Podcasts about Siberi

Diep in de aarde ligt een onzichtbare kracht die onmisbaar is voor het leven op aarde. Het aardmagnetisch veld ontstaat in de vloeibare buitenkern van onze planeet. Zonder deze kracht geen kompas, maar het beschermt ons ook tegen de elektromagnetische straling van de zon. Aardwetenschapper dr. Lennart de Groot is verbonden aan de Universiteit Utrecht en gespecialiseerd in aardmagnetisme. Wat blijkt? De magnetische polen zijn aan het verschuiven: vorige eeuw lag de noordelijke pool bijvoorbeeld boven Canada, nu ligt deze boven Siberië. De polen zijn niet alleen aan het dolen, de sterkte van de kracht is ook afnemend. Hoe zorgelijk is dit? En hoe moeten we deze onbegrepen kracht begrijpen? 

Trump bezocht Xi Jinping in Beijing en deed iets wat niemand had verwacht: hij brak publiekelijk met decennia van strategische ambiguïteit rond Taiwan. Het bezoek leverde wat Boeing-vliegtuigen en soja op, maar wat eigenlijk gebeurde was symbolisch. Xi blakend van zelfvertrouwen, Trump opvallend nederig, en Poetin die vlak daarna in Beijing aanmeerde. Geopolitiek- en geo-economie analisten Rajeev Lachmipersad en Michel Don Michaloliákos ontleden waarom het wantrouwen in Amerika nu fungeert als een geopolitieke CO₂-taks, en wat dat betekent voor Europa, de Indo-Pacific en een wereldorde waarin China steeds meer het middelpunt wordt.

(02:24) In België en Oostenrijk is deze week het onderzoek geopend naar mensen die begin jaren ‘90 meededen aan zogenoemde sniper-safari's. Daarbij zouden rijke westerse toeristen enorme geldbedragen hebben betaald aan Bosnische Serviërs om op onschuldige burgers te schieten tijdens de belegering van Sarajevo. Een gruwelijk gerucht dat al lange tijd rondging, maar nu in meerdere Europese landen daadwerkelijk onderzocht wordt. Eerder dit jaar zijn er in Italië al strafrechtelijke onderzoeken gestart.    Om dit toe te lichten is Balkandeskundige en journalist Marjolein Koster te gast. Vorig jaar maakte Koster samen met Alma Mustafić de podcast De elf stemmen van Srebrenica (https://www.nporadio1.nl/podcasts/de-11-stemmen-van-srebrenica), uitgebracht voor OVT.      (13:50) Er is geen geld voor een nieuw systeem, en dus verdwijnt het luchtalarm. Geen geloei meer op de eerste maandag van de maand vanaf 2028 dus. Een stukje gedeelde nationale herkenning verdwijnt, maar vanaf nu zal een NL Alert volgens minister Van Weel voldoende zijn.    Wanneer is dit luchtalarm eigenlijk in Nederland geïnstalleerd, en hoe werden mensen voordien gewaarschuwd voor onheil? Te gast is Roelof van Gelderen van Museum Bescherming Bevolking in Grou, Friesland.    (21:27) Ze wilde studeren in een tijd dat de universiteit voor vrouwen gesloten was. Ze wilde denken, schrijven en de wereld veranderen, terwijl een getrouwde vrouw wettelijk handelingsonbekwaam was. Geertruida Kapteyn-Muysken, geboren in 1855, zocht haar leven lang naar een manier om vrij te zijn en ontwikkelde een levensfilosofie die verbluffend modern is, zo ontdekte historicus Maite Karssenberg. Ze schreef de biografie Dubbelleven: Geertruida Kapteyn-Muysken en haar rebelse levensfilosofie, en vertelt meer. (34:54) De Neanderthaler. Jarenlang werd hij gezien als het achterlijke achterneefje van de mens: een logge en dommige holbewoner. Een evolutionaire zijstraat die het uiteindelijk af moest leggen tegen ons, de slimme Homo sapiens. Maar de afgelopen jaren brokkelt dat beeld in hoog tempo af. Uit DNA-bewijs rijst zelfs de vraag op: waren die Neanderthalers misschien helemaal geen aparte mensensoort?   We weten ook dat Neanderthalers lijm maakten, sieraden droegen, en zorgden voor gehandicapte groepsgenoten. Nu blijkt zelfs dat ze aan prehistorische tandheelkunde deden. Vorige week werd bekend dat een kies uit Siberië krassporen laat zien van een stenen tandartswerktuig, gebruikt om de pijn van een ontstoken kies te verlichten.    Om dit verder te duiden is Gerrit Dusseldorp te gast, archeoloog aan de Universiteit Leiden.    (45:58) Elke week bespreken we historische tips met afwisselend Nadia Bouras, Wim Berkelaar, Bart Funnekotter, Sanne Frequin, en Fresco Sam-Sin. Deze week is de beurt aan Wim Berkelaar. Hij bespreekt twee boeken en een tentoonstelling:  Deftig rechts in het gedrang - Meine Henk Klijnsma  Trui van Lier, Utrechtse verzetsvrouw - Jim Terlingen  Ongehoord, verzamelde vrouwen (https://www.museumgouda.nl/tentoonstelling/ongehoord-verzamelde-vrouwen/) - Museum Gouda    (01:01:08) De tijd, hoe onvoltooid ook, is er altijd geweest. Toch? Misschien hebben we hem niet altijd hetzelfde gemeten en beleefd. Historicus en tijdreiziger Philip Dröge maakte een reis rond de wereld om plekken te bezoeken waar de geschiedenis van de tijd een klein beetje tastbaarder wordt. De verhalen zijn te vinden in zijn nieuwe boek De Tijdreiziger en hij is bij ons te gast.      (01:14:42) OVT Doc: Uit de pas, Het vrijgevochten leven van danseres Darja Collin (Deel 1)  Ze was vrijgevochten, gedreven, getalenteerd en van grote betekenis voor de dans: Darja Collin, de eerste Nederlandse danseres die internationaal doorbrak.    Programmamaker Katinka Baehr maakte samen met Arend Hulshof, die het boek Alleen in dans kon zij wonen over haar schreef, een tweedelige documentaire. Over haar avontuurlijke leven, haar dans en haar (korte en ongelukkige) huwelijk met schrijver, dichter en scheepsarts Slauerhoff. Vandaag deel twee, met onder andere Edmee Monod de Froideville en de avonturen die zij en Darja samen meemaakten.      Meer info: https://www.vpro.nl/ovt/artikelen/ovt-24-mei-2026 (https://www.vpro.nl/ovt/artikelen/ovt-24-mei-2026)  

In deze aflevering van De Nieuwe Wereld gaat Rogier van Bemmel in gesprek met auteur en ritueelbegeleider Daan van Kampenhout over de diepe wortels en de moderne toepassingen van het sjamanisme. Van Kampenhout, die wereldwijd bekendheid verwierf met zijn integratie van sjamanistische technieken en systemisch werk (familieopstellingen), deelt zijn inzichten over hoe oude tradities uit Siberië en Mongolië vertaald kunnen worden naar onze hedendaagse westerse context.Het gesprek voert langs de fascinerende kosmologie van de 'andere wereld', de betekenis van rituele kostuums en de kracht van dromen. Van Kampenhout blijft daarbij nuchter en kritisch: hij waarschuwt voor de romantisering van spirituele tradities en benadrukt het belang van persoonlijke integriteit en feedback voor leraren. Centraal staat zijn eigen ontwikkelde methode, Systemic Ritual, waarin hij laat zien hoe collectieve rituelen kunnen helpen bij persoonlijke en familiale heling zonder in 'spiritueel toerisme' te vervallen. Een diepgaand gesprek over menselijkheid, de intelligentie van objecten en de zoektocht naar harmonie in een rationele wereld.--------------Koop nu je kaartjes voor de Theater Tour! ⭐7 mei: Op Hodenpijl, Schipluiden met Kees de Kort: https://ophodenpijl.nl/evenement/nieuwe-wereld-kees-de-kort/?occurrence=2026-05-0719 mei: Grote Kerk Alkmaar met Maurice de Hond: https://grotekerkalkmaar.nl/tickets/seizoen-25-26/de-nieuwe-wereld-ondergang-van-het-avondland/?showId=3878151937-177159177816 juni: De Maagd, Bergen op Zoom: Willem Middelkoop: https://www.demaagd.nl/agenda/ondergang-van-het-avondland-de-nieuwe-wereld-4xn6Maak het geluid van de Nieuwe Wereld mogelijk. Zonder uw steun geen DNW! Word lid of doneer:

