee aan tafel zit? ­ De ondergang van BelGaN roept steeds meer vragen op. Was dit gewoon een mislukt industrieel avontuur, of zat er meer achter? En wat zegt het lot van één chipfabriek in Oudenaarde over de veel grotere machtsstrijd tussen Europa en China? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Mark Eeckhaut en Ruben Mooijman | Presentatie Lise Bonduelle | Redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen | Eindredactie Fien Dillen Audioproductie Brecht Plasschaert | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Meta bereikt een schikking in het proces over de gevaren van Instagram en Facebook, maar zijn jongeren voortaan echt beter af? Verder hebben we het over kerncentrales in ruimte (maar dan hele, hele kleintjes), over AI agents die de waarde van samenwerking ontdekken, en over het eerste bekende slachtoffer van een oorlogskatapult. Journalisten Dominique Deckmyn, Pieter Van Dooren | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De Verenigde Staten leggen zware sancties op aan rechters en aanklagers van het Internationaal Strafhof. Hun bankkaarten werken niet meer, digitale diensten vallen weg en ook hun dagelijkse leven wordt geraakt. “We zijn in een absurde wereld beland waarin rechters moeten procederen tegen het machtigste land ter wereld”, zegt buitenlandjournalist Koen Vidal. De aanleiding is het arrestatiebevel tegen de Israëlische premier Benjamin Netanyahu. Maar de sancties treffen ook mensen en organisaties die informatie en bewijsmateriaal aan het Hof bezorgen. “Als dat gericht is tegen terroristen en oorlogsmisdadigers is dat een zeer krachtig systeem. Maar nu worden ze ingezet tegen mensen die ons moeten beschermen tegen de zwaarte misdaden ter wereld”, aldus buitenlandjournalist Koen Vidal. Zo komt niet alleen het privéleven van rechters onder druk te staan, maar ook het onderzoek zelf. Bronnen kunnen afhaken, geldstromen opdrogen en digitaal bewijsmateriaal kan onbereikbaar worden. Hoe hard kunnen de Verenigde Staten het Strafhof raken? Kan het onderzoek naar Gaza zo worden uitgehold? En waarom blijft Europa voorlopig zo voorzichtig? Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Koen Vidal | Presentatie Lise Bonduelle | Redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen | Eindredactie Fien Dillen | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert See omnystudio.com/listener for privacy information.

Breekt de “Brandmauer”? Alles wijst erop dat de extreemrechtse partij AfD zondag de verkiezingen wint in de Oost-Duitse deelstaat Saksen-Anhalt. Haalt AfD een absolute meerderheid, dan heeft dat grote gevolgen voor de regio, voor Berlijn én voor Brussel. ­ Groot nieuws uit Duitsland deze week: de Russen blijken achter de mislukte droneaanval op de luchthaven van Leipzig, begin augustus, te zitten. Rusland heeft van Duitsland dus een doelwit gemaakt, en zet daarmee een enorme, gevaarlijke stap in de hybride oorlog die het land aan het voeren is. De Duitse bondsregering reageert met sancties, maar of die veel indruk zullen maken is maar de vraag. ­ Zal dit feit een impact hebben op de deelstaatverkiezingen in Saksen-Anhalt nu zondag? Dat is een pertinente vraag, want er staat veel op het spel: in Saksen-Anhalt kan de extreemrechtse partij AfD immers voor het eerst gaan regeren zonder coalitie. Peilingen voorspellen rond de 40 procent voor de partij, een absolute meerderheid wordt erop of eronder. ­ Waar staat de partij voor, wat is ze van plan als ze aan de macht is? Wie zijn de figuren die het voortouw nemen in Saksen-Anhalt en hoe doen ze dat? Onze collega Peter De Lobel volgde ettelijke verkiezingsmeetings van AfD – formeel en informeel – en kreeg een unieke inkijk in hun werkwijze en drijfveer. Hij komt erover vertellen in onze podcaststudio. ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Peter De Lobel | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Marjan Justaert, Ima Posselt, Kaja Verbeke | Eindredactie Kaja Verbeke, Ima Posselt | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De beursgang van Shein, de van oorsprong Chinese webshop voor fast fashion, is geen succes gebleken. Gigawinsten boekt het bedrijf ook niet meer. Is het rijk van Shein uit? ­ Sinds de komst van Shein spreken we niet meer van fast fashion, maar van ultra fast fashion: trendy kledij voor een spotprijsje, makkelijk in China besteld vanuit je sofa en geleverd tot aan de voordeur. Consumenten wereldwijd smullen ervan. Ook al is de kwaliteit van de kleren slecht, en bevatten ze vaak schadelijke stoffen. ­ Met een beursintroductie wilden de investeerders achter Shein de populariteit verzilveren, maar het bedrijf heeft zijn momentum volledig gemist. Tijdens de introductie op de beurs van Hongkong dinsdag blijkt Shein een pak minder waard dan gedacht. Ook de winstmarges op de spotgoedkope kledij zijn serieus geslonken. ­ Zijn we ultra fast fashion beu, en kiezen we nu liever voor verantwoorde mode? Of is Shein een blijver, ondanks alle tegenstand? ­ Werkten mee aan deze aflevering: Journalist Giselle Nath | Presentatie Yves Delepeleire | Redactie en eindredactie Kaja Verbeke | Audioproductie en muziek Brecht Plasschaert --- Goed nieuws! Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­--- ­See omnystudio.com/listener for privacy information.

