POPULARITY
6 czerwca, w Dniu Języka Rosyjskiego, minister Ławrow mówił o pięknie języka Puszkina — i w tym samym przemówieniu uczynił z niego warunek zakończenia wojny. Język jako kazus belli.Punktem wyjścia tego wydania jest forum w Petersburgu — dawne rosyjskie Davos, dziś platforma dyplomacji. Przez jego pryzmat i kilkanaście rosyjskich źródeł pytamy: jak naprawdę działa rosyjska polityka zagraniczna i czy rządzą nią już tylko żołnierze?W odcinku: Zacharowa o „schematozie" i groźba wobec Polski, Litwy i Norwegii; ambasador Kielin w Sky News i Wiaczesław Nikonow w Rosji; Armenia pod presją; Rosja w Afryce; miękka siła i Teatr Bolszoj; dyplomacja jako niedoceniana maszyna — oraz klamra z dnia nagrania: list Zełenskiego do Putina.Zaprasza Bartosz Gołąbek —Sprawy Wschodu wsparcie: buycoffee.to/sprawywschodu patronite.pl/sprawywschodu sprawywschodu.onlineŹródła: Zacharowa o „chlestakowszczyźnie" Zełenskiego i ryzyku jądrowym dla UE (RG):https://rg.ru/2026/06/04/zaharova-rasskazala-rg-o-hlestakovshchine-zelenskogo-i-iadernyh-riskah-dlia-es.htmlWywiad amb. Andrieja Kielina dla Yaldy Hakim (Sky News):https://www.youtube.com/watch?v=aRH7wfFHUKgRiabkow o broni jądrowej:https://www.youtube.com/shorts/e2Z7C3qCXZM Wiaczesław Nikonow:https://www.youtube.com/watch?v=EUhEQ5UVC4MIwan Safranczuk o dyplomacji (Rossija w głobalnoj politikie):https://globalaffairs.ru/articles/diplomatiya-safranchuk/Ławrow — Dzień Języka Rosyjskiego:https://www.youtube.com/watch?v=ROpwyItjBJEMGIMO — raport Wałdaj / nowe pokolenie:https://mgimo.ru/about/news/departments/iii-valdai-newgeneration/List Wołodymyra Zełenskiego do Władimira Putina https://www.president.gov.ua/news/vidkritij-list-prezidentu-rosijskoyi-federaciyi-vid-preziden-104769
Dziś w programie przyglądamy się najważniejszym wydarzeniom politycznym ostatnich dni. W Spotkaniach z Polonią sprawdzimy, z jakimi kryzysami mierzą się Polacy za granicą i jakie wsparcie dla organizacji działających na ich rzecz przygotowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Opowiemy też o Festiwalu Pileckiego z okazji 125. rocznicy urodzin rotmistrza, a na koniec porozmawiamy o kosmicznych wyzwaniach i współpracy Polski oraz Litwy w sektorze bezpieczeństwa. Zapraszamy!
Dziś w programie przyglądamy się najważniejszym wydarzeniom politycznym ostatnich dni. W Spotkaniach z Polonią sprawdzimy, z jakimi kryzysami mierzą się Polacy za granicą i jakie wsparcie dla organizacji działających na ich rzecz przygotowało Ministerstwo Spraw Zagranicznych. Opowiemy też o Festiwalu Pileckiego z okazji 125. rocznicy urodzin rotmistrza, a na koniec porozmawiamy o kosmicznych wyzwaniach i współpracy Polski oraz Litwy w sektorze bezpieczeństwa. Zapraszamy!
Dziś w programie: państwa Bukaresztańskiej Dziewiątki spotykają się przed lipcowym szczytem NATO w Rumunii – Polska, jako współgospodarz formatu, współprowadzi rozmowy o bezpieczeństwie regionu. Wrócimy też do historii – Narodowe Archiwum Cyfrowe udostępnia niepublikowany wcześniej film z uroczystości pogrzebowych marszałka Józefa Piłsudskiego z 1935 roku. W relacji także gala Nagród Dziennikarskich Polskiego Radia „Melchiory 2026” w Warszawie. A na koniec – o kosmosie i współpracy regionu: Vilnius Space Days 2026 i rozmowy o polsko-litewskich projektach w sektorze kosmicznym. Zapraszamy!
Stany Zjednoczone zapowiedziały wycofanie żołnierzy z Niemiec. Pentagon potwierdził, że pięć tysięcy amerykańskich żołnierzy wyjedzie z tego kraju. Prezydent Trump dodał, że będzie to większa liczba, a amerykańscy żołnierze zostaną również wycofani z Włoch i Hiszpanii. Czy jest to reakcja na brak poparcia Niemiec i innych krajów europejskich dla wojny Ameryki z Iranem? Jakie skutki ta decyzja będzie miała dla NATO i jego zdolności obronnych wobec ewentualnego zagrożenia ze strony Rosji? Czy amerykańscy żołnierze z Niemiec przeniosą się do Polski i Litwy?W Anglii, Szkocji i Walii odbywają się wybory lokalne. Czy potwierdzą one rosnącą popularność partii Reform UK i upadek obu głównych partii, zwłaszcza rządzącej Partii Pracy? Po niedawnym zamachu w Londynie szef tamtejszej policji ostrzega przed wzbierającą falą antysemityzmu.Polscy archeolodzy pracujący w Sudanie dokonują znaczącego odkrycia potwierdzającego istnienie legendarnego króla Qaszqasza z Nubii, chrześcijańskiego przyczółka w Afryce. Jak prowadzić badania archeologiczne w kraju ogarniętym okrutną wojną?Na Zachodnim Brzegu odbywają się wybory lokalne – pierwsze od 2022 roku. W Gazie wybory odbyły się tylko w jednym mieście. Czy to rzeczywisty plebiscyt popularności władz Autonomii, czy spektakl propagandowy mający zatwierdzić niepodważalną władzę Fatahu?W Rumunii upada rząd Ilie Bolojana po tym, jak jeden z koalicjantów zagłosował przeciwko wotum zaufania dla gabinetu. Czy kraj czeka kolejny kryzys rządowy i jakie będzie on miał skutki nie tylko dla Rumunii, ale całej Europy?A także: nowe dzieło Banksy'ego, czyli jak drobny detal zmienia znaczenie całości.Rozkład jazdy: (02:47) Marek Świerczyński: Mniej wojsk USA w Europie(26:18) Jakub Krupa: Wybory lokalne i antysemickie ataki w Wielkiej Brytanii(49:29) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Symbole i detale(56:25) Podziękowania(1:04:01) Anna Dudzińska: Polacy udowadniają istnienie króla Nubii(1:27:11) Michał Wojnarowicz: Wybory w Palestynie(1:43:10) Kamil Całus: Upadek rządu w Rumunii(2:04:49) Do usłyszenia---------------------------------------------Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiakSubskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.comKoszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
Dziś w audycji: Amerykanie redukują liczebność swoich wojsk w Europie. Pentagon zapowiada wycofanie 5 tysięcy żołnierzy z Niemiec w ciągu najbliższych sześciu miesięcy do roku. Wojska amerykańskie stacjonują w kilkunastu krajach europejskich. Najwięcej żołnierzy USA jest w Niemczech, Włoszech i Wielkiej Brytanii. Andrzej Poczobut odebrał od prezydenta Order Orła Białego - to najwyższe odznaczenie, które można otrzymać w Polsce. Zostało mu wręczone „w uznaniu znamienitych zasług w działalności na rzecz Polaków na Białorusi, w szczególności za walkę o prawa człowieka i niezłomną postawę w konfrontacji z przejawami odradzających się reżimów totalitarnych”. W Dniu Polonii i Polaków za Granicą głównymi ulicami Wilna przeszła Parada Polskości. To coroczna manifestacja polskości w litewskiej stolicy. Polacy z Litwy uczcili też 235. rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Gościem programu Daria Grzesiek jest edukatorka przyrodnicza i wolontariuszka, o kulisach działań i wyzwaniach związanych z ochroną ptaków wodnych w Warszawie. Zapraszamy!