De oorlog in Oekraïne duurt al bijna langer dan de Eerste Wereldoorlog. Poetins overval werd een uitputtingsslag, die ons, de EU en de NAVO, ongekend uitdaagt. Ook de focus op Iran verandert daar niets aan. Integendeel, zegt Robert Serry in gesprek met Jaap Jansen en PG Kroeger naar aanleiding van zijn nieuwe boek. In Nog is Oekraïne niet verloren schetst hij de wederwaardigheden van deze oorlog, zijn persoonlijke belevenissen met zijn schoonfamilie en vrienden daar en de geopolitieke verbindingen van die oorlog, ook met Israël en Iran. En als oud-topdiplomaat in het Midden-Oosten, op de Krim en vanaf 1992 de eerste Nederlandse ambassadeur in Kyiv kan niemand dat beter dan hij. *** Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt met donaties van luisteraars die we hiervoor hartelijk danken. Word ook vriend van de show! Steun Robert Serry's Open Door Ukraine Heb je belangstelling om in onze podcast te adverteren of ons te sponsoren? Zend ons een mailtje en wij zoeken contact. *** Ook Serry dacht op 24 februari 2022 dat het land verloren was. De onervaren, door Sergej Lavrov verachte Volodymyr Zelensky en de onvoorbereide Oekraïense samenleving zouden opgevreten worden door Poetin, zei de eerste chef van Kyivs geheime dienst tegen Serry. Hij en eigenlijk alle wereldleiders - bovenal Vladimir Poetin - zaten faliekant mis. Oekraïners zijn overlevingskunstenaars. Ook nu nog verbaast het Serry hoe een miljoenenstad als Kyiv en de economie van het land stug door functioneren, produceren en innoveren. Zeker wat betreft toptechnologie voor de meest innovatieve defensiespullen. Het land kent geen rantsoenen, geen energie of dagelijkse levensmiddelen die op de bon zijn. Het produceert grotendeels zelf wat nodig is. De creativiteit is groot. Eigenlijk heeft Poetin deze oorlog nu al verloren. Omdat Oekraïne allerminst ten onder is gegaan. De inval was in 2022, maar de strijd begon al in 2014. Toen de demonstranten op het Maidanplein weigerden toe te geven, ook niet bij EU-bemiddeling, vluchtte Poetins vazal Janoekovitsj naar Moskou. De wraak was wreed: Poetin liet de Krim veroveren en MH17 werd neergeschoten. Het Westen gaf steun toen duidelijk was dat Zelensky geen krimp gaf. Maar nooit meer dan strikt nodig om niet ten onder te gaan. Serry is niet echt lovend over Joe Biden of andere leiders zoals Olaf Scholz, maar uit zijn respect voor de inzet van Nederland. Ruttes durf F-16’s te leveren was niet niks. Donald Trump poogde Zelensky te vernederen, omdat hij 'de kaarten niet heeft'. Maar dat beeld is binnen een jaar drastisch veranderd. Bij de begrafenis van paus Franciscus zwichtte Trump tijdens een iconische scène. Het moeizame contact werd hersteld. Met operatie-Spinnenweb diep in Siberië met de meest geavanceerde drone-technologie bewees hij meer kaarten te bezitten dan Poetin ooit voor mogelijk hield. Juist nu, in de oorlog met Iran is deze kennis voor Kyiv goud waard. Het uitvoerige bezoek in Saoedi-Arabië bij kroonprins Mohammed Bin-Salman bewijst dat. In Oekraïne zijn ze zowel dankbaar als cynisch over de steun van westerse landen. Spottend wordt 'the coalition of the willing' ook wel 'the coalition of the waiting' genoemd. De Fransen en de Britten willen veiligheidsgaranties geven na een wapenstilstand, maar alleen als Washington die garanties dan garandeert. Serry snapt dat wel, maar verzucht dat de Europese landen zo snel mogelijk van die afhankelijkheid af moeten. De nieuwe Golfoorlog bewijst dat eens te meer. De schade daarvan dragen de bondgenoten van Amerika, zowel hier als in Azië. Trump heeft geen plan en geen serieuze adviseurs, maar een schoonzoon en een collega-vastgoedbaas uit New York, Steve Witkoff. En Trump is altijd geneigd zich na stoere, onberaden stappen plotseling terug te trekken en anderen de puinhoop te laten opruimen. Trump always chickens out. Poetin heeft nog maar weinig waar hij op kan hopen. De droom van een hersteld Tsarenrijk is vervlogen en zijn oorlog een dekolonisatiestrijd van voormalige vazalstaten die hij niet meer kan beheersen. Olígarchen en spaarders moet hij dwingen vrijwillig vermogens af te staan aan de Centrale Bank om die oorlog te kunnen financieren. Andere vazalstaten zoals Syrië, Venezuela, Iran, en Kaukasus-landen is hij kwijt. Hij moet de oorlog gaande houden om te voorkomen dat voor deze sof binnen Rusland de rekeningen worden vereffend. Hoe komen we volgens rasdiplomaat Robert Serry uit deze knoop? Over de Belgische premier De Wever is hij weinig vleiend. Hij erkent niettemin dat ook Europa zal moeten praten met het Kremlin. Ondertussen moet Oekraïne optimale kracht gegund worden, met nu al Europese ‘boots on the ground’. En zo snel mogelijk het lidmaatschap van de EU en liefst ook van de NAVO. Oekraïnes economische weerbaarheid en militair-technologisch vernuft kan het voor het Europa tot krachtbron maken en ‘weleens meer betekenen dan de formele, papieren garantie van NAVO’s artikel 5’. Serry heeft wel een waarschuwing voor Zelensky. Hij moet niet de fout maken van Winston Churchill in 1945 en zijn rol als president te zijner tijd aan een ander overdragen. *** Verder luisteren 287 - Waarom Robert Serry altijd weer terugkeert naar zijn Oekraïne 486 - ‘Welkom in onze hel’ Een jonge verslaggever aan het front in Oekraïne 417 - Humanitaire hulp en medische evacuaties in Oekraïne 571 - Het kabinet-Jetten in een geopolitieke orkaan 558 – Poetins rampjaar, Jettens kans 548 – Poetins dictaat voor Oekraïne 510 - Brezjnev, Poetin en hun rampzalige oorlog. Lessen voor nu uit 1980 487 - Donder en bliksem in het Oval Office 455 - De bufferstaat als historische - maar ongewenste - oplossing voor Oekraïne 354 - Eenzaamheid, machtsstrijd en repressie in het Russische rijk van Poetin, Stalin en tsaar Nicolaas II 279 - Jaap de Hoop Scheffer over Poetin, Oekraïne, de NAVO en de toekomst van de EU 260 - De toesprakentournee van Volodymyr Zelensky 257 - Het machtige Rusland als mythe: hoe 'speciale militaire operaties' een fiasco werden 253 - Poetins bizarre toespraak: hoe de president de geschiedenis van Oekraïne herschrijft 21 - Poetins rolmodel Tsaar Nicolaas I *** Tijdlijn 00:00:00 – Deel 1 00:31:18 – deel 2 01:02:46 – Deel 3 01:28:37 – Claudia de Breij 01:38:35 – EindeSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Seekord jääb Ringjoon oma juturännakutes kodumaa pinnale, avades maailma ja selle kõiksugu põnevaid tahke ühe piiriäärse regiooni läbi – nimelt Setomaa. Setomaa eristuv kultuurilugu ja maailmapoliitika sündmuste mõju, mis kogukonda lahutavad, on vaid murdosa põhjustest, miks sealset kanti ja kogukonda lähemalt uurida. Kuidas setodel täna läheb? Miks siis ikkagi lõunaeesti keeltele keeletunnustust antud pole? Milline on Petserimaa ja Siberi setode olukord? Mida on kogukonnale põhjustanud venemaa agressioon? Millisena tajuvad kohalikud julgeolekuohte?Setomaast ja setodest räägib seto kogukonna liige, folklorist ja Eesti Kirjandusmuuseumi vanemteadur Andreas Kalkun. Andreasega vestleb Annabel ning heli kujundas Erik.Aiteh!