1 september. Daar is de schoolbel, daar is de lange lijst uitdagingen voor het onderwijs. Opvallend: naast kwetsbare leerlingen vormen ook primussen een prioriteit. Want wie zich verveelt, loopt meer kans op schoolmoeheid en –uitval. Toch blijkt slechts 1 op de 5 scholen aan cognitief sterke leerlingen extra aandacht te schenken. Hoe kan het beter? ­ Of het nu aardrijkskunde is of wiskunde: voor sommige leerlingen is elke les “saaikunde”. Zij vervelen zich op school, omdat het voor hen te traag vooruitgaat. De Standaard onderzocht of en hoe goed ons onderwijs aangepast is aan de noden van de slimste kinderen, en kwam tot een aantal interessante vaststellingen. ­ “De 10 procent sterkste leerlingen blijft heel vaak op zijn honger zitten omdat er te weinig aandacht gaat naar deze groep”, zegt journalist Klaas Maenhout. Dat kán tot gevolg hebben dat ze zich uit verveling terugtrekken, of de connectie verliezen met het onderwijs. Op de lange termijn leidt het tot een braindrain in de bedrijfswereld – die ook smeekt om sterke toppers, weet collega Lennart Fernandes. “Je kunt geen economisch paradijs bouwen op een cognitief kerkhof, klinkt het daar.” ­ Maatwerk aanbieden is één ding – vandaag biedt slechts 1 op de 5 scholen extra uitdagingen aan aan slimme leerlingen –, maar alles begint bij detectie. Vooral cognitief sterke meisjes uit kwetsbare milieus en/of met een migratieachtergrond blijven dikwijls onder de radar. Wat kunnen we doen om dat te verhelpen? Wie moet de hand aan de ploeg slaag, en wat zijn de risico's als we niet dringend in actie schieten? ­ Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts Journalist Klaas Maenhout, Lennart Fernandes | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Fien Dillen, Ima Posselt | Eindredactie Fien Dillen| Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De Verenigde Staten hebben al meer dan 40.000 miljard euro schulden, en daar komen elke dag miljarden bij. De rente schiet omhoog, en de Amerikaan begint dat te voelen. Wat als het echt fout loopt? ­ De Amerikaanse staatsschuld loopt razendsnel op. Zolang de rente laag stond, lag niemand in Washington daar wakker van. Het was toch goedkoop om vers geld te lenen om die schulden te financieren. Maar die tijd is voorbij. Beleggers verlangen nu een veel hogere rente omdat ze niet meer zeker zijn dat de VS die schulden kunnen terugbetalen. ­ Ruben Mooijman en Stijn Decock leggen uit hoe het zover is kunnen komen, waarom niet alleen de VS, maar de hele wereld van de Amerikaanse schuldenberg wakker zou moeten liggen, en of de VS echt failliet kunnen gaan. ­ Credits ­ Journalist Ruben Mooijman, Stijn Decock | Presentatie en redactie Alina Churikova | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Pieter SantensSee omnystudio.com/listener for privacy information.