Dziś w audycji: Andrzej Poczobut odebrał od prezydenta Order Orła Białego - to najwyższe odznaczenie, które można otrzymać w Polsce. Zostało mu wręczone „w uznaniu znamienitych zasług w działalności na rzecz Polaków na Białorusi, w szczególności za walkę o prawa człowieka i niezłomną postawę w konfrontacji z przejawami odradzających się reżimów totalitarnych”. Państwo polskie chce aktywniej zachęcać rodaków do powrotu z emigracji - zapowiedział prezydent Karol Nawrocki w Warszawie. W Pałacu Prezydenckim wręczono odznaczenia działaczom polonijnym i powołano Radę do Spraw Polonii i Polaków za Granicą. Ma ona pomóc w utrzymaniu więzi między Polakami w kraju i poza nim. W Dniu Polonii i Polaków za Granicą głównymi ulicami Wilna przeszła Parada Polskości. To coroczna manifestacja polskości w litewskiej stolicy. Polacy z Litwy uczcili też 235. rocznicę uchwalenia Konstytucji 3 Maja. Gościem jest Olgana Nafikowa, członek Zarządu Stowarzyszenia „Polonia” w Taszkencie, o Polakach w Uzbekistanie i trudnej historii polskich rodzin. Zapraszamy!
Relacje Polski i Litwy z Moskwą w XVI wieku: Od klęski nad Wiedroszą po triumf pod Orszą. Zapraszam na audycję Mateusza Kubasiewicza.Zapoznaj się z warunkami oprocentowania wolnych środków w OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/bezpaszportuUM Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/bezpaszportuETF
Olga Siemaszko (Wilno): Dialog wiceministrów Litwy i Białorusi. Plany utworzenia możliwości przewozu nawozów potasowych przez Litwę. Artur Żak (Lwów): Wymiana ataków między Ukrainą i Rosją. Oba państwa wykorzystują bezzałogowe statki, w tym drony. Anna Kudzia (koordynatorka akcji pomocowej "Ukraina Pomagamy"): Kwestia konserwacji zabytków. Ocena szkód wyrządzonych przez ataki na lwowskie budynki i zabytki.Iwona Romaniak (prezes fundacji "Bratnia Dusza"): Informacja o pomocy dla Polaków, dostarczanych paczkach pomocy i kosztach transportu. Prośba o wsparcie.Audycję prowadził Wojciech Jankowski, realizował Adam Czerpak.
Bohater dwóch kontynentów wraca do ojczyzny. Ale zamiast owacji czeka go bieda, zapomniane zasługi i kraj rozpadający się na kawałki. Pięć lat na wsi. Puste kieszenie. Ameryka wciąż nie zapłaciła mu za siedem lat walki. Co robi generał, którego nikt nie potrzebuje?Spotkanie, które odbiera mowę. Konstytucja, która przeraża trzy imperia.I zdrada, która przychodzi stamtąd, skąd nikt się nie spodziewał.A potem: krakowski Rynek, podniesiona szabla i przysięga, od której wstrzymuje oddech cała Europa.Chłopi z kosami kontra rosyjskie armaty.Żydowski kupiec z Litwy, który zostaje pułkownikiem. I sukmana, która mówi więcej niż tysiąc przemówień.Piąty odcinek serii o Tadeuszu Kościuszce to historia o tym, że wolność albo jest dla wszystkich, albo nie ma jej dla nikogo.Wesprzyj podcast na patronite.pl/podcastlepiejteraz Postaw kawę na suppi.pl/lepiejterazŹRÓDŁA ODCINKA:Biografie podstawowe:Alex Storozynski: The Peasant Prince: Thaddeus Kosciuszko and the Age of Revolution (2009)Tadeusz Korzon: Kościuszko: Biografia z dokumentów wysnuta (1894/1896)Monica Gardner: Kościuszko: A Biography (1920, Project Gutenberg)James S. Pula: Thaddeus Kościuszko: The Purest Son of Liberty (Hippocrene Books, 1999)Miecisław Haiman: Kosciuszko: Leader and Exile (1946)Konstytucja 3 Maja i reformy:Norman Davies: God's Playground: A History of Poland (Oxford, 2005)Richard Butterwick: The Polish Revolution and the Catholic Church, 1788-1792 (Oxford, 2012)Adam Zamoyski: The Last King of Poland (2012)Wikipedia: Constitution of 3 May 1791, Great SejmPolish Presidency of the EU Council: „About the Constitution of 3 May”Targowica, zdrada i rozbiory:Wikipedia: Targowica Confederation, Second Partition of PolandRobert Howard Lord: The Second Partition of Polandhistoria.dorzeczy.pl: „Zdrada narodowa. Zawiązanie konfederacji targowickiej”Władysław Smoleński: Konfederacja targowicka (Kraków 1903)Jerzy Łojek: Dzieje zdrajcy oraz Upadek Konstytucji 3 MajaBitwa pod Dubienką:Wikipedia: Battle of DubienkaPiotr Derdej: Zieleńce – Mir – Dubienka 1792 (Bellona, 2008)twojahistoria.pl: „Bitwa pod Dubienką”Google Arts & Culture / Muzeum Historii PolskiInsurekcja kościuszkowska i Racławice:Wikipedia: Kościuszko Uprising, Battle of Racławicepolishhistory.pl: „The Battle of Racławice: How did Kościuszko defeat the Russians?”Bartłomiej Szyndler: Powstanie kościuszkowskie 1794 (2001)bliskopolski.pl: „1794 r.: Insurekcja kościuszkowska”dzieje.pl: „Insurekcja Kościuszkowska – ostatnia próba ratowania Rzeczpospolitej”Polskie Radio: „Wojciech Bartosz Głowacki. Bohater spod Racławic”Wikisource: Gardner, Kościuszko: A Biography, Chapter 4Zdrada kleru i rola Kościoła:Otton Beiersdorf (oprac.): Papiestwo wobec sprawy polskiej w latach 1772-1864. Wybór źródeł (Wrocław 1960)Richard Butterwick: Polska rewolucja a Kościół katolicki 1788-1792 (Arcana, Kraków 2012)Władysław Smoleński: Konfederacja targowicka (Kraków 1903)Andrzej Woltanowski: „Śmierć prymasa Poniatowskiego”, Kwartalnik Historyczny (1987)Wikipedia: Józef Kossakowski, Ignacy Massalski, Michał Jerzy PoniatowskiBrewe papieża Piusa VI do Katarzyny II z 24 lutego 1792 r.Akta nuncjatury warszawskiej (Ferdinando Maria Saluzzo)„Papiery ambasady rosyjskiej” (archiwum Igelströma)Żydzi w Polsce – tło historyczne:Wikipedia (pl): Statut kaliski, Privilegium de non tolerandis JudaeisWikipedia: History of the Jews in PolandPOLIN Museum: „Statut kaliski – 750-lecie pierwszego przywileju Żydów”polishfreedom.pl: „Przywilej Generalny dla Żydów w Wielkopolsce – Statut Kaliski”sztetl.org.pl: „Historia społeczności” (Warszawa)Żydowski Instytut Historyczny: „Żydowskie ulice w Warszawie” (Eleonora Bergman)Żydowski Instytut Historyczny: „Pociejów – żydowskie centrum handlowe dawnej Warszawy”Berek Joselewicz i Pułk Lekkokonny Starozakonny:Wikipedia: Berek Joselewicz, Pułk Lekkokonny StarozakonnyVirtual Shtetl (sztetl.org.pl): biogram „Joselewicz Berek”Virtual Shtetl: „Polish Jews at the times of the Great Sejm and the Kościuszko Uprising”Polityka, Pomocnik Historyczny: „Odezwa Berka Joselewicza”ANU Museum of the Jewish People: „The Story of the Jewish Warrior Who Became a Symbol of Bravery in Poland”histmag.org: „Dał nam przykład Joselewicz…”polishhistory.pl: „The Massacre of Warsaw's Praga District (4 November 1794)”polishhistory.pl: „Kościuszko – a man before his time”dignitynews.eu: „Where is the oldest active synagogue in Poland located?”American Association for Polish-Jewish Studies: „Jewish Soldiers in Polish Armies 1794-1945″ (Dubicki & Łukomski)Alex Storozynski: The Peasant Prince, rozdział 12Emanuel Ringelblum: Żydzi w powstaniu Kościuszkowskim (1937/38)Derek Penslar: Jews and the Military: A History (Princeton University Press, 2013)Korespondencja i źródła pierwotne:Julian Ursyn Niemcewicz: pamiętniki (za Storożynskim)List Kościuszki do Adama Jerzego Czartoryskiego (1814)Henryk Mościcki (oprac.): Pisma Tadeusza KościuszkiLudwika Sosnowska: list przez Niemcewicza (za Gardner)Akt Insurekcji Kościuszkowskiej: tekst powszechnie dostępny: Gazeta Rządowa, nr 78 (1794)
Rzeczpospolita Obojga Narodów i król August II Mocny to wyjątkowa historia. Czasy saskie budzą kontrowersje do dzisiaj, zwłaszcza ze względu na to jak wygląda w tym okresie historia Polski i Rosji. Kim byli Sasi na polskim tronie? Jak wówczas funkcjonowała Rzeczpospolita Obojga Narodów? Czym było liberum veto? Historia I RP w XVIII wieku to jej powolny upadek? Czy zadecydowała o tym wielka wojna północna, Karol XII i Piotr Wielki? Jaka była historia Rosji i Rosja w XVIII wieku? Początki mocarstwa na wschodzie zagroziły temu, co nazywamy Rzeczpospolitą szlachecką? Jak Rzeczpospolita i państwa ościenne wzajemnie się zwalczały? Czy historia Polski i Litwy była wyjątkowa? Jak mocna była wówczas Szwecja? Historia tego, kim był August II Mocny jest warta przytoczenia. Czy był lepszym władcą niż Stanisław Leszczyński - król, którego dorobek jest tak negatywnie oceniany? Jak funkcjonowali Wettynowie na polskim tronie? Czym dla I RP była Saksonia? Historia unii polsko-saskiej warta jest przypomnienia. Czym był sojusz z Rosją? Historia tego przymierza wiele mówi o relacji Polska-Rosja. Historia może być ciekawa!Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Od historycznego głosowania do dzisiejszych napięć. Sygnatariusz aktu z 11 marca 1990 wyjaśnia, dlaczego decyzja o niepodległości Litwy wciąż ma kluczowe znaczenie dla bezpieczeństwa regionu.
Black Biceps i „Daj mi gotować” – kulinarny manifest wolności z Wilna! Polsko-litewska energia, ogień sceny i smak Eurowizji. Czy to przepis na reprezentowanie Litwy?
W rozmowie na antenie Radia Wnet dr Grzegorz Krzeszowski, ekspert ds. bezpieczeństwa międzynarodowego z Uniwersytetu Rzeszowskiego, odniósł się do słów sekretarza generalnego NATO Marka Rutte, który zapowiedział „natychmiastową i druzgocącą” reakcję NATO w razie zagrożenia w rejonie przesmyku suwalskiego. Zdaniem eksperta, sama narracja o przesmyku wymaga dziś szerszego spojrzenia.„Rosja ma dużo większy dylemat niż jedynie sam przesmyk suwalski. Jeżeli mówimy o aktywnej obronie, to podstawowym czynnikiem jest neutralizacja obwodu królewieckiego.”Krzeszowski zwraca uwagę, że od czasu przystąpienia państw bałtyckich do NATO, a zwłaszcza po wejściu do Sojuszu Szwecji i Finlandii, układ sił w regionie Bałtyku uległ fundamentalnej zmianie.„Gdybyśmy nie mieli Litwy, Łotwy i Estonii w Pakcie Północnoatlantyckim, sytuacja wyglądałaby diametralnie źle dla państwa polskiego i dla sojuszników z NATO.”Ekspert podkreśla, że rozszerzenie NATO na północy – szczególnie o Finlandię, która posiada najdłuższą lądową granicę Sojuszu z Rosją – całkowicie przetasowało dotychczasową równowagę.„Przystąpienie takich państw jak Szwecja i Finlandia kompletnie przetasowało układ sił. Ciężar nie pozostaje wyłącznie po polskiej stronie.”W jego ocenie państwa nordyckie mają bezpośredni interes w obronie regionu bałtyckiego, co wzmacnia potencjał logistyczny i operacyjny NATO.„Jesteśmy już w wojnie hybrydowej”Odnosząc się do scenariuszy rosyjskich działań, Krzeszowski nie ma wątpliwości, że jesteśmy tak naprawdę w tej wojnie hybrydowej.Ekspert zaznacza, że współczesne konflikty nie zaczynają się formalnym wypowiedzeniem wojny, lecz rozwijają się etapami – poprzez testowanie struktur państwa, destabilizację informacyjną, presję gospodarczą i operacje psychologiczne.„Każde uderzenie jest czytaniem naszych procedur – jakie są reperkusje społeczne, gospodarcze, polityczne.”Kluczowe – jego zdaniem – jest budowanie asymetrii i niepewności po stronie przeciwnika.Pytany o to, czy Europa Środkowo-Wschodnia właściwie rozumie rosyjską kulturę strategiczną, ekspert wyraża sceptycyzm.„My rozumiemy Rosję tylko z perspektywy zagrożenia.”Krzeszowski wskazuje, że Rosja historycznie skutecznie zarządzała podległymi terytoriami poprzez podsycanie antagonizmów społecznych i sterowanie emocjami.„Potrafią doskonale profilować społeczności. A emocje w demokracji są bardzo często wszystkim – emocje są władzą.”Ekspert zwrócił także uwagę na strategiczne uzależnienie Rosji od Chin po 2022 roku. W jego ocenie Moskwa, choć zacieśniła współpracę z Pekinem, nie chce pełnej zależności.„Rosjanie obawiają się zagrożenia ze strony Chin i tego uzależnienia, które poszło bardzo głęboko.”Krzeszowski zauważa, że Stany Zjednoczone próbują pozostawić Moskwie „furtkę”, oferując alternatywę wobec całkowitego wejścia w orbitę Pekinu – analogicznie do amerykańskiego otwarcia na Chiny w czasach Richarda Nixona./fa
Niemieckie Centrum Gier Wojennych Uniwersytetu Helmuta-Schmidta Niemieckich Sił Zbrojnych przeprowadziło symulację potencjalnego ataku Rosji na przesmyk suwalski oraz Litwę. Wyniki pokazały, że Rosja byłaby w stanie w ciągu kilku dni przełamać obronę na przesmyku i zająć część terytorium Litwy, zanim doszłoby do reakcji NATO.(00:00) Wstęp(2:48) Rosja jest w stanie w ciągu kilku dni przejść przez przesmyk i zająć kawałek Litwy według gry wojennej(12:34) Co jeśli Rosja zgromadzi wojska wokół naszej granicy?(21:00) Co musimy zrobić teraz, aby się przygotować?(28:40) Czy wywiad będzie w stanie przewidzieć rosyjski atak?(31:32) Czy Litwa poradziłaby sobie z atakiem 15 tys. żołnierzy rosyjskich? Co z niemiecką brygadą na Litwie?(51:31) Na ile na Litwie funkcjonuje obrona powietrzna?(55:18) Jak Polska może zareagować?(1:00:05) Czy Finlandia i Szwecja może zareagować?(1:01:57) Czy powinniśmy zmilitaryzować przesmyk suwalski?(1:13:10) Powinniśmy bić na alarm? Co Polska teraz powinna zrobić?(1:26:00) Powinniśmy wrócić do powszechnej służby wojskowej?(1:34:31) Robimy postępy?Tu możesz zgłosić się do Szkoły Przywództwa: https://szkolaprzywodztwa.pl/Mecenasi programu: Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF AMSO-oszczędzaj na poleasingowym sprzęcie IT: https://amso.pl/Uklad-otwarty-cinfo-pol-218.htmlPobierz aplikację Hallow: http://hallow.com/ukladotwarty
Porozmawiamy o roli języka w budowaniu dialogu międzykulturowego na przykładzie relacji polsko-ukraińskich – rozmowa z dr. Krzysztofem Drużyckim z Instytutu Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Warszawskiego. Naszym gościem będzie także Stasys Eidrigevičius – wybitny artysta wizualny, od lat tworzący mosty między kulturami Polski i Litwy. Okazją do spotkania jest jego najnowsza, trójjęzyczna publikacja „Hommage à Čiurlionis”. Na zakończenie – Magazyn Kuriera Galicyjskiego, czyli opowieść o życiu Polaków we Lwowie i na Ukrainie. Zapraszamy!
Porozmawiamy o roli języka w budowaniu dialogu międzykulturowego na przykładzie relacji polsko-ukraińskich – rozmowa z dr. Krzysztofem Drużyckim z Instytutu Lingwistyki Stosowanej Uniwersytetu Warszawskiego. Naszym gościem będzie także Stasys Eidrigevičius – wybitny artysta wizualny, od lat tworzący mosty między kulturami Polski i Litwy. Okazją do spotkania jest jego najnowsza, trójjęzyczna publikacja „Hommage à Čiurlionis”. Na zakończenie – Magazyn Kuriera Galicyjskiego, czyli opowieść o życiu Polaków we Lwowie i na Ukrainie. Zapraszamy!
