Podcasts about de navo

Waarom beschermt de NAVO Oekraïne niet tegen Russische drones? | De positie van Israël in de wereld | De kenniskloof tussen de overheid en de markt De NAVO houdt vast aan rode lijnen in Oekraïne en wijst een no-dronezone boven frontsteden af, terwijl Russische drones en raketten burgers blijven treffen. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk leggen uit waarom luchtverdediging tegen drones steeds goedkoper wordt, maar bescherming tegen ballistische raketten als Iskander afhankelijk blijft van schaarse Patriot-systemen. Ook duiden zij de angst voor directe confrontatie met Rusland en de strategische keuze om Oekraïne vooral op eigen bodem te versterken. Iran dwingt in de Straat van Hormuz een economische wurggreep af met minimale middelen, terwijl de VS en Europese landen militair vastlopen op asymmetrische oorlogsvoering. Boekestijn en De Wijk schetsen hoe Trumps eerdere keuzes de speelruimte beperken en waarom een maritieme coalitie zonder staakt-het-vuren militair onhaalbaar oogt. In dezelfde regio raakt Israël diplomatiek geïsoleerd door aanhoudend geweld tegen Hamas en Hezbollah, groeiende spanningen op de Westoever en een tanende steun in Washington en Europa. De Nederlandse krijgsmacht botst intussen op eigen grenzen door jaren van uitbesteding en aanbestedingsfetisjisme, waardoor cruciale kennis over vastgoed, ICT en wapensystemen is verdampt. De Wijk waarschuwt dat Defensie zonder stevige in‑house expertise geen gelijkwaardige gesprekspartner is voor TNO, industrie en start-ups. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

Sint Petersburg onder vuur | Bij de Oekraïense 20e brigade | Opnieuw suggestie om te praten met Rusland Rusland voert zware raket- en droneaanvallen uit op Oekraïense steden terwijl Oekraïne met precisiedrones olie-infrastructuur rond Sint-Petersburg raakt. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk duiden hoe de slag om energievoorziening en luchtoverwicht steeds meer het karakter van de oorlog bepaalt, met een vernederde Vladimir Poetin tijdens het Saint Petersburg Economic Forum. De NAVO-top in Kyiv en de zoektocht naar extra Patriot-systemen laten zien hoe nauw de verdediging van Oekraïne en Europa inmiddels verweven zijn. Rob de Wijk reist langs de frontlinie bij Donetsk en beschrijft hoe een Oekraïense ‘dronemuur’ de Russische opmars tot stilstand brengt tegen hoge morele kosten. Vernietigde innovatiecentra, clustermunitie in Dnipro en een uitgeputte burgerbevolking tonen de slijtage van een oorlog die steeds technischer en tegelijk steeds meedogenlozer wordt. Signalen over mogelijke onderhandelingen komende winter botsen met Moskou’s dreigtaal en een steeds fellere raketcampagne. In het Midden-Oosten bespreken Boekestijn en De Wijk hoe Iraanse aanvallen op Koeweit en Bahrein, Amerikaanse vergeldingsacties en Israëls voortdurende operaties in Libanon het wankele bestand uithollen. De gespannen relatie tussen Donald Trump en Benjamin Netanyahu, de tanende geloofwaardigheid van Reza Pahlavi en nieuwe stappen van de Republikeinen tegen ‘woke’ universiteiten schetsen een Amerika dat diep verdeeld is, terwijl de internationale orde verder onder druk komt te staan. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

Iran stopt alle communicatie met de Verenigde Staten uit onvrede over de aanhoudende Israëlische aanvallen op Libanon, melden Iraanse staatsmedia. Volgens Midden-Oosten-correspondent Tara Kenkhuis gebruikt Iran het verbreken van het contact als drukmiddel om een alomvattend staakt-het-vuren in zowel Libanon als Gaza af te dwingen, terwijl de dreiging van Israëlische luchtaanvallen op Beiroet verder toeneemt. De VN-Veiligheidsraad komt met spoed bijeen en ook in Amerikaanse onderhandelingen tussen Libanon en Israël wordt gezocht naar manieren om het bestaande, maar veelvuldig geschonden staakt-het-vuren te laten gelden. De NAVO dringt er bij lidstaten op aan nationale regels te schrappen die de defensie-industrie afremmen, zegt plaatsvervangend secretaris-generaal Radmila Šekerinska op een bijeenkomst in Vilnius. De alliantie vreest dat Europese fabrieken de verhoogde defensiebudgetten en de vraag naar wapenleveranties aan Oekraïne niet kunnen bijbenen door vergunningseisen, exportbeperkingen en trage aanbestedingen. Volgens Europa-correspondent Stefan de Vries schuurt de NAVO-lijn van snelheid en inzet van de volledige trans-Atlantische industrie met de Brusselse ambitie om strategische autonomie en meer eigen Europese defensieproductie op te bouwen. In Eindhoven is gestart met de bouw van een groot testlab voor gesmolten zoutreactoren op de High Tech Campus, bedoelt om een nieuwe generatie kerncentrales te ontwikkelen. Kernenergiebedrijf Thorizon en techconcern VDL testen er onder meer warmtewisselaars en modulaire reactor“batterijen” die bestand moeten zijn tegen corrosief gesmolten zout van 700 graden, terwijl Eurocommissaris Wopke Hoekstra in Europa pleit voor een vervijfvoudiging van het Euratom-budget voor kernonderzoek. Over twee jaar moet in Petten een demonstrator verrijzen, in de hoop op schone, veilige en uiteindelijk goedkopere kernenergie en meer private investeringen in nucleaire innovatie. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Hoe blijft de maatschappij in Oekraïne functioneren? | Het zwaartepunt van de nieuwe wereldorde | Hoe de wereldkaart het beeld op de wereldorde bepaald HET ZIJN DE BOEKESTIJN EN DE WIJK OVERSTAPWEKEN! Word lid van Boekestijn en De Wijk Plus voor reclamevrij luisteren, vele extra's en straks ook voor de zaterdaguitzending (sorry). Ga naar Boekestijnendewijk.nl, met de kortingscode NAVO luistert u voor maar €25 een heel jaar op uw favoriete podcast-app. NAVO twijfelt over artikel 5 bij Russische prikacties en tastbare verdeeldheid onder lidstaten verzwakt de afschrikking richting Moskou. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe gerichte incidenten in de Baltische staten, Polen of Roemenië bewust zijn ontworpen om onenigheid over artikel 4 en artikel 5 uit te lokken. De kans dat sommige landen terughoudend blijven bij het formeel inroepen van collectieve verdediging maakt de alliantie kwetsbaar, juist op het moment dat de grensprovocaties toenemen. Oekraïne houdt tegelijk zijn maatschappij en economie opmerkelijk draaiend terwijl de oorlog voortduurt en steden onder vuur liggen. De Oekraïense overheid, internationale organisaties en banken zetten noodfondsen, opvangcentra en betalingsuitstel in om burgers en bedrijven overeind te houden. In de schaduw van aanhoudende aanvallen op energie-infrastructuur en industrie improviseren bedrijven met redundante productie en generatoren, terwijl het dagelijkse straatbeeld in steden als Lviv schijnbaar gewoon doorgaat. China schuift volgens Rob de Wijk intussen op naar de positie van mondiale nummer één, zichtbaar in stemmingen binnen de Verenigde Naties en verzwakkende Amerikaanse invloed. Europa blijkt in demografisch en geografisch perspectief vooral het verdeelde westelijke randgebied van Eurazië, dat alleen als stevige Europese Unie kan meespelen naast de Verenigde Staten en China. Discussies over rolverdeling, leiderschap en de positie van Rusland, Turkije en het Midden-Oosten kleuren de zoektocht naar een stabiele multipolaire wereldorde die nog lang niet is uitgekristalliseerd. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

Landsadvocaat Pels Rijcken ligt onder vuur omdat het kantoor zonder toestemming gegevens van websitebezoekers deelde met Amerikaanse techbedrijven, in strijd met de privacyregels. Dat blijkt uit onderzoek in handen van BNR. Tegelijkertijd stapelen de economische dossiers zich op, van kritiek van werkgeversorganisatie VNO-NCW op de AOW-plannen van het kabinet tot signalen dat starters hun maximale hypotheek hebben bereikt op een huizenmarkt waar de prijzen blijven stijgen. De Hoge Raad behandelt vandaag de klimaatrechtszaak tussen Milieudefensie en Shell, in wat mogelijk de laatste stap is in het langlopende juridische gevecht. Centraal staat de vraag of het Haagse hof terecht oordeelde dat Shell wel een zorgplicht heeft, maar niet kan worden gebonden aan een concreet reductiepercentage voor CO2-uitstoot en of zo’n verplichting überhaupt effectief zou zijn. De NAVO-buitenlandministers komen in het Zuid-Zweedse Helsingborg bijeen voor een tweedaagse top ter voorbereiding van de NAVO-top in Ankara. Op de agenda staan de steun aan Oekraïne, plannen voor een mogelijke NAVO-missie in de Straat van Hormuz, de verdeling van defensielasten en de rol van de VS. Dit alles terwijl Mark Rutte probeert de spanningen binnen het bondgenootschap te sussen. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Landsadvocaat Pels Rijcken ligt onder vuur omdat het kantoor zonder toestemming gegevens van websitebezoekers deelde met Amerikaanse techbedrijven, in strijd met de privacyregels. Dat blijkt uit onderzoek in handen van BNR. Tegelijkertijd stapelen de economische dossiers zich op, van kritiek van werkgeversorganisatie VNO-NCW op de AOW-plannen van het kabinet tot signalen dat starters hun maximale hypotheek hebben bereikt op een huizenmarkt waar de prijzen blijven stijgen. De Hoge Raad behandelt vandaag de klimaatrechtszaak tussen Milieudefensie en Shell, in wat mogelijk de laatste stap is in het langlopende juridische gevecht. Centraal staat de vraag of het Haagse hof terecht oordeelde dat Shell wel een zorgplicht heeft, maar niet kan worden gebonden aan een concreet reductiepercentage voor CO2-uitstoot en of zo’n verplichting überhaupt effectief zou zijn. De NAVO-buitenlandministers komen in het Zuid-Zweedse Helsingborg bijeen voor een tweedaagse top ter voorbereiding van de NAVO-top in Ankara. Op de agenda staan de steun aan Oekraïne, plannen voor een mogelijke NAVO-missie in de Straat van Hormuz, de verdeling van defensielasten en de rol van de VS. Dit alles terwijl Mark Rutte probeert de spanningen binnen het bondgenootschap te sussen. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De afgelopen jaren is er door de inval van Rusland in Oekraine weer meer aandacht en geld beschikbaar voor Defensie en haar toeleveranciers. Dat geldt ook voor het in Tiel gevestigde Defenture, dat zich richt op militaire voertuigen. Toch weet het defensiebedrijf tot nu toe amper te profiteren door trage besluitvorming bij het Ministerie van Defensie. Rene de Wit, interim ceo van Defenture is te gast in BNR Zakendoen. Macro met Mujagić/Boot Elke dag een intrigerende gedachtewisseling over de stand van de macro-economie. Op maandag en vrijdag gaat presentator Thomas van Zijl in gesprek met econoom Arnoud Boot, de rest van de week praat Van Zijl met econoom Edin Mujagić. Ook altijd terug te vinden als je een aflevering gemist hebt. Blik op de wereld Wat speelt zich vandaag af op het wereldtoneel? Het laatste nieuws uit bijvoorbeeld Oekraïne, het Midden-Oosten, de Verenigde Staten of Brussel hoor je iedere werkdag om 12.10 van onze vaste experts en eigen redacteuren en verslaggevers. Ook los te vinden als podcast. Beleggerspanel Techbedrijven zorgen voor optimisme op de beurzen De kwartaalcijfers vliegen om de oren, maar wat valt er op? En: Apple en Intel vallen na een scheiding toch elkaar weer in de armen. Dat en meer bespreken we in het beleggerspanel met: Mary Pieterse-Bloem, Head of Investment Office (CIO) bij Rabobank en hoogleraar financiële markten aan de Erasmus School of Economics en Wim Zwanenburg, beleggingsstrateeg bij Stroeve Lemberger Luister | Beleggerspanel l Zakenlunch Elke dag, tijdens de lunch, geniet je mee van het laatste zakelijke nieuws, actuele informatie over de financiële markten en ander economische actualiteiten. Op een ontspannen manier word je als luisteraar bijgepraat over alles wat er speelt in de wereld van het bedrijfsleven en de beurs. En altijd terug te vinden als podcast, mocht je de lunch gemist hebben. Contact & Abonneren BNR Zakendoen zendt elke werkdag live uit van 11:00 tot 13:30 uur. Je kunt de redactie bereiken via e-mail. Abonneren op de podcast van BNR Zakendoen kan via bnr.nl/zakendoen, of via Apple Podcast en Spotify. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Kernwapens geen garantie tegen oorlog | De relatie EU-VS onder een nieuwe president | Cycli in de wereldpolitiek Nucleaire afschrikking verliest glans terwijl kernmachten als Rusland, India en Pakistan regionale oorlogen voeren onder de nucleaire paraplu. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe het oude Koude Oorlogstaboe op kernwapens is weggezakt. De dunne lijn tussen conventionele oorlog en nucleaire escalatie maakt de huidige wereldorde instabieler dan velen willen toegeven. Rusland schuift ondertussen op tegen de grenzen van de NAVO, geholpen door een verzwakt en munitie-arm Amerika en een verdeeld Europa. De Wijk waarschuwt dat Moskou juist belang kan hebben bij gecontroleerde escalatie, van dronefabrieken tot een beperkt incident op NAVO-territorium, om de alliantie als papieren tijger te ontmaskeren en steun aan Oekraïne te breken. De Europese politieke reflex op zo’n test bepaalt hoe geloofwaardig het Westen blijft. In de achtergrond tekent zich een langere machtsverschuiving af naar een multipolaire wereld met VS, China, Europese Unie, India en Rusland in een fragiele pentarchie. Boekestijn en De Wijk plaatsen Ray Dalio’s grote cycli naast historische hegemoniedynamiek en zien decennia van blokvorming en koude rivaliteit met Rusland en China. Europa moet ondertussen zijn interne markt en kapitaalmarktenunie afmaken, zijn defensie op orde brengen en bondgenootschappen verdiepen om geen speelbal te worden in de strijd om chips, grondstoffen en handelsroutes. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

Schaarse Amerikaanse wapens | Wanneer zet Trump een nucleair wapen in tegen Iran? | Handelsakkoorden als levensverzekering Trump put in de Iran-oorlog Amerikaanse raketvoorraden uit en verzwakt zo de verdediging van Oekraïne en Europa. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe Patriots en Tomahawks op raken, terwijl Trump cruciale leveringen frustreert en Oekraïne naar dure drone-alternatieven en Europese productie duwt. De NAVO-afschrikking leunt op de VS die zijn munitie nu verspilt aan relatief goedkope doelen zoals Shahed-drones. Boekestijn en De Wijk plaatsen de strijd om de Straat van Hormuz in het bredere spel van asymmetrische oorlogsvoering en proxies in het Midden-Oosten. De optie van nucleaire inzet blijft in hun ogen onwaarschijnlijk, omdat die elke bondgenoot zou vervreemden en Iran in een radioactieve puinhoop zou veranderen. Europa reageert op het Amerikaanse onbetrouwbare leiderschap met versnelling van defensie en het zoeken van nieuwe partners. De Wijk pleit voor risicospreiding via handels- en veiligheidsbanden met India, Indonesië, Japan, Australië, Nieuw-Zeeland en andere middle powers. Die strategie moet de Europese autonomie vergroten in een wereld waarin machtsevenwichten sneller schuiven dan elke langetermijnvisie kan bijbenen, wat ongemakkelijke keuzes over waarden en bondgenootschappen afdwingt. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

De scharnierrol van Turkije | Amerikaans machtsverval in Azië | Inname Taiwan onvermijdelijk op termijn Turkije schuift in de NAVO steeds verder richting een eigen zuidelijke agenda, terwijl Europa zich op Rusland en de noordelijke flank richt. Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk schetsen hoe Ankara tegelijk met Rusland, Iran en het Westen zaken doet, de Bosporus controleert en als pivot state bemiddelt in Oekraïne. Trump ondergraaft ondertussen de Amerikaanse soft power in Oost-Azië door openlijk te twijfelen aan de verdediging van Taiwan, Zuid-Korea en Japan. Rob de Wijk waarschuwt dat landen als India, Vietnam en de Filipijnen nu zwaarder worden geraakt door de energiecrisis rond de Straat van Hormuz dan Europa, terwijl Washington steeds geïsoleerder raakt. China bouwt tegelijk aan een militair en economisch overwicht rond Taiwan, met massale herbewapening, Belt & Road-deals en een steeds afhankelijker Rusland. Boekestijn en De Wijk verwachten dat Peking Taiwan uiteindelijk inneemt of blokkeert, met grote risico's voor chipproductie en Europese industrie. Europa moet daarom versneld re-industrialiseren, grondstoffenbronnen verbreden en nieuwe handelsakkoorden sluiten, wil het geen figurant worden in de volgende mondiale machtsgreep. [Samenvatting geschreven door AI en gecontroleerd door mens] Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijnendewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

Gisteren kondigde president Trump een tiendaags bestand aan tussen Israël en Libanon. Tegelijkertijd blijft hij kritisch op de NAVO. Wat betekent dit voor de positie van Mark Rutte? Amerikanist en VVD-senator Koen Petersen over de afwegingen, dilemma's en uitdagingen voor Trump, Rutte en Europa in dit conflict.  Sven op 1 is een programma van Omroep WNL. Meer van WNL vind je op onze website en sociale media: ► Website: https://www.wnl.tv  ► Facebook: https://www.facebook.com/omroepwnl  ► Instagram: https://www.instagram.com/omroepwnl ► Twitter: https://www.twitter.com/wnlvandaag ► Steun WNL, word lid: https://www.steunwnl.tv ► Gratis Nieuwsbrief: https://www.wnl.tv/nieuwsbrief 

Hoe voorkomen we een nieuwe wereldoorlog? In deze aflevering van De Nieuwe Wereld gaat Jasper van Dijk in gesprek met Koert de Buuf, professor internationale politiek aan de Vrije Universiteit Brussel, over zijn nieuwste boek: Hoe een nieuwe wereldoorlog voorkomen.Aan de hand van de actuele spanningen tussen de VS, Israël en Iran analyseert De Buuf waarom de strategie van 'regime change' door middel van bombardementen gedoemd is te mislukken en het Iraanse regime juist versterkt. Hij trekt parallellen met de aanloop naar de Eerste Wereldoorlog en waarschuwt voor de gevaren van 'toxische allianties' en de huidige versnelling in de wereldwijde herbewapening.In deze video bespreken zij onder meer:De NAVO-exit: Waarom Europa volgens De Buuf uit de NAVO moet stappen om een eigen, onafhankelijke koers te varen en niet meegesleurd te worden in onbezonnen Amerikaanse conflicten.De Algoritmes van Oorlog: Hoe sociale media en AI zorgen voor gevaarlijk tunneldenken en polarisatie, wat de weg naar conflict plaveit.Een Nieuwe Wereldorde: De noodzaak van een nieuw vredeskader waarin ook landen als India, China en Brazilië een volwaardige plek krijgen, vergelijkbaar met de beweging van ongebonden landen tijdens de Koude Oorlog.Tribalisering: Waarom mensen in onzekere tijden teruggrijpen naar 'de eigen stam' en sterke leiders, en hoe we hier een rationeel tegenverhaal tegenover kunnen stellen.Is de weg naar vrede een kwestie van meer wapens, of is het tijd voor een radicale herziening van onze internationale betrekkingen?.Steun DNWMaak het geluid van de Nieuwe Wereld mogelijk. Zonder uw steun geen DNW! Word lid of doneer:

Zelensky was vandaag in Middelburg om namens het Oekraïense volk de International Four Freedoms Award in ontvangst te nemen. Die prijs is geïnspireerd op de beroemde speech van Franklin D. Roosevelt uit 1941, waarin hij vier fundamentele vrijheden benoemde: vrijheid van meningsuiting, religie, vrijwaring van gebrek en vrijwaring van angst. De Roosevelt Foundation kent de prijs toe als erkenning voor de strijd van Oekraïne voor vrijheid en democratie.  EU en NAVO botsen over defensie Ondertussen speelt in Brussel een fundamentele discussie: wie gaat over de miljarden die Europa aan defensie uitgeeft? Volgens berichtgeving van de Financial Times is er sprake van een machtsstrijd tussen de NAVO en de Europese Unie.  De EU wil meer inzetten op een eigen defensie-industrie en gezamenlijke Europese projecten. De NAVO vreest juist dat dit ten koste gaat van de trans-Atlantische samenwerking met de VS. NAVO-chef Mark Rutte waarschuwde eerder al dat Europese initiatieven kunnen leiden tot inefficiëntie. Tegelijk probeert de Europese Commissie, onder leiding van Ursula von der Leyen, juist meer regie te pakken op defensie-industrie en investeringen. Hongarije blijft onderwerp van gesprek Ook de nasleep van de Hongaarse verkiezingen speelt nog door. De nieuwe koers van Péter Magyar kan grote gevolgen hebben voor Europese samenwerking. Morgen gaan ambtenaren van de Europese Commissie naar Budapest voor gesprekken met Magyar.

Donald Trump zet de NAVO continu onder druk. Kan Mark Rutte hem binnenboord houden? En is zijn ‘daddy-diplomatie’ daarbij effectief? Te gast is voormalig NAVO-secretaris-generaal Jaap de Hoop Scheffer in BNR's Big Five van Trump op oorlogspad Gasten in BNR's Big Five van Trump op Oorlogspad -Peter Wijninga, defensiespecialist verbonden aan HCSS. -Jaap de Hoop Scheffer, voormalig secretaris-generaal van de NAVO -Kenneth Manusama, jurist en Amerikadeskundige -Anna van Zoest, directeur van de Atlantische Commissie -Jilles van den Beukel, energiespecialist verbonden aan HCSSSee omnystudio.com/listener for privacy information.

In deze aflevering van Nieuws van de Week analyseren Rogier van Bemmel, Ad Verbrugge en Jelle van Baardewijk de breuklijnen in onze huidige wereldorde. Terwijl de realiteit steeds beklemmender aanvoelt, zoeken zij naar de diepere samenhang tussen geopolitieke explosies, onze nationale industrie en de ideologische strijd om onze taal.Het gesprek voert van de recente Israelische aanval op Iran en de onvoorspelbare strategie van Donald Trump, naar de existentiële strijd om het behoud van Tata Steel in IJmuiden. Waarom is eigen staalproductie cruciaal voor onze autonomie en defensie? Tegelijkertijd werpt de gelekte taalgids van OCW de vraag op: is de overheid bezig met inclusiviteit, of met het sturen van onze blik op de werkelijkheid?Geïnspireerd door de beklemmende muziek van Angine de Poitrine bespreken de heren de 'Fog of War' waarin we ons bevinden. Een essentieel gesprek over navigeren door de mist van deze tijd, de noodzaak van een lange-termijnvisie en het heroveren van een heldere kijk op de realiteit.Steun DNWMaak het geluid van de Nieuwe Wereld mogelijk. Zonder uw steun geen DNW! Word lid of doneer:

De onderhandelingen voor een definitief einde aan de oorlog in Iran beginnen morgen in Islamabad, Pakistan. Is het einde van de Iran-oorlog nu echt in zicht? Voormalig topdiplomaat Ed Kronenburg schuift aan bij Sven op 1. Sven op 1 is een programma van Omroep WNL. Meer van WNL vind je op onze website en sociale media: ► Website: https://www.wnl.tv  ► Facebook: https://www.facebook.com/omroepwnl  ► Instagram: https://www.instagram.com/omroepwnl ► Twitter: https://www.twitter.com/wnlvandaag ► Steun WNL, word lid: https://www.steunwnl.tv ► Gratis Nieuwsbrief: https://www.wnl.tv/nieuwsbrief 

Opa heeft zijn kleinzoon politiek gevormd, maar inmiddels worden ze het niet meer met elkaar eens. Terwijl zijn kleinzoon de pro-Russische regering in Georgië vreest, ziet opa weinig in de EU. Eigenwijze snotneuzen zijn het, moppert de opa over zijn kleinzoon en diens vrienden. Opa Archiko is de naaste verwant van de twintigjarige Alexander Beraia, hoewel ze honderden kilometers van elkaar leven: Alexander woont in Tbilisi, de hoofdstad van Georgië, Archiko in een dorp in het noordwesten, dicht bij Abchazië. Ze bellen elkaar meerdere malen per week. Als Alexander een gedicht schrijft, is zijn opa van 78 de eerste die het mag horen. Maar sinds enige tijd maken opa en zijn kleinzoon vaak ruzie Het gaat altijd over politiek. Alexander is bezorgd over de toekomst van zijn Georgië. Ongerust ziet hij toe hoe Rusland Oekraïne met geweld in zijn invloedssfeer wil dwingen. En hij vreest dat de Georgische regering zijn vaderland met een reeks wetten en repressieve maatregelen steeds meer op Rusland laat lijken. Daarom protesteert Alexander al meer dan een jaar voor het parlement in de hoofdstad Tbilisi, sinds de regering in november 2024 de gesprekken over toetreding tot de EU opschortte. Wat opa Archiko van zijn kant niet begrijpt: hij ziet zijn kleinzoon en diens vrienden de verkeerde kant op gaan. Hoog tijd dus voor een familiegesprek, dat Die Zeit mag bijwonen en dat veel duidelijk zal maken over het huidige Georgië en zijn conflicten. Zeven uur was Alexander onderweg om zijn opa te bezoeken. Pachulani heet het dorp waar die laatste woont. Koeien grazen er langs de straat, in de tuinen groeien palmen, citroenbomen en wijnstokken. In een van de eengezinswoningen met versierde buitentrappen zitten kleinzoon en opa nu samen aan de eettafel. In de houtoven knettert het. Het is lekker warm. Alexander zit aan de tafel naast zijn oma. Zijn moeder serveert koffie, gedroogde vijgen en bonbons. Dan komt ze erbij zitten. Archiko Gogochia is een man met een hoekig gezicht, een bromstem en een grote zonnebril die zijn ogen verbergt, want hij is al bijna twintig jaar blind. Zijn kleinzoon studeert politicologie in Tbilisi. Eigenlijk hebben opa en kleinzoon elkaar veel te vertellen. En in feite, vindt Alexander, zou de strijd die hij nu voert voor de Georgische onafhankelijkheid zijn opa bekend moeten voorkomen. Die vocht in het begin van de jaren negentig nog voor de territoriale eenheid van Georgië tegen het door Rusland gesteunde Abchazië, dat zich had afgescheiden. ‘De Europeanen willen ons voorschrijven waar we onze toiletten moeten bouwen en waar de varkensstal heen moet!’ Hij was altijd politiek geïnteresseerd en had Alexander al vroeg duidelijk gemaakt wat de waarde van vrijheid is. Maar als zijn kleinzoon nu over politiek praat, verheft opa zijn stem: ‘De Europeanen willen ons voorschrijven waar we onze toiletten moeten bouwen en waar de varkensstal heen moet! Dat laten we niet over onze kant gaan!' Zijn wijsvinger zwaait in de lucht. Georgische Droom Zijn kleinzoon schudt het hoofd. ‘De EU doet toch helemaal niets, opa!' zegt hij. Het klinkt hulpeloos. Opa Archiko laat zich niet tegenhouden. ‘Ik heb in 1989 gedemonstreerd voor de onafhankelijkheid van Georgië van de Sovjet-Unie. Ik heb in 1993 voor Georgië een oorlog uitgevochten. En dat allemaal niet om nu onder de knoet van de EU te leven.' Bij de parlementsverkiezingen van 2024 stemde Archiko op Georgische Droom, de partij die de laatste jaren steeds pro-Russischer is geworden. En hoewel ongeveer 80 procent van de Georgiërs aansluiting bij de EU wil, hoewel toetreding tot de EU zelfs als doelstelling in de Georgische grondwet is verankerd, won die partij de verkiezingen. Hoe is dat te rijmen? En waarom kiest iemand als Archiko, die dertig jaar geleden tegen Rusland vocht, nu voor een pro-Russische partij? ‘De Europeanen willen dat wij Georgiërs een tweede front tegen Rusland beginnen,' zegt hij. Zijn vrouw wil iets zeggen, maar hij praat door. ‘De Russen kunnen immers niet in twee landen tegelijk vechten. Dan wordt het voor Oekraïne makkelijker om zich te verdedigen. Maar wij willen geen oorlog!' Alexander fronst. ‘Waar haal je dat vandaan, opa? Dat is toch waanzin!' – ‘Nou, dat heb ik op tv gehoord,' zegt hij, ‘op alle zenders.' Er zou een ‘globale oorlogspartij' bestaan, en de EU zou in Georgië een marionettenregering willen installeren Wie wil begrijpen waarom regeringspartij Georgische Droom zo veel steun in het land krijgt, kan niet om de televisie heen. De oligarch Bidzina Ivanisjvili, een soort grijze eminentie in de regeringspartij, financiert de zenders die antiwesterse boodschappen uitzenden: er zou een ‘globale oorlogspartij' bestaan, en de Europese Unie zou in Georgië een marionettenregering willen installeren. Maar waarom slaat die propaganda aan? Misschien omdat ze inspeelt op iets wat de meeste mensen in Georgië kennen: angst. Voor oorlog, voor vreemde machten, voor het verlies van eigen grondgebied. Ze vermengt het verleden met het heden, rijt oude wonden weer open – de Russische tanks, de gebombardeerde Georgische steden. Wie dat heeft meegemaakt, vergeet het niet meer. En in Georgië hebben velen dat meegemaakt: na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie verloor Georgië eerst Abchazië in een oorlog. In 2008 verloor het Zuid-Ossetië. Tegenwoordig wordt 20 procent van het Georgische grondgebied door Rusland bezet. Welbeschouwd zou de anti-Russische propaganda moeten floreren, maar de regeringspartij werpt zich in deze tijd op als garantie voor stabiliteit: alleen met haar zal het niet tot een oorlog met Rusland komen. Verleden jaar heeft Georgische Droom voor de parlementsverkiezingen in het hele land affiches laten ophangen waarop zwart-witbeelden te zien zijn van verwoeste Oekraïense steden, met daarnaast foto's van Georgische dorpen en de slogan: ‘Met ons nooit meer oorlog'. Dat slaat aan, in een land dat meer dan eens een oorlog heeft meegemaakt. 20 procent van het Georgische grondgebied is bezet Archiko leunt achterover, de handen op de knieën. ‘We hebben een eigen grondwet, eigen wetten en een zelfgekozen regering. We hebben goed opgeleide volksvertegenwoordigers – onze premier heeft in Duitsland rechten gestudeerd! De EU moet zich er niet mee bemoeien.' De oude man vertolkt de angst voor een marionettenregering die op de Georgische tv wordt aangewakkerd. Want ook de kiezers van de pro-Russische regeringspartij willen een onafhankelijk Georgië. Alexander slaakt een diepe zucht. ‘Opa, kun je een voorbeeld noemen? Waar bemoeit de EU zich dan mee?' ‘Nou, ze dringt ons haar lhbti-onzin op. Wij willen niet dat hier mannen met mannen en vrouwen met vrouwen…' Hij maakt zijn zin niet af en voegt eraan toe: ‘Zoiets gaat hier niet gebeuren!' Alexander zakt dieper weg in zijn stoel. Wat zijn opa zegt, bevalt hem duidelijk niet. ‘En bij de wet op buitenlandse agenten – daar steekt de EU ook haar neus in zaken die haar niet aangaan,' zegt Archiko. Die ‘agentenwet', die officieel de ‘Wet op transparantie van buitenlandse invloeden' heet en in 2024 werd aangenomen, was voor Alexander een reden om voor het eerst de straat op te gaan tegen de regering. En het was de aanleiding voor de eerste ruzie met zijn opa over politiek. Het had hem diep geraakt, zegt Alexander, dat uitgerekend zijn opa – die in de zomer van 2023 al sterk beïnvloed was door de televisie – niet wilde erkennen dat het eigenlijke probleem een wet naar Russisch voorbeeld is, en niet inmenging van de EU. Strenge controle De wet verplicht organisaties en media die minstens 20 procent van hun middelen uit het buitenland krijgen om zich te registreren als ‘actief in opdracht van een buitenlandse macht'. Daardoor vallen ze onder strenge controle door de overheid. De wet dient om ongewenste stemmen van onafhankelijke media en organisaties te elimineren. En dat herinnert duidelijk aan de manier waarop Rusland ooit zijn autoritaire koers inzette De EU heeft de Georgische regering meerdere malen dringend verzocht de wet niet in te voeren. Toch werd hij aangenomen. ‘Maar je vindt wel dat de regering pro-Russisch is, opa?' ‘Nee, hoezo? Die is pro-Europees! Rusland heeft onze gebieden bezet! Ik kan toch niet Russisch willen zijn!' ‘Maar vind je niet dat de Russische en de Georgische regering op elkaar lijken? Bijvoorbeeld wat betreft die wet op buitenlandse agenten?' vraagt Alexander. ‘Nee. Wij zijn een democratisch land, daarom willen we toch ook in de EU.' Ja? Wil je toch in de EU?' ‘Natuurlijk,' bromt opa, ‘maar niet in deze EU.' Tien, vijftien jaar geleden was de EU nog democratisch, vindt Archiko. Zo stelt ook de Georgische regering het voor: ze is niet openlijk anti-Europees, de partij gebruikt zelfs EU-symbolen in de verkiezingsstrijd. Maar ze stelt de EU wel in een kwaad daglicht en beweert dat die is veranderd. Zo lukt het de regering om de spagaat uit te voeren: om enerzijds de tegenstanders van de EU aan te spreken, maar anderzijds de voorstanders niet te verliezen die al jaren op toetreding hopen. Want dat betekent voor hen: een rechtstaat, welvaart, investeringen. Maar vooral zien ze in de EU een bescherming tegen Rusland. ‘Neutraliteit zou nu beter zijn, zoals Zwitserland,' vindt Archiko echter. Van de andere kant van de kamer roept oma: ‘Nee, wacht even! Wij willen toch in de EU?' Zij heeft bij de verkiezingen niet op Georgische Droom gestemd. Alexander knikt naar haar. ‘Wij hebben Rusland als buur,' zegt hij. ‘Opa, ik wil dat wij lid worden van de EU en de NAVO, zodat ik niet hoef mee te maken hoe mijn huis wordt verwoest – zoals papa dat vroeger in Abchazië moest aanzien.' ‘Natuurlijk, we willen allemaal in vrede leven,' zegt Archiko. ‘Poetin is een bezetter – niet alleen in Oekraïne, ook in Abchazië en Zuid-Ossetië. De NAVO zou Oekraïne meer wapens moeten leveren,' vindt hij opeens – in de woonkamer heerst plotseling grote eenstemmigheid. Maar dan voegt hij eraan toe: ‘Zelensky heeft ook schuld aan de oorlog.' Oma hapt naar adem. Opeens praat iedereen door elkaar. ‘Wat zeg je nu?' windt Alexander zich op. ‘Hou je mond, jij weet niets!' roept opa. ‘Poetin heeft toch gezegd dat hij niet zou aanvallen als Oekraïne geen lid wordt van de EU en van de NAVO?' ‘Ik moet bijna janken,' fluistert Alexander. ‘Ik wist niet dat het zo erg was.' Dan zegt hij hardop: ‘Opa, dat is toch inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van Oekraïne. Dat land moet zelf kunnen beslissen welke bondgenoten het kiest. Net zoals wij dat ook zelf willen beslissen.' Archiko brengt er niets tegenin. Misschien heeft hij Alexander gewoon niet gehoord. Misschien wil hij het niet horen. ‘Wij bemoeien ons niet met andermans zaken, en bij ons moeten ze dat ook niet doen,' zegt opa Archiko nog eens. ‘Alle landen, groot of klein, moeten dezelfde rechten hebben.' Hij wendt zich tot Alexander: ‘Ik vind het niet goed dat jij aan die protesten meedoet.' Alexander spreekt hem tegen: ‘Ik protesteer tegen de pro-Russische koers van de regering, opa. Voor de onafhankelijkheid van Georgië, net als jij vroeger.' Politiek gevormd Het is avond. Iedereen gaat een luchtje scheppen. Alleen opa blijft op de bank zitten. Over de tuin hangt mist. Aan de kakibomen hangen glanzende vruchten als kleine lampions. Een poosje zwijgt iedereen. Dan vertelt Alexander dat het toch zijn opa was die hem politiek heeft gevormd, die vroeger met hem sprak over de geschiedenis van Georgië. Die hem tot degene heeft gemaakt die hij nu is. Alexanders oma knikt. Ze is zesenzeventig, twee jaar jonger dan haar man. Een hoofddoek hangt los over haar haren, haar huid is getekend door vele jaren zon. ‘Hij hoort te veel propaganda. Vroeger praatte hij niet zo. Ik ken hem haast niet terug,' zegt ze. Al vijftig jaar zijn ze getrouwd. Hoe komt het dat de propaganda bij haar niet werkt? Ze haalt haar schouders op. ‘Ik zap altijd weg.' Zij informeert zich op internet, ze leest bijvoorbeeld de Russischtalige BBC-website. Het wordt donker in Pachulani. Alexander gaat met zijn moeder naar de buren, zijn oom en tante, voor het avondeten. De tafel is overladen: maïspap met kaas, tomaten, ingelegde augurken, gebakken aubergine, kip. Tante haalt chatsjapoeri uit de oven, een traditioneel gerecht van deeg en kaas. Alexanders moeder heeft tot nog toe nauwelijks iets gezegd. Ze kromp alleen in elkaar toen haar vader over Zelensky's schuld sprak. Nu kijkt ze haar zoon aan. ‘Wanneer hou je eindelijk eens op met je activisme? Het is gevaarlijk.' Ze maakt zich zorgen om hem, want deelnemen aan de protesten is riskant: wie de straat voor het parlement ‘blokkeert', moet intussen niet alleen rekening houden met hoge boetes, maar ook met straffen tot vijftien dagen hechtenis. Alexander is al twee keer tot 5000 lari veroordeeld, ongeveer 1600 euro. Betaald heeft hij nog niet – hij heeft dat geld niet. ‘We moeten vechten voor onze vrijheid. Ik kan niet gewoon thuis blijven zitten' Toch haalt hij nu zijn schouders op. ‘We moeten vechten voor onze vrijheid. Ik kan niet gewoon thuis blijven zitten.' Hij schept zijn bord op en begint een gesprek met zijn oom. De blik van zijn moeder blijft lang op hem rusten. De laatste toost van de avond is op Oekraïne.

Opa heeft zijn kleinzoon politiek gevormd, maar inmiddels worden ze het niet meer met elkaar eens. Terwijl zijn kleinzoon de pro-Russische regering in Georgië vreest, ziet opa weinig in de EU. Eigenwijze snotneuzen zijn het, moppert de opa over zijn kleinzoon en diens vrienden. Opa Archiko is de naaste verwant van de twintigjarige Alexander Beraia, hoewel ze honderden kilometers van elkaar leven: Alexander woont in Tbilisi, de hoofdstad van Georgië, Archiko in een dorp in het noordwesten, dicht bij Abchazië. Ze bellen elkaar meerdere malen per week. Als Alexander een gedicht schrijft, is zijn opa van 78 de eerste die het mag horen. Maar sinds enige tijd maken opa en zijn kleinzoon vaak ruzie Het gaat altijd over politiek. Alexander is bezorgd over de toekomst van zijn Georgië. Ongerust ziet hij toe hoe Rusland Oekraïne met geweld in zijn invloedssfeer wil dwingen. En hij vreest dat de Georgische regering zijn vaderland met een reeks wetten en repressieve maatregelen steeds meer op Rusland laat lijken. Daarom protesteert Alexander al meer dan een jaar voor het parlement in de hoofdstad Tbilisi, sinds de regering in november 2024 de gesprekken over toetreding tot de EU opschortte. Wat opa Archiko van zijn kant niet begrijpt: hij ziet zijn kleinzoon en diens vrienden de verkeerde kant op gaan. Hoog tijd dus voor een familiegesprek, dat Die Zeit mag bijwonen en dat veel duidelijk zal maken over het huidige Georgië en zijn conflicten. Zeven uur was Alexander onderweg om zijn opa te bezoeken. Pachulani heet het dorp waar die laatste woont. Koeien grazen er langs de straat, in de tuinen groeien palmen, citroenbomen en wijnstokken. In een van de eengezinswoningen met versierde buitentrappen zitten kleinzoon en opa nu samen aan de eettafel. In de houtoven knettert het. Het is lekker warm. Alexander zit aan de tafel naast zijn oma. Zijn moeder serveert koffie, gedroogde vijgen en bonbons. Dan komt ze erbij zitten. Archiko Gogochia is een man met een hoekig gezicht, een bromstem en een grote zonnebril die zijn ogen verbergt, want hij is al bijna twintig jaar blind. Zijn kleinzoon studeert politicologie in Tbilisi. Eigenlijk hebben opa en kleinzoon elkaar veel te vertellen. En in feite, vindt Alexander, zou de strijd die hij nu voert voor de Georgische onafhankelijkheid zijn opa bekend moeten voorkomen. Die vocht in het begin van de jaren negentig nog voor de territoriale eenheid van Georgië tegen het door Rusland gesteunde Abchazië, dat zich had afgescheiden. ‘De Europeanen willen ons voorschrijven waar we onze toiletten moeten bouwen en waar de varkensstal heen moet!’ Hij was altijd politiek geïnteresseerd en had Alexander al vroeg duidelijk gemaakt wat de waarde van vrijheid is. Maar als zijn kleinzoon nu over politiek praat, verheft opa zijn stem: ‘De Europeanen willen ons voorschrijven waar we onze toiletten moeten bouwen en waar de varkensstal heen moet! Dat laten we niet over onze kant gaan!' Zijn wijsvinger zwaait in de lucht. Georgische Droom Zijn kleinzoon schudt het hoofd. ‘De EU doet toch helemaal niets, opa!' zegt hij. Het klinkt hulpeloos. Opa Archiko laat zich niet tegenhouden. ‘Ik heb in 1989 gedemonstreerd voor de onafhankelijkheid van Georgië van de Sovjet-Unie. Ik heb in 1993 voor Georgië een oorlog uitgevochten. En dat allemaal niet om nu onder de knoet van de EU te leven.' Bij de parlementsverkiezingen van 2024 stemde Archiko op Georgische Droom, de partij die de laatste jaren steeds pro-Russischer is geworden. En hoewel ongeveer 80 procent van de Georgiërs aansluiting bij de EU wil, hoewel toetreding tot de EU zelfs als doelstelling in de Georgische grondwet is verankerd, won die partij de verkiezingen. Hoe is dat te rijmen? En waarom kiest iemand als Archiko, die dertig jaar geleden tegen Rusland vocht, nu voor een pro-Russische partij? ‘De Europeanen willen dat wij Georgiërs een tweede front tegen Rusland beginnen,' zegt hij. Zijn vrouw wil iets zeggen, maar hij praat door. ‘De Russen kunnen immers niet in twee landen tegelijk vechten. Dan wordt het voor Oekraïne makkelijker om zich te verdedigen. Maar wij willen geen oorlog!' Alexander fronst. ‘Waar haal je dat vandaan, opa? Dat is toch waanzin!' – ‘Nou, dat heb ik op tv gehoord,' zegt hij, ‘op alle zenders.' Er zou een ‘globale oorlogspartij' bestaan, en de EU zou in Georgië een marionettenregering willen installeren Wie wil begrijpen waarom regeringspartij Georgische Droom zo veel steun in het land krijgt, kan niet om de televisie heen. De oligarch Bidzina Ivanisjvili, een soort grijze eminentie in de regeringspartij, financiert de zenders die antiwesterse boodschappen uitzenden: er zou een ‘globale oorlogspartij' bestaan, en de Europese Unie zou in Georgië een marionettenregering willen installeren. Maar waarom slaat die propaganda aan? Misschien omdat ze inspeelt op iets wat de meeste mensen in Georgië kennen: angst. Voor oorlog, voor vreemde machten, voor het verlies van eigen grondgebied. Ze vermengt het verleden met het heden, rijt oude wonden weer open – de Russische tanks, de gebombardeerde Georgische steden. Wie dat heeft meegemaakt, vergeet het niet meer. En in Georgië hebben velen dat meegemaakt: na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie verloor Georgië eerst Abchazië in een oorlog. In 2008 verloor het Zuid-Ossetië. Tegenwoordig wordt 20 procent van het Georgische grondgebied door Rusland bezet. Welbeschouwd zou de anti-Russische propaganda moeten floreren, maar de regeringspartij werpt zich in deze tijd op als garantie voor stabiliteit: alleen met haar zal het niet tot een oorlog met Rusland komen. Verleden jaar heeft Georgische Droom voor de parlementsverkiezingen in het hele land affiches laten ophangen waarop zwart-witbeelden te zien zijn van verwoeste Oekraïense steden, met daarnaast foto's van Georgische dorpen en de slogan: ‘Met ons nooit meer oorlog'. Dat slaat aan, in een land dat meer dan eens een oorlog heeft meegemaakt. 20 procent van het Georgische grondgebied is bezet Archiko leunt achterover, de handen op de knieën. ‘We hebben een eigen grondwet, eigen wetten en een zelfgekozen regering. We hebben goed opgeleide volksvertegenwoordigers – onze premier heeft in Duitsland rechten gestudeerd! De EU moet zich er niet mee bemoeien.' De oude man vertolkt de angst voor een marionettenregering die op de Georgische tv wordt aangewakkerd. Want ook de kiezers van de pro-Russische regeringspartij willen een onafhankelijk Georgië. Alexander slaakt een diepe zucht. ‘Opa, kun je een voorbeeld noemen? Waar bemoeit de EU zich dan mee?' ‘Nou, ze dringt ons haar lhbti-onzin op. Wij willen niet dat hier mannen met mannen en vrouwen met vrouwen…' Hij maakt zijn zin niet af en voegt eraan toe: ‘Zoiets gaat hier niet gebeuren!' Alexander zakt dieper weg in zijn stoel. Wat zijn opa zegt, bevalt hem duidelijk niet. ‘En bij de wet op buitenlandse agenten – daar steekt de EU ook haar neus in zaken die haar niet aangaan,' zegt Archiko. Die ‘agentenwet', die officieel de ‘Wet op transparantie van buitenlandse invloeden' heet en in 2024 werd aangenomen, was voor Alexander een reden om voor het eerst de straat op te gaan tegen de regering. En het was de aanleiding voor de eerste ruzie met zijn opa over politiek. Het had hem diep geraakt, zegt Alexander, dat uitgerekend zijn opa – die in de zomer van 2023 al sterk beïnvloed was door de televisie – niet wilde erkennen dat het eigenlijke probleem een wet naar Russisch voorbeeld is, en niet inmenging van de EU. Strenge controle De wet verplicht organisaties en media die minstens 20 procent van hun middelen uit het buitenland krijgen om zich te registreren als ‘actief in opdracht van een buitenlandse macht'. Daardoor vallen ze onder strenge controle door de overheid. De wet dient om ongewenste stemmen van onafhankelijke media en organisaties te elimineren. En dat herinnert duidelijk aan de manier waarop Rusland ooit zijn autoritaire koers inzette De EU heeft de Georgische regering meerdere malen dringend verzocht de wet niet in te voeren. Toch werd hij aangenomen. ‘Maar je vindt wel dat de regering pro-Russisch is, opa?' ‘Nee, hoezo? Die is pro-Europees! Rusland heeft onze gebieden bezet! Ik kan toch niet Russisch willen zijn!' ‘Maar vind je niet dat de Russische en de Georgische regering op elkaar lijken? Bijvoorbeeld wat betreft die wet op buitenlandse agenten?' vraagt Alexander. ‘Nee. Wij zijn een democratisch land, daarom willen we toch ook in de EU.' Ja? Wil je toch in de EU?' ‘Natuurlijk,' bromt opa, ‘maar niet in deze EU.' Tien, vijftien jaar geleden was de EU nog democratisch, vindt Archiko. Zo stelt ook de Georgische regering het voor: ze is niet openlijk anti-Europees, de partij gebruikt zelfs EU-symbolen in de verkiezingsstrijd. Maar ze stelt de EU wel in een kwaad daglicht en beweert dat die is veranderd. Zo lukt het de regering om de spagaat uit te voeren: om enerzijds de tegenstanders van de EU aan te spreken, maar anderzijds de voorstanders niet te verliezen die al jaren op toetreding hopen. Want dat betekent voor hen: een rechtstaat, welvaart, investeringen. Maar vooral zien ze in de EU een bescherming tegen Rusland. ‘Neutraliteit zou nu beter zijn, zoals Zwitserland,' vindt Archiko echter. Van de andere kant van de kamer roept oma: ‘Nee, wacht even! Wij willen toch in de EU?' Zij heeft bij de verkiezingen niet op Georgische Droom gestemd. Alexander knikt naar haar. ‘Wij hebben Rusland als buur,' zegt hij. ‘Opa, ik wil dat wij lid worden van de EU en de NAVO, zodat ik niet hoef mee te maken hoe mijn huis wordt verwoest – zoals papa dat vroeger in Abchazië moest aanzien.' ‘Natuurlijk, we willen allemaal in vrede leven,' zegt Archiko. ‘Poetin is een bezetter – niet alleen in Oekraïne, ook in Abchazië en Zuid-Ossetië. De NAVO zou Oekraïne meer wapens moeten leveren,' vindt hij opeens – in de woonkamer heerst plotseling grote eenstemmigheid. Maar dan voegt hij eraan toe: ‘Zelensky heeft ook schuld aan de oorlog.' Oma hapt naar adem. Opeens praat iedereen door elkaar. ‘Wat zeg je nu?' windt Alexander zich op. ‘Hou je mond, jij weet niets!' roept opa. ‘Poetin heeft toch gezegd dat hij niet zou aanvallen als Oekraïne geen lid wordt van de EU en van de NAVO?' ‘Ik moet bijna janken,' fluistert Alexander. ‘Ik wist niet dat het zo erg was.' Dan zegt hij hardop: ‘Opa, dat is toch inmenging in de binnenlandse aangelegenheden van Oekraïne. Dat land moet zelf kunnen beslissen welke bondgenoten het kiest. Net zoals wij dat ook zelf willen beslissen.' Archiko brengt er niets tegenin. Misschien heeft hij Alexander gewoon niet gehoord. Misschien wil hij het niet horen. ‘Wij bemoeien ons niet met andermans zaken, en bij ons moeten ze dat ook niet doen,' zegt opa Archiko nog eens. ‘Alle landen, groot of klein, moeten dezelfde rechten hebben.' Hij wendt zich tot Alexander: ‘Ik vind het niet goed dat jij aan die protesten meedoet.' Alexander spreekt hem tegen: ‘Ik protesteer tegen de pro-Russische koers van de regering, opa. Voor de onafhankelijkheid van Georgië, net als jij vroeger.' Politiek gevormd Het is avond. Iedereen gaat een luchtje scheppen. Alleen opa blijft op de bank zitten. Over de tuin hangt mist. Aan de kakibomen hangen glanzende vruchten als kleine lampions. Een poosje zwijgt iedereen. Dan vertelt Alexander dat het toch zijn opa was die hem politiek heeft gevormd, die vroeger met hem sprak over de geschiedenis van Georgië. Die hem tot degene heeft gemaakt die hij nu is. Alexanders oma knikt. Ze is zesenzeventig, twee jaar jonger dan haar man. Een hoofddoek hangt los over haar haren, haar huid is getekend door vele jaren zon. ‘Hij hoort te veel propaganda. Vroeger praatte hij niet zo. Ik ken hem haast niet terug,' zegt ze. Al vijftig jaar zijn ze getrouwd. Hoe komt het dat de propaganda bij haar niet werkt? Ze haalt haar schouders op. ‘Ik zap altijd weg.' Zij informeert zich op internet, ze leest bijvoorbeeld de Russischtalige BBC-website. Het wordt donker in Pachulani. Alexander gaat met zijn moeder naar de buren, zijn oom en tante, voor het avondeten. De tafel is overladen: maïspap met kaas, tomaten, ingelegde augurken, gebakken aubergine, kip. Tante haalt chatsjapoeri uit de oven, een traditioneel gerecht van deeg en kaas. Alexanders moeder heeft tot nog toe nauwelijks iets gezegd. Ze kromp alleen in elkaar toen haar vader over Zelensky's schuld sprak. Nu kijkt ze haar zoon aan. ‘Wanneer hou je eindelijk eens op met je activisme? Het is gevaarlijk.' Ze maakt zich zorgen om hem, want deelnemen aan de protesten is riskant: wie de straat voor het parlement ‘blokkeert', moet intussen niet alleen rekening houden met hoge boetes, maar ook met straffen tot vijftien dagen hechtenis. Alexander is al twee keer tot 5000 lari veroordeeld, ongeveer 1600 euro. Betaald heeft hij nog niet – hij heeft dat geld niet. ‘We moeten vechten voor onze vrijheid. Ik kan niet gewoon thuis blijven zitten' Toch haalt hij nu zijn schouders op. ‘We moeten vechten voor onze vrijheid. Ik kan niet gewoon thuis blijven zitten.' Hij schept zijn bord op en begint een gesprek met zijn oom. De blik van zijn moeder blijft lang op hem rusten. De laatste toost van de avond is op Oekraïne.

Vannacht is een staakt-het-vuren tussen de VS en Iran afgekondigd. Is daarmee de kou uit de lucht volgens voormalig NAVO-secretaris-generaal Jaap de Hoop Scheffer? En wat is zijn advies aan zijn voorganger Mark Rutte, die vandaag op bezoek gaat bij Trump in Washington? Hij bespreekt het met Sven Kockelmann. Sven op 1 is een programma van Omroep WNL. Meer van WNL vind je op onze website en sociale media: ► Website: https://www.wnl.tv  ► Facebook: https://www.facebook.com/omroepwnl  ► Instagram: https://www.instagram.com/omroepwnl ► Twitter: https://www.twitter.com/wnlvandaag ► Steun WNL, word lid: https://www.steunwnl.tv ► Gratis Nieuwsbrief: https://www.wnl.tv/nieuwsbrief 

Van Oekraïne tot Hormuz en van Groenland tot Taiwan – oorlogen en dreiging ermee zijn aan de orde van de dag. En het zijn allerminst geïsoleerde, separate conflicten, stelt Jack Watling in zijn nieuwe boek Statecraft - bij zojuist verschenen onder de titel Staatskunst. De senior research fellow voor landoorlogvoering van het Royal United Services Institute onderzoekt ter plekke die hotspots en analyseert hoe de keuzes en strategie van grote machten en spelers elkaar beïnvloeden en de op wereldschaal de uitkomst bepalen. Met Jaap Jansen en PG Kroeger loopt hij langs deze oorlogen, hun prijs en hun impact. *** This episode is largely in English (after a short introduction in Dutch) *** Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt met donaties van luisteraars die we hiervoor hartelijk danken. Word ook vriend van de show! Jack Watling was in Nederland op uitnodiging van de Atlantische Commissie. Heb je belangstelling om in onze podcast te adverteren of ons te sponsoren? Zend ons een mailtje en wij zoeken contact. *** Jack Watling beaamt dat zijn analytische werk een modern vervolg is op het 18e-eeuwse denkwerk van Carl von Clausewitz. Die zag bijvoorbeeld hoe Napoleon de militaire en politieke strijd in Europa volledig veranderde. Oorlog voeren is nog altijd ‘de voortzetting van politiek met andere middelen’. Dat zien we nu in Oekraïne en in de Straat van Hormuz. Vladimir Poetin had een heldere politiek. Hij wist wat hij wilde: een vazalstaat in Kyiv à la Belarus ter herstel van de eeuwenoude dominante positie van Rusland. De 'andere middelen' die hij inzette bleken echter de verkeerde. Niet adequaat en niet opgewassen tegen de wil tot overleven van Volodymyr Zelensky en zijn volk. Watling beschrijft hoe deze oorlog inmiddels vier fasen kent. De Blitzkrieg die mislukte. Het overrompelende tegenoffensief dat bijna slaagde. De stellingenoorlog rond Bachmoet, Kupiansk en de fortificaties in Donbas. De innovatieve fase door drone-ontwikkeling die nu flexibeler fronten gaat opleveren. Zelensky heeft niet verloren en Poetin niet gewonnen. Het Westen deed steeds net voldoende, maar niet genoeg. En Rusland zwicht niet: Poetin is bereid zijn economie en zijn volk een enorme prijs te laten betalen. Hij gokt erop dat Donald Trump en Europa eerder moe zijn dan hijzelf. En dat zij een halfhartige wapenstilstand zullen slikken die Oekraïne destabiliseert zodat Rusland aan het langste eind trekt. Nieuwe ronde, nieuwe kansen. Dat hóeft niet te gebeuren, maar Europa kan het wel zo ver laten komen. Europa zal dus een eigen strategie moeten voeren en niet steeds opnieuw naar het pijpen van Washington dansen. Watling is niet mals. Hij onderstreept dat Barack Obama al duidelijk was: Europa moet binnen de NAVO de eigen boontjes doppen. De NAVO-top in Ankara, begin juli, is richtingwijzend. Het verloop onvoorspelbaar. Watling adviseert regelmatig zijn eigen Britse regering. Hij is niet positief: het Britse leger moet een enorme inhaalslag maken wil het weer krachtig zijn. Nederland heeft wel degelijk invloed, stelt Watling. De militaire kwaliteit is hoog, logistiek is het cruciaal en met zijn high tech van ASML tot ruimtevaart is het avant garde. En met NAVO secretaris-generaal Mark Rutte heeft het – ondanks ‘daddy’ - een behendig speler in het veld. Anders dan Poetin met Oekraïne had Trump voor de Perzische Golf geen uitgewerkt plan. Bovendien wordt hij geadviseerd door mensen als Steve Witkoff die volgens Watling alles behalve een diplomaat is. Bovendien was vanaf het begin helder dat Israël en de VS als eenzame bondgenoten allerminst dezelfde politieke doelen nastreven. Met Clausewitz kun je dan een fiasco zien aankomen. Trumps onberaden aanpak versterkt het land dat hij als zijn grootste tegenstander ziet: China. Het regime van de ayatollahs zou wel eens kunnen overleven en met zijn dreigende houding in de Straat van Hormuz Amerika's vrienden in Europa kunnen verleiden zich af te koppelen van de VS, net als China. Dit zou een smadelijke nederlaag zijn en Poetin in de kaart spelen. Xi Jinping kijkt ondertussen rustig toe, hij kan wachten. Misschien valt Taiwan binnenkort wel als rijp fruit in zijn handen. *** Verder luisteren Clausewitz, zijn tijd en denken 339 – De geopolitiek van de 19e eeuw is terug. De eeuw van Bismarck 567 - De geschiedenis beukt op Europa's deur. Caroline de Gruyter over zondagskinderen in een ruige wereld Nederland en geopolitiek 575 - Nederland staat niet langer op het menu, maar zit aan tafel 571 - Het kabinet-Jetten in een geopolitieke orkaan 558 – Poetins rampjaar, Jettens kans 551 – Klem tussen Amerika en China: de koude oorlog rond ASML Oekraïne en Rusland 576 – Oekraïense toetreding versterkt de EU, zegt rasdiplomaat Robert Serry 548 – Poetins dictaat voor Oekraïne 257 - Het machtige Rusland als mythe: hoe 'speciale militaire operaties' een fiasco werden Europa en NAVO 528 - ‘Europa, ontwaak!’ Manfred Weber en de eenzaamheid van Europa 492 – Macrons Europese atoombom 484 - Hoe Trump chaos veroorzaakt en de Europeanen in elkaars armen drijft 447 - Als Trump wint staat Europa er alleen voor Trumps oorlog 577 - Hoe Jimmy Carter de bescherming van de Golfregio tot Amerika’s prioriteit maakte 574 – Hormuz: eeuwenoud brandpunt van de wereld 515 – De heftige strijd tussen Israël en Iran China en Taiwan 564 – Xi Jinping en de zuivering van de Chinese legertop 549 - China en Japan op ramkoers 458 - De gedroomde nieuwe wereldorde van Poetin en Xi *** Tijdlijn 00:00:00 – Deel 1 00:33:19 – Deel 2 00:57:41 – Deel 3 01:13:26 – VVDS: Alexander Klöpping 01:21:41 – EindeSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Gaan de NAVO en VS scheiden? In een nieuwe aflevering van Europa Draait Door bespreken Tim en Arend Jan met Michelle Haas de staat van de Europese veiligheid. Michelle is defensiedeskundige aan de Universiteit van Gent en schreef het boek 'Komt er oorlog?'. Want terwijl Trump opnieuw dreigt de NAVO te verlaten, sluiten Spanje, Frankrijk en Italië hun luchtruim voor Amerikaanse militaire vliegtuigen. Zal dat de druppel voor Trump zijn? Daarnaast aandacht voor de afgeluisterde telefoontjes tussen Hongarije en Rusland en de Europese afhankelijkheid van Amerikaans LNG.

De kans dat de Verenigde Staten de NAVO laten vallen, is plotseling geen vergezocht scenario meer. Donald Trump dreigt openlijk met een exit. Hij zet daarmee het fundament van de westerse veiligheid op het spel.Bij Trump groeit de woede. Europese bondgenoten weigeren mee te vechten in de oorlog tegen Iran en volgens Trump is dat het ultieme bewijs: de NAVO werkt niet meer. Hij vraagt zich af: waarom zou Amerika nog garant staan voor landen die zelf niet leveren?Achter de schermen wordt rekening gehouden met een historische breuk. Ondertussen probeert NAVO-topman Mark Rutte de alliantie bij elkaar te houden, maar Trumps woorden hebben nu al impact. Maarten van Rossem en Tom Jessen analyseren hoe serieus deze dreiging is en wat er gebeurt als Trump de NAVO daadwerkelijk opblaast.Bekijk hier de video van deze aflevering.

De Verenigde Staten overwegen „sterk” om het NAVO-bondgenootschap te verlaten. Dat heeft de Amerikaanse president Donald Trump woensdag gezegd tegen de Britse krant Daily Telegraph. Sinds vandaag heeft Nederland speciale dronetroepen. Deze troepen ondersteunen divisies van de landmacht met hun expertise. In totaal zullen de drone-troepen uit 1200 specialisten bestaan. De eerste hiervan zijn vandaag begonnen in het Brabantse Oirschot. Rusland gaat een Nederlandse journalist uitzetten. Dat heeft het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken aangekondigd. Er is geen naam bekend gemaakt. De Nederlandse eigenaren van de illegale medicatie- en drugswebshop Funcaps zijn in België in hoger beroep beiden veroordeeld tot drie jaar cel, waarvan anderhalf jaar onvoorwaardelijk. See omnystudio.com/listener for privacy information.

Jeroen Schipper was zeven jaar lang CISO van de gemeente Den Haag. In die hoedanigheid heeft hij veel bereikt. Hij organiseerde meermaals de hackers wedstrijd Hack the Hague en werd uitgeroepen tot allereerste CISO van het Jaar.Wat zijn de lessen die hij heeft geleerd en wat vind hij belangrijk om aan ons mee te geven? We hebben het over de balans tussen compliance en risico's, de taal die bestuurders spreken, de NAVO top en diversiteit.Kortom; deze wil je niet missen!

Hoe sta je in politiek instabiele tijden zo sterk mogelijk als alliantie? Gister vergaderden de JEF, oftewel Joint Expeditionary Force, een groep van 10 Noord-Europese landen over hun strategie binnen de NAVO. Gisteren kwamen 10 JEF-landen samen in Helsinki om te praten over defensie. Wat zijn op het gebied van defensie nou thema's die belangrijk zijn voor de JEF-landen? Hoe zinvol is het om een alliantie te vormen binnen de NAVO? En hoe positioneren wij ons als Nederland tussen al deze noordelijke landen? Te gast: Victor Niekrake, bestuurslid bij de Jonge Atlantici.

Ajax blijkt al sinds 2017 te kampen met een groot datalek bij zijn ticketpartner, waarbij klant- en personeelsgegevens eenvoudig zijn in te zien en te wijzigen. De club hield de eerdere ontdekking door ethisch hacker Abdoul Rasnab stil via een geheimhoudingsovereenkomst en heeft ondertussen aangifte tegen hem gedaan, nadat hij opnieuw misstanden meldde. Justitie hanteert als uitgangspunt dat ethisch hackers niet worden vervolgd, maar benadrukt dat hun handelen proportioneel en in maatschappelijk belang moet zijn. De NAVO ziet de Europese defensie-uitgaven voor het tweede jaar op rij met bijna 20% stijgen, zegt NAVO-chef Mark Rutte bij de presentatie van het jaarverslag. Nederland haalt met 2,59% van het bbp de oude NAVO-norm, terwijl een nieuwe norm van 5% in 2029 in zicht komt, waarvan 3,5% voor harde defensie-uitgaven is. Het Europees Parlement stemt in met een gedeeltelijke handelsovereenkomst met de Verenigde Staten, ondanks importheffingen die kunnen oplopen tot ruim 15%. D66-delegatieleider Gerben-Jan Gerbrandy noemt de deal ‘onevenwichtig’, maar volgens hem biedt deze het bedrijfsleven de gevraagde duidelijkheid, stabiliteit en voorspelbaarheid. De overeenkomst bevat voorwaarden om de deal op te schorten bij nieuwe dreigementen vanuit de VS en hogere heffingen op staal, ijzer en aluminium binnen zes maanden terug te draaien, al moeten EU-lidstaten en de Amerikanen nog definitief instemmen. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De NAVO- en EU-landen moeten zich beter voorbereiden op militaire en hybride dreigingen. Daar doen we al veel aan met het ophogen van de NAVO-norm, maar we blijven met z'n allen gevoelig voor hybride oorlogsvoering. Er is meer nodig om ook de samenleving als geheel weerbaarder te krijgen. Om de bevolking weerbaarder te maken zijn er al verschillende initiatieven gelanceerd. Denk aan de noodpakketten. Maar het gaat verder dan dat. Hoe zorgen we ervoor dat we ook echt weerbaarder worden als samenleving? Dat ga je horen in deze aflevering van De Strateeg van: - Michelle Haas, onderzoeker Europees defensiebeleid aan de Universiteit van Gent en schrijver van het boek 'Komt er oorlog? - en 33 andere vragen over defensie'. - Sabine Mengelberg, universitair docent internationale veiligheids-studies aan de Nederlandse Defensie Academie. Luister ook | Steeds meer Nederlanders geloven in complottheorieën, wat doen we daar tegen? Over deze podcastDe Strateeg is een podcast van BNR in samenwerking met het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Abonneer je via bnr.nl/destrateeg om geen enkele aflevering te missen. Host: Paul van Liempt Redactie: Michaël Roele en Isabel Denkers Tips, vragen of andere opmerkingen over De Strateeg? Stuur dan een mailtje naar roele@bnr.nlSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Oekraïne heeft het moeilijk, zeker nu de aandacht van de wereld verschuift naar de oorlog in Iran en de Golfregio. Toch ziet Robert Serry, oud-ambassadeur in Oekraïne en voormalig VN-diplomaat, kansen voor Oekraïne. Alleen moet Europa dan wel een stap bijzetten, want een echte strategie voor Oekraïne hebben we nog niet. Serry beschrijft het allemaal in zijn nieuwe boek ‘Nog is Oekraïne niet verloren’. Luister ook | 'Trump loopt steeds verder het moeras in' Het boek gaat over de aanloop naar het uitbreken van de oorlog in 2022, waarbij Serry 2014 als breekpunt ziet. Hij noemt het zelfs een ‘Sarajevo-moment’, verwijzend naar de aanleiding voor het begin van de Eerste Wereldoorlog: de moord op de Oostenrijkse aartshertog Franz Ferdinand in Sarajevo op 28 juni 1914. Volgens Serry hebben we al die jaren geen strategie gehad over wat we nou met Oekraïne wilden. Wel of niet binnen de EU, en met name wel of niet binnen de NAVO? En nog steeds gaat het niet goed. ‘Ik zou willen dat we een strategie hadden.’ Volgens Serry is een sterk Oekraïne van levensbelang voor ons. ‘Een sterk Oekraïne is belangrijker ovor ons dan artikel 5 van de NAVO. Lees ook | Nederland en bondgenoten klaar voor 'passende' hulp Straat van Hormuz Europa worstelt met de Straat van Hormuz Nu de straat van Hormuz is gesloten worstelt Europa met de gevolgen. Energieprijzen schieten door het dak en dus overleggen de Europese leiders in Brussel over wat ze daaraan kunnen doen, ziet Europa-verslaggever Geert Jan Hahn vanaf de top. Wat CDA-buitenlandwoordvoerder Maes van Lanschot komt er geen NAVO-missie in het gebied. De risico’s daarvoor zijn te groot. Luister ook | Amerika Podcast Trump wil alleen positieve verhalen over oorlog Iran | Postma in Amerika President Trump voert de druk op Amerikaanse media op om positiever te berichten over de Israëlisch-Amerikaanse oorlog tegen Iran. Maar of daar ook gehoor aan wordt gegeven? Je hoort Amerika-correspondent Jan Postma. Over BNR De Wereld BNR De Wereld is het beste binnenlandse programma over het buitenland. We brengen je scherpe analyses over de internationale politiek van de beste experts. Elke donderdag om 15:00 uur op BNR. En altijd in je podcastapp. Wil je reageren op de uitzending? Stuur dan een mail naar dewereld@bnr.nl. Over de makers Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator en columnist voor BNR Nieuwsradio en het FD, en presentator van BNR De Wereld. Als oorlogsverslaggever was hij o.a. ooggetuige van de Culturele Revolutie in China, de revolutie in Iran en de oorlogen in Vietnam, het Midden-Oosten en Afghanistan. Hij was twintig jaar correspondent in de VS. Hij verdeelt zijn tijd tussen zijn woonplaatsen Amsterdam en New York. Redactie Michaël Roele, buitenlandredacteur bij BNR Nieuwsradio.See omnystudio.com/listener for privacy information.

n deze aflevering van De Nieuwe Wereld spreekt Jasper van Dijk met geograaf Ewald Engelen, journalist Arno Wellens en econoom Lex Hoogduin over de escalerende oorlog in het Midden-Oosten en de vergaande gevolgen voor Nederland en Europa.Centraal staat de afsluiting van de Straat van Hormuz en de druk die de Amerikaanse president Donald Trump uitoefent op Europese bondgenoten om militair bij te dragen, op straffe van het ontmantelen van de NAVO. De heren analyseren de staat van de Europese defensie na jaren van bezuinigingen en bespreken de terugkeer van het militair-industrieel complex. Is de roep om miljardeninvesteringen in defensie een noodzakelijke reactie op een Russische dreiging, of een ondoordachte wegbezuiniging op zorg en sociale zekerheid?Steun DNWMaak het geluid van de Nieuwe Wereld mogelijk. Zonder uw steun geen DNW! Word lid of doneer:

Trump wil dat NAVO-landen komen helpen in de Straat van Hormuz, waar Iran olieschepen tegenhoudt en aanvalt. Met grote gevolgen voor de wereldeconomie. Melanie vertelt je waarom weinig NAVO-landen daar zin in lijken te hebben.

De NAVO laat het afweten, zegt Trump. Maar waarom komt niemand hem helpen in zijn oorlog? Al een miljoen Belgen hebben een rekening bij Revolut. Waarvoor kan je er terecht, hoe kunnen zij het zo goedkoop doen en waar zitten de risico's? En dan is er Banksy: de anonieme straatkunstenaar die de hele wereld fascineert. Maar willen we eigenlijk wel weten wie hij of zij is? Wat maakt anonimiteit zo aantrekkelijk?

De energieprijzen lopen snel op nu een vat olie meer dan 100 dollar kost door de oorlog in Iran. Aan de pomp betekent dit dat de dieselprijs morgen naar verwachting door de 2,50 euro per liter gaat en inmiddels duurder is dan benzine. Transporteurs spreken van een ‘nieuwe klap’, aldus voorzitter Elisabeth Post van Transport en Logistiek Nederland, en waarschuwen dat de hogere kosten uiteindelijk in de hele logistieke keten voelbaar worden. De NAVO heeft opnieuw een Iraanse raket onderschept die het Turkse luchtruim binnenvloog, waarbij Turkije de situatie probeert te de-escaleren. Europese leiders spraken met landen uit de Golfregio over de escalatie en benadrukten het belang van diplomatie. Volgens Europa-verslaggever Stefan de Vries blijft de rol van de EU voorlopig beperkt tot diplomatiek en praktisch optreden, terwijl grote militaire besluiten elders vallen. De Nederlandse diensten MIVD en AIVD waarschuwen dat Russische hackers succesvol gevoelige informatie hebben buitgemaakt via WhatsApp en Signal, vooral met behulp van social engineering en quishing. Strategisch adviseur Jort Kolar benadrukt dat de beveiliging van de apps goed is, maar dat de mens de zwakke schakel blijft. Vooral overheidsmedewerkers worden geadviseerd extra alert te zijn op verdachte berichten en onbekende groepsdeelnemers. Deze omschrijving is met AI gemaakt en gecontroleerd door een BNR-redacteur. Over deze podcast BNR Nieuws Vandaag is de podcast met daarin BNR Ochtendnieuws en BNR Avondnieuws. Je krijgt ’s ochtends vroeg en aan het einde van de werkdag in 20 minuten het belangrijkste nieuws van de dag. Abonneer je via bnr.nl/podcast/bnrnieuwsvandaag, de BNR-app, Spotify en Apple Podcasts. Of luister elke dag live via bnr.nl/live.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De wereldwijde smartphonemarkt krimpt dit jaar voor het eerst in tijden weer significant. Onderzoeksbureau IDC verwacht dat er in 2026 zo'n 1,1 miljard smartphones worden verkocht, dat is een daling van bijna 13 procent ten opzichte van 2025. De schuldige: een massaal tekort aan geheugengehips, aangejaagd door de wereldwijde vraag naar AI. De kern van het probleem zit bij RAM-chips, het werkgeheugen dat smartphones nodig hebben om te functioneren. Diezelfde chips worden momenteel massaal opgekocht voor AI-datacenters, die steeds meer rekenkracht en geheugen vereisen. Dat heeft de prijs van geheugenchips naar recordhoogtes gedreven en de voorraden voor smartphonefabrikanten voor het hele jaar uitgeput. IDC had eerder al een krimp van de smartphonemarkt voorspeld, maar heeft die raming inmiddels verder naar beneden bijgesteld. Het onderzoeksbureau omschrijft de situatie als een 'ongekende crisis,' ernstiger dan de gevolgen van de coronapandemie of de recente handelsoorlog. Voor fabrikanten is er nauwelijks een alternatief: om winstmarges te kunnen handhaven, zullen ze de prijzen verhogen. Dat raakt kleinere merken harder dan grote spelers als Apple of Samsung, die meer financiële buffer hebben. De gemiddelde verkoopprijs van smartphones zal daardoor stijgen. Het goedkope instapsegment met toestellen onder de honderd dollar dreigt vrijwel te verdwijnen, omdat die modellen bij de huidige componentprijzen simpelweg niet meer rendabel zijn. IDC verwacht dat de geheugentekorten ook in 2027 nog voelbaar blijven. Zelfs als de voorraden zich herstellen, is de verwachting dat de prijzen niet meer terugkeren naar het niveau van voor de crisis. De combinatie van aanhoudende AI-vraag en structureel hogere geheugenprijzen verandert de smartphonemarkt blijvend — zowel in omvang als in het prijslandschap voor consumenten. Verder in deze Tech Update: Anthropic weigert in te stemmen met nieuwe contracteisen van het Pentagon, dat AI-technologie zonder enige richtlijnen wil kunnen inzetten. Topman Dario Amodei zegt daar niet mee akkoord te kunnen gaan, omdat de voorwaarden nauwelijks bescherming bieden tegen massasurveillance van Amerikanen en het gebruik van AI in autonome wapens het Pentagon dreigt nu het contract te beëindigen en sancties op te leggen. De NAVO heeft de iPhone en iPad goedgekeurd voor gebruik met geclassificeerde informatie, een primeur voor een consumentenproduct. Het gaat wel om de laagste veiligheidsclassificatie, NATO Restricted, dus niet alle geheime documenten mogen zomaar op een iPhone, maar het is een significante erkenning van Apple's beveiligingsaanpak. Zometeen in de Schaal van Hebben: Samsung Galaxy S26 Ultra, met privacyscherm See omnystudio.com/listener for privacy information.

Onhandelbaar Hongarije | Trumps ambassadeurs | Risico's op de Zwarte Zee De EU schuurt tegen zijn juridische grenzen als Viktor Orbán en Robert Fico steun aan Oekraïne blokkeren en Brussel naar onconventionele middelen grijpt. Boekestijn en De Wijk schetsen hoe artikel 50 als politieke hefboom opduikt, hoe isolatie van dwarsliggende lidstaten bespreekbaar wordt en hoe Hongarijes binnenlandse campagne-retoriek de speelruimte van Ursula von der Leyen verkleint. Europese eenheid staat onder spanning terwijl verkiezingen naderen en miljarden voor Oekraïne vastzitten. De NAVO worstelt tegelijk met de strategische puzzel in de Zwarte Zee, waar het verdrag van Montreux oorlogsschepen weert en een Russische Krim de maritieme grenzen herschikt. Rob de Wijk legt uit hoe exclusieve economische zones de Europese energiezekerheid en defensieopties beperken. De Amerikanen vergroten de druk als Trump-gezinde ambassadeurs in Parijs, Warschau en Brussel actief polariseren, terwijl Europa aan eigen digitale soevereiniteit timmert met Europese cloud en AI als alternatief voor Amerikaanse techreuzen. Over de Podcast Arend Jan Boekestijn en Rob de Wijk gaan onder leiding van Hugo Reitsma op zoek naar de nieuwe wereldorde. Wat betekenen oorlog, machtspolitiek en economische verschuivingen voor Europa en Nederland? In elke aflevering duiken zij in de geopolitieke actualiteit. In 2022 werd Boekestijn en De Wijk uitgeroepen tot winnaar in de categorie Nieuws & Politiek tijdens de Dutch Podcast Awards Reageren? Op X: @ajboekestijn en @robdewijk Bluesky: @hugoreitsma.bsky.social Mail: boekestijndewijk@bnr.nl Over de makers: Arend Jan Boekestijn is een Nederlands historicus en voormalig politicus. Hij studeerde geschiedenis en politieke wetenschappen aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Boekestijn is voormalig Tweede Kamerlid (tot 2009). Sinds 1989 is hij verbonden aan de vakgroep geschiedenis van de Universiteit Utrecht en sinds 2016 lid van commissie Vrede en Veiligheid van AIV. Rob de Wijk studeerde eigentijdse geschiedenis en internationale betrekkingen, promoveerde op kernwapenstrategieën, werd hoogleraar in Leiden en richtte in 2007 het Den Haag Centrum voor Strategische Studies op. Hugo Reitsma studeerde rechten en politicologie. Hij werkte eerder als politiek verslaggever en vanuit verschillende conflictgebieden. Hij is auteur van het boek ‘Boekestijn en De Wijk voorspellen de toekomst’ (november 2023).See omnystudio.com/listener for privacy information.

NAVO-lidstaten mogen elkaar graag vliegen afvangen als het gaat om zwakte en betrouwbaarheid. Maar waar zit de echte kwetsbaarheid van het bondgenootschap, militair gezien? Telegraaf-correspondent Paul Jansen bezocht afgelopen week in Washington een bijeenkomst met admiraal Pierre Vandier, de NAVO-topmilitair die de alliantie voorbereidt op ‘het conflict van morgen'. De Fransman waarschuwt dat het Atlantische bondgenootschap in een technologische wapenwedloop met China is verwikkeld. En daarbij zijn geld, materieel – en zelfs Donald Trump – niet eens het grootste probleem.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Europa heeft decennialang vertrouwd op de Verenigde Staten als grote beschermheer. Inmiddels lijkt Trump volgens defensiespecialist dr. Tim Sweijs meer op een feodale leenheer. Maar de gebeurtenissen rondom Groenland laten zien dat het bondgenootschap niet vanzelfsprekend is. De onderzoeksdirecteur van het Haags Centrum voor Strategische Studies, en schrijver van boeken zoals ‘Beyond Ukraine - Debating the Future of War' en ‘De oorlog van morgen', legt bij Dr Kelder en Co uit dat we ons als Europa moeten ontworstelen van de VS onder leiding van Trump. Wij zijn een satellietstaat geworden en moeten stoppen Trump als een keizer te behandelen. Het is de tijd van een nieuwe wereldorde, maar wie worden nu onze nieuwe bondgenoten?  

Verschillende Europese landen sturen troepen naar Groenland. Want de Amerikaanse president Donald Trump houdt voet bij stuk: hij moet en zal Groenland bezitten. Een absurde situatie, want zowel Denemarken als de VS zijn lid van de NAVO. Maar voor hoe lang nog? Betekent dit het einde van de NAVO? Waarom blijft Trump vasthouden aan het annexeren van Groenland? “Groenland is strategisch erg belangrijk,” zegt buitenlandjournalist Dominique Minten. “Door de klimaatverandering ontstaan er nieuwe vaarroutes en militaire kansen rond Groenland. Maar er speelt meer: in de Groenlandse bodem zitten zeldzame aardmetalen, cruciaal voor de energietransitie en militaire technologie. Trump wil die grondstoffen veiligstellen – en tegelijk geschiedenis schrijven door Amerika's grondgebied uit te breiden.” De Denen, de Zweden, de Duitsers, de Noren en de Fransen sturen allemaal troepen naar Groenland. “Maar zijn die militairen daar om Groenland te helpen beveiligen tegen de zogezegde dreiging van China en Rusland? Of zijn ze daar om, indien nodig, de Amerikanen te bevechten?” vraagt Dominique Minten zich af. In het laatste geval betekent dit het einde van de NAVO. Maar is die niet al een stille dood aan het sterven? Journalist Dominique Minten | Presentatie Alexander Lippeveld | Redactie Alexander Lippeveld, Sofie Steenhaut, Gijs op 't Roodt | Eindredactie Sofie Steenhaut | Audioproductie Joris Van Damme | Muziek Brecht Plasschaert | Chef podcast Alexander Lippeveld See omnystudio.com/listener for privacy information.

Met vandaag: James Kennedy over waarom Trump zegt demonstrerende Iraniërs te helpen maar niets doet | Politiek verslaggever Lars Geerts over de bereidheid tot samenwerking door oppostiepartijen | Arjen Warnaar over 1 jaar op zee als commandeur van de 1ste NAVO-vloot | Abdelkader Benali vrslaat live de winst van de halve finale van het Marokkaanse elftal op de Afrika Cup | Presentatie: Pieter van der Wielen.   

De NAVO trilt op haar grondvesten. Trump blijft dreigende taal uitslaan richting Groenland en zegt dat het ‘goedschiks of kwaadschiks’ Amerikaans wordt. NAVO-chef Mark Rutte liet eindelijk van zich horen en zei dat het bondgenootschap helemaal niet in een crisis zit. In Oekraïne is in 2025 het hoogste aantal burgerslachtoffers gevallen sinds het begin van de oorlog, blijkt uit nieuwe cijfers. Rusland voerde een luchtaanval uit met een supersonische raket, maar de Oekraïeners blijven terugknokken. Dat en meer bespreekt Jos de Groot met generaal buiten dienst Mart de Kruif.See omnystudio.com/listener for privacy information.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Spanning over Groenland loopt op | Trump zet Centrale Bank verder onder druk | Instabiliteit in VenezuelaSee omnystudio.com/listener for privacy information.

(01:40) Amerika spreekt openlijk over de annexatie van Groenland. Wat gebeurt er als de aanval op een bondgenootschap niet van buiten komt, maar van binnenuit? Historicus Laurien Crump, gespecialiseerd in de NAVO en pan-Europese betrekkingen is te gast.  (18:15) Anglist Kristine Johanson keek de nieuwe film Hamnet voor ons en is te gast.  (29:12) Fresco Sam-Sin bespreekt een boek en een museum:  China en Rusland. Vier eeuwen gedeelde geschiedenis - Martin Wagner en Sören Urbansky (vert. Michel Bolwerk en Carolien Ruijssenaars) Het Missiemuseum in Steyl  (41:32) Op 11 januari 1466 kijken een Boheemse baron en zijn gevolg naar de eerst gedocumenteerde schaatswedstrijd uit de geschiedenis. Mediëvist Mario Damen vertelt.  (53:30) De VS zal “voor onbepaalde tijd” de olie-export van Venezuela controleren. Op Curaçao, ongeveer 70 kilometer verderop, wordt gevreesd voor de onrust. Maar vergeten wordt dat juist Nederland een van olie doordrenkte historische band met Venezuela heeft. Historicus Thomas van Gaalen is te gast.  (01:05:50) Op een dag hoorde Olga Majeau over een sprookjesachtig kasteel dat had toebehoord aan haar Hongaarse voorouders. Een kasteel boven op een berg, met twee torens en een toegangspoort. En in dat kasteel bevond zich de grootste schat: een immense Renaissance-collectie met werk van kunstenaars die in wereldmusea hangen: Correggio, Bernini, Tiepolo, Rafaël, Brueghel…  Het kasteel is inmiddels een hotel, maar de kunstcollectie is verdwenen. Waarom is het kasteel niet meer in de familie? En wat is er met de kunstcollectie gebeurd? Valt er nog iets van terug te vinden?  Olga's zoektocht naar antwoorden blijkt al snel een heus true crime verhaal over internationaal kunstrecht, over duistere belangen, en over de perfide trekjes van de kunsthandel.         Luister naar Zeg Paus, waar is m'n kunst? gemaakt door Olga Majeau en Stef Visjager voor AVROTROS en NPO Luister, en werd mede mogelijk gemaakt door het NPO-fonds. Alle zes afleveringen zijn ook te horen bij ons in OVT. Voor meer informatie, foto's van kunst en kasteel en uitgebreide credits:  https://www.avrotros.nl/zegpaus/    (https://www.avrotros.nl/zegpaus/)   Meer info: https://www.vpro.nl/ovt/artikelen/ovt-11-januari-2026  (https://www.vpro.nl/ovt/artikelen/ovt-11-januari-2026)

De Amerikaanse uitlatingen over Groenland zijn zeer zorgwekkend, zegt oud-NAVO-baas Jaap de Hoop Scheffer in BNR De Wereld. 'Als je het diplomatiek bekijkt kan een eventueel militair ingrijpen de grootste crisis binnen de NAVO worden. Als je het ondiplomatiek bekijkt kan het een redelijke doodsteek zijn.' Wat De Hoop Scheffer betreft is Europa te voorzichtig richting Amerika. Luister ook | 'Rusland is doodsbang voor het twintigpuntenplan' 'Ik zou mij kunnen voorstellen dat wij binnen NAVO/Europese Unie een strategie ontwerpen voor het hoge noorden, het Arctische gebied', zegt De Hoop Scheffer na een vraag van Europa-verslaggever Geert Jan Hahn. Hij vervolgt: 'Ook moet Mark Rutte als secretaris-generaal achter de schermen de Amerikaanse president bij de les houden, al denk ik dat hij dat wel doet. En Europese leden en NAVO-leden zouden allemaal de Amerikaanse ambassadeurs moeten ontbieden', betoogt De Hoop Scheffer. Ook wijst hij erop dat er binnen het Amerikaanse Congres een groot draagvlak is voor de NAVO. Hier moeten Europese politici wat hem betreft op inzetten. De aanval op Venezuela van de VS kwam voor De Hoop Scheffer toch als een verrassing. 'Er gaat dan toch een enorme schokgolf door je hoofd. En mijn tweede gedachte was dat ik mij afvroeg hoor hier in Peking en Moskou naar worden gekeken.' Luister ook | Trump voert druk op Venezolaanse vicepresident Delcy Rodriguez op Amerikaanse strategie met Venezuela 'weinig hoopgevend' Veel Venezolanen zijn blij dat Nicolas Maduro weg is, maar sprake van optimisme is er niet. Zeker niet nu Maduro – al dan niet tijdelijk – wordt opgevolgd door zijn vicepresident. Amerika is ondertussen met een driestappenplan gekomen voor de toekomst van Venezuela. En Amerika neemt de controle over de olie-export over. Volgens president Trump kan de Amerikaanse aanwezigheid in Venezuela nog jaren duren. 'Het is allemaal niet hoopgevend', zegt Barbara Hogenboom, hoogleraar Latijns-Amerikastudies en directeur van het Centrum voor Studie en Documentatie van Latijns-Amerika aan de Universiteit van Amsterdam. Luister ook | Amerika Podcast Zelfs Trump schrikt wel eens van hardliner Stephen Miller | Postma in Amerika Met de Amerikaanse aanval op Venezuela, en de dreiging van een aanval op Groenland, popt één naam vaker op: Stephen Miller. Deze adviseur van Trump is heel erg belangrijk op het gebied van Trumps buitenlandbeleid, ziet Amerika-correspondent Jan Postma.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Met de ontvoering van Maduro en de boodschap Venezuela wel even te zullen ‘besturen’, pakken de VS de draad als koloniale macht weer op, betoogt hoogleraar Hispanic Studies Sebastiaan Faber. Hij ontwart de kluwen aan motieven en trauma’s waarmee de regering-Trump het westelijk halfrond claimt. In Historische Woorden spreekt de Deense premier Mette Frederiksen. Als de VS hun vinger uitsteken naar Groenland is dat ‘het einde van alles’, stelt zij. En in Iran wordt gedemonstreerd tegen de regering, ditmaal vanwege de nijpende economische situatie waarin het land zich bevindt. Groene-redacteur Yaghoub Sharhani duidt de protesten en concludeert dat het Iraanse regime er nog nooit zo zwak voorstond. Productie: Gizelle Mijnlieff.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het zijn onrustige tijden voor de Navo, maar op de achtergrond vervult de alliantie een cruciale rol in het militair overeind houden van Oekraïne. Om dat zo te houden moet secretaris-generaal Mark Rutte alles op alles zetten. Hoe reflecteert Rutte op het afgelopen jaar, en kunnen we in 2026 eindelijk een doorbraak in de Oekraïne-onderhandelingen verwachten? Hoofdredacteur Pieter Klok gaat erover in gesprek met Arnout Brouwers, onze specialist op het gebied van veiligheid, diplomatie en buitenlands beleid. Lees hier het eindejaarsinterview met Rutte: ‘Sorry, maar we mogen Trump dankbaar zijn voor zijn leiderschap’ Studenten opgelet! De Volkskrant biedt een gratis studentenabonnement aan, af te sluiten via volkskrant.nl/studenten Presentatie: Pieter KlokRedactie: Corinne van Duin, Lotte Grimbergen, Julia van Alem, Jasper Veenstra en Iris BransMontage: Rinkie BartelsSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Voor Europese landen is het een schrikbeeld; dat Rusland en Amerika over het lot van Oekraïne zouden beschikken, zonder hen erbij te betrekken. Vanmiddag komen de ministers van Buitenlandse zaken van de Navo-landen bijeen in Brussel. Maar opvallend genoeg zónder de Amerikaanse minister Marco Rubio. Wat kan de Navo nog betekenen voor Oekraïne? Daarover defensiespecialist en voormalig luitenant-kolonel Patrick Bolder. (11:59) Frontlinie: Syrië In de VPRO-podcast Frontlinie spreekt Abdou Bouzerda met Midden-Oostenkenner Eline Derakshan.  (13:13) Meloni's dubbelspel met migranten  De Italiaanse premier Giorgia Meloni staat bekend om haar harde anti-migratietaal. Maar achter die retoriek gaat een opvallende realiteit schuil: onder haar leiding is Italië uitgegroeid tot een van de grootste migratielanden van Europa. Sterker nog, de regering wil de komende drie jaar nog eens een half miljoen arbeidsmigranten aantrekken. Hoogleraar politicologie en Italië-kenner Catherine de Vries over het paradoxale migratiebeleid van Meloni.  Presentatie: Sophie Derkzen.

Russische drones en gevechtsvliegtuigen schenden de jongste weken steeds vaker het Europese luchtruim, alsof Rusland het Navo-bondgenootschap wil treiteren en testen hoe het daarop zal reageren. Het wakkert de discussie onder militaire bevelhebbers aan: doen we niets, om escalatie te vermijden? Of halen we vanaf nu alle drones uit de lucht, in de hoop dat de agressie dan stopt? En kunnen we die “drone war” wel winnen? CREDITS Journalist Peter De Lobel | Presentatie en redactie Alexander Lippeveld | Eindredactie Yves Delepeleire | Audioproductie en muziek Brecht Plasschaert | Chef podcast Alexander Lippeveld See omnystudio.com/listener for privacy information.

Afgelopen week drongen Russische drones diep het NAVO-luchtruim binnen: ze vlogen boven Polen. Er volgde meteen een reactie, maar Rusland blijft de NAVO provoceren. Diplomatiek redacteur Michel Kerres buigt zich over de vraag wat het bondgenootschap kan doen om Poetin af te schrikken.Gast: Michel KerresPresentatie: Bram EndedijkRedactie: Henk Ruigrok van der Werven en Ignace SchootMontage: Jennifer PetterssonEindredactie: Tessa Colen Coördinatie: Belle BraakhekkeProductie: Rhea StroinkHeb je vragen, suggesties of ideeën over onze journalistiek? Mail dan naar onze redactie via podcast@nrc.nl.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Na het drone-incident boven Polen groeit de spanning in Oost-Europa. Maarten van Rossem en Tom Jessen bespreken de gevolgen. Terwijl deskundigen elkaar tegenspreken, is één ding zeker: de NAVO versterkt haar oostflank.

Volgens de Poolse premier Tusk was Polen het dichtst bij een gewapend conflict sinds de Tweede Wereldoorlog, toen Russische drones gisternacht de grens overkwamen. Voor een deel zijn ze door Nederlandse F35's uit de lucht gehaald, onder vlag van de NAVO. Europese leiders zeggen stuk voor stuk dat opzet in het spel is, maar hoe zeker is dat? Defensiespecialist aan het Haags Centrum voor Strategische Studies Peter Wijninga is er niet zeker van. In Podcast De Dag schetst hij wat we nu weten. Het aantal drones dat de grens over kwam kan duiden op opzet, tegelijkertijd is de reactie van de NAVO alles wat Poetin niet wil. Eenheid en escalatie. Dus waarom zou hij? Rusland zou het bondgenootschap kunnen testen met dit soort speldenprikken, die steeds vaker voorkomen. Daarmee moet de NAVO, of het nou opzet is of niet, reageren volgens Wijninga. Want de risico's zijn te groot. Wat zijn de opties om te escaleren? Reageren? Mail dedag@nos.nl (mailto:dedag@nos.nl) Presentatie en montage: Marco Geijtenbeek Redactie: Judith van de Hulsbeek

Met vandaag: Wie zijn de eventuele opvolgers als het regime in Iran zou gaan vallen? | De NAVO-norm: Hoeveel geeft Canada uit aan defensie? | Welke kant rollen de dollars op in de Amerikaanse NBA? | Nawras Altaky over De dag van de componist | En instrumenten die last hebben van de hitte | Presentatie: Marcia Luyten.