“Alcohol schaadt de gezondheid.” Die zin moet voortaan op alcoholreclame staan. Volgens de brouwers worden gezellige drinkers gestigmatiseerd en dreigt onze biercultuur af te kalven. Gezondheids- en verslavingsexperten wijzen dan weer op de wetenschap. Welke argumenten snijden hout? En vooral: welke campagne heeft zijn doel bereikt? ­ “Al in 2024, bij de vorming van de federale regering, spraken de meerderheidspartijen af om de regels rond alcoholreclame te verstrengen”, weet collega Benthe Vermeulen van de Binnenlandredactie. In maart klopten ze de tekst af: de bestaande slogan “alcoholmisbruik schaadt de gezondheid” zou vervangen worden door “alcohol schaadt de gezondheid”. Grote voortrekker in dezen was/is minister van Volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit), in stilte gesteund door premier en geheelonthouder Bart De Wever (N-VA). ­ Opvallend genoeg was het onder meer De Wevers eigen partij, de N-VA, die zich afgelopen woensdag meteen aansloot bij de plotse mediacampagne van de steigerende brouwers. Ook de MR en CD&V toonden zich vurige verdedigers van de biercultuur, de frisse pint, het gezelligheidsdrinken. Waarom is de verstrenging zo kwalijk? We vragen het aan Ben Mouling, bezieler van Kroegtijgers, die op 12 september een Nationale Cafédag organiseert. ­ Maar we bellen ook met Katleen Peleman van het Vlaams expertisecentrum Alcohol en andere Drugs (VAD), die verbaasd luistert naar de “zwakke argumenten” van de brouwers. Volgens haar is het voldoende wetenschappelijk bewezen dat alcohol de gezondheid schaadt, en gaat het hier niet om een verbod – noch een nultolerantie. ­ Eén vraag die altijd terugkomt is: in welke mate mag of moet de overheid zich moeien met de leefwijze van de burgers? Hebben we het recht om ongezonde keuzes te maken? Of heeft Vandenbroucke intussen zijn slag thuisgehaald? Iedereen praat over de alcoholrel en heeft de slogan intussen gehoord... ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Benthe Vermeulen | Gasten Katleen Peleman (VAD), Ben Mouling (Kroegtijgers) | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Ima Posselt, Marjan Justaert | Eindredactie Ima Posselt | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Too little, too late, too silent? De Gentse universiteit krijgt kritiek op haar aanpak van de zaak-Cofnas. Er loopt een tuchtprocedure tegen de Amerikaanse rassenwetenschapper, vanwege controversiële uitspraken, de polemiek piekt. Dreigt de zaak in het gezicht van rector Petra De Sutter te ontploffen? ­ Sinds mei staat de Amerikaanse biologiefilosoof Nathan Cofnas op de payroll van de UGent als postdoctoraal onderzoeker. Toen al was duidelijk dat de man en zijn theorieën omstreden zijn. Volgens Cofnas hebben – kort gesteld – niet alle rassen hetzelfde aangeboren cognitief vermogen, mensen met een zwarte huidskleur zouden een lager IQ hebben. Twee jaar geleden leidden die standpunten al tot zijn ontslag aan de universiteit van Cambridge. ­ “Sindsdien had hij met Cambridge een eitje te pellen”, aldus redacteur Lotte Lambrecht van de Binnenlandredactie. De zaak-Arday bleek de gedroomde kans. Op zijn blog beschuldigde Cofnas de mediagenieke zwarte prof Jason Arday van plagiaat, om zo zijn punt te maken en het diversiteitsbeleid van Cambridge onderuit te halen. Na de publicatie van het blogbericht, nam Arday ontslag en niet veel later werd hij levenloos teruggevonden. ­ Zijn uitspraken over Arday worden aangehaald in de schorsingsbrief van de UGent, die Cofnas op 20 augustus in de bus kreeg. Sindsdien meet hij zich een slachtofferrol aan, waarvoor hij bijval krijgt. Voor de UGent is de zaak bijzonder vervelend, want de universiteit moet zwijgen over lopende tuchtprocedures. Intussen groeit de kritiek op de aanpak, bijvoorbeeld: had Cofnas überhaupt aangesteld moeten worden? ­ Kop of munt is terug. Wil je de nieuwste aflevering van onze economiepodcast Kop of munt beluisteren? Luister en volg hier: De Standaard Spotify Apple podcasts ­ Journalist Lotte Lambrecht | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Marjan Justaert, Ima Posselt | Eindredactie Ima Posselt | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Drugsgeweld zet Brussel steeds meer onder druk. In verschillende wijken volgen schietpartijen en drugsincidenten elkaar op, terwijl bewoners klagen over openlijk dealen, overlast en een groeiend gevoel van onveiligheid. “De enige boodschap die ik hoorde, was dat het er nog nooit zo slecht aan toegaat als nu”, zegt binnenlandjournalist Pieter Van Maele. In de Noordwijk is die crisis bijzonder zichtbaar. Binnenlandjournalist Pieter van Maele trok er meerdere dagen rond en bleef er ook slapen. Hij zag hoe dealers openlijk opereren, verslaafde mensen drugs gebruiken op straat en bewoners proberen overeind te blijven. “Het lijkt een parallel universum dat moeilijk te beschrijven valt”, aldus Pieter. Maar de problemen reiken verder dan de Noordwijk. Ook elders in Brussel laait het drugsgeweld op, terwijl politici vooral naar elkaar wijzen. “Het is een politiek spel geworden waar eigenlijk heel weinig oplossingen naar voren komen”, stelt wetstraatjournalist Jeroen Struys. Hoe is Brussel hier beland? Waarom krijgt niemand echt vat op het drugsgeweld? En wat is er nodig om de stad opnieuw leefbaar te maken? Journalist Jeroen Struys, Pieter Van Maele | Presentatie Lise Bonduelle | Redactie Tara Van Eycken, Lise Bonduelle, Fien Dillen | Eindredactie Fien Dillen, Lise Bonduelle | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert See omnystudio.com/listener for privacy information.

Israël vecht al op verschillende fronten, maar premier Benjamin Netanyahu richt zijn pijlen nu ook op Turkije. Een Israëlisch bombardement op een verlaten luchthaven in Syrië, op amper 80 kilometer van de Turkse grens, roept daarbij veel vragen op. "De Israëlische regering is heel bedreven in pyromanie”, zegt buitenlandjournalist Jorn De Cock. ­ De verkiezingskalender hangt boven deze confrontatie. Netanyahu moet op 27 oktober opnieuw langs de kiezer en kan zich volgens de peilingen allerminst zeker voelen van een nieuwe ambtstermijn. Daardoor wordt ook de vraag relevanter wat hij politiek te winnen heeft bij aanhoudende hoogspanning. ­ Is Turkije werkelijk een strategische bedreiging voor Israël? Of creëert Netanyahu bewust het beeld van een nieuwe vijand in aanloop naar de verkiezingen? En wat gebeurt er als politieke provocatie omslaat in een echte militaire escalatie? Buitenlandjournalist Jorn De Cock legt uit wat er achter die nieuwe spanningen zit en waarom de komende maanden bijzonder onvoorspelbaar kunnen worden. ­ CREDITS Journalist Jorn De Cock| Presentatie Lise Bonduelle| (Eind)redactie Lise Bonduelle, Fien Dillen| Audioproductie Joris Van Damme| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Angie Nixon uit Florida is niet de eerste en zal ook niet de laatste zijn. De “progressieve” kandidaten scoren opvallend goed bij de Democratische voorverkiezingen in de VS. De blauwe achterban omarmt dus stilaan het ooit zo verguisde socialisme. Volgt ook de rest van de Amerikaanse kiezers? ­ De overwinning van Abdul El-Sayed bij de Democratische voorverkiezingen in Michigan deze zomer sprong het meest in het oog. Hij haalde het van de meer traditionelere kandidaat uit zijn partij, en vervoegt zo het lijstje progressieven die aan een opmars bezig zijn. Ze verenigen zich onder de naam Democratic Socialists of America (DSA), geen partij maar een beweging. Bekende leden zijn de New Yorkse burgemeester Zohran Mamdani en Congreslid Alexandria Ocasio-Cortez. Hun strijdpunten? Onder meer betaalbaarheid. Van woningen, gezondheidszorg, voeding, noem maar op. ­ “Hun electoraat wordt dikwijls omschreven als wit, hoogopgeleid en downwardly mobile”, weet Roeland Termote van de Buitenlandredactie. “Dat wil zeggen dat ze minder verdienen dan hun ouders.” De kiesvijver uitbreiden vormt nog een uitdaging voor DSA, want eigenlijk zet de partij in op de arbeidersklasse, ze willen de working class American een beter leven bezorgen. ­ De échte lakmoesproef voor de socialisten vormen de midterms in november. Dan moeten ze het immers opnemen tegen een Republikeinse tegenkandidaat. Vergis je niet, zegt Roeland, “binnen de partij vormen de progressieven nog altijd een minderheid. Maar wel een minderheid met een vechtlust die aantrekt, en de wind in de zeilen.” Dat laatste heeft alles te maken met het beleid van Trump, dat zich laat voelen in de portemonnee van de gewone Amerikaan. ­ CREDITS Journalist Roeland Termote | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Ima Posselt, Marjan Justaert, Alina Churikova | Eindredactie Ima Posselt | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Het leek altijd een verre dystopie: robots die zelfbewust worden en de wereld overnemen. Maar nu AI-agents op eigen houtje bedrijven blijken te kunnen hacken, komt dat doembeeld plots een stuk dichterbij. “De technologie wordt razendsnel krachtiger en tegelijk moeilijker onder controle te houden”, zegt technologiejournalist Dominique Deckmyn. ­ Amerikaanse technologiebedrijven OpenAI en Anthropic zitten verwikkeld in een race om de meest geavanceerde modellen te bouwen. Maar hoe beter je zo'n AI leert hacken, hoe gevaarlijker hij ook kan worden. “Het is plots een erezaak geworden om de controle over je eigen AI-agents te verliezen”, aldus Dominique Deckmyn. ­ Wat gebeurt er als zulke agents straks ook onze mails beantwoorden, aankopen doen of belastingformulieren invullen? Wie is aansprakelijk als ze daarbij iets illegaals doen? En kan de politiek nog vat krijgen op een technologie die sneller evolueert dan de regels errond? Journalist Dominique Deckmyn legt uit waar het écht misloopt en waarom niet de wil van AI, maar die van zijn makers het grootste risico vormt. ­ CREDITS Journalist Dominique Deckmyn | Presentatie Lise Bonduelle| (Eind)redactie Lise Bonduelle, Tara Van Eycken| Eindredactie Tara Van Eycken| Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De VS beschuldigen China van tariefontwijking en wijzen ook de EU met de vinger. “Dit is duidelijk een escalatie”, zegt Nico Tanghe. Waar gaat de handelsoorlog van Trump heen? ­ Volgens het Witte Huis zouden meer dan 40 landen China helpen om de hoge Amerikaanse importtaksen te omzeilen. Chinese producten zouden via omwegen naar de VS stromen, om zo aan de hoge Amerikaanse importtarieven te ontsnappen. De VS spreken zelfs van een scam. ­ De regering-Trump viseert ook Europa en waarschuwt dat betrokken landen strenge straffen riskeren. Zo sleurt Trump Europa nog dieper in zijn handelsoorlog met China en plaatst hij ons voor een moeilijke keuze, vertelt collega Nico Tanghe. ­ Waar gaat die handelsoorlog tussen de VS en China heen? En wat betekent deze nieuwe escalatie voor de EU? Credits ­ Journalist Nico Tanghe | Presentatie en redactie Yves Delepeleire | Eindredactie Alina Churikova | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

"We bleven geloven dat grote bosbranden voor elders en later zouden zijn." Zo luidde de kop boven de opiniebijdrage van David Van Reybrouck, Denker der Nederlanden, maandag in De Standaard. De tekst raakte een snaar bij opvallend veel mensen. Zal zijn wake-up call (deze keer écht) tot politieke actie leiden? ­ Hij schreef dé opiniebijdrage van de week, zoveel is zeker. Alleen al de Instagrampost van De Standaard over de cri du coeur van David Van Reybrouck werd tienduizenden keren gelezen, geliket en gedeeld. 's Anderendaags publiceerde de Nederlandse krant Trouw prompt de integrale tekst op de voorpagina. ­ In zijn tekst verbindt de schrijver de vernietigende brand in de Hoge Venen aan de opwarming van de aarde. "Mogelijk is de natuurbrand door de mens aangestoken", zegt hij in onze podcaststudio, "maar het is te gemakkelijk om het daarop te houden. Laat ons oorzaak en aanleiding niet verwarren. De extreme droogte en hittegolven die de brand in de hand werken, zijn een gevolg van de klimaatverandering." ­ Veel mensen - méér dan enkel de groene kiezers – liggen ervan wakker, zo blijkt uit de reacties op Van Reybroucks opinie, maar ook uit andere cijfers. "Uit een recent onderzoek van de FOD Volksgezondheid blijkt dat 83 procent van de mensen vindt dat we de klimaattransitie minstens op dit tempo of sneller moeten verderzetten. Er is dus een ontzettend groot draagvlak voor een ambitieus klimaatbeleid." ­ Met veel vuur breekt Van Reybrouck een lans voor moedige maatregelen die het kortetermijndenken overstijgen. "Ik verwacht van bewindslui dat ze ook zeggen dat een aantal dingen pijn gaan doen. Ik verwacht geen Sinterklaas-verhaaltjes." Het is broodnodig, concludeert hij, want wat deze week onomstotelijk bewezen is, is dat natuurrampen geen ver-van-mijn-bedshow meer zijn, ze gebeuren hier en nu, bij ons. En dat de klimaatverandering vandaag het grootste veiligheidsrisico vormt voor een samenleving. ­ Gast David Van Reybrouck | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Alina Churikova, Ima Posselt, Marjan Justaert | Eindredactie Alina Churikova | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

De oorlog in Oekraïne lijkt soms naar de achtergrond verdwenen. Maar op het terrein wordt hij alleen maar dodelijker. Juli was zelfs de dodelijkste maand voor Oekraïense burgers sinds de eerste maanden van de oorlog. De grootste oorzaak is een nijpend tekort aan luchtafweer door het wegvallen van Amerikaanse steun. ­ Dat zet een ongemakkelijke tegenstelling op scherp. Oekraïne boekt lokaal terreinwinst en slaagt er steeds beter in om Rusland diep op eigen grondgebied te raken. Maar Rusland blijft raketten en drones produceren, krijgt steun van onder meer Noord-Korea en past zijn strategie telkens opnieuw aan. Zo blijft de oorlog zichzelf voeden: elke aanval lokt een zwaardere tegenaanval uit. ­ Daarbovenop valt de Amerikaanse steun grotendeels weg en ook de steun van Europa blijkt niet onvoorwaardelijk. En terwijl vredesgesprekken zo goed als stilgevallen zijn, rekent Vladimir Poetin erop dat de oorlogsmoeheid in het Westen alleen maar groter wordt. “Poetin blijft ervan overtuigd dat hij de langste adem heeft,” zegt buitenlandjournalist Dominique Minten. ­ Is Oekraïne dan echt aan de winnende hand, zoals het de voorbije maanden soms leek? Of wordt deze oorlog juist uitzichtlozer? Buitenlandjournalist Dominique Minten legt uit waarom een doorbraak verder weg lijkt dan ooit en waarom wat er in Oekraïne gebeurt ook Europa steeds dichter raakt. ­ CREDITS Journalist Dominique Minten| Presentatie Lise Bonduelle| Redactie Lise Bonduelle, Tara Van Eycken| Eindredactie Tara Van Eycken| Audioproductie Brecht Plasschaert| Muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Op een paar dagen tijd transformeerden de Hoge Venen – een populaire trekpleister – van idylle naar inferno. De grootste natuurbrand uit de recente geschiedenis legde al 3.000 hectare in de as. Nochtans wíst men van bepaalde risico's. Hoe is het zover kunnen komen? ­ De koning zakte maandag af naar de Hoge Venen, om de hulpdiensten en buurtbewoners een hart onder de riem te steken. Sinds vrijdag woedt in de streek rond de Baraque Michel een wilde veenbrand, die bij het opnemen van deze podcast nog altijd niet onder controle was. Volgens minister van Binnenlandse Zaken Bernard Quintin (MR) is het duidelijk dat "de klimaatverandering de brand heeft doen ontsporen". De kamercommissie Binnenlandse Zaken komt vervroegd bijeen. ­ Dé vraag: hoe is het zo snel kunnen escaleren? Ter plaatse zijn de mensen (nog) niet bezig met de zoektocht naar een zondenbok, vertelt collega Yumi Demeyere, die sinds zaterdag in de regio is. "Er heerst een enorme solidariteit onder de mensen en met de hulpverleners", stelt ze vast. Yumi ondervond aan den lijve hoe akelig het is als de rook met rasse schreden nadert en 's nachts de lucht verandert in een oranjerode gloed. "Ik heb mijn wekker elke twee uur laten afgaan om te kunnen vertrekken als het vuur te dichtbij zou komen." ­ ­ Nochtans komt de brand niet uit de lucht vallen, weet Lennart Fernandes van de wetenschapsredactie. De veengrond van de Hoge Venen zou de natste van België moeten zijn, maar door (bewuste) drainage is hij enorm brandbaar geworden. "Daar komt bij dat we net als in de rest van Europa deze zomer een uitzonderlijke droogte hebben meegemaakt, aangewakkerd door de klimaatverandering. Met die cocktail van elementen was het een kwestie van tijd voor het eens fout ging lopen." Waarom was ons land niet beter voorbereid? Hoe gaat het intussen met de buurtbewoners? En krijgt de brand nog een politiek staartje? ­ Journalisten Yumi Demeyere en Lennart Fernandes | Presentatie Marjan Justaert | Redactie Ima Posselt, Marjan Justaert | Eindredactie Fien Dillen | Audioproductie en muziek Brecht PlasschaertSee omnystudio.com/listener for privacy information.