Việc Israel và Hoa Kỳ tấn công Iran trực tiếp giúp Matxcơva tháo gỡ cùng lúc những khó khăn tài chính, chứng minh Nga là một nguồn cung cấp năng lượng « đáng tin cậy », nhất là với Trung Quốc. Chiến sự tại Trung Đông giảm nhẹ một phần lệnh cấm vận dầu hỏa nhắm vào Nga, tăng nguồn thu nhập để tài trợ cho cỗ máy chiến tranh tại Ukraina. Cơn sốt dầu do khủng hoảng tại Iran sẽ kéo dài bao lâu ? Tổng thống Vladimir Putin đang đánh cược vào khả năng Mỹ bị sa lầy ở Iran, lấn cấn vì an ninh Vùng Vịnh nên càng dễ buông tay với Ukraina. Điều duy nhất Nga muốn tránh bằng mọi giá là kịch bản chế độ Teheran sụp đổ, vì như vậy Matxcơva sẽ mất một lá bài then chốt tại Trung Đông. RFI tiếng Việt mời Arnaud Dubien, giám đốc Đài Quan Sát Pháp-Nga tại Matxcơva, phân tích về tác động của khủng hoảng tại Trung Đông đối với nước Nga. Đêm 09/03/2026, tuyên bố của tổng thống Mỹ Donald rằng Trump chiến sự tại Trung Đông sẽ « chóng kết thúc » cũng đủ để làm hạ nhiệt trên thị trường năng lượng. Giá khí đốt đã giảm 15 % trong phiên giao dịch vào sáng ngày 10/03/2026. Từ khi chiến dịch Epic Fury khai mào, giá dầu trên thế giới đã tăng 30 % trong một tuần, khí đốt, mà Qatar là nguồn cung cấp lớn nhất, tăng giá 75 % trong 10 ngày qua. Trong bối cảnh Nga đang phải huy động 10 % ngân sách để tài trợ chiến tranh Ukraina, đây trước hết là một tin vui đối với nước Nga : Matxcơva bội thu nhờ dầu khí của các quốc gia Vùng Vịnh bị mắc kẹt trong chảo lửa Trung Đông. Giá dầu trước chiến tranh Iran đang từ 60-65 đô la/thùng đã vượt ngưỡng 100 đô la hôm 09/03/2026.  Năng lượng của Nga trở nên « có giá » Báo Kommersant của Nga tuần trước chạy tựa lớn : « Về kinh tế, phải chăng Nga là một trong những bên có lợi nhất từ chiến tranh Iran ? » Vào lúc Matxcơva đang cần ngoại tệ để đài thọ cho cỗ máy chiến tranh, kinh tế Nga đình đốn, phó giám đốc quỹ tài chính quốc gia Alexei Grivach, được báo Le Figaro trích dẫn, cho rằng: « Tình hình tại Trung Đông xấu đi khiến năng lượng của Nga càng có sức thu hút cao, mở ra nhiều cơ hội cho Trung Quốc, Ấn Độ và nhiều quốc gia khác tại châu Á ». Phát ngôn viên điện Kremlin Dmitri Peskov khẳng định : « Nhu cầu mua dầu hỏa của Nga tăng mạnh liên quan trực tiếp đến chiến tranh Iran ». Như thể chiến tranh tại Iran và chảo lửa ở Trung Đông hiện tại cho phép nước Nga giải quyết được nhiều vấn đề trong một sớm một chiều. Đầu tiên hết là thúc đẩy ngành xuất khẩu dầu khí, tiếp sức cho các tập đoàn năng lượng mà doanh thu bị thu hẹp do các lệnh trừng phạt của Âu, Mỹ càng lúc càng khắt khe. Gần đây nhất, Ấn Độ bị chính quyền Trump thúc ép để hạn chế mua dầu của Nga. Tháng 1/2026 dầu của Nga chỉ còn chiếm 20 % nhập khẩu của Ấn Độ trong lúc 55 % dầu thô tiêu thụ tại quốc gia Nam Á này do các nước Trung Đông cung cấp. Nhờ chiến tranh Iran, khối lượng dầu của Nga bị tồn đọng bỗng chốc có điểm đến an toàn, thậm chí là được « danh chính ngôn thuận » cập các bến cảng của Trung Quốc hay Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ. Cũng trong trường hợp của Ấn Độ, chính Trump ngay tuần trước đã tạm thời cho phép New Delhi nhập khẩu trở lại dầu của Nga sau nhiều tháng hù dọa, rồi « trừng phạt » Ấn Độ đã mua dầu của Nga. Trả lời RFI tiếng Việt, giám đốc Đài Quan Sát Pháp-Nga Arnaud Dubien xem đây trước hết là dấu hiệu cho thấy Mỹ « thất bại khi muốn làm suy yếu mối quan hệ Ấn Độ - Nga ». Điểm thứ ba quan trọng đối với Nga là sau khi « tạm » cho phép Ấn Độ mua lại dầu hỏa của Nga, Mỹ và sau đó sẽ là châu Âu phải xét lại việc cấm vận  dầu khí của Nga. Lợi thế thứ tư là uy tín của nước Nga với tư cách là một nhà cung cấp năng lượng cho thế giới được tăng thêm khi dầu của Trung Đông bị « kẹt » ở eo biển Hormuz và trong Vịnh. Cuối cùng, Matxcơva hôm nay đã bắt đầu sử dụng lại lá bài năng lượng để mặc cả với châu Âu, đặc biệt là trên vấn đề Ukraina. Arnaud Dubien, Đài Quan Sát Pháp-Nga, nhấn mạnh : Trái với phân tích của nhiều chuyên gia, quyền lợi của Nga tại Trung Đông không chỉ giới hạn ở Iran, cho nên Matxcơva tránh khẳng định vai trò một « đồng minh thân thiết » của Teheran :   « Về cuộc khủng hoảng gần đây, chúng ta thấy rõ những giới hạn và những cơ hội đối với Nga. Giới hạn ở đây đối với Nga, cũng như các nước khác, bao gồm Trung Quốc, châu Âu … là Matxcơva đã không thể ngăn cản Israel và Mỹ tấn công Iran. Tuy nhiên, Nga tránh thể hiện sự liên kết hay liên đới với Teheran. Bởi vì lợi ích của Nga ở Trung Đông không chỉ thu hẹp ở Iran mà thậm chí còn còn lớn hơn rất nhiều ở các quốc gia trong Vùng Vịnh. Nói cách khác, Matxcơva rất thận trọng, tránh để bị Ả Rấp Xê Út, Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất và các nước khác đánh giá là đứng về phía Iran. Trên thực tế Nga cũng không hoàn toàn đứng về phía Iran » Trước mắt, dầu khí tăng giá là một « làn gió mới » thổi tới Matxcơva. Arnaud Dubien, Đài Quan Sát Pháp-Nga, phân tích thêm từng điểm một : « Điều rất đáng chú ý Matxcơva đã có nhiều thay đổi trong cách nhận thức và đánh giá tình hình ở Trung Đông kể từ hôm 28/02/2026, khi Hoa Kỳ và Israel bắt đầu oanh kích Iran. Thoạt đầu công luận Nga khó tin và bị choáng váng, không thể ngờ là bộ máy lãnh đạo chế độ Iran đã bị đánh trúng, nhất là mới chỉ hai tháng trước đây, Mỹ cũng đã có một chiến dịch ngoạn mục bắt cóc tổng thống Venezuela. Hành động này khiến Nga sửng sốt và lo ngại. Nhưng trong hơn chục ngày qua, đã có một số thay đổi, bởi vì tình hình ở Trung Đông, ít ra là cho đến thời điểm này, rõ ràng đã không diễn ra như Mỹ và Israel mong muốn. Chế độ ở Teheran tuy trong tình trạng rắn không đầu nhưng không sụp đổ, đồng thời những hệ quả ngoài dự kiến khi can thiệp quân sự đang bắt đầu xuất hiện với quy mô rất lớn. Hậu quả đầu tiên là trong lĩnh vực kinh tế, và có thể trong thời gian tới sẽ là những tác động về phương diện chính trị (…) Về ngắn hạn, vấn đề đầu tiên liên quan đến năng lượng, đặc biệt là dầu mỏ. Gần đây nhất là Mỹ đã phải đồng ý tạm thời để cho Ấn Độ mua dầu hỏa của Nga để thay thế lượng dầu mà Trung Đông không thể cung cấp cho quốc gia Nam Á này. Đây là một điều thuận lợi cho cả Ấn Độ lẫn Nga. Hơn nữa những nỗ lực trước đây của Washington để làm suy yếu quan hệ giữa New Delhi với Matxcơva là vô ích. Nhưng câu hỏi chính là tình trạng khan hiếm dầu từ Trung Đông sẽ kéo dài bao lâu. Ngoài dầu hỏa ra, xung đột với Iran còn tác động trực tiếp đến thị trường khí hóa lỏng, mà Qatar là một nguồn cung cấp chính yếu, chiếm khoảng 20 % xuất khẩu toàn cầu. Hệ thống sản xuất đã bị gián đoạn và trong mọi trường hợp cần hơn một tháng để khôi phục lại hoàn toàn các hoạt động trong lĩnh vực này. Trên vấn đề năng lượng, Liên Hiệp Châu Âu và Trung Quốc bị thiệt hại nặng hơn cả (…)  Trong mọi trường hợp, hậu quả từ xung đột ở Trung Đông lần này là Nga và Trung Quốc sẽ hợp tác sâu hơn trong lĩnh vực năng lượng. Thực ra thì hợp tác song phương trên lĩnh vực này đã rất mạnh. Tôi muốn nói đến đường ống dẫn dầu nối Đông Siberi với Trung Quốc, hoạt động từ khoảng 15 năm nay, rồi đôi bên cũng đã kết nối với đường ống Power of Siberia từ 2019. Nga cũng là một nguồn cung cấp khí hóa lỏng quan trọng cho Trung Quốc. Nhìn từ Bắc Kinh, Nga được xem là nguồn cung cấp có ít rủi ro nhất, và có lẽ là rẻ nhất. Không ai nghĩ là vì một lý do nào đó xuất khẩu của Nga sang Trung Quốc bị gián đoạn (…) Ngoài ra còn có phân bón, một thế mạnh khác của Nga. Các lô hàng hiện đang bị mắc kẹt tại eo biển Hormuz. Trong khi đó, Liên Hiệp Châu Âu đã áp thêm thuế nhập khẩu đối với phân bón do Nga sản xuất. Có thể nói trên thị trường này, dường như chính châu Âu, nhất là các doanh nghiệp và người dân châu Âu, mới là bên chịu thiệt thòi trong chuyện này ». Những bất lợi về chiến lược  Bên cạnh những lợi ích kinh tế, chiến sự tại Iran cũng là một ẩn số đối với nước Nga của ông Vladimir Putin. Thứ nhất, ngoài những hợp đồng quân sự giữa Matxcơva với Cộng Hòa Hồi Giáo Iran, Nga còn có nhiều quyền lợi kinh tế tại quốc gia Trung Đông này từ các chương trình hạt nhân dân sự như ở Busher, cho đến các chương trình đầu tư cùng khai thác dầu mỏ của các tập đoàn như Gazprom hay Rosneft, Likoil…, các công trình xây dựng đường sắt … Cũng chính nhờ những dự án liên doanh đó, trong 4 năm qua, Nga đã phần nào lách được lệnh trừng phạt quốc tế. Đổi lại, Iran cũng đã được hỗ trợ không ít về vốn đầu tư và công nghệ. Chiến tranh Iran kéo dài và những thiệt hại về vật chất đe dọa trực tiếp đến quyền lợi của Nga Quan trong hơn nữa và đây là điểm thứ nhì : Đầu 2025 Nga và Iran đã ký kết một hiệp định « đối tác chiến lược toàn diện », nhưng khi Teheran bị tấn công, Matxcơva không mấy năng nổ can thiệp giúp đồng minh Trung Đông này. Tatiana Kastouéva Jean, Viện Quan Hệ Quốc Tế Pháp IFRI, ghi nhận : Hiệp định đối tác chiến lược toàn diện giữa Matxcơva và Teheran không bắt buộc các bên phải bảo vệ lẫn nhau về mặt quân sự nhưng chỉ nội việc Nga tránh trực tiếp chỉ trích tổng thống Trump can thiệp vào Iran, không hỗ trợ Teheran bằng các phương tiện quân sự cũng đủ để công luận nghi ngờ về lợi ích khi được Matxcơva yểm trợ. Uy tín của Matxcơva có phần sứt mẻ trong mắt các quốc gia đang phát triển thuộc khối Global South. Điểm thứ ba, như báo The Conversation ghi nhận, đó là nguồn cung cấp vũ khí cho Iran, những thất bại quân sự của quốc gia này trước hỏa lực của Mỹ và Israel phần nào cũng là thất bại của Nga. Sau cùng, nếu như chế độ trong tay các giáo sĩ ở Teheran sụp đổ, Matxcơva sẽ vừa mất đi một đồng minh, một đối tác nặng ký trong khu vực, vừa mất đi ảnh hưởng của Teheran ở Trung Đông qua « trục kháng chiến » từ Liban đến Yemen… Có điều, như tờ báo này đánh giá, cho dù có mất Iran, chưa chắc Matxcơva sẽ mất ảnh hưởng ở Trung Cận Đông. Cuối cùng, đương nhiên Nga cũng như Trung Quốc không muốn trông thấy một chế độ bị lật đổ, nhưng nếu như cặp bài trùng Mỹ-Israel lật đổ được chế độ thần giáo tại Teheran, thì cũng sẽ dễ để Vladimir Putin biện minh cho cuộc chiến kéo dài từ hơn 4 năm qua tại Ukraina. Nhìn từ quan điểm của giám đốc Đài Quan Sát Pháp Nga Arnaud Dubien, yếu tố Ukraina mới là điều quan trọng trong phản ứng của tổng thống Putin về xung đột ở Trung Đông :    « Chúng ta biết rằng quan hệ giữa Nga và Mỹ rất phức tạp, thậm chí có khá nhiều mâu thuẫn. Những mâu thuẫn đó lại càng rõ hơn nữa kể từ khi Donald Trump lên nắm quyền. Điện Kremlin quan niệm Donald Trump gần như là nhân vật duy nhất ở phương Tây cố gắng hiểu và đặt mình vào vị trí của người Nga trong cuộc khủng hoảng Ukraina, tức là cố gắng tính đến các lợi ích an ninh và những lo ngại của Nga. Điều đó có giá trị rất lớn đối với Matxcơva. Tuy nhiên, đồng thời Nga cũng nhận thấy chính sách đối ngoại của Trump là một chính sách khá cứng rắn, dựa nhiều vào sức mạnh, có thể gây tổn hại cho lợi ích của Nga, chẳng hạn như qua cách hành xử của Mỹ tại Venezuela. Chính vì mối quan hệ phức tạp này mà Vladimir Putin đã rất thận trọng trên vấn đề Iran. Tổng thống Nga gửi điện chia buồn với Teheran về cái chết của giáo chủ Khamenei nhưng đã tránh công khai chỉ trích Washington. Theo tôi, đối với Kremlin, điều quan trọng nhất đối với tổng thống Putin là giữ Trump đứng về phía mình trong vấn đề Ukraina. Ít nhất là phải đảm bảo rằng tổng thống Mỹ không ngả theo lập trường của châu Âu hoặc Ukraina. Nhưng quan trọng hơn nữa theo tôi là cách phân tích hiện nay tại Kremlin về tình hình Iran. Theo Matxcơva, Mỹ đang tự lún sâu vào một cuộc khủng hoảng mà có thể họ sẽ phải trả giá rất đắt. Vì vậy, tại sao phải lên tiếng mạnh mẽ hay chỉ trích Hoa Kỳ ? Tốt hơn hết là để mọi việc tự diễn ra, chỉ có điều là nếu chế độ Iran thực sự sụp đổ, đó sẽ là một vố đau đối với Nga và cả đối với Trung Quốc ».

GanzenlandDe hele winter door trekken ganzenvluchten over ons land. Bij vorst, maar ook bij overgangen naar warmere perioden zijn de v-vluchtformaties te zien.Dat is altijd al zo geweest, maar de aantallen ganzen die op doortrek of als echte winterganzen in ons land verblijven zijn de laatste vijftien jaren naar grote hoogte gestegen. De aantallen stabiliseren nu wat , maar overstijgen de 2 miljoen. Het tafeltje dekje gebeuren van de Nederlandse veehouderij speelt een grote rol. Dat speelt ook bij de ganzen die het hele jaar bij ons doorbrengen en hier broeden. Hun aantal loopt in de honderdduizenden. Verreweg de koploperis de grauwe gans, in het begin van de vorige eeuw haast uitgestorven als broedvogel. Maar ook zo'n twintigduizend brandganzen broeden in Nederland, in plaats van het in hoge Noorden van Europa en Siberië. Daarbij voegen zich in ons land meer dan twintigduizend broedende exoten, als de nijlgans en de grote Canadese gans. Waarnemingen van het grasbeheer dat de ganzen laten zien verraden het geheim achter al deze ontwikkelingenVolg de podcast en word gratis lid via mennoenerwin.nl voor meer natuur en wetenschap verhalen. abonneer je daar ook op de nieuwsbrief met 5 tips over Teken.We hebben een kleine aanpassing gedaan:Woensdag → nieuwe podcast online die overal te beluisteren is op alle podcast spelers maar ook op substack.Zaterdag een nieuwsbrief NL met een uitgebreider verhaal over het onderwerp van deze week met 5 tips over het onderwerp zowel in het nederlands als het engels.Zondag een engelse nieuwsbrief ENG over het onderwerp van de week.Je kan zelf kiezen wat je in de mailbox krijgt nederlands engels of alleen de podcast ga naar je settings van substack en zet daar uit wat je niet meer wil ontvangen. Je kan ook alles uitzetten. Get full access to Menno en Erwin over de natuur en wetenschap at www.mennoenerwin.nl/subscribe

Send a textSpreuke 24:16 Al val die regverdige hoeveel keer, hy staan weer op, maar die goddeloses word deur rampe vernietig. Ons hou nie daarvan om oor ons mislukkings te praat nie. Ons het almal al misluk, en as jy daaraan terugdink, maak dit nogal seer, nè? Maar hoe dikwels het jy al misluk omdat jy nie opgestaan het nadat jy oor ‘n hobbel in die pad gestruikel het nie? Dink ‘n bietjie daaroor na.In die middel van die 18de eeu was Vitus Bering, 'n Deense ontdekkingsreisiger, aangestel om kaarte te teken van die gedeelte tussen Siberië en Noord-Amerika. Nadat hy Alaska suksesvol bereik het, het sy bemanning siek geword en die voorrade het begin opraak. Bering kón die omstandighede oorleef en suksesvol teruggekeer het, maar hy het moed verloor. Hy het tou opgegooi en sy bemanning toegelaat om doelloos uiteen te dryf.Die hele ekspedisie het op die rotse geloop. Bering is dood, en alles was verlore. As hy net 'n bietjie langer vasgebyt het en sy bemanning beheer het en bymekaargehou het, sou hy waarskynlik veilig na sy huis teruggekeer het en sy nalatenskap as een van die geskiedenis se groot ontdekkingsreisigers verseker het.Wanneer ons teëspoed beleef en wanneer ons jammerlik misluk; het ons 'n keuse: om op te staan of om moed te verloor en om op te gee.Spreuke 24:16 Al val die regverdige hoeveel keer, hy staan weer op, maar die goddeloses word deur rampe vernietig.God beskou dit nie as ‘n mislukking wanneer ‘n mens val nie. Wat hy wel as ‘n mislukking beskou, is wanneer jy weier om weer op te staan. Wat wil jy graag bereik? Watter struikelblok het oor jou pad gekom: watter teëspoed het jou getref? Hoe sterk is die versoeking om moed op te gee? Dit is beslis moeilike vrae, maar vrae wat jy jouself moet afvra … want jou deursettingsvermoë gaan jou uiteindelik suksesvol maak.Al val die regverdige hoeveel keer, hy staan weer op, maar die goddeloses word deur rampe vernietig.Dis God se Woord. Vars … vir jou … vandag.Support the showEnjoying The Content?For the price of a cup of coffee each month, you can enable Christianityworks to reach 10,000+ people with a message about the love of Jesus!DONATE R50 MONTHLY

Natuurreligies zijn al eeuwenoud en gaan bijna zo ver terug als de mens bestaat. In de moderne wereld worden nog altijd heidense geloven gepraktiseerd. Zo ook het sjamanisme: een geloof dat zijn oorsprong heeft in Siberië, maar dat tegenwoordig in uiteenlopende vormen voorkomt, met invloeden uit onder meer Nepal en Bali. Sanne Bloemink onderzoekt het sjamanisme in Nederland. Ze ondergaat zelf een sjamanistisch ritueel en spreekt met wetenschappers en deskundigen. Productie: Matthijs Domen en Kees van den Bosch.See omnystudio.com/listener for privacy information.

In de Schuur kun je deze week naar de laatste voorstellingen van Cabaret Siberia. In november ging het stuk in premiere en nu keert het gezelschap terug naar Haarlem. Vorige maand vertelde regisseur Agnes Laura Kumpina over hoe het stuk tot stand is gekomen. ‘Tussen 1930 en 1952 werden met geweld meer dan zes miljoen mensen uit ruim 25 verschil­lende gemeen­schappen – van Kazachen en Polen tot Joden en Georgiërs – afgevoerd naar Siberië. Deze grove machtsdaad symbo­li­seert hoe identiteit kan worden onteigend, terwijl in West-Europa hierover decen­nia­lang werd gezwegen. Met poëtische beeldtaal, muziek en fysieke vertelling willen we in Cabaret Siberiajuist laten zien hoe kunst ons in staat stelt de grootste ontberingen te overleven. Want als vrijheid en naam worden weggenomen, groeit de wil om ons verhaal te behouden en te delen.' - Agnes Laura Kumpina .

Op 15 november 1849 wordt in Moskou Fjodor Dostojeski rer dood veroordeeld. Dostojevski kwam als jong, beginnend schrijver regelmatig samen met andere intellectuelen. Dan hadden ze het over politieke hervormingen in Rusland, hoe het eerlijker verdeeld kon worden. Weet je wie er helemaal niet op zat te wachten om de boel eerlijker te verdelen? Tsaar Nicolaas I. Dus op 23 april 1849 wordt Dostojevski in zijn huis in Sint-Petersburg gearresteerd en achter de tralies gestopt. Vijftien van zijn vrienden worden ook ter dood veroordeeld. Eén minuut voor de executie zou plaatsvinden (22 december 1849), verleent tsaar Nikolaas I ze allemaal gratie. Maar dat is nog niet het einde: De doodstraf wordt daarna omgezet in vier jaar dwangarbeid in Omsk gevolgd door zes jaar als dwangsoldaat in Semipalatinsk (allebei in Siberië). Dostoyewski schreef over zijn tijd in Siberie Aantekeningen uit het Dodenhuis en later Misdaad en Straf. Lees die boeken - kan gratis op Project Gutenberg! Of tweedehands bij boekhandel Colette in Den Haag. En lees ook mijn boek: Moord in Kasteel de Haar #dostojevski #waargebeurd #nederlandsepodcast #lizluyben Podcasts maken kost tijd en geld, dus wil je deze podcast steunen? Geef me vijf sterren op Spotify of een duimpje op Podimo en volg me op Instagram, TikTok, Threads of Youtube. Of koop alvast mijn nieuwe boek! Een besneeuwd kasteel, een vervloekte diamant, een gemaskerd bal, een onverklaarbare moord... Kom kerst vieren in Kasteel De Haar. Als je durft... Mijn nieuwe boek is  Moord in Kasteel de Haar uit. In dat boek worden Joop en Nettie, het dynamische duo uit De Moord op mr. Jacques Wijsman, door barones Hélène van Zuylen uitgenodigd voor kerst op Kasteel de Haar.  Het hoogtepunt is een gemaskerd bal waar iedereen als Napoleon moet verschijnen. Tijdens het bal wordt één van de Napoleons vermoord. Wie heeft de trekker overgehaald en hebben ze eigenlijk wel de juiste Napoleon te grazen genomen? Als ze tot overmaat van ramp ingesneeuwd raken met de moordenaar moeten Joop, Nettie en Hélène zo snel mogelijk de moordenaar ontmaskeren... Ik groeide op in Haarzuilens, letterlijk om de hoek van het kasteel, heb er ook jaren als gids gewerkt. Het was altijd de droom om nog eens een boek te schrijven waarin barones Hélène allerlei avonturen zou beleven. Dit is dat boek. Moord in Kasteel de Haar is vanaf NU online overal te koop !  en bij de beste boekhandels zoals Boekhandel Van Kralingen in Breukelen!!!  

De strijd is voorbij, maar voor de Poolse bevolking begint de oorlog pas echt. In de maanden na de capitulatie wordt Polen verdeeld tussen Duitsland en de Sovjet-Unie — en beide machten brengen terreur.Duitse troepen voeren standrechtelijke executies uit van priesters, leraren en intellectuelen. Dorpen worden platgebrand, burgers neergeschoten onder het voorwendsel van verzet. In het oosten komen de Sovjets 's nachts aan de deur; gezinnen krijgen twintig minuten om te vertrekken voordat ze in veewagons worden afgevoerd naar Siberië.Toch gloeit er onder de angst iets van verzet. Leraren geven stiekem les in achterkamers, studenten kopiëren verboden boeken, officieren beginnen aan de opbouw van een ondergrondse staat.Deze aflevering van De Geschiedenisreis vertelt het verhaal van de eerste bezettingsmaanden — van misdaden, deportaties en terreur, maar ook van moed, cultuur en de wil om te blijven bestaan.Zend een leuk bericht (reactie niet mogelijk). Support the showWord Historicus lid van De Geschiedenisreis!Heb je genoten van deze aflevering? Als Historicus lid krijg je nog veel meer! Ontvang exclusieve toegang tot extra afleveringen, diepgaande analyses en verhalen die je nergens anders hoort. Tegenwoordig via Petje.Af en daarmee is iDeal betaling mogelijk. Klik hier om naar onze Petje Af website te gaan! Social Media Facebookgroep: Groep van geschiedenis enthousiastelingen Substack: Nieuwsbrief met kaarten, foto's en artikelen als ondersteuning bij iedere aflevering. Instagram: Blijf op de hoogte van alle nieuwtjes Adverteren in onze podcast? Mail naar leethijsgeschiedenisreis@gmail.com

Aan tafel deze week: voormalig VN-gezant Sigrid Kaag, vicepremier Mona Keijzer, econoom Arnoud Boot, Russische oppositieleider Vladimir Kara-Murza, schrijver Ilja Leonard Pfeijffer. Presentatie: Joost Vullings Wil je meer weten over de gasten in Buitenhof? Op onze website vind je meer informatie. Daar kan je deze aflevering ook terugkijken en je vindt er natuurlijk nog veel meer gesprekken: https://bit.ly/buitenhof-12-okt-25 Sinds vrijdag is er een wapenstilstand in Gaza. Sigrid Kaag was tot voor kort VN-gezant Midden-Oosten en voor de wederopbouw van Gaza. Gaat er een duurzame vrede komen of zit er ergens een adder onder het gras?    Vrijdag kwamen de doorrekeningen van de verkiezingsprogramma's door het CPB. Hoogleraar Financiële Markten Arnoud Boot heeft ze bekeken. Hij vertelt in Buitenhof over de haalbaarheid en betaalbaarheid van de plannen én welke tegenstellingen hem opvallen.    Mona Keijzer, demissionair minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening en voor Asiel en Migratie, heeft grote plannen voor de komende jaren als het gaat om wonen maar ook om migratie. Doorpakken zit in haar genen, maar kan dat wel op de manier waarop de BBB dat wil? Wil de BBB weer terugkeren in een nieuw kabinet? En hoe gaat de partij van Keijzer dat voor elkaar krijgen?   Vladimir Kara-Murza was samen met Aleksej Navalny de belangrijkste criticus van de Russische president Poetin. Kara-Murza werd twee keer vergiftigd en werd in 2022 gearresteerd en veroordeeld tot 25 jaar strafkamp. Ruim twee jaar zat hij gevangen in Siberië. Vorig jaar kwam hij vrij na een gevangenenruil. We spraken hem eerder deze week over Rusland, oppositievoeren vanuit het buitenland, autocratie en over hoe verandering in Rusland altijd onverwacht komt.   En tweeënhalf jaar geleden bracht Ilja Leonard Pfeijffer het boek Alkibiades uit, dat gaat over het verval van de democratie in het oude Athene. Het moest een waarschuwing zijn, want Pfeijffer zag parallellen met het heden. Binnenkort komt de schrijver met de essaybundel Absolute Macht. Hoe staat onze democratie er nu voor volgens Pfeijffer?

Aan tafel deze week: voormalig VN-gezant Sigrid Kaag, vicepremier Mona Keijzer, econoom Arnoud Boot, Russische oppositieleider Vladimir Kara-Murza, schrijver Ilja Leonard Pfeijffer. Presentatie: Joost Vullings Wil je meer weten over de gasten in Buitenhof? Op onze website vind je meer informatie. Daar kan je deze aflevering ook terugkijken en je vindt er natuurlijk nog veel meer gesprekken: https://bit.ly/buitenhof-12-okt-25 Sinds vrijdag is er een wapenstilstand in Gaza. Sigrid Kaag was tot voor kort VN-gezant Midden-Oosten en voor de wederopbouw van Gaza. Gaat er een duurzame vrede komen of zit er ergens een adder onder het gras?    Vrijdag kwamen de doorrekeningen van de verkiezingsprogramma's door het CPB. Hoogleraar Financiële Markten Arnoud Boot heeft ze bekeken. Hij vertelt in Buitenhof over de haalbaarheid en betaalbaarheid van de plannen én welke tegenstellingen hem opvallen.    Mona Keijzer, demissionair minister van Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening en voor Asiel en Migratie, heeft grote plannen voor de komende jaren als het gaat om wonen maar ook om migratie. Doorpakken zit in haar genen, maar kan dat wel op de manier waarop de BBB dat wil? Wil de BBB weer terugkeren in een nieuw kabinet? En hoe gaat de partij van Keijzer dat voor elkaar krijgen?   Vladimir Kara-Murza was samen met Aleksej Navalny de belangrijkste criticus van de Russische president Poetin. Kara-Murza werd twee keer vergiftigd en werd in 2022 gearresteerd en veroordeeld tot 25 jaar strafkamp. Ruim twee jaar zat hij gevangen in Siberië. Vorig jaar kwam hij vrij na een gevangenenruil. We spraken hem eerder deze week over Rusland, oppositievoeren vanuit het buitenland, autocratie en over hoe verandering in Rusland altijd onverwacht komt.   En tweeënhalf jaar geleden bracht Ilja Leonard Pfeijffer het boek Alkibiades uit, dat gaat over het verval van de democratie in het oude Athene. Het moest een waarschuwing zijn, want Pfeijffer zag parallellen met het heden. Binnenkort komt de schrijver met de essaybundel Absolute Macht. Hoe staat onze democratie er nu voor volgens Pfeijffer?

In een klein dorpje aan de oevers van de rivier Ob, in het zuidwesten van Siberië, wordt er geklopt aan de voordeur van Feofila. Die nacht moet ze onderdak bieden aan een onbekende vrouw. Haar logé is er erg aan toe: ze heeft het koud, heeft honger, en er zitten vuile verbanden rond haar onderbenen. De vrouw haalt de lompen van haar benen, en Feofila is in schok. Hier is aflevering 166! Zit je met iets? Praat bij Tele-Onthaal over wat jou bezighoudt. Bel anoniem en gratis naar 106 (24u/7d) of chat via tele-onthaal.be Je kunt het vakantiegevoel vasthouden met de boxen van HelloFresh. Bekijk het menu op de website: www.hellofresh.be of www.hellofresh.nl Voornaamste bronnen: Atlas Obscura - Nazino Island Britannica - Gulag: Definition, History, Prison, & Facts Britannica Money - Collectivization: Definition & Facts Historic Mysteries - Nazino: Stalin’s Cannibal Island of Despair Medium - Inside Stalin’s Cannibal Island Medium - The Tragedy of Cannibal Island: Eat Each other or Die Radio Free Europe - Cannibal Island: In 1933, Nearly 5,000 Died In One Of Stalin's Most Horrific Labor Camps The Collector - What Happened on Nazino Island: The Cannibal Gulag TheCollector Wikipedia - Collectivisatie in de Sovjet-Unie / Federaal district Siberië / Goelag / Nazino tragedy / Oblast Tomsk / Siberië / West-Siberisch LaaglandSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Fjodor Dostojevski’s leven begon als een roman vol extremen: geboren in armoede, opgegroeid onder een tirannieke vader, en al vroeg betoverd door literatuur. In Sint-Petersburg belandde hij in radicale kringen, waar revolutionaire ideeën rondgingen als verboden fruit. Zijn debuut maakte hem een literaire sensatie, maar net zo snel werd hij opgepakt en verbannen naar Siberië.Daar, tussen de kakkerlakken, kou en in eenzaamheid vond hij houvast in geloof en verhalen. Dat terwijl hij langzaam veranderde in de schrijver die de fundamenten van de moderne literatuur zou leggen. Van Parijs tot Londen zocht hij naar Europa, maar vond vooral vervreemding en angst. Waarna de Dostojevski die progressieve ideeën fluisterde in salons, langzamerhand verdween.

De strijd om de Noordpool is losgebarsten. Donald Trump heeft het gemunt op Canada en Groenland, en tegelijkertijd is Rusland met legerbases bezig in Siberië. Wat dat met elkaar te maken heeft? Het zijn allemaal gebieden die grenzen aan het Arctisch gebied, oftewel: de Noordpool. Door klimaatverandering komen vaarroutes vrij te liggen en daarmee ook grondstoffen. En het wordt dus ook een belangrijker gebied op het gebied van defensie. Hoe moeten we daarmee omgaan? Dat ga je horen in deze aflevering van De Strateeg van: - Tom Middendorp, voormalig commandant der strijdkrachten - Fiona De Cuyper, strategisch analist bij het Den Haag Centrum voor Strategische Studies en ook verbonden aan het The Arctic Institute. Luister ook | Vijf procent, en hoe nu verder? Over deze podcastDe Strateeg is een journalistiek onafhankelijke podcast van BNR, in samenwerking met het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS). Abonneer je via bnr.nl/destrateeg om geen enkele aflevering te missen. Host: Paul van Liempt Redactie: Michaël Roele Tips, vragen of andere opmerkingen over De Strateeg? Stuur dan een mailtje naar roele@bnr.nl.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De strijd om de Noordpool is losgebarsten. Donald Trump heeft het gemunt op Canada en Groenland, en tegelijkertijd is Rusland met legerbases bezig in Siberië. Wat dat met elkaar te maken heeft? Het zijn allemaal gebieden die grenzen aan het Arctisch gebied, oftewel: de Noordpool.

Mattias Spee is pianist en componist. Hij studeerde in 2021 af aan het Conservatorium van Amsterdam en ontwikkelde zich sindsdien tot componist, improvisator en interdisciplinair artiest. Spee wordt een van de grootste pianotalenten van Nederland genoemd en besteedt graag aandacht aan werken en componisten die vergeten dreigen te raken. Deze fascinatie resulteerde in een serie albums genaamd ‘Eclipse'. Voor het derde album in deze serie richt hij de schijnwerper op Sergei Protopopov. Deze componist maakte in de jaren '20 van de 20ste eeuw furore met zijn harmonische vindingrijkheid, maar het Stalin-regime keurde zijn composities af, stuurde hem naar een strafkamp in Siberië en legde een boycot op zijn werk. Spee nam niet alleen het uitgegeven werk van Protopopov onder handen, maar zette ook enkele onuitgegeven manuscripten als eerste pianist ooit op de plaat. Femke van der Laan gaat met Mattias Spee in gesprek.

Na vier jaar dwangarbeid in Siberië schreef Dostojevski een aangrijpend verslag over het Russische gevangenisleven, vol geweld, verraad, vriendschap en de kiem van zijn latere meesterwerken. Uitgegeven door LJ Veen Klassiek Spreker: Kees Hulst

Tijdens Bart Moeyaerts (allereerste) Nacht van de Poëzie in Vredenburg in Utrecht op 5 maart 2005 bracht hij onder andere het gedicht ‘Siberië' uit Verzamel de liefde (uitgeverij Querido).Laat je weten wat je vindt?

Al voordat hij tot president werd gekozen was het duidelijk dat Donald Trump de relatie met Vladimir Poetin wilde normaliseren en Oekraïne wilde dwingen tot enorme concessies. Met de politieke soapopera van de afgelopen dagen in de Verenigde Naties heeft hij laten zien dat het hem menens is. Het is nu een openlijk bonje met de bondgenoten. Alleen moeten we niet net doen of dat voor het eerst is, en een beetje historisch perspectief kan geen kwaad. Zomaar een paar voorbeelden. In 1956 nationaliseerde Egypte het Suezkanaal, dat toen werd geëxploiteerd door een Brits-Frans bedrijf. Israël, het VK en Frankrijk begonnen een oorlog tegen Egypte, tot woede van de Amerikaanse president Eisenhower. Het leidde tot een enorme crisis binnen de NAVO. Frankrijk ergerde zich zo aan de ‘Amerikaanse arrogantie’ dat president De Gaulle in 1966 zelfs uit het militaire pakt stapte. De NAVO moest ook opkrassen uit Parijs, en verhuisde naar Brussel. Pas in 2009 werd het land, onder Sarkozy, weer volledig lid. Eind jaren 70 ontstond er knallende ruzie over de plaatsing van Pershings en kruisraketten, onder meer in Nederland, waar in 1981 het anti-Amerikaanse verzet zo overweldigend was dat journalist en commentator Walter Laqueur het een ziekte noemde: Hollanditis. Koningin Beatrix werd naar Washington gestuurd om het Congres sussend toe te spreken. Tegelijkertijd was er knallende ruzie tussen de VS en de Europese NAVO-leden over de aanleg van een gaspijplijn van Siberië naar Duitsland. De regering-Reagan legde sancties op aan alle Europese bedrijven die aan het project meewerkten. Toen hadden we nog nooit van Nordstream gehoord. In 2003 ontstond een diepe crisis binnen de NAVO, toen Amerika Irak binnenviel. Frankrijk en Duitsland keerden zich tegen president Bush. Minister Rumsfeld van Defensie vergeleek de dwarsliggers met Libië en Cuba. Met Frankrijk liep de spanning zo hoog op dat Franse frietjes geen ‘French fries’ meer werden genoemd maar ‘freedom fries’. Over en weer heerste een stemming van haat en minachting. De afkeer van de oorlog in Irak spreidde zich uit over de hele NAVO, toen duidelijk werd dat de aanleiding voor de invasie – Iraks bezit van massavernietigingswapens – een verzinsel was. Kortom: het beeld van de NAVO als blok van nederige volgelingen van het oppermachtige Amerika is historische apekool. Voor Nederland is het extra navrant vanwege de open wond van MH17, maar dat Trump vindt dat het tijd is om de oorlog in Oekraïne te beëindigen en Poetin uit zijn isolement te halen is geen oprisping, maar een doctrine. Wij kunnen stoer toppen blijven beleggen over onderlinge samenwerking en leven zonder Amerika, maar tegen de tijd dat de EU is uitgepraat is Oekraïne allang opgedeeld en is Trump met pensioen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Al voordat hij tot president werd gekozen was het duidelijk dat Donald Trump de relatie met Vladimir Poetin wilde normaliseren en Oekraïne wilde dwingen tot enorme concessies. Met de politieke soapopera van de afgelopen dagen in de Verenigde Naties heeft hij laten zien dat het hem menens is. Het is nu een openlijk bonje met de bondgenoten. Alleen moeten we niet net doen of dat voor het eerst is, en een beetje historisch perspectief kan geen kwaad. Zomaar een paar voorbeelden. In 1956 nationaliseerde Egypte het Suezkanaal, dat toen werd geëxploiteerd door een Brits-Frans bedrijf. Israël, het VK en Frankrijk begonnen een oorlog tegen Egypte, tot woede van de Amerikaanse president Eisenhower. Het leidde tot een enorme crisis binnen de NAVO. Frankrijk ergerde zich zo aan de ‘Amerikaanse arrogantie’ dat president De Gaulle in 1966 zelfs uit het militaire pakt stapte. De NAVO moest ook opkrassen uit Parijs, en verhuisde naar Brussel. Pas in 2009 werd het land, onder Sarkozy, weer volledig lid. Eind jaren 70 ontstond er knallende ruzie over de plaatsing van Pershings en kruisraketten, onder meer in Nederland, waar in 1981 het anti-Amerikaanse verzet zo overweldigend was dat journalist en commentator Walter Laqueur het een ziekte noemde: Hollanditis. Koningin Beatrix werd naar Washington gestuurd om het Congres sussend toe te spreken. Tegelijkertijd was er knallende ruzie tussen de VS en de Europese NAVO-leden over de aanleg van een gaspijplijn van Siberië naar Duitsland. De regering-Reagan legde sancties op aan alle Europese bedrijven die aan het project meewerkten. Toen hadden we nog nooit van Nordstream gehoord. In 2003 ontstond een diepe crisis binnen de NAVO, toen Amerika Irak binnenviel. Frankrijk en Duitsland keerden zich tegen president Bush. Minister Rumsfeld van Defensie vergeleek de dwarsliggers met Libië en Cuba. Met Frankrijk liep de spanning zo hoog op dat Franse frietjes geen ‘French fries’ meer werden genoemd maar ‘freedom fries’. Over en weer heerste een stemming van haat en minachting. De afkeer van de oorlog in Irak spreidde zich uit over de hele NAVO, toen duidelijk werd dat de aanleiding voor de invasie – Iraks bezit van massavernietigingswapens – een verzinsel was. Kortom: het beeld van de NAVO als blok van nederige volgelingen van het oppermachtige Amerika is historische apekool. Voor Nederland is het extra navrant vanwege de open wond van MH17, maar dat Trump vindt dat het tijd is om de oorlog in Oekraïne te beëindigen en Poetin uit zijn isolement te halen is geen oprisping, maar een doctrine. Wij kunnen stoer toppen blijven beleggen over onderlinge samenwerking en leven zonder Amerika, maar tegen de tijd dat de EU is uitgepraat is Oekraïne allang opgedeeld en is Trump met pensioen.See omnystudio.com/listener for privacy information.

De Ballen Verstand is overal, zelfs 200 kilometer boven de poolcirkel. Fardau en Leon nemen op de wedstrijddag de laatste stand van zaken door vanuit Bodø. Hoe is het daar eigenlijk? Lopen de mensen allemaal al in de clubkleuren rond, sneeuwt het, of is Siberië ook hier heel ver weg? Is FC Twente favoriet of niet? En natuurlijk gaat het ook over de kersverse vader Michel Vlap én de teen van Ricky van WolfswinkelSupport the show: https://krant.nlSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Arita Baaijens is schrijver en ontdekkingsreiziger. Baaijens bereisde gedurende een periode van vijftien jaar met haar eigen karavaan kamelen de Sahara. In boeken als ‘Een regen van eeuwig vuur', ‘Desert Songs' en ‘Oase Farafra' blikt ze terug op deze tochten. Haar verslagen zijn doorgaans voorzien van zelfgemaakte reisfoto's. Ook reisde Baaijens naar Siberië en omcirkelde ze het Altai gebergte in Centraal-Azië te paard, waarover ze schreef in ‘Zoektocht naar het Paradijs'. Met haar nieuwste boek, ‘In gesprek met de Noordzee', zet Baaijens vraagtekens bij onze bazige houding ten opzichte van de natuur. Femke van der Laan gaat met Arita Baaijens in gesprek.

Het contrast kon nauwelijks groter. Op 1 oktober 2019 was heel Beijing een feestelijk podium voor de nationale show van Xi Jinping. Hij hield de grootste militaire parade in de geschiedenis van de Volksrepubliek.Vijf jaar later, op 1 oktober 2024, sprak hij een strak geleide ontvangst toe in de Grote Hal van het Volk. De speech was onthutsend. Hij maande iedereen streng ‘de kerntaak van de communistische partij, het algehele leiderschap en het gezag van het Centraal Comité overeind te houden'. En de komende decennia zouden bol staan van ‘moeilijkheden en uitdagingen, stormen en tegenslagen'. Waarom deze angstige visioenen? Waarom hees hij de stormbal?Jaap Jansen en PG Kroeger schetsen hoe China in deze 75 jaar grootse en gruwelijke tijden doormaakte en wat de erfenis van het communistisch bewind voor de toekomst lijkt te zijn. Wat doet Europa met die lessen? Bieden die naast waarschuwingen ook kansen?***Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt met donaties van luisteraars die we hiervoor hartelijk danken. Word ook vriend van de show!Heb je belangstelling om in onze podcast te adverteren of ons te sponsoren? Zend een mailtje naar adverteren@dagennacht.nl en wij zoeken contact.Op sommige podcast-apps kun je niet alles lezen. De complete tekst en een overzicht van al onze afleveringen vind je hier***In 1949 overwon de rurale revolutionair Mao Zedong het autoritaire bewind van de Kwomintang. Dat vluchtte naar het eland Formosa en groef zich daar in. Op 1 oktober riep hij de Volksrepubliek uit vanaf een balkon dat uitkeek over een miljoen mensen op het Plein van de Hemelse Vrede.Mao had moeten gehoorzamen aan Jozef Stalin. Diens strategie voor de verovering van de macht was de juiste gebleken. Hij was daar ondankbaar en vernederd door. Op Stalins 70e verjaardag was Mao een geprikkelde eregast. Na Stalins dood claimde Mao het ideologisch leiderschap van de communistische wereld. Het zorgde voor steeds meer haat en nijd met het Kremlin en in 1969-1970 tot een heuse oorlog langs de eindeloze grenzen in Siberië en Mongolië. Net als Stalin voerde Mao reusachtige ideologische campagnes die China op zijn grondvesten deed schudden. Van een massamoord op mussen tot de verwoesting van de Tibetaanse cultuur, heel de Chinese landbouw en zelfs zijn eigen partij. Hongersnoden, burgeroorlogen en repressie domineerden zijn politiek. Geopolitiek was zijn plotselinge wending naar een alliantie met het Amerika van Richard Nixon en Henry Kissinger zowel een eigenzinnig 'theatraal knaleffect' als geniale manoeuvre. "China wil drie dingen", zei de Franse kunstenaar en filosoof André Malraux tegen Nixon: "Unité. Gloire. Dignité." Dat was inderdaad de kern van de nieuwe koers. Mao kon de effecten daarvan zelf niet meer realiseren. Hij overleed in 1976. Zo begon een tweede Chinese revolutie, een in fel contrast tot Mao's stalinisme en isolatie van de buitenwereld. Het nieuwe bewind van Deng Xiaoping verblufte de wereld. Hij brak ideologisch nóg radicaler met Moskou. Eenheid? Hij dwong Margaret Thatcher Hong Kong terug te geven aan China. Glorie? Hij vond dat juist een communistische economie ‘iedereen glorieus rijk moet maken' en gooide zowel binnen het systeem als internationaal de luiken open. Waardigheid? Deng reisde als eerste over de hele wereld, sloot handelscontracten en werd als een gedurfd leider ontvangen en geëerd als de gelijke van Amerikaanse presidenten. Visionair benadrukte hij de volgende strategische doelen. China zou in tenminste 25 jaar van een arm ruraal continent een industriële en technologische supermacht kunnen worden. Dat vereiste vrede met het Westen, lange termijn vriendschappen en massale investeringen en prioriteit voor onderwijs, wetenschap, creativiteit, ondernemerschap, technologie en innovatie. Met een krachtige, centrale sturing die daaraan toch wel ruimte gaf. "Wie een raam open zet voor frisse lucht weet dat er af en toe een bromvlieg binnenkomt." Dengs transformatie van China kent in de wereldgeschiedenis geen gelijke. Hij verbond een ijzeren vuist met een open hand. Xi Jinping is zijn derde opvolger - zelf regelde Deng hoe dit vreedzaam geregeld moest worden - en leek hem te willen inruilen voor rolmodel Mao. Maar Xi ontdekt nu de grenzen van dit politiek model. Zijn strategie loopt vast door innerlijke tegenstrijdigheden. Demografisch krimpt China. De groei vlakt daarmee sterk af. Jeugdwerkloosheid en stokkende sociale mobiliteit verlammen Dengs lange termijn visie. De ambitie Amerika in te halen lijkt verdampt en dat verklaart die sombere, angstige visioenen in Xi's speech. De COVID-19 epidemie was een existentiële schok die bewees dat het regime onmachtig was ondanks meedogenloze repressie. Voor het eerst waren er massale burgeropstanden. In Beijing zijn bezoekers anno 2024 onthutst over de massale bewaking en dwingende cybercontrole op alles en iedereen. Xi ziet hoe het Westen het vertrouwen in China verloor en heeft daar geen echt antwoord op. Hij ziet ook dat politieke steun voor vazal Poetin een hoge economische en financiële prijs dreigt te krijgen. In Europa waait intussen met het rapport-Draghi een andere wind, net als in Japan, Korea, en bij Joe Biden en Kamala Harris. En Donald Trump was al grillig: “China bad!” Nederland speelt hierbij een opmerkelijke rol. Zeker ook als thuisland van ASML. Binnen de EU wil het kabinet-Schoof een actieve aanpak met gelijkgezinde lidstaten om de banden met China niet helemaal te verbreken. De uitingen van minister Dirk Beljaarts (Economische Zaken) zijn in elk geval helder: hij volgt de bewust constructief-gematigde China-politiek van Angela Merkel. 'Wir schaffen das' als het PVV-motto. Wie had dat zien aankomen?***Verder kijkenChina Holds Concert to Mark 75th Founding Anniversary of PRCXi Jinping Hosts Grand Reception in Beijing on the Eve of China National Day"The People Are the Heroes Now" & "News Has a Kind of Mystery" - Nixon in China (2011 NY Met Opera)Mao attends Stalin's 70th birthday celebration (1949)***Verder luisteren446 - Doe wat Draghi zegt of Europa wacht een langzame doodsstrijd306 - De gevoelige geopolitieke relatie met China299 - Dramatische verschuivingen in de wereldpolitiek. Europa heeft eindelijk een telefoonnummer258 - De kille vriendschap tussen Rusland en China250 - Nixon in China: de week die de wereld veranderde225 - Nixon in China: Henry Kissinger's geheime (en hilarische) trip naar Beijing245 - Oompje neemt de trein – de reis die China naar de 21e eeuw bracht220 - China's nieuwe culturele revolutie58 - PG over 70 jaar China, de Volksrepubliek van Mao, Deng en Xi30 - Rob de Wijk: het gevaar van China en Trump ** PG: Baudet, Delors en Thatcher25 - Kim Putters: Smeulende kwesties in een welvarend land ** PG: Hoe China ondanks boycot toch zaken wilde doen met Nederland24 - Ties Dams over China's nieuwe keizer Xi Jinping10 - Bram van Ojik (GroenLinks) over onze relatie met China***Tijdlijn00:00:00 – Deel 100:34:58 – Deel 201:05:38 – Deel 301:48:40 – Einde Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

DNA-materiaal kan ontzettend lang bewaard blijven, mits de omstandigheden precies goed zijn. De meest intacte vondsten worden bijvoorbeeld vaak gedaan op plekken waar het materiaal lange tijd onverstoord in extreme kou bewaard is gebleven. Als het goed genoeg bewaard is gebleven kan dat materiaal iets zeggen over de drager ervan, zelfs als diegene, dat plantje, of het dier, tienduizenden jaren geleden leefde. Je kunt het bijvoorbeeld vergelijken met moderne verwanten en kijken wat er evolutionair veranderd is. Nu hebben onderzoekers wel een hele bijzondere ontdekking gedaan: DNA van een mammoet, in 3D vastgevroren op zo'n manier dat de structuur van het chromosoom bewaard is gebleven. En dat geeft ze veel meer informatie dan anders. Weet je de vorm van de chromosomen, dan kun je het hele DNA van een organisme in kaart brengen en zelfs iets zeggen over welke genen er actief waren. In dit geval ging het om DNA uit de huid van een mammoet die zo'n 50.000 jaar geleden moet hebben geleefd in Siberië. Ze konden al snel zien dat het dier evenveel chromosoom paren had, 28, als de moderne olifant. Dat was te verwachten, maar toch: nooit eerder bevestigd op deze manier. De meeste gen-activiteit in de huid van de mammoet leek ook op die van olifanten. Maar niet altijd. Het ging namelijk om een wolharige mammoet. Voor het eerst konden ze precies zien welke genen er verantwoordelijk waren voor het vormen van die haren. Iets anders interessants dat ze konden zien was dat deze oeroude chromosomen qua vorm heel erg lijken op moderne chromosomen. Bijvoorbeeld de ring van DNA en eiwitten in de celkern van bepaalde cellen, een structuur niet groter dan 50 nanometer, pas 10 jaar geleden voor het eerst is gezien in mensen. Einstein voorspelde ooit dat materiaal van deze grootte nooit bewaard zou kunnen blijven, natuurkundig gezien. De onderzoekers wilden dan ook maar al te graag een verklaring vinden voor dit intact gebleven materiaal. Het lijkt erop dat het in een staat verkeert die lijkt op glas.  Maar hoe is het in die staat terechtgekomen? Vermoedelijk dankzij onze voorouders. Toen al werd eten soms bewaard voor later. Door een combinatie van uitdrogen en bevriezen. Het stukje huid waar dit DNA uit is gehaald, was waarschijnlijk een stukje mammoet-beef jurky.  Iemand was zo slim deze snack te bewaren, zodat wij er nu, tienduizenden jaren later, mee terug in de tijd kunnen kijken.  Lees hier meer over het onderzoek: Fossils of ancient chromosomes discovered. See omnystudio.com/listener for privacy information.

10.000 jaar geleden wandelden ze nog rond: wolharige mammoeten. De laatst levende groep van deze dieren was te vinden op Wrangel Island, vlakbij de kust van Siberië. Een eiland dat werd afgesneden van de wal toen de zeespiegel steeg. Daar leefden de dieren nog zo'n 6000 jaar.  Zo geïsoleerd leven kan op verschillende manieren van invloed zijn op een dierenpopulatie. Op sommige eilanden vind je daardoor bijvoorbeeld unieke diersoorten, die uitzonderlijk goed zijn aangepast aan de omstandigheden. Maar je kan ook te maken krijgen met iets als inteelt. Was dat voor deze mammoeten ook het geval? Een nieuwe genetische analyse, waarin ook mammoeten van een oudere groep die op het land leefde zijn meegenomen, laat zien dat de eilandpopulatie begon met maar 8 individuen. Uiteindelijk werden dat er, in twintig generaties, zo'n 200 tot 300. Niet zo gek dat er ook sprake was van inteelt en weinig genetische diversiteit. Dan moet dat zijn waarom ze het niet hebben gehaald, zou je denken. Maar de onderzoekers kunnen ook zien dat de beperkte genetische diversiteit niet erg genoeg was om voor uitsterving van de populatie en daarmee de hele soort te zorgen. Het moet een andere, willekeurige oorzaak hebben gehad. Waarschijnlijk iets wat plotseling gebeurde, maar wat er is gebeurd weten we nog niet. Toch hebben we al wel wat aan deze kennis. Het vertelt onderzoekers iets over de genetica achter een verlies van leefruimte en interactie met andere groepen. En dat is nu minstens even relevant. Lees hier meer over het onderzoek: Last surviving woolly mammoths were inbred but not doomed to extinctionSee omnystudio.com/listener for privacy information.

Na lang wachten is het eindelijk zover, Duister is terug met een nieuw seizoen en we maken een vliegende start!  In de geschiedenis van de luchtvaart is er geen persoon zo bewonderenswaardig en dapper als Amelia Earhart. Als één van de meest bekende en gedurfde vrouwelijke piloten van haar tijd, wordt Amelia een symbool van moed en vastberadenheid. Haar roem bereikt een hoogtepunt wanneer ze in 1937 op mysterieuze wijze verdwijnt boven de Stille Oceaan met haar co-piloot en navigator Fred Noonan, tijdens een poging om de wereld rond te vliegen in haar Lockheed Electra. Het verhaal van Amelia Earhart blijft tot op de dag van vandaag een bron van fascinatie en intrige, terwijl het mysterie rond haar verdwijning blijft voortduren. Daf vertelt je het hele verhaal! Kim heeft de Yuba County 5 al eens behandeld, en van de Dyatlov Pass heb je vast wel eens gehoord, maar ken je ook het verhaal van de zes wandelaars die op mysterieuze wijze om het leven komen in de bergen van Siberië?  Ga er lekker voor zitten, want je hoort het allemaal in deze eerste aflevering! Timestamps (00:00:00) Teasers (00:00:45) Leader (00:01:32) Opening (00:09:31) Het Khamar-Daban mysterie (00:34:34) Amelia Earhart  (02:01:21) Outro

Aleksej Navalny is vermoord door Poetin. Hij was één van de meest vooraanstaande Russische oppositieleden. ⁠Maarten⁠ en ⁠Tom bespreken wat zijn invloed is geweest, zijn laatste dagen in een strafkamp in Siberië en of hij een opvolger heeft.

Aleksej Navalny is dood. De belangrijkste tegenstander van de Russische president Vladimir Poetin stierf vrijdag in het strafkamp in Siberië waar hij al een tijdlang opgesloten zat. Hij voerde al jaren een strijd tegen corruptie in Rusland, en zat als een soort martelaar gevangen. Welke impact had Navalny op Rusland en de rest van de wereld? See omnystudio.com/listener for privacy information.

De rayonhoofden en ijsmeesters waren de voorbije weken in alle staten. Zou het dan toch? En ja, Jaap Jansen en PG Kroeger komen wel degelijk met de vaste winterboeken-editie. Ditmaal met een extra recensie: een doorwrochte analyse van een brief die in de Tweede Kamer niet mocht worden voorgelezen.***Deze aflevering is mede mogelijk gemaakt met donaties van luisteraars die we hiervoor hartelijk danken. Word ook vriend van de show! Ben je vriend (of word je het nu nog snel) dan kun je meedingen naar een van de boeken die we bespreken: Abraham Kuyper, een leven in de journalistiek (beschikbaar gesteld door uitgeverij Boom) en Hoogteroes (beschikbaar gesteld door De Arbeiderspers).Heb je belangstelling om in onze podcast te adverteren of ons te sponsoren? Zend een mailtje naar adverteren@dagennacht.nl en wij nemen contact opOp sommige podcast-apps kun je niet alles lezen. De complete tekst en een overzicht van al onze eerdere afleveringen vind je hier***1] Een saluut aan Mathieu SegersKort voor zijn overlijden op 16 december 2023 zond Segers ons zijn nieuwste boek: The Origins of European Integration - The Pre-History of Today's European Union, 1937–1951. Het bewijst eens te meer het grote verlies nu hij niet meer onder ons is. Elke pagina van dit rijke werk bevat voor uren en dagen aan nieuwe inzichten en verrassingen uit de voorgeschiedenis van de EU. Over de doorwerking van het Marshallplan; de grote betekenis van de oecumenische beweging; Piet Lieftinck en Ludwig Erhard in 1949 en over de historische missie van de christendemocratie.Maar nog het meest treft de eerste zin van dit magnum opus. Onvermoed en onverwacht brengt de visie daarin zijn erfenis en die van de eveneens onlangs gestorven Jacques Delors bijeen. Europa staat voor de opdracht zich nu voor een derde maal opnieuw uit te vinden. 2] Waar Europa ooit begonWe kennen het vaste verhaal. De Europese beschaving ontsprong in drie eeuwenoude steden. Jeruzalem, Athene en Rome. Maar hoe ontstonden die urbane fundamenten nu echt? The Life and Death of Ancient Cities: A Natural History van Greg Woolf vertelt hoe historici, archeologen, biologen, klimaatdeskundigen en antropologen hun kennis daarover steeds meer aaneenvlechten.Het levert vele verrassende inzichten en dwingt ons vele bekende verhalen en feiten te herzien. Dat juist de Middellandse Zee bakermat werd van Europa kwam bijvoorbeeld doordat men leerde zeilen in plaats van roeien. En waar kwam het brood vandaan dat de inwoners konden eten van het in zijn glorietijden snel groter wordende Athene? Van in graanexporten gespecialiseerde Griekse havens op de Krim. En zo nog veel meer in dit bijzondere boek.3] De journalist die minister-president werdJohan Snel was al eens bij ons te gast over zijn meeslepende biografie van alpinist, predikant, politicus, wereldreiziger en universiteitsoprichter Abraham Kuyper. Zijn proefschrift - Abraham Kuyper, een leven in de journalistiek - diept één van die aspecten verder uit. Die van de ongekende veelschrijver en mediavernieuwer. Ook dát was Kuyper.Hij schreef niet alleen tienduizenden stukken en ruim 200 boeken, hij bouwde ook aan een internationaal netwerk van journalisten. De journalistiek werd door zijn bezielende leiding een serieuze professie die ging opkomen voor haar vrijheid, integriteit en kwaliteit. Kuyper keek daarbij altijd verder dan zijn eigen 'zuil' of kerk. Snel brengt dit levensverhaal met panache en vol verrukkelijke verhalen en excentrieke belevenissen.4] De Robert Caro van het KremlinStephen Kotkin doet voor Jozef Stalin wat Robert Caro doet voor LBJ. Zijn boeken Stalin: Volume I: Paradoxes of Power, 1878–1928 en Stalin: Volume II: Waiting for Hitler, 1929–1941 schetsen in duizenden pagina's het leven en de tijd van een 'larger than life' heerser. Een literaire tour de force.Van Stalins armoedige jeugd in Gori in Georgië en het rebelse broeinest van zijn priesterseminarie tot de jaren aan de Poolgrens in Siberië na een carrière als bankrover, beleeft de lezer mee. En ook zijn machtsdrift, zijn genie als bureaucraat, zijn honger naar kennis als autodidact, zijn paranoia, wreedheid en obsessies met Finland, Mongolië en Japan. Zijn eenzaamheid na de zelfmoord van zijn vrouw Nadja. En hoe hij wachtte tot Hitler zou aanvallen en dat toen niet wilde geloven.5] De roes van WeimarDe pleinen in Duitse steden staan nu, in januari 2024, bomvol. 'Nie wieder!' roepen de burgers en masse. Alle reden om juist nu het boek Höhenrausch - Hoogteroes - van Harald Jähner te lezen. Opnieuw komt hij met een fascinerend tijdsbeeld van de cultuur, maatschappij en politiek van Duitsland, nu die van de 'Goldene Zwanziger' en de Weimar-republiek. Het was een decennium van een 'Siegeszug befreiter Lebensweisen'.Jähner slaagt erin die periode niet te benaderen vanuit het perspectief achteraf, vanuit de doem van de ondergang en het Derde Rijk. We beleven juist de opmars van geëmancipeerde vrouwen, technologische evoluties, culturele bevrijding en 'amerikanisering' met jazz, radio en dansfeesten. En steeds is merkbaar hoe kwetsbaar Weimar was. Hoe de nederlaag in 1918, de giga-inflatie, het leven op de pof en de depressie vanaf 1930 voortdurend nieuwe kansen en ideeën lieten struikelen.6] Een brief van het IdaveldFvD'er Freek Jansen schreef voorzitter Bosma bij zijn afscheid als Tweede-Kamerlid naar goed gebruik een brief. Die las hem niet voor en dat was nieuw. “Eigenlijk doodzonde”, vindt PG.Wie de tekst ervan serieus neemt, ontmoet een hele reeks politiek-filosofische toespelingen en historische verwijzingen die niet zomaar terzijde geschoven mogen worden. Jansen benoemt zichzelf tot hoeder van ‘de ideologische, zuivere lijn' van Forum tegen ‘het parlementarisme' en voor ‘het herstel van de natuurlijke orde'. Daarin brengt hij een paar duidelijke boodschappen.Hij doet een verwoede aanval op de erfenis van de Frankfurter Schule en dat niet voor het eerst. PG schetst wat daarbij het antisemitische hondenfluitje over ‘zelfhaat' en ‘de vroedvrouw van onze opheffing' vormt. En wat dit verbindt met het laatste boek van Mathieu Segers.De strijd voor die 'natuurlijke orde' en Jansens mythische verwijzing naar ‘Nederland als Idaveld' plaatsen zijn boodschap in het sociaaldarwinisme van de 19e eeuw. Zelden klonk de fluit zo luid en zo schel.***Verder luisteren109 - Mathieu Segers: Sterke lidstaten maken Europa sterk336 - Timothy Garton Ash: Hoe Europa zichzelf voor de derde keer opnieuw uitvindt82 - Edward Glaeser: Why we should love cities318 - 2023: het jaar van grote inflatie, Koude Oorlog, roemruchte veroveraars en omwenteling in Den Haag (oa over Stalin en stedenstichter Alexander de Grote)149 - De zeven levens van Abraham Kuyper, een ongrijpbaar staatsman354 - Eenzaamheid, machtsstrijd en repressie in het Russische rijk van Poetin, Stalin en tsaar Nicolaas II394 – Honderd jaar na zijn dood: de schrijnende actualiteit van Lenin113 - De Jaren '20 als wenkend perspectief322 - 30 januari 1933, een fatale dag voor Duitsland en de wereld152 - De 19e-eeuwse wortels van Forum voor Democratie30 - Baudet en de Uil van Minerva317 - Extra winteraflevering: PG tipt boeken!***Tijdlijn00:00:00 – Deel 1: Mathieu Segers00:38:00 – Deel 2: Greg Woolf00:45:35 – Deel 3: Johan Snel00:57:33 – Deel 4: Stephen Kotkin01:20:06 – Deel 5: Harald Jähner01:29:19 – Deel 6: Freek Jansen01:57:00 – Einde Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

(1) Oekraïne saboteert treinsporen in Siberië (2) Ontdekking van België (3) Spin aanraken helpt tegen hoogtevrees (4) De Vrijdagquiz. Middagjournaal van Nico Dijkshoorn

Er is politiek gerommel in Oekraine, terwijl er een aanslag op een treintunnel in Siberië plaatsvindt. Verder worden Russische scholieren ingezet voor het maken granaten voor het front. My Little Pony is vanaf heden in Rusland 18+, daarnaast wordt de LHBTI-gemeeschap bestempeld als extremistische organisatie. Wat zijn de gevolgen? Tot slot ga ik in gesprek met Lieke Heil over de DCA en haar documentaire.Shownotes

Een raadselachtig spannend verhaal over de Kolyma in Siberië: een weg die is aangelegd boven op de botten van de gevangenen van Stalins goelag Uitgegeven door Boekerij Spreker: Casper Gimbrère

Rusland richt zijn blik naar het oosten. Naar Siberië!See omnystudio.com/listener for privacy information.

Het is wetenschappers gelukt om aan de hand van een zonnebrand-achtig stofje in gigantisch oude plantenfossielen iets te zeggen over de grootste massa-extinctie ooit.  Tijdens die gebeurtenis, 252 miljoen jaar geleden, stierf 95 procent van alle in zee levende soorten, een derde van de insectensoorten en ongeveer 70 procent van de gewervelde landdieren uit. Vulkanische activiteit in Siberië speelde daar een enorme rol bij, maar er werd ook gedacht dat schade aan de ozonlaag heeft bijgedragen aan de massa-extinctie. Direct bewijs daarvoor was er nog niet en dat wisten ze in dit nieuwe onderzoek te vinden.  In deze audio hoor je onderzoekers Phil Jardine van de universiteit van Münster en Barry Lomax van de universiteit van Nottingham. Lees hier meer: New discovery of sunscreen-like chemicals in fossil plants reveals UV radiation played a part in mass extinction events.  Ook interessant: Ozone layer may be restored in decades, UN report says.See omnystudio.com/listener for privacy information.

Zoogdieren? In een dino-podcast? JAZEKER. Vandaag glijdt onze blik omlaag, naar wat zich tussen de voeten van de reusachtige dinosauriërs afspeelt. Want als je dacht dat daar slecht kleine muisachtige zoogdiertjes zaten te trillen van angst, dan heb je het mis. Tussen de dinopoten was een revolutie gaande! Ons beeld van de dinotijd is niet compleet zónder naar de dieren te kijken die náást de dino's leefden - en dit zijn ook nog eens onze voorouders! Wat is hun verhaal? Maarten en Gijs strikten Elsa Panciroli, een Schotse paleontologe en één van de wereldtoppers in haar werkgebied, om de evolutie van zoogdieren te beschrijven. En tot Gijs' ergernis kunnen zij en Maarten het veel te goed met elkaar vinden: ook Elsa heeft een hekel aan T. rex en een grote voorliefde voor kakkerlakken. ‘Beasts Before Us'Panciroli schreef het boek ‘Beasts Before Us' om de vooroordelen tegen zoogdieren in met Mesozoïcum te weerleggen. Je bent geen ‘loser', verliezer van de evolutie, als je als antwoord op de dinosauriërs steeds kleiner wordt. Zoogdieren wisten zich op een prachtige wijze te verfijnen.‘Hyena-hagedis' AnteosaurusWe beginnen ons verhaal in het Carboon, ruim 300 miljoen jaar geleden, en schetsen hoe onze zoogdier-voorouders de wereldheerschappij bereiken - niet ná de dinotijd, maar al ervóór, in het Perm-tijdperk. De grootste vleeseter in die tijd was bijvoorbeeld Anteosaurus (let op: geen dino dus, ondanks de naam): stel je een 6 meter lange kruising voor tussen een gigantische hyena en een hagedis, met slagtanden en grote klauwen. MoschopsElsa's favoriete synapsid in deze aflevering is Moschops, een planteneter waarop waarschijnlijk veel gejaagd werd. Ze vergelijkt hem met een uitsmijter voor een nachtclub, en als je de afbeelding ziet snap je denk ik meteen waar ze het over heeft. Massa-uitstervingZoogdier-voorouders heersten over de wereld totdat er een uitsterving begon die zijn gelijke niet kent in de aardse geschiedenis. Het begon met aardbevingen en vulkaanuitbarstingen in Siberië, later overal op aarde, die minstens honderdduizenden jaren rook, hitte en giftige gaswolken de atmosfeer in stuwden. Deze uitbarstingen zetten kettingreacties in gang die het leven overal op de planeet vernietigden. Het had zelfs weinig gescheeld of de aarde was volledig ontdaan van alle levende wezens. Want 70% van al het leven op land - planten en dieren - kwam om, en zelfs 96% van al het leven in zee. De dinotijd begintToen de stofwolken letterlijk waren opgetrokken bleek de voorsprong en dominantie van onze zoogdiervoorouders verdwenen. Welke zoogdier-achtigen overleefden de ramp wél? Elsa ziet twee types: De eerste is lystrosaurus (zie afbeelding) een dier met een bizarre combinatie van slagtanden en een snavelachtige bek. De tweede soort is niet zo sexy, maar ja: de cynodonten, kleine hondachtige zoogdieren, zijn écht onze voorouders. Volgende week volgt deel 2 van dit verhaal en gaan Maarten, Elsa en Gijs kijken hoe het de zoogdieren in het Jura en Krijt vergaat. Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

Tienduizenden Russen ontvluchten het land sinds Poetin vorige week aankondigde dat hij duizenden reservisten naar het Oekraïense front zal sturen. Overal zijn er betogingen, in de grote steden als Moskou en Sint-Petersburg, maar ook in de verre uithoeken van Siberië. Is dit het begin van een grotere protest en verzetsbeweging? En zijn er nog Russen die de propaganda van Poetin geloven? See omnystudio.com/listener for privacy information.

Ze gingen soms al voor hun vijftiende naar zee, de matrozen, machinisten, vissers die nu met pensioen zijn. De landrotten die hun dagen op de vaste wal hebben gesleten kunnen zich maar moeilijk voorstellen hoe het voor hun generatiegenoten was om altijd maar op zee te zijn. Mathijs Deen keek met zeevarenden terug op hun leven. Verder: Vakantieman Milo van Bokkum reist naar een Joodse enclave in het Oosten van Siberië, OVT 31-07-2022

Deze week reist onze Vakantieman (m/v) af naar de Joodse Autonome Regioin Rusland. Journalist Milo van Bokkum zag in de stad Birobidzjan hoe het maakbaarheidsideaal van de Sovjets is doorgedrongen tot in het uiterste Oosten van Siberië.

In deze aflevering bezoekt Jelle het Altai-gebergte in Siberië, waar een klein dorp geteisterd wordt door vallend ruimteafval. Ook eet hij schapenstaart bij nomaden en gaat hij op bezoek bij bejaarden in een verzorgingstehuis. Daar krijgt hij een belangrijke boodschap mee: leven dat is het belangrijkste.

Voor de oorlog in Oekraïne heeft de Russische president Vladimir Poetin soldaten nodig. Een van de regio's waar veel soldaten vandaan komen is Boerjatië, in het zuidoosten van Siberië. Correspondent Eva Cukier bezocht die regio en zocht uit waarom de Boerjaten meevechten in Poetins oorlog. Is het uit vrije wil, of zijn er andere redenen?Gast: Eva CukierPresentator: Egbert KalseRedactie: Esmee Dirks & Ruben PestMontage: JP Geersing, Jan Paul de Bondt & Yeppe van KesterenLees hier het artikel dat Eva Cukier schreef over de Siberische soldaten aan het front in Oekraïne.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.

In een angstaanjagende speech heeft de Russische president Vladimir Poetin zuiveringen aangekondigd in eigen land. De ‘vijfde colonne van verraders' moeten volgens Poetin worden uitgespuugd. Met die uitspraken roept Poetin herinneringen op aan de jaren '30 toen onder Stalin grote aantallen mensen werden opgepakt en verdwenen naar strafkampen in Siberië. In hoeverre moeten wij de dreigementen van Poetin serieus nemen?, vraagt Wierd Duk zich af in een nieuwe aflevering van de podcast 'Het Land van Wierd Duk'. Ook spreekt de Telegraafverslaggever over de ideologie van Vladimir Poetin die mede is geïnspireerd op de Russisch-orthodoxe vorm van het christendom. Verder in de podcast: de lage opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen. Wat zegt dit over het grote aantal afgehaakten in Nederland? En hoe kan de politiek deze mensen, die zich kennelijk niet meer vertegenwoordigd voelen, bereiken? See omnystudio.com/listener for privacy information.

In een angstaanjagende speech heeft de Russische president Vladimir Poetin zuiveringen aangekondigd in eigen land. De ‘vijfde colonne van verraders' moeten volgens Poetin worden uitgespuugd. Met die uitspraken roept Poetin herinneringen op aan de jaren '30 toen onder Stalin grote aantallen mensen werden opgepakt en verdwenen naar strafkampen in Siberië. In hoeverre moeten wij de dreigementen van Poetin serieus nemen?, vraagt Wierd Duk zich af in een nieuwe aflevering van de podcast 'Het Land van Wierd Duk'. Ook spreekt de Telegraafverslaggever over de ideologie van Vladimir Poetin die mede is geïnspireerd op de Russisch-orthodoxe vorm van het christendom. Verder in de podcast: de lage opkomst bij de gemeenteraadsverkiezingen. Wat zegt dit over het grote aantal afgehaakten in Nederland? En hoe kan de politiek deze mensen, die zich kennelijk niet meer vertegenwoordigd voelen, bereiken?

Kas teadsid, et Siberi salajase rebase kodustamise eksperimendi juured viivad Eestisse? Või et kõik eestlased on natuke neandertallased? Või et Vietnami kuulsate teravate kübarate punumisel pruugitav palm sai alles üsna hiljuti ametlikuks liigiks? Levila teadussaate “Siin Tartu” värskes osas uurime, kuidas inimene maailma liigitab ja mida see meie endi kohta ütleb. Saatekülalised on evolutsioonigeneetik Mait Metspalu, hunditundjast zoosemiootik Laura Kiiroja, taimegurust botaanik Urmas Laansoo ja karusloomade ekspert Maie Allert. Saatejuht, toimetaja, monteerija: Maarja Merivoo-ParroIllustratsioon: Joonas SildreOriginaalmuusika: Janek MurdKasutatud muusika:Vaiko Eplik – Soorebased

Wat een routineklus voor Arjan moest worden, werd een onverwachts spektakel. In een zoektocht naar mezen in de duinen van Wassenaar hoort Arjan op nog geen 5 meter van de parkeerplaats een 'smakkend' geluid. Hij weet het direct zeker: dit is een zeldzaamheid. Een primeur voor de Vogelspotcast! Het blijkt om een bruine boszanger te gaan, een dwaalgast uit Siberië. Als kers op de taart sluit Arjan's vroegere vogelmentor Vincent ook nog even aan. Kortom: een aflevering vol spektakel!De muziek van de Vogelspotcast is gemaakt door S10 en Sim Fane.Zie het privacybeleid op https://art19.com/privacy en de privacyverklaring van Californië op https://art19.com/privacy#do-not-sell-my-info.