W tym wydaniu: 163. rocznicę wybuchu powstania styczniowego uczcili wczoraj w Wilnie przywódcy Polski, Litwy i Ukrainy; wsparcie Polonii dla Orkiestry Jurka Owsiaka; marszałek Sejmu otworzył posiedzenie Komitetu Honorowego, które rozpoczyna obchody Roku Ignacego Daszyńskiego; protesty w Iranie wciąż krwawo tłumione. Zapraszamy do słuchania!
W tym wydaniu: 163. rocznicę wybuchu powstania styczniowego uczcili w Wilnie przywódcy Polski, Litwy i Ukrainy; oficjalna wizyta w Polsce prezydent Republiki Mołdawii Mai Sandu; za nami 34. Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, w którym wzięła też udział Polonia i Polacy za granicą; Olga Poleszczuk-Tusińska, specjalistka ds. ekosystemów lądowych w WWF Polska, o zagrożonej wyginięciem populacji chomika europejskiego. Zapraszamy do słuchania!
W tym wydaniu: 163. rocznicę wybuchu powstania styczniowego uczcili wczoraj w Wilnie przywódcy Polski, Litwy i Ukrainy; wsparcie Polonii dla Orkiestry Jurka Owsiaka; marszałek Sejmu otworzył posiedzenie Komitetu Honorowego, które rozpoczyna obchody Roku Ignacego Daszyńskiego; protesty w Iranie wciąż krwawo tłumione. Zapraszamy do słuchania!
W tym wydaniu: 163. rocznicę wybuchu powstania styczniowego uczcili w Wilnie przywódcy Polski, Litwy i Ukrainy; oficjalna wizyta w Polsce prezydent Republiki Mołdawii Mai Sandu; za nami 34. Finał Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy, w którym wzięła też udział Polonia i Polacy za granicą; Olga Poleszczuk-Tusińska, specjalistka ds. ekosystemów lądowych w WWF Polska, o zagrożonej wyginięciem populacji chomika europejskiego. Zapraszamy do słuchania!
W tym wydaniu: magazyn „Mija tydzień” czyli przegląd najważniejszych wydarzeń politycznych tygodnia; prezydent Karol Nawrocki spotka się z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim podczas niedzielnej wizyty na Litwie; jest zgoda rządu i organizacji społecznych odnośnie ochrony dzieci przed nieodpowiednimi treściami w internecie; Darek Krajewski – autor podcastu DC Cringe i autor książek naukowych o USA o amerykańskiej policji imigracyjnej ICE. Zapraszamy do słuchania!
W tym wydaniu: magazyn „Mija tydzień” czyli przegląd najważniejszych wydarzeń politycznych tygodnia; prezydent Karol Nawrocki spotka się z prezydentem Ukrainy Wołodymyrem Zełenskim podczas niedzielnej wizyty na Litwie; jest zgoda rządu i organizacji społecznych odnośnie ochrony dzieci przed nieodpowiednimi treściami w internecie; Darek Krajewski – autor podcastu DC Cringe i autor książek naukowych o USA o amerykańskiej policji imigracyjnej ICE. Zapraszamy do słuchania!
Dziś w audycji: wydarzenia polityczne, gospodarcze i sportowe. Zarówno o zasięgu krajowym, europejskim jak i globalnym. Ich w 2026 roku z pewnością nie zabraknie. Rok 2025 przyniósł dobre zmiany dla Polaków na Litwie. W litewskim rządzie teki ministra spraw wewnętrznych objął Władysław Kondratowicz, a Rita Tamaszunienie została szefową resortu sprawiedliwości. Oprócz tego w rządzie pracuje kilku wiceministrów-Polaków oraz doradcy wywodzący się z polskiej mniejszości rozmowa z Ritą Tamaszunienie, minister sprawiedliwości Litwy. Klub Studentów Politechniki Warszawskiej „Stodoła” w 2026 roku świętuje jubileusz 70-lecia działalności. To kultowe dziś miejsce, powstałe w 1956 roku, w czasach PRL przyciągało największe gwiazdy rocka i jazzu z kraju i zza granicy – rozmowa o fenomenie klubu z Jerzym Barańskim, twórcą portalu poświęconego kulturze studenckiej, od lat związanym ze „Stodołą”. Naszym gościem jest Jan Przybyłowski, dziennikarz muzyczny, twórca kanału „Cukier” na Instagramie, który podsumowuje roku 2025 w polskiej muzyce. Zapraszamy do słuchania!
Dziś w audycji: wydarzenia polityczne, gospodarcze i sportowe. Zarówno o zasięgu krajowym, europejskim jak i globalnym. Ich w 2026 roku z pewnością nie zabraknie. Rok 2025 przyniósł dobre zmiany dla Polaków na Litwie. W litewskim rządzie teki ministra spraw wewnętrznych objął Władysław Kondratowicz, a Rita Tamaszunienie została szefową resortu sprawiedliwości. Oprócz tego w rządzie pracuje kilku wiceministrów-Polaków oraz doradcy wywodzący się z polskiej mniejszości rozmowa z Ritą Tamaszunienie, minister sprawiedliwości Litwy. Klub Studentów Politechniki Warszawskiej „Stodoła” w 2026 roku świętuje jubileusz 70-lecia działalności. To kultowe dziś miejsce, powstałe w 1956 roku, w czasach PRL przyciągało największe gwiazdy rocka i jazzu z kraju i zza granicy – rozmowa o fenomenie klubu z Jerzym Barańskim, twórcą portalu poświęconego kulturze studenckiej, od lat związanym ze „Stodołą”. Naszym gościem jest Jan Przybyłowski, dziennikarz muzyczny, twórca kanału „Cukier” na Instagramie, który podsumowuje roku 2025 w polskiej muzyce. Zapraszamy do słuchania!
eżeli podoba Ci się odcinek możesz mnie wesprzeć w serwisie
Dziś w audycji: rok 2025 przyniósł dobre zmiany dla Polaków na Litwie. W litewskim rządzie teki ministra spraw wewnętrznych objął Władysław Kondratowicz, a Rita Tamaszunienie została szefową resortu sprawiedliwości. Oprócz tego w rządzie pracuje kilku wiceministrów-Polaków oraz doradcy wywodzący się z polskiej mniejszości – rozmowa z Ritą Tamaszunienie, minister sprawiedliwości Litwy. Fenomen „Szlachetnej Paczki”, która niesie w okresie Świąt Bożego Narodzenia, pomoc Polakom, potrzebującym wsparcia – rozmowa z Joanną Sadzik i Dariuszem Sulimą ze „Szlachetnej Paczki”. Nasz świąteczny gość to dr Magdalena Wróblewska, dyrektorka Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie, z którą rozmawiamy o historii, symbolice i tradycji strojenia choinki w Polsce i Europie. Zapraszamy do słuchania!
Dziś w audycji: rok 2025 przyniósł dobre zmiany dla Polaków na Litwie. W litewskim rządzie teki ministra spraw wewnętrznych objął Władysław Kondratowicz, a Rita Tamaszunienie została szefową resortu sprawiedliwości. Oprócz tego w rządzie pracuje kilku wiceministrów-Polaków oraz doradcy wywodzący się z polskiej mniejszości – rozmowa z Ritą Tamaszunienie, minister sprawiedliwości Litwy. Fenomen „Szlachetnej Paczki”, która niesie w okresie Świąt Bożego Narodzenia, pomoc Polakom, potrzebującym wsparcia – rozmowa z Joanną Sadzik i Dariuszem Sulimą ze „Szlachetnej Paczki”. Nasz świąteczny gość to dr Magdalena Wróblewska, dyrektorka Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie, z którą rozmawiamy o historii, symbolice i tradycji strojenia choinki w Polsce i Europie. Zapraszamy do słuchania!
Dziś w audycji: prezydent Donald Trump zatwierdził w tym tygodniu 28-punktowy plan pokojowy między Rosją a Ukrainą, który czołowi przedstawiciele Białego Domu po cichu opracowywali przez ostatnie tygodnie. Negocjacje miały być prowadzone w porozumieniu z rosyjskim wysłannikiem Kiryłem Dmitrijewem i ukraińskimi urzędnikami - informuje stacja NBC News. Posłowie z Komisji Łączności z Polakami za Granicą wysłuchali informacji MSZ na temat funkcjonowania Polonii w Argentynie, Urugwaju i Paragwaju – działalności środowisk polonijnych oraz nauczania języka polskiego. Wilno Europejską Stolicą Bożego Narodzenia. Poznaliśmy program świątecznych wydarzeń w stolicy Litwy. Naszym gościem jest prof. Przemysław Gębal, językoznawca i glottodydaktyk, wykładowca wielu polskich uczelni, ekspert Instytutu Rozwoju Języka Polskiego. Rozmawiamy m.in. o strategii nauczania języka polskiego poza granicami Polski. Zachęcamy do słuchania!
[AUTOPROMOCJA] Pełnej wersji podcastu posłuchasz w aplikacji Onet Audio. Najnowszy odcinek podcastu „Raport Międzynarodowy" poświęcony jest sytuacji politycznej na Białorusi. Gościem Witolda Jurasza i Zbigniewa Parafianowicza jest Paweł Kazanecki z Wschodnioeuropejskiego Centrum Demokratycznego. W rozmowie poruszono temat znaczenia białoruskiej opozycji, która obecnie funkcjonuje głównie jako symbol, pozbawiony realnego wpływu na sytuację w kraju. Dyskutowano o roli Swiatłany Cichanouskiej, Pawła Łatuszki oraz innych liderów opozycji, a także o ich ograniczonych możliwościach działania w warunkach emigracji. Rozmówcy analizowali także politykę Litwy wobec białoruskiej opozycji oraz zmieniające się podejście do reżimu Łukaszenki po wybuchu wojny w Ukrainie. W podcaście pojawiły się także refleksje na temat rewolucji z 2020 roku, która – według Kazaneckiego – była buntem naiwnych, pozbawionym przywództwa i skazanym na porażkę.
Cześć! Czy Kaliningrad mógł być litewski? Teoretycznie – tak, przynajmniej jeśli spojrzeć na mapę. Sowiecka enklawa nad Bałtykiem wciśnięta jest między Polskę a Litwę. W praktyce jednak Stalin nie zamierzał przekazywać kontroli nad tym obszarem żadnej innej republice. Kaliningrad miał pozostać rosyjski – jako kluczowa baza sowieckiej marynarki wojennej na Bałtyku.Litwini, szczególnie ci na emigracji, wielokrotnie podnosili temat przynależności terytorium dawnej tzw. Małej Litwy, której część pokrywa się z granicami dzisiejszego obwodu. Państwa zachodnie jednak niespecjalnie były zainteresowane wspieraniem litewskich roszczeń.Sytuacja zaczęła się zmieniać dopiero po śmierci Stalina. Nikita Chruszczow, chcąc zyskać przychylność poszczególnych republik, rozpoczął serię korekt granicznych w obrębie Związku Radzieckiego. W ten sposób Krym trafił pod administrację Kijowa, a przesunięcia granic objęły również republiki kazachską i rosyjską. W planach pojawiły się także zmiany na granicy Litwy i obwodu kaliningradzkiego.Więcej na ten temat opowiadam w najnowszym odcinku serii Powojnie.
Fabrice Leggeri – dyrektor wykonawczy Frontexu w latach 2015–2022, dziś europoseł Zjednoczenia Narodowego – w rozmowie z Radiem Wnet ostro skrytykował ówczesną linię Komisji Europejskiej wobec migracji i własnej agencji. Najmocniej uderzył w komisarz ds. spraw wewnętrznych Ylvę Johansson.W 2019 roku komisarz Johansson powiedziała mi, że straże graniczne nie potrzebują mundurów ani broni, bo migranci idą nieuzbrojeni. Dodała, że Europa się starzeje i migranci są potrzebni. Nawet jeśli panu się to nie podoba, straże będą ich przyjmować– relacjonuje Leggeri w rozmowie z Krzysztofem Skowrońskim.Moim głównym zadaniem i mandatem było rozbudowa i przekształcanie Frontexu tak, by stał się typową służbą graniczną, zdolną karać każdą próbę nielegalnego przekroczenia granicy – powiedział.Jak podkreśla, jego kadencja była czasem szybkiego rozwoju instytucji:Od 2016 roku zatrudnienie zwiększyliśmy dziesięciokrotnie, a budżet sięgnął ponad 1 miliarda euro, czyli około 4,2 miliarda złotych. To był moment, gdy Frontex zaczął działać jak realna policja graniczna, a nie tylko biuro w Warszawie– wspominał.Konflikt z Komisją EuropejskąWspółpraca z Brukselą nie należała jednak do łatwych. Leggeri opisał konflikt z komisarz ds. spraw wewnętrznych Ylvą Johansson, którą oskarża o politykę otwartych drzwi wobec migracji.Powstała duża komplikacja polityczna z powodu aktywności pani Johansson, która chciała wpuszczać migrantów w sposób niekontrolowany. Jednocześnie wspierano organizacje społeczne, w tym te które sprowadzały migrantów do Europy – mówił.Z jego relacji wynika, że to właśnie komisarz doprowadziła do wprowadzenia do Frontexu nowego korpusu – monitorów praw podstawowych, mających pilnować przestrzegania standardów humanitarnych.Ich obecność nie ułatwiała działania agencji. W praktyce stawali się recenzentami pracy funkcjonariuszy, a czasem wydawali polecenia sprzeczne z mandatem Frontexu– ocenił.„Monitorzy kazali przyjmować wszystkich”Najbardziej napięta sytuacja – według Leggeriego – rozegrała się podczas kryzysu migracyjnego na granicy litewsko-białoruskiej.Kiedy służby białoruskie zaczęły przepychać migrantów do Litwy, rząd w Wilnie poprosił o pomoc Frontex. Na miejsce wysłano też monitorów praw podstawowych, którzy działali wbrew zaleceniom naszych oficerów i litewskiej straży granicznej. Jeden z nich napisał do mnie, że należy wszystkich migrantów przewozić autobusami na Litwę, a jeśli zabraknie miejsc – do Polski. To było całkowite wypaczenie celu misji– powiedział były dyrektor.Doradzał Polsce dystans wobec FrontexuDoświadczenia z Litwy sprawiły, że w 2021 roku Leggeri odradzał Warszawie wzywanie Frontexu w czasie kryzysu na granicy polsko-białoruskiej.Jednoznacznie rekomendowałem rządowi polskiemu, by nie występował o pomoc Frontexu. Wiedziałem, że z funkcjonariuszami przyjadą też monitorzy, których rolą byłoby przeszkadzać w ochronie granicy. Tak też powiedziałem ministrowi Kamińskiemu – relacjonował.Od urzędnika do politykaPo odejściu z Frontexu Leggeri dołączył do francuskiego Rassemblement National, kierowanego przez Marine Le Pen i Jordana Bardellę.Zrozumiałem, że ochrona granic to dziś kwestia polityczna. Chciałem kontynuować swoją misję w innej formie, a ta partia najlepiej odpowiada na te wyzwania– powiedział.Z Brukseli przeniósł się do Parlamentu Europejskiego, gdzie zajmuje się bezpieczeństwem i migracją. W rozmowie z Radiem Wnet zapowiedział, że jego środowisko będzie sprzeciwiać się Paktowi o migracji i azylu, dążąc do modelu, w którym wnioski azylowe składane są poza terytorium UE.Francja i Europa narodówLeggeri nie ma złudzeń co do stanu swojej ojczyzny.Sytuacja Francji jest tragiczna. Rządy prezydenta Macrona doprowadziły do rozczłonkowania kraju– ocenił.Zjednoczenie Narodowe, jak mówi, ma być alternatywą:Chcemy przywrócić bezpieczeństwo wewnętrzne, spójność społeczną i efektywność gospodarki. Musimy też walczyć z tym, co nazywam „bzdurami ekologicznymi” promowanymi przez lewicę– podkreślił.
"Jadwiga. Król nieświęty" – Dorota Pająk-Puda Odsłania Prawdziwą Twarz AndegawenkiJuż 29 października 2025 roku na półki księgarń trafi siódma książka Doroty Pająk-Puda, autorki, która od lat z pasją i rzetelnością rozbiera na czynniki pierwsze polską historię. Jej najnowsza pozycja, „Jadwiga. Król nieświęty”, zdążyła już jednak wywołać poruszenie podczas przedpremierowej prezentacji na targach. Mieliśmy okazję porozmawiać z autorką o kulisach powstawania tej intrygującej powieści, która obiecuje zdjąć Jadwigę Andegaweńską z piedestału świętości i ukazać ją jako inteligentną, ambitną, a czasem mściwą i upartą dziewczynę, która w wieku 10 lat została wplątana w wielką politykę.Jadwiga: Od Dziecka do Króla (Nie)świętegoKsiążka skupia się na kluczowym, lecz dramatycznym okresie w życiu Jadwigi – od jej przyjazdu do Polski w wieku około 10 lat, aż do śmierci w wieku 25 lat. Jest to kontynuacja losów królowej, której wczesne dzieciństwo zostało opisane w poprzedniej książce autorki, „Złotej królowej”, poświęconej babce Jadwigi, Elżbiecie Łokietkównie.Akcja rozpoczyna się dynamicznie, z iście filmowym rozmachem. Tuż przed koronacją na Króla Polski, młodziutka Jadwiga wyrusza w podróż, która niemal natychmiast staje się celem zawilej intrygi politycznej i próby zamachu. To zaledwie preludium do skomplikowanej sytuacji na bezkrólewiu w Polsce. Jak podkreśla autorka, na pierwszych stronach pojawiają się wszystkie kluczowe postacie, a czytelnik od razu zostaje wprowadzony w napięty klimat polityczny.W Szponach Polityki – Matka i Wielkie WyrzeczenieDorota Pająk-Puda podważa romantyczne narracje na temat przyjazdu Jadwigi do Polski. Choć tron miał pierwotnie przypaść innej córce Ludwika Węgierskiego, to po zmianie planów matka Jadwigi, Elżbieta Bośniaczka, zwlekała z odesłaniem córki do Polski przez 2-3 lata. Autorka stanowczo opiera się na liczniejszych źródłach historycznych, twierdząc, że to nie matczyna miłość, lecz strach i chęć „odhaczenia jednej sprawy” skłoniły Elżbietę do wysłania córki. Niezdarne manewry dyplomatyczne Bośniaczki naraziły ją na konflikt z Królestwem Neapolu, a wysłanie Jadwigi mogło stanowić próbę zdjęcia z siebie ciężaru odpowiedzialności.Jednym z najtrudniejszych momentów w życiu Jadwigi było zerwanie ślubów z Wilhelmem Habsburgiem i małżeństwo z Władysławem Jagiełłą. To wydarzenie, kluczowe dla zjednoczenia Polski i Litwy, często jest interpretowane w historiografii jako akt miłosnego cierpienia i poświęcenia. Autorka jednak proponuje bardziej pragmatyczne podejście: Jadwiga cierpiała nie z powodu utraty Wilhelma, lecz z obawy przed złamaniem przysięgi złożonej jej ojcu. Niemniej, to właśnie konieczność wyrzeczenia się uczuć w imię bycia „Królem” – rola symbolicznie wymagająca postawy czynnej (Marta) i wyparcia się siebie na rzecz państwa – staje się cechą pożądaną na drodze do późniejszej kanonizacji.Kancelarie, Agenci i Szare Eminencje WaweluDwór królewski to nie tylko koronowane głowy, ale także sieć intryg, lojalności i wzajemnej walki interesów.Dwie Kancelarie: Na Wawelu istniały dwie zwalczające się frakcje: kancelaria Jadwigi i Władysława Jagiełły. Mimo różnic, to Jagiełło i jego główna kancelaria sprawowali faktyczną władzę w państwie.Elena i Wywiad: Autorka wprowadza Elenę, fikcyjną, choć inspirowaną tragicznymi losami 13-letniej skrzywdzonej dziewczynki, postać. Elena jest agentką, która uosabia anonimowe jednostki polskiego wywiadu dyplomatycznego i wojskowego, prężnie zarządzanego przez Mikołaja Trąbę i Zbigniewa Zbrzezia. Jest to intrygujący element, który nadaje książce szpiegowski posmak.Konstancja Koniec Polska: Kluczową postacią historyczną jest Konstancja Koniec Polska (później Melsztyńska), która stała się mentorką, matką i wsparciem dla Jadwigi. Konstancja to szara eminencja, lojalna królowej, ale też sprawnie dbająca o interesy swojej rodziny – co, jak słusznie zauważa Dorota Pająk-Puda, było w tamtych czasach normalną praktyką.Więzienie Dworu i Temperament Królowej„Jadwiga. Król nieświęty” przedstawia królową jako postać daleką od ugrzecznionego wizerunku świętej. Jadwiga, choć przybyła jako dziecko i początkowo była marionetką, dorosła i z czasem jej zdanie zaczęło się liczyć, choć formalnie to Władysław Jagiełło był królem.Była to kobieta z temperamentem, potrafiąca się buntować. Autorka nawiązuje do słynnej sceny z toporem, mającej symbolizować jej upór i sprzeciw wobec zerwania ślubów z Wilhelmem. Jadwiga potrafiła również przerwać spowiedź i wyrzucić spowiednika. Była też mściwa: zapamiętała duchownego, który odmówił jej noclegu, a później zablokowała jego nominację na biskupa.Jadwiga była również kobietą nietypowej urody – bardzo wysoka, o budowie ciała, która zaskoczyła antropologów. Robiła wrażenie swoim wyglądem, a jej inteligencja i fizyczność były sprawnie wykorzystywane w dyplomacji.Autorka przypomina, że w epoce średniowiecza władcy nie mieli prywatności. Byli stale pod nadzorem dworu, co mogło sprawiać wrażenie "więzienia". Właśnie z tego poczucia braku swobody mogła wynikać potrzeba buntu.Polska historiografia przez lata celowo promowała wizerunek świętej Jadwigi, co było formą propagandy mającej umocnić jej pozycję jako władczyni z Węgier. Wizerunek świętej wymagał "chodzenia jak krowa", dostojności i unikania zwykłych czynności fizjologicznych, aby sprawiać wrażenie osoby niedostępnej – to rozdarcie między byciem królem (Marta) a królową (kontemplacyjna Maria) jest jednym z centralnych motywów książki.W rozmowie, padł komplement, że autorce udało się stworzyć zrównoważony portret Jadwigi – dziecka radzącego sobie w trudnej sytuacji, "zdjęcie jej z piedestału", z mistrzowskim wpleceniem faktów historycznych, emocji, a także szczypty humoru i smutku. Na marginesie wielkiej historii, pojawia się też uroczy, poboczny bohater – zwierzątko Jadwigi, Sokrat.„Jadwiga. Król nieświęty” to lektura obowiązkowa dla każdego, kto chce poznać Andegawenkę w pełnym, ludzkim wymiarze – z jej zaletami, drobnymi wadami i uporem, który ocalił jej godność w świecie wielkiej, brutalnej polityki.
W tym wydaniu: po raz dwudziesty Kolegium Europy Wschodniej im. Jana Nowaka-Jeziorańskiego zorganizowało konferencję pt. „Polska Polityka Wschodnia”; w Krakowie trwa 17. Międzynarodowy Festiwal Literatury im. Josepha Conrada, a w jego programie dyskusje literackie z udziałem autorów i autorek, spotkania branżowe, a także wydarzenia kulturalne; polscy maturzyści z Litwy mają problemy z dostaniem się na polskie uczelnie, kłopotem jest m.in. termin rekrutacji; Ewa Maria Szczepanowska z Fundacji Kultura Interaktywna o warszawskim Student Games Festival. Zapraszamy do słuchania!
Dziś w programie przyjrzymy się polskiej scenie politycznej. W ten weekend zapadną decyzję dotyczące przyszłości Platformy Obywatelskiej, a także Prawa i Sprawiedliwości; następnie porozmawiamy o tym, dlaczego Polscy maturzyści z Litwy mają problemy z dostaniem się na polskie uczelnie; podsumujemy też 4 lata działalności Muzeum Polskiego Radia w Baranowie Sandomierskim, a na koniec gość programu opowie o wchodzącym na ekrany polskich kin filmie Agnieszki Holland „Franz Kafka". Zapraszamy!
Dziś w audycji: prezydenci Litwy i Polski Gitanas Nauseda i Karol Nawrocki uroczyście otworzyli ostatni odcinek drogi Via Baltica, łączącej Warszawę z Kownem. Ceremonia zwieńczyła lata intensywnej pracy po obu stronach granicy. Polskie instytucje kultury są zabezpieczone na wypadek kradzieży – jest powołany w tej sprawie specjalny departament w resorcie - deklaruje ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, pytana o komentarz do kradzieży w Luwrze. W niedzielę w słynnym paryskim muzeum skradziono historyczną biżuterię, francuska prokuratura szuka czterech sprawców kradzieży. Jerzy Owsiak ogłosił cel 34. Finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Finał odbędzie się 25 stycznia. Naszym gościem jest Andrzej Sułek, komentator i dziennikarz Redakcji Muzycznej Drugiego Programu Polskiego Radia.Rozmwaiamy o wynikach i laureatach XIX Konkursu Chopinowskiego. Zapraszamy do słuchania!
W lipcu 2013 roku w Peterborough zaginęła 41-letnia Vitalija Balituvicienė, która niedługo wcześniej przyjechała do Wielkiej Brytanii z Litwy. Ostatni raz widziano ją jakwychodziła ze swojego mieszkania, a później ślad po niej zaginął. Kilka dni jej ciało zostało odnalezione, a okoliczności tej sprawy okazały się wyjątkowo dramatyczne i pełne tajemnic, odsłaniając mroczne kulisy życia na emigracji iludzkiej chciwości.
Gorący polityczny poniedziałek! W dzisiejszym wydaniu: - Awantura w Trybunale Stanu – czy plan ministra Żurka się powiedzie? - Afera GetBack: NIK chce sądu dla kluczowych polityków PiS, 3,5 mld zł strat! - Trump zmienia politykę USA wobec krajów bałtyckich – koniec wsparcia dla Litwy, Łotwy i Estonii? - Siostra prezydenta Nawrockiego u papieża Leona XIV – symbolika czy polityczny ruch? - Ukraińskie służby ostrzegają Moskwę – nowe zagrożenie dla Kremla. #IPPTVNaŻywo #polityka #Wrzosek #Żurek #RozliczyćPiS ----------------------------------------------------
Witam was w 130 odcinku podkastu Historia wg Dzieci. Dziś będziemy mówić o historii miasta o nazwie Pułtusk. A pomagać mi będzie Kuba z Pękowa koło Pułtuska.Jest to jedno z najstarszych miast, ale jak bardzo stary jest Pułtusk? Początki państwa polskiego liczy się zwykle od Mieszka I czyli od X wieku. Ale pierwsze osady w Pułtusku zbudowano już około VII wieku. Być może wiecie, że prapradziadkiem Mieszka według legendy był Piast. Już w tamtych legendarnych czasach ludzie mieszkali w miejscu gdzie dzisiaj jest Pułtusk. Warszawa jest wprawdzie dużo większa, ale Pułtusk jest dużo starszy. Jest to dzisiaj miasteczko w województwie mazowieckim.Pułtusk leży nad rzeką Narew. Rzeka ta wije się przez miasto, tworząc kanały, przez co Pułtusk nazywany jest czasem Wenecją Mazowsza. Wenecja to takie znane miasto we Włoszech, gdzie zamiast ulic pływa się kanałami. Pułtusk też ma dużo kanałów.Być może zastanawiacie się co znaczy nazwa Pułtusk. Istnieje legenda, która mówi, że dawno temu miasto nazywało się Tusk. Później z powodu pożaru połowa miasta spłonęła i została tylko połowa Tuska. Miasto zaczęto nazywać więc Pułtusk. Tak mówi lokalna legenda. Nie wiadomo czy jest prawdziwa, ale miasto rzeczywiście wiele razy płonęło.Kiedy wieś lub osada staje się coraz większa staje się miastem. Jak to się dzieje? Taka osada dostaje prawa miejskie i od tego roku już jest miastem. Np. moje miasto Bydgoszcz dostało prawa miejskie w 1346 roku. Oznacza to, że przed 1346 rokiem Bydgoszcz była wsią, a od tego 1346 roku stała się miastem. Ale kiedy prawa miejskie dostał Pułtusk?Pułtusk dostał prawa miejskie dwa razy. Czyli dwa razy stał się miastem. Najpierw w 1257, a potem w 1339. Ale jak można zostać miastem dwa razy? Pułtusk po 1257 roku był miastem, ale przyszli wrogowie i spalili całe miasto. Wtedy nic nie zostało i właśnie z tego powodu trzeba było Pułtusk zbudować od nowa i ponownie dać mu prawa miejskie w 1339. Ale kto tak napadał na Pułtusk?Pewnie już wiecie, że Polska i Litwa się połączyły i stworzyły razem Rzeczpospolitą Obojga Narodów. Ale zanim do tego doszło oba kraje walczyły ze sobą. Litwini często najeżdżali i napadali na miasta. W 1339 Litwini zdobyli i spalili Pułtusk. Tego samego roku książę Mazowiecki postanowił odbudować miasto i ponownie dał nadał mu prawa miejskie. Ale to nie był koniec litewskich najazdów. W 1368 na Pułtusk najechał Kiejstut wujek Jagiełły. Kiejstut był ojcem Witolda. Jak pewnie wiecie później Jagiełło został królem Polski, a Witold jego kuzyn został wielkim księciem Litwy.Co robili mieszkańcy Pułtuska aby się bronić? Po pierwsze zbudowali swoje miasto na górze, ale dlaczego? Łatwiej się bronić przed atakiem, gdy się jest na górze. Wrogowie nie mogą też łatwo podejść do miasta, bo z góry wszystko lepiej widać. Co jeszcze robiono aby obronić miasto? Miasto otoczono drewnianymi palami, które były zaostrzone u góry. Ale drewno można podpalić. Jak się przed tym chroniono? Nazywano to wałem drewniano-ziemnym. Było to bardzo skuteczne przy obronie.Ta najstarsza część miasta, która była otoczona wałem znajdowała się na takim pagórku, takiej niewielkiej górze. Co teraz znajduje się na tej górze? Tam był najstarszy gród. Później zbudowano tam zamek, w którym była siedziba biskupa rządzącego w Pułtusku. Teraz jest tam hotel.Ale kto rządził w Pułtusku w średniowieczu czyli wtedy kiedy napadali na to miasto Litwini?Zwykle ziemią rządzili wtedy królowie i książęta. Ale władcami były także osoby duchowne takie jak mnisi czy biskupi. W Pułtusku rządził biskup płocki, którego nazywano księciem pułtuskim. Ale czym się różnił bisku od księcia? Książę lub król zwykle ma synów. Gdy taki książę umrze jego syn zostaje księciem. Jednak na terenach gdzie rządzili biskupowie było inaczej. Biskup, który mieszkał na zamku w Pułtusku nie miał synów. Gdy więc on umierał wybierano kolejnego biskupa. Taki biskup w dawnych czasach miał swoich żołnierzy i swoje zamki i w tym był podobny do książąt, ale różnił się od nich tym, że nie miał dzieci.W Pułtusku nie rządził książę, ale biskup. Ale to nie wszystko. Czy wiecie w jakim kraju był Pułtusk w przeszłości? Do jakiego kraju należał? Pułtusk należał do Polski, a później do Mazowsza. Czy pamiętacie co to było rozbicie dzielnicowe?Bolesław III Krzywousty rozdzielił Polskę pomiędzy swoich synów. Mazowsze dostał drugi syn Krzywoustego - Bolesław Kędzierzawy. Gdy jednak on i jego syn zmarli Mazowsze otrzymał najmłodszy syn Krzywoustego czyli Kazimierz Sprawiedliwy. Od tamtego momentu na Mazowszu rządzili książęta mazowieccy, potomkowie Kazimierza Sprawiedliwego. Później Władysław Łokietek zaczął łączyć rozbite części Polski, ale nie udało mu się przyłączyć Mazowsza. Tak więc przez wiele wieków Mazowsze było osobnym państwem, które nie należało do Polski. Właśnie wtedy na Mazowsze napadali Litwini.W Pułtusku rządzili biskup. W tym mieście powstało też kolegium jezuickie. Jezuici to byli tacy mnisi, ale najmądrzejsi. Do tego zakonu brano tylko ludzi, którzy byli bardzo inteligentni i którzy np. potrafili nauczyć się wielu języków. Nauczycielami w kolegium jezuickim w Pułtusku byli sławni jezuici. Czy słyszeliście o którymś z nich?Jakub Wujek był nauczycielem w tym kolegium, ale jest najbardziej znany z tego, że przetłumaczył Biblię na język polski. Czy wiecie jak ludzie nazywają tą Biblię? To brzmi trochę jakby to była Biblia jakiegoś wujka, czyli brata mamy lub taty. Ten jezuita tak się nazywał - Wujek i dlatego jego przekład Biblii na język polski nazywa się Biblią Wujka lub Biblią Jakuba Wujka. Aby ją przetłumaczyć musiał znać starożytne języki takie jak łacina, greka i hebrajski. Przekład Wujka powstał 400 lat temu i język polski zmienił się. Np. w Księdze Rodzaju w Biblii Wujka czytamy: “I zbudował Pan Bóg z żebra, które wyjął z Adama, białągłowę, i przywiódł ją do Adama”. W czasach Jakuba Wujka “białogłowa” to była kobieta. Dalej w tej samej księdze czytamy: “tę będą zwać Mężyną, bo z męża wzięta jest”. Dziś nie mówi się mężyna, ale mężatka. Spróbujcie kiedyś przeczytać kawałek z Biblii Wujka i zobaczcie czy rozumiecie język polski sprzed 400 lat.Pułtusk jest ważny także dla astronomów. Niedaleko Pułtuska spadło wiele odłamków takiej skały z kosmosu. Jak się nazywa taką skałę, która spada z kosmosu? Dlaczego astronomowie się tym interesują? Zwykle astronomowie muszą lecieć w kosmos aby zbadać takie latające skały. Jest to niebezpieczne, drogi i trwa bardzo długo. O wiele łatwiej jest zbadać te kawałki, które spadły na ziemię.Co zapamiętaliście z historii Pułtuska?Skąd według legendy wzięła się nazwa tego miasta?Jak budowano wały chroniące Pułtusk w najdawniejszych czasach?Dlaczego budowano takie wały drewniano-ziemne?Dlaczego Pułtusk zbudowano nad rzeką Narwią?Kto najczęściej napadał na Pułtusk?Do jakiego państwa należało miasto Pułtusk?Co zrobił z Mazowszem, a więc także z Pułtuskiem król Zygmunt Stary?Czym się różnił książę od biskupa w dawnych czasach?Co zrobił jeden z nauczycieli w kolegium Jezuickim w Pułtusku?Pułtusk to jedno z najstarszych miast Mazowsza, którego początki sięgają XI wieku, kiedy pełnił funkcję grodu obronnego i ośrodka administracyjnego. W średniowieczu stał się ważnym centrum handlu i rzemiosła, a od XV wieku był własnością biskupów płockich, którzy zbudowali tu swoją rezydencję. W XVI wieku miasto przeżywało rozkwit jako ośrodek nauki – działało tu kolegium jezuickie, jedno z pierwszych w Polsce. W 1806 roku pod Pułtuskiem doszło do dużej bitwy między wojskami napoleońskimi a rosyjskimi. Dziś miasto znane jest m.in. z najdłuższego rynku w Europie oraz historycznej architektury i licznych zabytków.
Prezydent Trump zarządził wprowadzenie 50-procentowych ceł na towary z Indii. Premier Indii grozi, że będzie dalej kupował rosyjską broń i surowce, zwłaszcza ropę. Dlaczego stosunki między Waszyngtonem a New Delhi są tak napięte zaledwie kilka miesięcy po tym, jak Donald Trump przyjmował Modiego z honorami w Białym Domu? Na jakie ustępstwa może pójść indyjski premier, gdzie przebiega ich granica? I co na to wszystko lokalni rywale Indii: Pakistan i Chiny?Trump zarządza również 50-procentowe cła na towary z Brazylii, mimo że Stany Zjednoczone notują nadwyżkę w handlu z tym krajem. Chodzi jednak nie o handel, lecz o proces z udziałem byłego prezydenta Jaira Bolsonaro, który może do końca życia wylądować w więzieniu za próbę zamachu stanu. Dlaczego Trump go broni?Dekadę temu rozpoczął się najpotężniejszy kryzys migracyjny w historii współczesnej Europy. Czego nauczyła się Europa przez ten czas i jak zmieniło się nasze podejście do migrantów?Po ujawnieniu przez dziennikarzy możliwej korupcji premier Litwy, Gintautas Paluckas, ustąpił ze stanowiska. Kto go zastąpi i dlaczego Polak, który miał szansę zostać premierem, wycofał się z wyścigu?Czy na Mount Everest da się wejść w kilka dni? Da się – dzięki inhalacjom z ksenonu, gazu, który sprawia, że wspinacze nie potrzebują długiej aklimatyzacji na wysokości. Dokąd zmierza współczesny sport wysokogórski?A także: Po co są narody? Po to, żeby inne narody mogły wymyślać na nie obraźliwe określenia.Rozkład jazdy:(02:29) Aleksandra Jaskólska: Indie-USA początek wojny dyplomatyczno-handlowej?(24:07) Jerzy Haszczyński: Litwa po kryzysie rządowym(53:48) Grzegorz Dobiecki: Świat z boku - Wieżyczka Babel(1:00:19) Podziękowania(1:06:37) Marcin Żyła: Dziesięć lat migracji do Europy(1:25:09) Bartłomiej Rabij: Trump broni Bolsonaro(1:49:30) Marcin Pośpiech i Michał Leksiński: Mount Everest dla każdego?(2:17:57) Do usłyszenia---------------------------------------------Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiakSubskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.comKoszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]
(0:00) Wstęp(1:05) Ukraiński parlament poparł ustawę przywracającą niezależność instytucji antykorupcyjnych(2:31) Szef francuskiej dyplomacji potępił wspieraną przez Stany Zjednoczone i Izrael organizację przekazującą pomoc Palestyńczykom(3:52) Poparcie Kanady dla państwa palestyńskiego jest przeszkodą w zawarciu umowy handlowej ze Stanami Zjednoczonymi(5:10) Hiszpania i Francja spierają się o zatrzymanie grupy żydowskich nastolatków(6:33) Syryjski minister spraw zagranicznych deklaruje, że „chce mieć Rosję po swojej stronie”(7:51) Premier Litwy zrezygnował po oskarżeniach o podejrzane transakcje finansoweInformacje przygotował Maurycy Mietelski. Nadzór redakcyjny – Igor Janke. Czyta Michał Ziomek.Mecenasi programu:Inwestuj w fundusze ETF z OANDA TMS Brokers: https://go.tms.pl/UkladOtwartyETF
266 mini-program dla polskich seniorów. W dzisiejszej audycji o Kazimierzu Wielkim i o tym jak poślubił pogankę z Litwy.
Zygmunt August był spadkobiercą potężnej monarchii Jagiellonów. Po śmierci jego długo panującego ojca, stanął w obliczu poważnych wyzwań - przede wszystkim sukcesji tronu oraz jedności Polski i Litwy. W jaki sposób poradził sobie z tym problemami?Jak wyglądało jego osobiste życie? Czy Bona Sforza, jego matka, wpłynęła na jego decyzje życiowe? Czy rzeczywiście Zygmunt II był człowiekiem nieszczęśliwym?Pod koniec życia coraz bardziej schorowany król zaczął zabiegać o umocnienie unii pomiędzy Polską i Litwą, która mogła się rozpaść w obliczu jego bezpotomnej śmierci i osłabić obydwa państwa – przede wszystkim Litwę, której zagrażała Moskwa. Zawarta głównie dzięki zdecydowanej postawie króla w 1569 roku w Lublinie unia zapoczątkowała istnienie Rzeczpospolitej Obojga Narodów. Nie zawsze jednak Zygmunt August tak stanowczo realizował swoją wizję. Czy można powiedzieć, że był raczej uczestnikiem historii niż jej kreatorem? O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Wojciech Tygielski z Uniwersytetu Warszawskiego.Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Wybierz swojego ulubionego władcę w Rankingu Królów Polski! Zagłosuj na stronie https://ranking.muzhp.pl/ Zygmunt miał niewielkie szanse na to, by zostać królem. Przymierzano go do różnych, niekiedy absurdalnych funkcji. Okazało się jednak, że na tron wstąpił i pozostał na nim na tyle długo, by otrzymać od potomnych przydomek "Stary". Zygmunt objął tron mocarstwa, składającego się z Polski, Litwy oraz licznych księstw i lenn. Dwór na Wawelu był wówczas jednym z najwspanialszych w Europie, Wisłą spławiano coraz więc zboża na eksport, a Mikołaj Kopernik pisał „O obrotach sfer niebieskich”. Największy dotychczas wróg Polski i Litwy – państwo krzyżackie – został unieszkodliwiony przez ojca Zygmunta, a nowy przeciwnik – Moskwa – dopiero rósł w siłę. W 1525 roku Zygmunt pokonał zbuntowanego wielkiego mistrza zakonu krzyżackiego, Albrechta Hohenzollerna, który złożył mu hołd zwany pruskim. Czy jego przyjęcie było błędem? A może łagodne potraktowanie Albrechta miało geopolitycznie uzasadnione i świadczyło o dalekowzroczności Zygmunta? Co zawdzięczamy Zygmuntowi Staremu? Jaką rolę na jego dworze odegrała Bona Sforza? Co możemy powiedzieć o Stańczyku?O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Hieronim Grala z Uniwersytetu Warszawskiego. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl
