Podcasts about stanami zjednoczonymi

Z Eugeniuszem Smolarem z Centrum Stosunków Międzynarodowych podsumowujemy czwartkowe exposé ministra spraw zagranicznych, Radosława Sikorskiego, w Sejmie. Komentujemy słowa o sojuszach Polski ze Stanami Zjednoczonymi oraz krajami europejskimi. Analizujemy część wystąpienia, w której minister Sikorski przestrzegał przed polexitem.

(0:00) Wstęp(0:50) Unia Europejska zapowiada udzielenie pomocy Ukrainie mimo zawetowania pożyczki przez Węgry(2:58) Ukraina ponosi ogromne koszty finansowe związane z wojną i koniecznością odbudowy infrastruktury(3:52) Iran ma być bliski osiągnięcia porozumienia nuklearnego ze Stanami Zjednoczonymi(5:15) Państwa Unii Europejskiej chcą pozwać Komisję Europejską za rozszerzenie uprawnień Parlamentu Europejskiego(6:41) We Włoszech zniknęły części do samolotów wojskowych warte kilkanaście milionów euro(8:04) Właściciel Telegramu jest oskarżany przez władze Rosji o wspieranie terroryzmuInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

(0:00) Wstęp(0:45) Unia Europejska nie doszła do porozumienia w sprawie dwudziestego pakietu sankcji wobec Rosji(2:22) Wołodymyr Zełenski twierdzi, że Władimir Putin wywołał trzecią wojnę światową(3:39) Parlament Europejski wstrzymał ratyfikację umowy handlowej ze Stanami Zjednoczonymi(5:02) Meksyk pogrążył się w chaosie po zabiciu szefa kartelu narkotykowego(6:38) Islandia zamierza przyspieszyć rozmowy o przystąpieniu do Unii Europejskiej(8:04) W Holandii zaprzysiężony został rząd Roba JettenaInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

Konfrontacja zbrojna między Stanami Zjednoczonymi a Iranem pozostaje najbardziej prawdopodobnym scenariuszem – ocenia orientalista Maciej Krzyżanowski. 

Tomasz Grzywaczewski, korespondent Radia Wnet w Nowym Jorku, ocenił na antenie, że trudno przesądzać, czy Stany Zjednoczone zdecydowały już o uderzeniu na Iran. Jak podkreślił, ewentualna decyzja może zostać podjęta w ostatniej chwili.Przyznam szczerze, nie mam bladego pojęcia i wiele wskazuje na to, że również sam prezydent Donald Trump tego rzeczywiście jeszcze może nie wiedzieć. Taka decyzja może zapaść w ostatniej chwili– powiedział.Wzmożony przerzut sił USAGrzywaczewski relacjonował, że w ostatnim czasie widać wyraźne zwiększenie amerykańskiej aktywności wojskowej w regionie.Obserwujemy przerzucanie dodatkowych sił amerykańskich w rejon Iranu. Bardzo duże wzmożenie ruchu lotniczego, zarówno pomiędzy Stanami Zjednoczonymi i Europą, jak i z amerykańskich baz na Starym Kontynencie do baz na Bliskim Wschodzie– mówił.Wskazał na bazy w Arabii Saudyjskiej i Jordanii, a także informował o kierowaniu części sił na Azory. Dodał również, że w stronę cieśniny Ormuz zmierza lotniskowiec Gerald Ford.To najpotężniejszy okręt w amerykańskiej marynarce wojennej– zaznaczył.

W dzisiejszej audycji podsumowujemy rozmowy o pokoju w Genewie, gdzie dyskutowano o wojnie na Ukrainie, a także o napięciu pomiędzy Iranem a Stanami Zjednoczonymi. Mówimy o litewskich planach utworzenia poligonu wojskowego w pobliżu granicy z Polską. Przypominamy o obchodzonym w rocznicę urodzin sławnego astronoma Mikołaja Kopernika Dniu Nauki Polskiej. Naszym gościem jest dziś Stasys Eidrigevičius - wybitny artysta wizualny. Urodzony na Litwie, od dekad związany z Polską.

(0:00) Wstęp(0:50) Iran uzgodnił ze Stanami Zjednoczonymi najważniejsze zasady porozumienia nuklearnego(2:21) Unia Europejska wprowadzi kolejne sankcje wobec rosyjskiej floty cieni, nawet bez zgody członków grupy G-7(3:55) Kanada dzięki własnemu sektorowi zbrojeniowemu chce zmniejszyć swoją zależność militarną od Stanów Zjednoczonych(5:21) Czterech lewicowych działaczy zostało aresztowanych za śmiertelne pobicie działacza francuskiej prawicy(6:36) Niemiecka populacja w ciągu kilkudziesięciu lat zmniejszy się o dziesięć procent(8:01) Indie proponują „demokratyzację” sztucznej inteligencjiInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

W tym tygodniu w Genewie odbyła się seria ważnych negocjacji: trzecia runda rozmów trójstronnych między Rosją, Ukrainą a Stanami Zjednoczonymi, z drugiej strony drugie spotkanie amerykańsko-irańskie. 

W dzisiejszej audycji podsumowujemy transatlantycki kontekst Monachijskiej Konferencji Bezpieczeństwa. Zapraszamy na tegoroczną edycję Festiwalu Nowe Epifanie, organizowanego przez Centrum Myśli Jana Pawła II, w programie pokazy filmów, koncerty oraz spektakle. Mówimy o wsparciu belgijskiej polonii dla polskich dzieci na Ukrainie w ramach akcji „Czekolada na Kresy”. Naszym gościem jest dziś dr Urszula Starakiewicz-Krawczyk, dyrektorka Instytutu Rozwoju Języka Polskiego, z którą rozmawiamy o nowych ramach programowych edukacji polonijnej.

Adam Bielan (PiS), który łączył się ze Strasburga, przekonywał, że kluczowym problemem UE są wysokie ceny energii i konsekwencje polityki klimatycznej. Wskazywał na rosnący kontrast między Europą a Stanami Zjednoczonymi, gdzie – jak podkreślał – administracja Donalda Trumpa przyspiesza odejście od wcześniejszych regulacji.„To nie kto inny niż Ursula von der Leyen rozpoczęła zmiany, które spowodowały, że dzisiaj cena energii w Europie jest trzy razy większa niż w Stanach Zjednoczonych. (…) W cenach energii przede wszystkim i w zbyt dużej regulacji, choćby sztucznej inteligencji, widzę kajdany, które obejmują europejską gospodarkę.”

 Monachijska Konferencja Bezpieczeństwa rozpoczęła się w atmosferze niepokoju i redefinicji dotychczasowego ładu międzynarodowego. W rozmowie na antenie Radia Wnet dziennikarka Gabriela Masztafiak wskazała, że tegoroczne obrady to coś więcej niż coroczny przegląd zagrożeń – to moment symbolicznego przełomu.Zdaniem Masztafiak kluczowe znaczenie miały słowa kanclerza Niemiec.„Myślę, drodzy Państwo, że warto przede wszystkim chyba hasłem tegorocznej konferencji uczynić słowa samego kanclerza Niemiec, Friedricha Merza, który stwierdził w swoim przemówieniu, że to koniec porządku światowego, który znamy do tej pory”.Jak podkreśliła, Merz mówił o „nowym koncercie mocarstw” rozgrywającym się między Chinami, Rosją i Stanami Zjednoczonymi, a także o osłabieniu amerykańskiego przywództwa. Tegoroczne motto konferencji – „under destruction” – Masztafiak określiła jako „niepokojące”, wskazujące na destrukcję dotychczasowego ładu.„Dzisiejszy pejzaż polityczny jest o wiele, o wiele bardziej poważny, o wiele bardziej skomplikowany niż było to w poprzednich dekadach nawet”.Niemcy i autonomia strategiczna EuropyW ocenie ekspertki wystąpienie kanclerza było również próbą przesunięcia środka ciężkości przywództwa w Europie.„Niemcy chcą budować własną pozycję, chcą wzmacniać własne przywództwo w Europie poprzez podkreślanie tego, że to przywództwo Stanów Zjednoczonych jest obecnie osłabione”.Masztafiak przypomniała, że koncepcja „autonomii strategicznej” i budowy silniejszego europejskiego filaru NATO jest od lat obecna w niemieckiej debacie. Jednocześnie postawiła pytanie, czy Europa — nawet pod przywództwem Berlina — jest w stanie realnie konkurować w grze wielkich mocarstw.„Czy Europa w obecnym kształcie i pod ewentualnym przywództwem Niemiec miałaby swoje miejsce w tej grze jako podmiot, a nie tylko przedmiot? Ja mam tutaj ogromne wątpliwości”.Ważnym wątkiem konferencji jest obecność prezydenta Ukrainy. Masztafiak zwróciła uwagę na ukraińsko-niemiecką inicjatywę produkcji dronów oraz spotkania bilateralne Wołodymyra Zełenskiego.„Zełenski traktuje bezpieczeństwo europejskie jako wspólną sprawę, także Ukrainy, ale jednocześnie próbuje przekonać europejskich i światowych liderów, że to bezpieczeństwo bez Ukrainy jest o wiele bardziej kruche”.Ekspertka podkreśliła, że narracja Kijowa opiera się na tezie, iż ukraińskie doświadczenie frontowe jest dziś realnym wzmocnieniem dla całego NATO.SAFE: 150 miliardów euro i 40 lat spłatyRozmowa zeszła również na program SAFE — unijny instrument wsparcia obronności o wartości 150 miliardów euro. Polska ma otrzymać z tej puli około 43,7 mld euro.Masztafiak przypomniała jednak, że chodzi o pożyczkę:„Pożyczka, która ma być spłacana przez okres 40 lat z dziesięcioletnią karencją spłat kapitału. Oprocentowanie takiej pożyczki szacowane jest na 3–4%”.W jej ocenie kontrowersje budzi brak pełnej jawności listy projektów finansowanych z SAFE.„Jeśli ta jawność nie jest zapewniona, no to możemy domniemywać, że będzie to w dużej mierze dominowała uznaniowa forma wyboru projektu”.Pojawiają się też obawy, że program może stać się — jak wskazują krytycy — „dodatkową linią kredytową” dla niemieckiego sektora zbrojeniowego./fa

Spotkanie w Pałacu Prezydenckim, koncepcja „Rady Pokoju” Donalda Trumpa oraz unijny program SAFE – to główne tematy rozmowy z Mariuszem Błaszczakiem na antenie Radia Wnet. Były wicepremier i minister obrony ocenił, że Polska powinna prowadzić aktywną politykę zagraniczną i wzmacniać współpracę ze Stanami Zjednoczonymi.Brak stanowiska rządu ws. „Rady Pokoju”Błaszczak mówił, że nie może ujawniać szczegółów spotkania ze względu na jego charakter, ale – jak podkreślał – kluczowe było pytanie o kierunek polityki zagranicznej Polski. W jego ocenie rząd nie przygotował formalnego stanowiska w sprawie inicjatywy Donalda Trumpa.„Rada Bezpieczeństwa Narodowego obradowała pod klauzulą, więc nie mogę powiedzieć o szczegółach (…) natomiast pytanie zasadnicze dotyczy tego, czy Polska ma prowadzić aktywną politykę zagraniczną, czy ma być podwykonawcą polityki unijnej, czytaj niemieckiej”Polityk podkreślał, że jego środowisko opowiada się za współpracą ze Stanami Zjednoczonymi, które – jak mówił – pozostają liderem NATO i kluczowym gwarantem bezpieczeństwa.

 SAFE to unijny mechanizm finansowania inwestycji obronnych, oparty na wspólnym zadłużeniu i udzielaniu państwom członkowskim preferencyjnych pożyczek na zakup uzbrojenia oraz rozwój przemysłu zbrojeniowego. Środki mają być wydawane głównie w obrębie europejskiej produkcji, a dostęp do nich może być powiązany z dodatkowymi warunkami politycznymi i regulacyjnymi. Polska wnioskowała o dofinansowanie na kwotę 43,7 mld euro.Program SAFE to jeden z kluczowych tematów Rady Bezpieczeństwa Narodowego. W Radiu Wnet swoje stanowisko przedstawił analityk i ekspert ds. służb specjalnych Rafał Brzeski.„Sprytnie pomyślana pułapka”Brzeski nie ma wątpliwości co do swojej oceny unijnego mechanizmu.„W największym skrócie jest to sprytnie pomyślana pułapka, w którą nie można wejść. Moja opinia – zrezygnować z tej łaskawości unijno-europejskiej.”Jego główny argument dotyczy kompatybilności polskiej armii z armią Stanów Zjednoczonych.„W praktyce polska dywizja pancerna czy zmechanizowana jest niemal identyczna jak amerykańska jednostka. Mamy pełną wymianę danych, kompatybilność amunicyjną, sprzętową, wymianę danych w czasie rzeczywistym.”Zdaniem analityka zakup większej liczby europejskich systemów uzbrojenia mógłby tę kompatybilność rozmyć.„Im więcej będzie europejskiego sprzętu w polskiej armii, tym mniej kompatybilna będzie z amerykańską. Będziemy mieli mieszaninę i sprzętowo marną armię.”Brzeski podkreśla, że w wielu obszarach – od artylerii 155 mm, przez obronę powietrzną, po systemy C2 – obecna współpraca ze Stanami Zjednoczonymi zapewnia wysoki poziom spójności operacyjnej.Analityk uważa, że wokół programu SAFE może dojść do odwrócenia uwagi od kluczowej debaty.„Najważniejszym tematem jest SAFE, bo to temat strategiczny. Wobec czego należy zrobić dym i nie dopuścić do merytorycznej dyskusji.”W jego ocenie kwestie personalne i spory polityczne mogą zdominować posiedzenie RBN kosztem strategicznej analizy skutków programu.Brzeski patrzy na sprawę w szerszym kontekście geopolitycznym.„W interesie Berlina jest wypchnięcie Amerykanów z Europy. (…) Najbardziej przeszkadza Polska jako barykada.”Jego zdaniem obecność wojsk USA w Polsce i Europie Środkowej ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa regionu.Afera Epsteina: „Przedsiębiorstwo kompromatu”W końcowej części rozmowy Brzeski odniósł się do sprawy Jeffreya Epsteina. W jego ocenie była to struktura służąca zbieraniu materiałów kompromitujących.„Myślę, że ta wysepka była w dużej mierze przedsiębiorstwem kompromatów do wynajęcia.”Wskazał na powiązania rodzinne Ghislaine Maxwell z Robertem Maxwellem, który – jak przypomniał – miał kontakty z różnymi służbami wywiadowczymi.„Obie służby mogły zbierać kompromat na tych, na których im zależało. To mogło być prywatne przedsięwzięcie obsługujące różne wywiady.”Zdaniem Brzeskiego sprawa może mieć długofalowe konsekwencje dla globalnych elit i postrzegania „śmietanki świata”.[caption id="attachment_69746" align="alignnone" width="405"] Rafał Brzeski / Fot. Konrad Tomaszewski, Radio Wnet[/caption]/fa

(0:00) Wstęp(0:49) Ukraina otworzy dziesięć centrów eksportu broni w całej Europie(2:22) Rosja nie widzi perspektyw dla współpracy gospodarczej ze Stanami Zjednoczonymi(3:46) Kandydat socjalistów Antonio Żose Szeguro wygrał wybory prezydenckie w Portugalii(5:14) Szef szkockiej Partii Pracy wzywa brytyjskiego premiera Keira Starmera do rezygnacji w związku z aktami Jeffreya Epsteina(6:44) Hiszpańska lewica odniosła historyczną porażkę w wyborach regionalnych(8:19) Szwecja zaostrza zasady dla osób ubiegających się o otrzymanie jej obywatelstwaInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

 Gościem Poranka Radia Wnet była Beata Kempa – wieloletnia minister i obecna doradczyni prezydenta RP Karola Nawrockiego. Rozmowa dotyczyła zarówno bieżących obowiązków w Kancelarii Prezydenta, jak i zbliżającej się Rady Gabinetowej, która – jak podkreślała Kempa – ma szczególne znaczenie w kontekście bezpieczeństwa międzynarodowego i wewnętrznego Polski.Rada Gabinetowa i bezpieczeństwo państwaJednym z głównych tematów rozmowy była zaplanowana Rada Gabinetowa. Beata Kempa zaznaczyła, że jej agenda obejmuje zarówno kwestie międzynarodowe, jak i sprawy kluczowe dla bezpieczeństwa wewnętrznego.„To bardzo ważne posiedzenie z punktu widzenia polityki międzynarodowej, naszego bezpieczeństwa, ale także bezpieczeństwa wewnętrznego.”Wśród tematów znalazły się m.in. udział Polski w Radzie Pokoju, program Safe dotyczący uzbrojenia oraz współpracy obronnej, a także kwestia wschodnich kontaktów marszałka Czarzastego i jego dostępu do informacji niejawnych oraz weryfikacji przez specsłużby. Kempa zwracała uwagę, że w obecnej sytuacji geopolitycznej standardy bezpieczeństwa muszą być szczególnie restrykcyjne.„Bezpieczeństwo państwa polskiego jest priorytetem. Ankieta bezpieczeństwa i jej bardzo dokładne sprawdzenie są warunkiem sine qua non dostępu do najważniejszych dokumentów.”Spór wokół ankiety bezpieczeństwa marszałka SejmuCentralnym wątkiem rozmowy stała się sprawa marszałka Sejmu i brak odpowiedniej transparentności w kwestii ankiety bezpieczeństwa.„Druga osoba w państwie, jak każdy polityk, powinna być transparentna. Złożenie ankiety bezpieczeństwa naprawdę nie jest trudne – sama składałam ją wielokrotnie.”Była szefowa Kancelarii Prezesa Rady Ministrów podkreślała, że procedury związane z dostępem do informacji niejawnych są standardem, zwłaszcza dla osób pełniących najwyższe funkcje państwowe.„Osoby, które mają dostęp do dokumentów ściśle tajnych, muszą przejść drobiazgową procedurę. Nie przyjmuję do wiadomości, że można to bagatelizować.”Kempa argumentowała, że po rosyjskiej agresji na Ukrainę sytuacja bezpieczeństwa uległa zasadniczej zmianie.„Mamy do czynienia z potężnym agresorem. Wszelkie przejawy kontaktów osób pełniących najwyższe funkcje z kręgami powiązanymi z Kremlem muszą być absolutnie sprawdzane.”USA, polityka zagraniczna i krytyka publicznych sporówW rozmowie pojawił się również wątek relacji ze Stanami Zjednoczonymi oraz kontrowersyjnych wypowiedzi marszałka Czarzastego dotyczących Donalda Trumpa. Kempa oceniła je jako nieprzemyślane i szkodliwe.„Takich spraw nie załatwia się na konferencjach prasowych, w potoku słów. Polityki zagranicznej w ten sposób się nie uprawia.”Doradczyni prezydenta podkreślała, że Stany Zjednoczone pozostają kluczowym gwarantem bezpieczeństwa regionu.„Europa jest w powijakach, jeśli chodzi o uzbrojenie i realne zdolności obronne. Gdyby doszło do zagrożenia, bez USA zostalibyśmy sami. Historia już nas tego uczyła.”Jej zdaniem próby osłabiania relacji transatlantyckich są niebezpieczne i mogą mieć długofalowe konsekwencje.Sprawa Michała Wosia i zarzuty politycznej presjiW końcowej części rozmowy Kempa odniosła się do wniosku o uchylenie immunitetu posła Michała Wosia, związanego ze śledztwem dotyczącym działań w Służbie Więziennej.„Znam ministra Wosia jako osobę niezwykle skrupulatną i doskonale znającą prawo. Dam się pokroić, że nie popełnił błędu.”Według Kempy zarzuty wobec Wosia mają charakter polityczny i pojawiają się w momentach niewygodnych dla obecnej władzy.„Takie działania uruchamia się wtedy, gdy trzeba coś przykryć. To są realizacje uzgadniane politycznie.”Podkreślała też, że ataki na polityków dawnej Solidarnej Polski są – jej zdaniem – elementem szerszej strategii.„Jesteśmy najbardziej zwalczaną grupą przez Donalda Tuska. Ale będziemy stawiać temu solidarny opór.”/fa

 W rozmowie na antenie Radia Wnet Bronisław Wildstein skomentował działania marszałka Sejmu Włodzimierz Czarzasty, który publicznie odniósł się do kandydatury Donalda Trumpa do Pokojowej Nagrody Nobla. Publicysta podkreślał, że problem nie dotyczy samej oceny amerykańskiego polityka, lecz faktu, kto i w jakiej roli ją wygłasza.„On oczywiście jak każdy ma prawo do własnej opinii, ale jak ją wyraża, to nie jako prywatna osoba, tylko jako marszałek Sejmu. W tym momencie przestaje to być jego opinia, a zaczyna być stanowisko państwa polskiego. A wtedy zaczynają się liczyć interesy państwa.”Zdaniem Wildsteina interes ten jest oczywisty – strategiczny sojusz ze Stanami Zjednoczonymi. Publiczne, arbitralne i – jak zaznacza – aroganckie oceny amerykańskiego prezydenta uznał za działanie nie tylko niestosowne, ale i niezrozumiałe z punktu widzenia racji stanu.Szczególnie niepokojący – według rozmówcy Radia Wnet – jest wątek ujawniony przez dziennikarzy, że wystąpienie marszałka miało być konsultowane z Ministerstwem Spraw Zagranicznych.„Jeżeli to zostało uzgodnione z MSZ-em, to jest sprawa dużo poważniejsza. To znaczy, że Polska zaczyna grać przeciwko własnym interesom w imię cudzych interesów – interesów europejskiego establishmentu.”Wildstein wyraźnie odróżnia Europę jako wspólnotę od – jak to określa – oligarchicznego establishmentu politycznego, który obawia się Trumpa i jego zapowiedzi powrotu do fundamentów demokracji oraz cywilizacji zachodniej. W tym kontekście przywołał również reakcje europejskich elit na wypowiedzi Trumpa dotyczące Grenlandii.„On nie mówił o najechaniu Grenlandii, tylko o bezpieczeństwie Arktyki w warunkach narastającego zagrożenia wojennego. Cała histeria wokół tego była farsą, napędzaną przez tych samych ludzi”.Publicysta zwrócił uwagę na wypowiedzi europejskich liderów, w tym Emmanuela Macrona, sugerujących zbliżenie z Chinami jako przeciwwagę dla USA. W jego ocenie to kierunek sprzeczny z wartościami Zachodu i element niebezpiecznej gry geopolitycznej.„Mówi się o zwracaniu się ku Chinom – państwu quasi-totalitarnemu, które jest zaprzeczeniem demokracji. A jednocześnie próbuje się skłócić Polskę z Ameryką. To jest działanie wbrew naszym interesom.”Wildstein podkreślił, że w sytuacji realnego zagrożenia ze strony Rosji Polska nie może liczyć na militarną ochronę Europy, a jedynym realnym sojusznikiem pozostają Stany Zjednoczone – obok własnych zdolności obronnych.„Nie Europa będzie nas broniła, jeśli Rosja zaatakuje Polskę. Jeżeli na kogoś możemy liczyć, to przede wszystkim na siebie, a w drugiej kolejności na Amerykę.”/fa

 W rozmowie na antenie Radia Wnet Tomasz Grosse, politolog i wykładowca Uniwersytet Warszawski, odniósł się do narastającej w Unii Europejskiej debaty o tzw. autonomii strategicznej. Wątek ten ma być jednym z głównych tematów zbliżającej się Monachijska Konferencja Bezpieczeństwa.Zdaniem prof. Grossa hasło uniezależnienia się Europy od Stanów Zjednoczonych funkcjonuje głównie na poziomie politycznej narracji, a nie realnych zdolności wojskowych.„Decyzje dotyczące takich funduszy i projektów zapadają w Radzie Unii Europejskiej większością kwalifikowaną. A to oznacza, że Niemcy i Francja mają tu najwięcej do powiedzenia i zawsze coś chcą w zamian.”Pieniądze za warunki: interesy Berlina i ParyżaPolitolog zwrócił uwagę, że wszelkie europejskie inicjatywy obronne – w tym finansowanie – nigdy nie są bezinteresowne.„Tego typu fundusze europejskie nie są dawane na piękne oczy. Zawsze ktoś chce coś ugrać, najczęściej chodzi o zakupy w korporacjach zbrojeniowych Francji i Niemiec.”W jego ocenie ten mechanizm od lat towarzyszy zarówno wsparciu dla Ukrainy, jak i projektom skierowanym do państw członkowskich UE, w tym Polski.Niemcy bez broni jądrowejKluczowym elementem analizy prof. Grossa jest kwestia odstraszania nuklearnego. Jak podkreślał, Niemcy nie posiadają własnej broni jądrowej.„Niemcy nie mają broni jądrowej żadnej. Poza uczestnictwem w programie Nuclear Sharing są w dużym stopniu uzależnieni od Amerykanów.”To właśnie dlatego – zdaniem politologa – Berlin, mimo ostrych deklaracji o autonomii strategicznej, unika realnej konfrontacji ze Stanami Zjednoczonymi i Donald Trump.„Zależy im na tym, żeby nie rozdrażniać Trumpa i łagodzić spory transatlantyckie.”Francja i Wielka Brytania nie zastąpią USAW europejskiej debacie coraz częściej pojawia się pomysł objęcia państw UE parasolem nuklearnym przez Francja i Zjednoczone Królestwo. Prof. Grosse studzi jednak te oczekiwania.„Francja i Zjednoczone Królestwo nie mają triady nuklearnej.”Wskazał także na kolejny, fundamentalny brak:„Nie mają broni nuklearnej średniego zasięgu. To są bardzo poważne mankamenty.”Zbrojenia wymagają czasu i pieniędzyZapytany o możliwość szybkiego nadrobienia tych braków przez europejski przemysł zbrojeniowy, prof. Grosse nie pozostawił wątpliwości.„To wymaga ogromnych inwestycji. Nie da się tego zrobić z dnia na dzień.”Jego zdaniem zarówno Francja, jak i Wielka Brytania nie dysponują dziś wystarczającym potencjałem fiskalnym, by samodzielnie zbudować pełnowymiarowe zdolności odstraszania nuklearnego.Niemcy nie chcą „francuskiego przycisku”Nawet gdyby Paryż oczekiwał finansowania takich programów przez Berlin, pojawia się bariera polityczna.„Niemcy nie chcą skokowego wzrostu pozycji Francji w Europie. De facto staliby się zakładnikiem francuskim, jeśli chodzi o przycisk nuklearny.”Zdaniem politologa to kolejny dowód, że wewnątrz UE brak jest zgody co do kierunku i realnych fundamentów autonomii strategicznej.Francja kontra Niemcy: narastające podziałyRozbieżności między Paryżem a Berlinem nie ograniczają się do kwestii nuklearnych. Prof. Grosse wskazał także na spór o protekcjonizm gospodarczy.„Prezydent Macron chce, żebyśmy kupowali tylko produkty wyprodukowane w Unii Europejskiej. Kanclerz Merz mówi bardzo wyraźnie: nie.”W jego ocenie te różnice będą się pogłębiać.„To tylko pokazuje, że spory między Niemcami a Francuzami raczej się nasilają, a nie zmniejszają.”Wniosek: Europa bez USA jest słabszaAnaliza prof. Tomasza Grossa prowadzi do jednoznacznego wniosku: europejska autonomia strategiczna pozostaje projektem politycznym, a nie realną alternatywą dla sojuszu transatlantyckiego.„Bez Stanów Zjednoczonych Europa nie ma dziś zdolności, które dawałyby jej pełne bezpieczeństwo.”

Hej, w najnowszym odcinku serii Powojnie opowiadam historię powstania brytyjskiej bomby atomowej. Winston Churchill nie był zwolennikiem nuklearnego wyścigu zbrojeń z Amerykanami. W czasie II wojny światowej liczył na szeroko zakrojoną współpracę z Waszyngtonem i wspólne prace nad nową bronią. Franklin D. Roosevelt formalnie nie mówił „nie”, jednak brytyjscy naukowcy nie byli wtajemniczani we wszystkie kluczowe elementy projektu. Co więcej — to właśnie dzięki ich wiedzy i doświadczeniu amerykański Projekt Manhattan mógł rozwinąć skrzydła. Kulminacją tych starań było porozumienie zawarte w Quebecu między Stanami Zjednoczonymi, Wielką Brytanią i Kanadą, zakładające współpracę oraz wymianę doświadczeń w zakresie badań nad bronią jądrową.Po wojnie klimat do dalszej kooperacji wyraźnie się jednak pogorszył. Na światło dzienne zaczęły wychodzić informacje o sowieckich szpiegach działających w Projekcie Manhattan. Amerykanie szybko zamknęli się na współpracę z sojusznikami, a w praktyce całkowicie ją zerwali. Brytyjczycy zostali zmuszeni do samodzielnego prowadzenia własnego programu nuklearnego. Co ciekawe, prawdziwego rozpędu brytyjski program atomowy nabrał dopiero wraz z powrotem Churchilla do władzy w latach 50. Więcej na ten temat dowiecie się słuchając najnowszego odcinka serii Powojnie.

(0:00) Wstęp(0:50) Po kolejnej rundzie negocjacji Rosja nie chce zgodzić się na zawieszenie broni na Ukrainie(2:13) Stany Zjednoczone i Rosja mają rozpocząć rozmowy o nowym traktacie ograniczającym zbrojenia nuklearne(3:37) Doradca prezydenta Francji rozmawiał w Rosji o negocjacjach na temat zakończenia wojny na Ukrainie(4:59) Finlandia sprzeciwia się odwołaniu do artykułu piątego Traktatu Północnoatlantyckiego w gwarancjach dla Ukrainy(6:26) Unia Europejska będzie współpracować ze Stanami Zjednoczonymi i Japonią w sprawie surowców krytycznych(7:50) Niemcy uruchomiły ośrodek badań nad sztuczną inteligencją

 Pierwszym gościem poranka Radia Wnet był korespondent stacji w Stanach Zjednoczonych, Tomasz Grzywaczewski, który komentował reakcje amerykańskich mediów i polityków na zapowiedź ograniczenia kontaktów z marszałkiem Włodzimierzem Czarzastym.Jak relacjonował dziennikarz, sprawa niemal natychmiast przebiła się do debaty publicznej w USA. Po stronie Partii Demokratycznej pojawiły się nawet głosy wzywające ambasadora do ustąpienia, z zarzutem naruszenia protokołu dyplomatycznego. Media konserwatywne i środowiska republikańskie podchodzą do sprawy bardziej informacyjnie, ale – jak podkreśla Grzywaczewski – także tam padają bardzo krytyczne opinie wobec polskiego rządu.„Na pewno tej sytuacji nie można lekceważyć. To zostało tutaj dostrzeżone. Trudno sobie wyobrazić, żeby ambasador Tom Rose podjął decyzję o zerwaniu kontaktów w sposób samodzielny, bez konsultacji z Departamentem Stanu albo Białym Domem. To sprawa zbyt poważna – należy zakładać, że to jest głos płynący z Waszyngtonu”.Korespondent Radia Wnet zwracał uwagę, że publiczne wypowiedzi drugiej osoby w państwie zawsze wykraczają poza krajową debatę polityczną i są czytane w kontekście relacji sojuszniczych, zwłaszcza z USA.„Jestem dosyć mocno zaskoczony działaniami pana marszałka. Należałoby zapytać, po co w zasadzie narażać na szwank nasze relacje i w imię czego. Takie sprawy załatwia się w gabinetach, a nie w świetle reflektorów telewizyjnych”.https://wnet.fm/2026/02/05/amerykanie-mowia-dosc-jozef-orzel-o-ostrym-zwrocie-w-relacjach-z-usa/Grzywaczewski krytycznie odniósł się do tonu wypowiedzi pod adresem Donalda Trumpa i administracji amerykańskiej, wskazując, że wpisują się one w rosnącą w Polsce narrację antyamerykańską.„Zamiast twardych negocjacji zobaczyliśmy antyamerykańską diatrybę, która służy partykularnemu interesowi politycznemu, a naraża na szwank nasze relacje ze Stanami Zjednoczonymi. Polska nic na tym nie zyskała – na razie tylko tracimy”.W rozmowie padło również porównanie do państw zachodnich, które – mimo ostrych interesów i sporów – unikają publicznych ataków na Waszyngton.„Nie słyszałem, żeby tak mocne słowa płynęły z zachodnich stolic. Nawet przywódcy, którzy potrafią grać twardo, rozumieją, że sojusz ze Stanami Zjednoczonymi ma kluczowe znaczenie”.Na koniec Grzywaczewski przypomniał, że napięcia w relacjach polsko-amerykańskich narastały już wcześniej, m.in. przy okazji publicznego sporu ministra Radosława Sikorskiego z Elonem Muskiem, co dodatkowo pogarsza odbiór Polski w Waszyngtonie./fa

 Gościem Odysei Wyborczej Radia Wnet był Antoni Macierewicz, wiceprezes Prawa i Sprawiedliwości oraz były minister obrony narodowej. Parlamentarzysta komentował napiętą sytuację związaną z liderem Lewicy, marszałkiem Sejmu Włodzimierzem Czarzastym.W ostatnich dniach pojawiły się bowiem informacje dotyczące podejrzanych, "wschodnich"kontaktów Czarzastego oraz kwestia tego, czy polityk ten był faktycznie i kompleksowo sprawdzony przez kontrwywiad.Dyskusja dotyczyła również najnowszych informacji o tym – ambasador Stanów Zjednoczonych w Polsce Tom Rose poinformował o zerwaniu kontaktów z Czarzastym; decyzja została ogłoszona po publicznych wypowiedziach polityka Lewicy krytycznych wobec prezydenta USA Donalda Trumpa.Zdaniem Macierewicza obecny spór nie jest konfliktem na linii Polska–Stany Zjednoczone, lecz starciem wewnętrznym dotyczącym kierunku polityki państwa.„To nie jest konflikt Stanów Zjednoczonych z Polską. To jest konflikt formacji prorosyjskiej, która chce rządzić w Polsce, wobec Stanów Zjednoczonych”.Polityk PiS przekonywał, że działania marszałka Sejmu prowadzą do osłabienia strategicznego sojuszu z USA, który – jego zdaniem – stanowi fundament bezpieczeństwa kraju.„Działanie pana Czarzastego zmierza do zerwania układu między Polską a Stanami Zjednoczonymi. Do tego, żeby Polska została podporządkowana zarówno Rosji, jak i Niemcom”.Macierewicz przypomniał również swoją rolę w rozmowach ze stroną amerykańską w czasie, gdy był ministrem obrony narodowej.„W 2016 roku zawarliśmy układ ze Stanami Zjednoczonymi o obecności wojsk USA w Polsce. Wtedy było to 4,5 tysiąca żołnierzy, dziś jest ich ponad 11 tysięcy”.W jego ocenie dalsze wzmacnianie relacji wojskowych z USA jest możliwe, jeśli Polska utrzyma obecny kurs.„Prezydent Trump zapowiada, że jest gotów zwiększyć obecność wojsk amerykańskich, jeżeli Polska będzie konsekwentnie rozwijać sojusz ze Stanami Zjednoczonymi”.W rozmowie padły także zarzuty dotyczące przeszłości politycznej Włodzimierza Czarzastego oraz jego – jak to określił Macierewicz – „związków środowiskowych”.„Jego działalność, począwszy od 1983 roku, od momentu wejścia do aparatu PZPR, aż po dzień dzisiejszy, musi zostać jednoznacznie omówiona i rozliczona”.Polityk PiS odniósł się również do kwestii ankiety bezpieczeństwa, której marszałek Sejmu nie miał wypełnić.„Jest jedynym politykiem na tym poziomie, który nie wypełnił ankiety bezpieczeństwa. Wszyscy inni takie dokumenty składali”.Macierewicz zapowiedział, że sprawa będzie miała dalszy ciąg zarówno w Sejmie, jak i na forum Rady Bezpieczeństwa Narodowego.„Musimy doprowadzić do tego, żeby wszyscy posłowie poznali pełną prawdę o działaniach pana Czarzastego i byli świadomi konsekwencji”.Na zakończenie rozmowy podkreślił, że jego zdaniem stawką sporu jest bezpieczeństwo i niepodległość państwa.„Stany Zjednoczone wspierają niepodległość Polski. To nie USA są zagrożeniem, lecz działania polityków, którzy ten sojusz chcą osłabić”./fa

(0:00) Wstęp(0:50) Państwa Unii Europejskiej porozumiały się w sprawie pomocy finansowej dla Ukrainy(2:22) Estonia i Łotwa poparły pomysł powołania europejskiego pełnomocnika do spraw negocjacji z Rosją(3:49) Parlament Europejski zgodził się na odmrożenie umowy handlowej pomiędzy Unią Europejską i Stanami Zjednoczonymi(5:13)Donald Trump miał odbyć „doskonałą” rozmowę z Xi Jinpingiem(6:34) Prezydent Finlandii uważa, że amerykańska polityka zagraniczna jest sprzeczna z europejskimi wartościami(8:09) Lufthansa przyznała się do swojej nazistowskiej przeszłości

0:00 Wstęp0:48 Donald Trump domaga się negocjacji w sprawie Grenlandii, ale nie zamierza używać siły w celu przejęcia wyspy2:42 Ratyfikacja porozumienia handlowego pomiędzy Unią Europejską i Stanami Zjednoczonymi ma zostać zamrożona4:23 Parlament Europejski przegłosował skierowanie umowy z Mercosur do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości5:58 Wysłannicy amerykańskiej administracji mieli naciskać na francuski sąd w sprawie wyroku dla Marine Le Pen7:24 Policjanci w Minnesocie mieli być zatrzymywani przez służby imigracyjne z powodu swojego koloru skóryInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

Polityka zagraniczna zawsze była i będzie grą interesów. Silną pozycję możemy zbudować w relacji ze Stanami Zjednoczonymi. Obawiam się słabości Unii Europejskiej - mówił w Porannej rozmowie w RMF FM Mariusz Błaszczak, wiceprezes PiS, były wicepremier i minister obrony narodowej. Jako przykład podał "wielką kompromitację" z wysłaniem garstki żołnierzy na Grenlandię przez kilka krajów UE.

Po groźbie Donalda Trumpa wprowadzenia dodatkowych ceł na produkty z państw, które w geście solidarności z Danią wysłały na Grenlandię niewielkie oddziały wojskowe, napięcie między Europą a Stanami Zjednoczonymi sięgnęło poziomu najwyższego od dekad. Prezydent USA już codziennie zapowiada przejęcie Grenlandii – jeśli inaczej się nie da, także siłą. W reakcji na jego słowa Ursula von der Leyen mówi o końcu świata reguł, jaki znamy, oraz zapowiada surową odpowiedź Europy. Prezydent Francji grozi uruchomieniem tzw. instrumentu antywymuszeniowego, czyli otwartą wojną handlową. Nawet brytyjski premier, stroniący wcześniej od krytyki Waszyngtonu, uznał, że Amerykanie przekroczyli „czerwoną linię”. Transatlantycki konflikt wciąż pozostaje głównie sporem na cła i słowa, jego kolejna odsłona trwa właśnie w Davos, gdzie dziś wieczorem przemawiać ma Trump. Ale w Brukseli, Londynie i Berlinie słychać już głosy o końcu 80-letniego, wielkiego sojuszu państw Zachodu – i rozważa się tu dotąd nieprawdopodobne scenariusze.Co się stanie, jeśli Amerykanie zajmą Grenlandię siłą? Czy taki atak oznacza koniec NATO? A może już istnieje ono głównie na papierze? Jakie pomysły ma Europa na ewentualny nowy sojusz wojskowy? Oraz jak w tej sytuacji może zareagować Polska?Gość: Marek Świerczyński---------------------------------------------Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

 Debata o przyszłości Polski coraz wyraźniej przesuwa się z poziomu bieżących sporów na pytanie o zdolność państwa do długotrwałego funkcjonowania. W rozmowie na antenie Radia Wnet Jacek Karnowski, redaktor naczelny Telewizji wPolsce24, odniósł się zarówno do sytuacji demograficznej, jak i do układu sił po prawej stronie sceny politycznej.Punktem wyjścia była diagnoza stawiana już wcześniej na antenie: Polska wchodzi w fazę głębokiego kryzysu demograficznego, który w kolejnych dekadach przełoży się na dramatyczny spadek świadczeń emerytalnych. Jednak zdaniem Karnowskiego, jeszcze poważniejszym problemem jest sposób, w jaki część elektoratu reaguje na ten kryzys politycznie.Jest większość prawicowa i ta większość, która ukształtowała się po zwycięstwie Karola Nawrockiego, ona trwa i to jest dobra wiadomość na początek 2026 roku. Natomiast rozkład głosów pomiędzy tymi trzema formacjami – dwiema Konfederacjami i Prawem i Sprawiedliwością – jest kluczowy– podkreśla.Karnowski przypomina doświadczenie tzw. Trzeciej Drogi, które jego zdaniem powinno działać otrzeźwiająco na wyborców szukających „trzeciej opcji”.Wielu ludzi z dobrą wolą zagłosowało na Szymona Hołownię, sądząc, że on będzie łączył i obniżał temperaturę sporu. Okazało się, że głosowali na podpórkę Donalda Tuska, która już nie istnieje– mówi.W podobnych kategoriach ocenia dziś część głosów oddawanych na Konfederację oraz na środowisko Grzegorz Braun.Głosując na Konfederację – obie Konfederacje – tak naprawdę nie wiemy, na co głosujemy. To nie może być wyłącznie głos emocjonalny ani głos sprzeciwu. Głos polskiego patrioty musi być również głosem za takim rządem, który udźwignie realne ciężary państwa– podkreśla.Karnowski ostro krytykuje narracje, które – jego zdaniem – rozbijają prawicową większość i pośrednio wzmacniają pozycję Donald Tusk.Te opowieści, że Morawiecki udawał twardość, a Tusk mówił miękko, a działał ostro, to są po prostu banialuki niemające nic wspólnego z rzeczywistością– ocenia.Szczególnie mocno wybrzmiewa wątek wypowiedzi negujących Holokaust, które – zdaniem Karnowskiego – uderzają bezpośrednio w polski interes narodowy.Jaki jest dziś interes Polski w negowaniu Holokaustu? Po pierwsze, podważamy niemiecką arcyzbrodnię. Tym samym przyspieszamy podważanie zbrodni na Polakach. Za chwilę okaże się, że wszystko było kłamstwem: obozy, łapanki, komory gazowe– ostrzega.Po drugie, takie deklaracje spychają Polskę na margines relacji ze Stanami Zjednoczonymi. A bez relacji sojuszniczej z USA nasza niepodległość staje się fizycznie nie do utrzymania– dodaje.Jednocześnie Karnowski przyznaje, że poparcie dla Grzegorza Brauna nie bierze się znikąd.Ja rozumiem te głosy. One wynikają z zapotrzebowania na wyraźniejszą obronę spraw cywilizacyjnych– mówi.To – jego zdaniem – sygnał także dla Prawo i Sprawiedliwość, które nie może ograniczać się wyłącznie do polityki socjalnej i inwestycyjnej.PiS nie może stać się partią wyłącznie pieniędzy, socjalu i inwestycji. Obszar tożsamości, zagrożeń cywilizacyjnych i walki z ideologiczną ofensywą musi być prowadzony w sposób wiarygodny i konsekwentny– podkreśla./fa 

0:00 Wstęp0:46 Donald Trump miał wstrzymać decyzję o zaatakowaniu Iranu2:18 Europejska misja wojskowa przybywa na Grenlandię3:40 Komisja Europejska zamierza współpracować ze Stanami Zjednoczonymi w sprawie bezpieczeństwa Arktyki5:07 Rozpoczęły się prace nad realizacją drugiego etapu zawieszenia broni w Strefie Gazy6:30 Prezydent Ukrainy ogłosił stan wyjątkowy z powodu zniszczeń w sektorze energetycznym7:50 Lider europejskiej chadecji wzywa centrystów do przyjęcia bardziej prawicowego programuInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

Dziś w Programie: Stany Zjednoczone wezwały swoich obywateli, aby opuścili Iran.  Równocześnie prezydent Donald Trump wezwał Irańczyków do kontynuowania protestów i przejmowania kontroli nad instytucjami państwa. Trump zapowiedział, że pomoc dla nich jest w  drodze, choć nie wyjaśnił na czym ma polegać; Litwini obchodzili wczoraj Dzień Obrońców Wolności. Na różne sposoby upamiętniono ofiary krwawych wydarzeń przy wieży telewizyjnej w Wilnie, gdzie zginęło 14 osób. Litwa była pierwszą republiką Związku Radzieckiego, która w marcu 1990 roku ogłosiła niepodległość. Na początku 1991 roku władze w Moskwie próbowały ją zdławić siłą. W nocy z 12 na 13 stycznia wojska radzieckie rozpoczęły szturm na kluczowe obiekty państwowe w Wilnie, w tym siedzibę radia i telewizji oraz wieżę telewizyjną; sytuacja geopolityczna po ataku Stanów Zjednoczonych na Wenezuelę. Jak wpłynie to na relacje Rosji ze Stanami Zjednoczonymi? – rozmowa z Anną Maria Dyner z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych; gość PRdZ – Jarosław Suchożebrski, hydrolog i klimatolog z Uniwersytetu   Warszawskiego, o te

Dziś w Programie: Stany Zjednoczone wezwały swoich obywateli, aby opuścili Iran.  Równocześnie prezydent Donald Trump wezwał Irańczyków do kontynuowania protestów i przejmowania kontroli nad instytucjami państwa. Trump zapowiedział, że pomoc dla nich jest w  drodze, choć nie wyjaśnił na czym ma polegać; Litwini obchodzili wczoraj Dzień Obrońców Wolności. Na różne sposoby upamiętniono ofiary krwawych wydarzeń przy wieży telewizyjnej w Wilnie, gdzie zginęło 14 osób. Litwa była pierwszą republiką Związku Radzieckiego, która w marcu 1990 roku ogłosiła niepodległość. Na początku 1991 roku władze w Moskwie próbowały ją zdławić siłą. W nocy z 12 na 13 stycznia wojska radzieckie rozpoczęły szturm na kluczowe obiekty państwowe w Wilnie, w tym siedzibę radia i telewizji oraz wieżę telewizyjną; sytuacja geopolityczna po ataku Stanów Zjednoczonych na Wenezuelę. Jak wpłynie to na relacje Rosji ze Stanami Zjednoczonymi? – rozmowa z Anną Maria Dyner z Polskiego Instytutu Spraw Międzynarodowych; gość PRdZ – Jarosław Suchożebrski, hydrolog i klimatolog z Uniwersytetu   Warszawskiego, o te

(0:00) Wstęp(0:56) Iran chce negocjować ze Stanami Zjednoczonymi, ale jest także gotowy na konfrontację zbrojną(2:28) Komisarz Unii Europejskiej wzywa do utworzenia wspólnych sił zbrojnych, które zastąpiłyby amerykańskie wojska(3:55) Komisja Europejska uważa, że bezpośrednie rozmowy z Rosją „w pewnym momencie” będą konieczne(5:20) Złagodzenie przepisów dotyczących budżetu Unii Europejskiej może osłabić kontrolę wydatkowania pieniędzy(6:48) Brytyjska armia mimo zwiększenia finansowania będzie musiała ograniczyć środki przeznaczane na swoje programy(8:01) Wielka Brytania przyjmie prawo zwalczające generowane przez sztuczną inteligencję fałszywe treści na portalu Elona MuskaInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

(0:00) Wstęp(0:48) Donald Trump wezwał Kubę do zawarcia porozumienia ze Stanami Zjednoczonymi(2:20) Grenlandzkie partie deklarują, że wyspa nie chce stać się częścią USA(3:49) Iran ostrzega Amerykę i Izrael przed atakami w związku z trwającymi protestami społecznymi(5:20) Umowa handlowa pomiędzy Unią Europejską i Mercosur zostanie podpisana w najbliższą sobotę(6:43) Premier Włoch wzywa Europę do podjęcia rozmów z Rosją(8:08) Kurdyjscy bojownicy po walkach z syryjską armią wycofali się z AleppoInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

 W ostatnich tygodniach temat Grenlandii powrócił do debaty publicznej za sprawą wypowiedzi Donalda Trumpa i reakcji europejskich polityków. W rozmowie na antenie Radia Wnet Piotr Grzybowski, publicysta „Tygodnika Solidarność” i analityk polityki międzynarodowej, przekonywał, że emocjonalne komentarze przysłaniają realną stawkę gry. Jego zdaniem Arktyka nie jest dziś peryferium świata, lecz jednym z kluczowych obszarów przyszłej rywalizacji mocarstw.Grzybowski przypomniał, że Grenlandia wbrew obiegowym opiniom nie była od zawsze „rodowym klejnotem” Danii. Przez stulecia pozostawała w orbicie Norwegii, później była przedmiotem sporów, a jej status prawny długo nie był jednoznacznie uregulowany. Dopiero w połowie XX wieku wpisano ją wprost do duńskiego porządku konstytucyjnego. Ta złożona historia – jak podkreślał – zupełnie nie wybrzmiewa w dzisiejszej debacie politycznej.Kluczowe znaczenie Grenlandii wynika jednak nie z historii, lecz z geografii. Publicysta zwracał uwagę, że spojrzenie na mapę Arktyki radykalnie zmienia perspektywę. Odległości między Rosją a Stanami Zjednoczonymi w regionie Morza Beringa są minimalne, a kontrola nad północnymi szlakami morskimi staje się sprawą strategiczną. To właśnie tam Rosja i Chiny planują rozwój tzw. północnej drogi morskiej, która w przyszłości może przejąć część globalnego transportu surowców energetycznych.„Jeżeli spojrzymy na Arktykę z góry, a nie z perspektywy mapy Mercatora, zobaczymy trzy kluczowe obszary: Rosję, Kanadę i Grenlandię – oraz Alaskę jako element amerykański. Kto kontroluje ten obszar, ten ma wpływ na przyszłe szlaki handlowe i bezpieczeństwo” – tłumaczył Grzybowski.W tym kontekście powracające deklaracje Donalda Trumpa dotyczące Grenlandii nie są – zdaniem publicysty – ekscentrycznym wybrykiem, lecz sygnałem strategicznym. USA od dawna rozumieją znaczenie regionu, czego dowodem jest stała obecność wojskowa na wyspie od czasów II wojny światowej. Już w XX wieku Waszyngton kilkukrotnie składał Kopenhadze oferty zakupu Grenlandii.Grzybowski podkreślał także kontrast między długofalowym myśleniem Rosji i Chin a krótkoterminową polityką Zachodu. Moskwa planowała wykorzystanie Arktyki i Syberii jako motorów rozwoju gospodarczego już dekady temu, podczas gdy Europa – w tym Polska – często reaguje dopiero na bieżące kryzysy.„Rosjanie i Chińczycy myślą na kilkadziesiąt lat do przodu. U nas dominuje myślenie od wyborów do wyborów. A Arktyka to projekt cywilizacyjny, nie kadencyjny” – oceniał.W jego ocenie dla Polski dyskusja o Grenlandii nie powinna być powodem do panicznych reakcji, lecz impulsem do poważnej refleksji strategicznej. Arktyka to nie tylko lód i odległe mapy, lecz przyszłe szlaki handlowe, bezpieczeństwo energetyczne i nowy układ sił, który już się kształtuje – niezależnie od tego, czy Europa jest na to gotowa.

 Gościem Radia Wnet był Tomasz Grosse, politolog i europeista związany z Uniwersytetem Warszawskim. Podsumowując mijający rok z perspektywy geopolitycznej, profesor nie pozostawiał złudzeń: rozmowy dotyczące wojny na Ukrainie nie przyniosły i nie przyniosą w najbliższym czasie trwałego przełomu. Odnosząc się do spotkania Donald Trump z Wołodymyr Zełenski, Grosse podkreślał, że kluczowe kwestie pozostają nierozstrzygnięte.Nie ma w dalszym ciągu przełomu, zwłaszcza jeśli chodzi o kwestie terytorialne i ustępstwa Ukrainy w Donbasie. Bardzo problematyczne są też gwarancje bezpieczeństwa, w szczególności obecność wojsk natowskich na Ukrainie, na co Rosja się nie zgadza– wskazywał. Profesor zwracał uwagę, że nawet jeśli powstanie jakiś zestaw uzgodnień, to nie będzie on miał trwałego charakteru.Te dwadzieścia punktów, które są przedmiotem rozmów, w części wydają się być napisane palcem na piasku. Nawet jeżeli stałyby się podstawą dalszych rozmów, to nie powinny zakończyć się trwałym zawieszeniem broni– ocenił.W szerszym ujęciu Grosse analizował kondycję Stanów Zjednoczonych jako globalnego hegemona. Jego zdaniem strategia amerykańska budzi dziś skrajne oceny, ale jedno jest pewne: przewaga Zachodu topnieje.Amerykanie słabną. Przeciwnicy Zachodu wzrastają w siłę. Chiny zdają się wygrywać wojnę gospodarczą ze Stanami Zjednoczonymi– dodał. Profesor nie ukrywał sceptycyzmu wobec zdolności USA do rozstrzygnięcia sporu o Tajwan siłą.Nie jesteśmy już w takim punkcie, żeby Stany Zjednoczone były w stanie wygrać z Chinami wojnę o Tajwan. Raczej spodziewałbym się koncesji niż gotowości do militarnego rozstrzygnięcia– wskazał.Szczególnie krytycznie Grosse oceniał amerykańskie kalkulacje wobec Rosji.Trump traktuje Rosję jako potencjalny zasób do wykorzystania – od strony biznesowej i geopolitycznej, licząc na wyrwanie jej z objęć Chin. Te rokowania są płonne. Rosja wykorzysta ustępstwa Trumpa i słabość Zachodu dla swoich imperialnych interesów– mówił. W jego ocenie ewentualne porozumienia będą miały wyłącznie krótkotrwały, taktyczny charakter.Grosse zwrócił uwagę na mniej oczywisty aspekt polityki Trumpa: jego sprzeciw wobec federalizacji Unii Europejskiej.Trump systematycznie osłabia jedność Zachodu, ale jednocześnie nie dopuszcza do centralizacji i federalizacji Unii Europejskiej. Paradoksalnie odczytuję to jako szansę dla Polski– dodał. Zdaniem profesora nadmierna centralizacja UE odbywałaby się kosztem bezpieczeństwa państw narodowych, w tym Polski.Kluczowym wątkiem rozmowy była pozycja Polski w relacjach z USA. Grosse podkreślał znaczenie kontaktów Trumpa z prezydentem Karol Nawrocki.Trump wyraźnie docenia rolę Polski i rolę polskiego prezydenta jako istotnego partnera. To jest zasób, który trzeba wykorzystać– mówił. Profesor apelował o pragmatyzm i transakcyjne podejście.Skoro Trump jest prezydentem transakcyjnym, nastawionym na konkrety, to trzeba zrobić z nim deal korzystny dla naszego bezpieczeństwa– zaznaczał.W dalszej części rozmowy Grosse ostrzegał, że ryzyko rosyjskiej agresji na NATO – w tym na Polskę – jest realne i może nadejść szybciej, niż się spodziewamy.Eksperci od miesięcy mówią o takim scenariuszu jako najbardziej realnym. Ten okres może być nawet krótszy niż dwa lata– mówił. Jego zdaniem Polska musi radykalnie przyspieszyć przygotowania obronne.Nasza armia jest bardziej na papierze niż w rzeczywistości. Trzeba zrobić zaporę dronową, wzmacniać fortyfikacje i przygotowywać realne zdolności odstraszania– wyliczał. Wśród kluczowych postulatów wymienił także rozszerzenie programu nuclear sharing na Polskę, co – dodał – byłoby realnym wzmocnieniem naszego bezpieczeństwa i gwarancji amerykańskich”./fa

Chiny dominują w kluczowych technologiach, USA chcą zabezpieczyć „zachodnią półkulę”. Zdaniem Orła to sygnał końca starego porządku globalnego.Dr Józef Orzeł, podsumowując mijający rok, stawia tezę, że kluczowym procesem globalnym nie jest już sama wojna Rosji z Ukrainą, lecz głębokie przesunięcie równowagi sił między Stanami Zjednoczonymi a Chinami. W jego ocenie to właśnie ta rywalizacja — rozgrywana w technologii, gospodarce i strategii — będzie decydować o przyszłym kształcie świata.„Ten rok prawdopodobnie w jakichś rocznikach historycznych będzie zapisany jako rok, w którym Chiny uzyskały albo równowagę światową z Ameryką, albo zaczęły przeważać.”Ukryty smokOrzeł podkreśla, że nie da się dziś prosto wskazać jednego zwycięzcy tej rywalizacji. Pola konkurencji są rozproszone: od militariów, przez finanse, po technologie przyszłości. Mimo to zaznacza, że w wielu kluczowych obszarach Chiny wyszły już na prowadzenie — i robią to w sposób przemyślany, bez demonstracyjnego epatowania siłą.„Chiny dalej ukrywają swoją potęgę. W wielu dziedzinach już ją pokazują, ale w innych ją chowają, zostawiając sobie argumenty na przyszłe starcie albo negocjacje.”W tym kontekście Orzeł zwraca uwagę na propozycję Donalda Trumpa zawartą w amerykańskiej strategii bezpieczeństwa narodowego — ideę nowego „stolika światowego”, przy którym miałyby zasiąść USA, Chiny, Rosja i pośrednio Indie. Dla Orła sam fakt takiej propozycji jest sygnałem słabości Waszyngtonu.„Jeżeli Ameryka chce dzielić świat przy stole, to znaczy, że cały świat nie jest już amerykański. Ameryka przestaje być strażnikiem porządku światowego.”Gwarancje USAZdaniem Orła Stany Zjednoczone coraz wyraźniej myślą o zabezpieczeniu własnej strefy wpływów — „zachodniej półkuli” — zamiast utrzymywać globalną dominację. W tym ujęciu pojawiają się także wątki Kanady, Arktyki i szlaków północnych, które z perspektywy USA mają znaczenie strategiczne wobec Rosji i Chin.„Ameryka chce przede wszystkim zapewnić sobie bezpieczeństwo, obejmując kontrolą całą zachodnią półkulę. To jest myślenie defensywne, a nie imperialne.”Kluczowym elementem tej zmiany — według Orła — jest technologia. Przywołuje on analizy pokazujące dominację Chin w większości kluczowych obszarów badań i innowacji, od sztucznej inteligencji po zaawansowaną robotykę. To właśnie ten czynnik ma w dłuższej perspektywie przesądzić o przewadze strategicznej.„Jeżeli uwzględnia się kilkadziesiąt najważniejszych technologii świata, to w zdecydowanej większości liderem są Chiny. To rozstrzygnie o tym, kto będzie silniejszy w najbliższych latach.”Przewaga technologicznaOrzeł zwraca też uwagę na technologiczne uzależnienie Zachodu — zarówno od chińskiej infrastruktury telekomunikacyjnej, jak i od produktów codziennego użytku, takich jak inteligentne samochody. W jego ocenie skala potencjalnej inwigilacji i kontroli jest większa, niż powszechnie się przyznaje.„Obowiązek współpracy z państwem chińskim mają wszystkie chińskie firmy. To oznacza możliwość istnienia backdoorów w urządzeniach, z których korzysta cały świat.”Wojna na UkrainieNa tym tle wojna Rosji z Ukrainą jawi się Orłowi jako jeden z frontów szerszego procesu. Konflikt pozostaje ważny — zwłaszcza dla Europy — ale nie decyduje samodzielnie o przyszłym porządku globalnym. Orzeł uważa, że trwały rozejm jest mało prawdopodobny, głównie z powodu braku realnych gwarancji bezpieczeństwa dla Ukrainy.„Bez twardych gwarancji bezpieczeństwa Rosja zawsze będzie mogła zaatakować ponownie. A Ameryka nie chce się tak głęboko angażować.”Jednocześnie Orzeł wskazuje, że Ukraina gra na czas — licząc na wyczerpanie rosyjskich możliwości gospodarczych oraz zmianę globalnego układu sił. To jednak strategia obarczona dużym ryzykiem.„Ukraińcy chcą przetrwać rok, dwa, licząc, że świat się zmieni na ich korzyść.”Na końcu Orzeł wraca do Europy, którą określa jako najsłabsze ogniwo obecnego układu. Jego zdaniem kontynent zamiast wzmacniać swoją podmiotowość, pogłębia centralizację i spory ideologiczne, co grozi dalszą marginalizacją.„Europa idzie w kierunku absolutnego samobójstwa. Centralizacja, ideologia, brak realnej siły — pytanie, czy Europa będzie jeszcze coś znaczyć.”

(0:00) Wstęp(0:46) Ukraina prowadzi negocjacje ze Stanami Zjednoczonymi na temat gwarancji bezpieczeństwa(2:14) Rosyjski generał zginął w zamachu bombowym w Moskwie(3:24) Chiny nałożyły nowe cła na produkty mleczne importowane z Unii Europejskiej(4:43) Zwolennik przyłączenia Grenlandii do Ameryki został nowym specjalnym wysłannikiem Donalda Trumpa(6:14) USA zapowiadają dużą modernizację swojej marynarki wojennej(7:39) W Aleppo doszło do starć między syryjskimi siłami bezpieczeństwa i kurdyjskimi bojownikamiInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

 W Poranku Radia Wnet dr Krzysztof Winkler z Warsaw Enterprise Institute oceniał skutki rozmów prowadzonych w Berlinie przez premiera Donalda Tuska oraz realne możliwości Europy w zakresie bezpieczeństwa. Jak podkreślał, same deklaracje nie wystarczą, jeśli nie pójdą za nimi konkretne decyzje finansowe i wojskowe.Zdaniem analityka prawdziwym sprawdzianem zrozumienia zagrożeń będzie skala wydatków na obronność oraz faktyczne wzmocnienie wschodniej flanki NATO.W praktyce powinno to oznaczać, że państwa europejskie zaczną wydawać nawet 5 procent PKB na obronność, bez sztucznego rozdzielania tych wydatków na infrastrukturę i obronę sensu stricto– wskazał.Winkler zaznaczył, że logicznym krokiem byłoby również przesuwanie jednostek wojskowych właśnie na wschodni front – do Finlandii, państw bałtyckich, Polski czy Rumunii – bo to tam koncentruje się realne zagrożenie ze strony Rosji. Jednocześnie analityk nie pozostawiał złudzeń co do roli Unii Europejskiej jako podmiotu bezpieczeństwa.Unia Europejska zdecydowanie nie jest dziś organizacją, która ma jakiekolwiek karty do grania w zakresie bezpieczeństwa. To jest organizacja gospodarcza– zaznaczył. Jak dodał, także na polu gospodarczym Europa przegrywa konkurencję ze Stanami Zjednoczonymi i Chinami, czego symbolem jest brak europejskich firm dominujących w sektorze nowych technologii i internetu.W kontekście wsparcia Ukrainy Winkler zwrócił uwagę na rozbieżność między politycznymi zapowiedziami a realnymi możliwościami państw europejskich. Początkowo zapowiadane „siły stabilizacyjne” okazały się w praktyce formacjami o bardzo ograniczonym potencjale.Gdy zaczęto realnie liczyć, ile jednostek można wystawić, okazało się, że to raczej siły o charakterze policyjnym, a dziś mówi się wręcz o oddziałach szkoleniowych– mówił. Istotną rolę – jak zaznaczył – mogą odegrać Stany Zjednoczone, oferując wsparcie lotnicze, koordynację celów oraz potencjalne rozmieszczenie pocisków dalekiego zasięgu.Rozmowa zeszła także na różnice w postrzeganiu zagrożeń między wschodnią a zachodnią częścią Europy. Winkler podkreślał, że kraje wschodniej flanki NATO intensywnie zwiększają wydatki na obronność i wracają do powszechnej służby wojskowej. Z kolei Europa Zachodnia – jego zdaniem – koncentruje się dziś przede wszystkim na kryzysie migracyjnym./fa

Relacje między Stanami Zjednoczonymi a Unią Europejską znalazły się w trudnym punkcie. Opublikowana niedawno Narodowa Strategia Bezpieczeństwa USA nie pozostawia złudzeń: Waszyngton zaczyna postrzegać zunifikowaną Europę nie jako partnera, ale jako przeszkodę dla swoich interesów.Co dokładnie znalazło się w tej strategii i jak ją czytać? O tym w dzisiejszym odcinku Elektryfikacji.

(0:00) Wstęp(0:49) Specjalny wysłannik prezydenta Stanów Zjednoczonych ogłosił postęp w rozmowach pokojowych z Ukrainą(2:06) Czechy i Włochy sprzeciwiają się przekazaniu Ukrainie zamrożonych rosyjskich aktywów(3:30) Co najmniej piętnaście osób zginęło w zamachu na uczestników obchodów Chanuki w Sydney(5:02) Według wstępnych wyników prawicowy kandydat wygrał wybory prezydenckie w Chile(6:34) Białoruś na mocy porozumienia ze Stanami Zjednoczonymi zwolniła z więzień kolejnych opozycjonistów(7:54) Dwóch amerykańskich żołnierzy zginęło w ataku samozwańczego Państwa IslamskiegoInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

(0:00) Wstęp(0:48) Ukraina uzgodniła ze Stanami Zjednoczonymi nowy plan pokojowy. Wielka Brytania i Francja po zakończeniu wojny chciałyby wysłać wojska na Ukrainę(3:02) Od końca ubiegłego roku z ukraińskiej armii dezerteruje coraz więcej żołnierzy(4:18) Prezydent Francji zapewnia, że młodzi Francuzi nie zostaną wysłani na Ukrainę(6:02) Unia Europejska planuje inwestycje w zieloną energię i infrastrukturę w Afryce(7:49) Parlament Europejski pozwie Komisję Europejską w sprawie patentów technologicznychInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.

Były premier Mateusz Morawiecki analizuje, dlaczego Polska – mimo rosnącej wagi gospodarczej – wciąż nie ma adekwatnej pozycji politycznej. Dyskutujemy o kondycji przemysłu zbrojeniowego, możliwościach inwestycyjnych, zadłużeniu państwa, współpracy z krajami regionu oraz przyszłości relacji z Ukrainą i Stanami Zjednoczonymi.(00:00) Wstęp(2:27) Waga gospodarcza Polski nie jest równa wadze politycznej?(6:17)  Czy mogliśmy poprowadzić rozwój gospodarczy inaczej?(13:56) Co zrobić, aby uaktywnić inwestycje polskich przedsiębiorców? Czy polscy przedsiębiorcy mają trudniej?(20:39) Na czym polega problem polskiej zbrojeniówki?(28:08) Czy polski przemysł zbrojeniowy może pomóc w rozwoju inwestycji oraz nauki? Jak zmienić mindset?(34:27) Jak budować polski wpływ polityczny na świecie?(50:18) Na ile Polska może się jeszcze zadłużać?(1:05:37) Potencjał do współpracy z państwami bałtyckimi i nordyckimi(1:11:52) Czy po wojnie Ukraina powinna być naszym strategicznym?(1:22:39) Czy Ukraina powinna wejść do UE i NATO?(1:28:21) Z jakim dealem powinniśmy przyjść do Donalda Trumpa?(1:35:03) Czy jest możliwy polityczny konsensus?(1:42:01) Gdzie za 10 lat może być Polska?Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠AMSO-oszczędzaj na poleasingowym sprzęcie IT: ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://amso.pl/Uklad-otwarty-cinfo-pol-218.html⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠Pobierz aplikację Hallow: ⁠⁠⁠ http://hallow.com/ukladotwarty⁠⁠⁠Zgłoś się do Szkoły Przywództwa Instytutu Wolności:⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://szkolaprzywodztwa.pl⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠https://patronite.pl/igorjanke⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠ ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ Zachęcam do dołączenia do grona patronów Układu Otwartego. Jako patron, otrzymasz dostęp do grupy dyskusyjnej na Discordzie i specjalnych materiałów dla Patronów, a także newslettera z najciekawszymi artykułami z całego tygodnia. Układ Otwarty tworzy społeczność, w której możesz dzielić się swoimi myślami i pomysłami z osobami o podobnych zainteresowaniach. Państwa wsparcie pomoże kanałowi się rozwijać i tworzyć jeszcze lepsze treści. ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠

Chińska Partia Komunistyczna przyjęła nowy plan pięcioletni. Podstawą rozwoju Chin ma być samowystarczalność w dziedzinie nauki i nowych technologii. Komitet Centralny chce też pobudzenia konsumpcji i wzrostu dobrobytu przeciętnych Chińczyków. Chińska armia ma wzbudzać szacunek na świecie. Ten plan to biurokratyczny zapis globalnych aspiracji Chin. Jak będą one realizowane i czy w najbliższych latach dojdzie do pogłębienia konfliktu o globalne przywództwo między Stanami Zjednoczonymi a Chinami?Pro-unijny kandydat wygrywa wybory prezydenckie na północy Cypru kontrolowanej przez Turcję. Czy dojdzie do wznowienia rozmów o zjednoczeniu wyspy i jak na to zareaguje Ankara?W Luwrze zuchwała kradzież klejnotów królewskich. Padają pytania nie tylko o stan zabezpieczeń w tym ogromnym muzeum, ale o stan Francji. I skąd bierze się sympatia dla złodziei dzieł sztuki?Amerykańskie helikoptery atakują statki pływające po Morzu Karaibskim i Pacyfiku. Administracja Trumpa twierdzi, że broni Ameryki przed zalewem narkotykami. W Wenezueli przygotowują się na próbę obalenia prezydenta, do czego ataki na statki mają być przygotowaniem.Republika Serbska w Bośni i Hercegowinie ma nową tymczasową prezydent, po tym jak jej poprzednik został odsunięty ze stanowiska. Dokąd zmierza Bośnia i Hercegowina i co dzieje się w ogarniętej od prawie roku protestami Serbii.A także: czytanie ma przyszłość, zwłaszcza w więzieniach.Rozkład jazdy: (02:39) Michał Bogusz: Nowa pięciolatka Chin(26:06) Łukasz Wójcik: Turecka część Cypru zmienia kurs(45:33) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Świat zza krat(52:22) Podziękowania(59:16) Marcin Żyła: Kradzież klejnotów w Luwrze i pytania o stan Francji(1:17:39) Joanna Gocłowska-Bolek: Czy Trump chce obalić Maduro?(1:44:14) Aleksandra Wojtaszek: Nowa prezydent, stare problemy serbskiej części Bośni i Hercegowiny(2:05:57) Do usłyszenia---------------------------------------------Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ ⁠https://patronite.pl/DariuszRosiak⁠Subskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠➡️ ⁠https://dariuszrosiak.substack.com⁠Koszulki i kubki Raportu ➡️ ⁠https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/⁠ [Autopromocja]

Michał Olszewski rozmawia z Maciejem Stasińskim, specjalistą "Gazety Wyborczej" od Ameryki Łacińskiej, Hiszpanii i Portugalii. Jakie znaczenie dla Ameryki Łacińskiej ma Pokojowa Nagroda Nobla przyznana liderce wenezuelskiego obozu demokratycznego? Skąd się biorą napięcia między Wenezuelą a Stanami Zjednoczonymi? Jaki jest status Marii Coriny Machado w Wenezueli i na ile zagrożone jest jej życie? I jaka była reakcja hiszpańskiego rządu na wieść o nagrodzie dla Machado? Więcej podcastów na: https://wyborcza.pl/podcast. Piszcie do nas w każdej sprawie na: listy@wyborcza.pl.

[AUTOPROMOCJA] Pełnej wersji podcastu posłuchasz w aplikacji Onet Audio. Gościem najnowszego odcinka podcastu Raport Międzynarodowy był premier Leszek Miller. Prowadzący podcast Zbigniew Parafianowicz i Witold Jurasz pytali go, czemu nazwał Wołodymyra Zełenskiego ruską onucą i czy w sposób równie zdecydowany wyraził się na temat Władimira Putina. Tematem rozmowy było też ryzyko ewentualnej rosyjskiej napaści na Polskę. Premier Miller popiera program zbrojeń, jednocześnie twierdząc, że zagrożenie rosyjską agresją jest absolutnie minimalne. Moskwy nie stać na otwieranie kolejnego frontu, skoro już sama Ukraina stawia jej tak skuteczny opór. Stwierdza za to, że Polska powinna zachowywać się w bardziej asertywny sposób w relacjach z Ukrainą.   Były premier sporo uwagi poświęcił proukraińskiemu lobby w naszym kraju i próbie odpowiedzi na pytanie, czemu Polska nigdy nie zdobyła się na twarde postawienie spraw historycznych. Polityk nie jest w stanie zaakceptować faktu, iż Ukraina kluczy w sprawie ekshumacji, a polskie ofiary nie są w wystarczająco godny sposób uczczone, podczas gdy ich zabójcom stawiane są pomniki. O tym usłyszą Państwo w dostępnym na naszej stronie głównej i kanale YouTube fragmencie.   Pełna wersja podcastu Raport Międzynarodowy dostępna jest w subskrypcji Onet Premium, a w niej Witold Jurasz i Zbigniew Parafianowicz pytali Leszka Millera o to, jak ocenia obecną administrację amerykańską. Czy w związku z pewną ekstrawagancją Donalda Trumpa były premier nadal wierzy w sojusz ze Stanami Zjednoczonymi, a przede wszystkim - czy wierzy w gwarancje bezpieczeństwa wynikające z członkostwa w Pakcie Północnoatlantyckim. Leszek Miller na to pytanie odpowiada całkowicie jednoznacznie stwierdzając, że Rosja nigdy nie odważyłaby się na wojnę z NATO.   W podcaście mowa też była o sprawach krajowych, a konkretnie o tym, czy premier Miller wierzy w to, że Donald Tusk pozostanie na fotelu premiera, a Platforma Obywatelska utrzyma się u władzy po następnych wyborach parlamentarnych. Zbigniew Parafianowicz i Witold Jurasz pytali też gościa, czy gdyby rządy miała objąć prawica, to czy wolałby samodzielne hegemonię PiS-u, czy też preferowałby wspólne rządy Prawa i Sprawiedliwości oraz Konfederacji. Odpowiedź może zaskoczyć. 

Co mają wspólnego relacje Europy ze Stanami Zjednoczonymi z filmem Truman Show? Czy jesteśmy w stanie wojny informacyjnej? Jak będzie wyglądać relacja krajów Unii ze Stanami Zjednoczonymi pod koniec kadencji Trumpa? I dlaczego warto spróbować spojrzeć na te wszystkie sprawy z optymizmem? W podcaście 8:10 Łukasz Grzymisławski rozmawia z dr. Pawłem Zerką, ekspertem do spraw stosunków międzynarodowych. 

(0:00) Wstęp (1:07) Prezydent Stanów Zjednoczonych zapowiedział, że nie wyśle dodatkowego wsparcia powietrznego dla Polski(2:38) Komisja Europejska przygląda się skutkom zamknięcia granicy Polski z Białorusią(4:00) Wielka Brytania zawarła ze Stanami Zjednoczonymi umowę o „dobrobycie technologicznym”(5:35) Donald Trump zamierza uznać antifę za organizację terrorystyczną(7:06) Kilkaset tysięcy osób protestowało przeciwko cięciom budżetowym we Francji(8:22) Chiny zamierzają wykorzystać topnienie lodowców w Arktyce do sprawdzenia nowej drogi do EuropyInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu: AMSO-oszczędzaj na poleasingowym sprzęcie IT: https://amso.pl/Uklad-otwarty-cinfo-pol-218.html

(0:00) Wstęp(1:09) Polski prezydent zawetował nowelizację ustawy o pomocy Ukraińcom.. Ukraina może odpowiedzieć na zrównanie symboliki banderowskiej i nazistowskiej(2:54) Ukraina będzie rozmawiała ze Stanami Zjednoczonymi na temat dalszych negocjacji z Rosją(4:48) Niemcy przekażą Ukrainie dziewięć miliardów euro rocznie. Pomoc finansową na cele wojskowe ma zapewnić także Norwegia(6:27) W izraelskim ataku na szpital w Strefie Gazy zginęli korespondenci zachodnich agencji informacyjnych(8:01) Niemiecka prokuratura oskarżyła amerykańskiego obywatela o szpiegostwo na rzecz ChinInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu: AMSO-oszczędzaj na poleasingowym sprzęcie IT: https://amso.pl/Uklad-otwarty-cinfo-pol-218.html

(0:00) Wstęp(1:05) Ukraiński parlament poparł ustawę przywracającą niezależność instytucji antykorupcyjnych(2:31) Szef francuskiej dyplomacji potępił wspieraną przez Stany Zjednoczone i Izrael organizację przekazującą pomoc Palestyńczykom(3:52) Poparcie Kanady dla państwa palestyńskiego jest przeszkodą w zawarciu umowy handlowej ze Stanami Zjednoczonymi(5:10) Hiszpania i Francja spierają się o zatrzymanie grupy żydowskich nastolatków(6:33) Syryjski minister spraw zagranicznych deklaruje, że „chce mieć Rosję po swojej stronie”(7:51) Premier Litwy zrezygnował po oskarżeniach o podejrzane transakcje finansoweInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF

(0:00) Wstęp(1:03) Infrastruktura w Unii Europejskiej nie jest przygotowana na odparcie potencjalnej rosyjskiej agresji(2:31) Komisja Europejska stara się bronić umowy handlowej zawartej ze Stanami Zjednoczonymi(3:50) Międzynarodowy Fundusz Walutowy zmienił swoje prognozy globalnego wzrostu gospodarczego na bardziej optymistyczne(5:07) Wielka Brytania zapowiada uznanie państwa palestyńskiego(6:36) Holandia zakazała wjazdu do kraju dwóm skrajnie prawicowym izraelskim ministrom(8:00) Żydowscy osadnicy ponownie zaatakowali chrześcijańską wioskę na Zachodnim BrzeguInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF

(0:00) Wstęp(1:05) Donald Trump skraca ultimatum wobec Rosji. Ma ona już tylko kilkanaście dni na zawarcie pokoju z Ukrainą(2:31) Premierzy Francji i Węgier krytykują umowę handlową Unii Europejskiej ze Stanami Zjednoczonymi. Bruksela może mieć problem ze spełnieniem oczekiwań Waszyngtonu(4:50) Prezydent Stanów Zjednoczonych wbrew deklaracjom premiera Izraela twierdzi, że w Strefie Gazy panuje głód(6:30) Kambodża i Tajlandia zgodziły się na zawieszenie broni po kilku dniach konfliktu(8:11) Syria we wrześniu przeprowadzi wybory do przejściowego parlamentuInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF

(0:00) Wstęp(1:03) Unia Europejska zawarła umowę handlową ze Stanami Zjednoczonymi(2:48) Z powodu braku reform Unia Europejska wstrzymała wypłatę półtora miliarda euro pomocy dla Ukrainy(4:10) Izrael w związku z głodem w Strefie Gazy pozwolił na dostarczenie pomocy humanitarnej(5:28) Holandia uznała Izrael za zagrożenie dla swojego bezpieczeństwa narodowego(6:54) Kambodża i Tajlandia przeprowadzą w Malezji rozmowy o zawieszeniu broni(8:06) Katar z powodu Europejskiego Zielonego Ładu grozi wstrzymaniem dostaw gazu do Unii EuropejskiejInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF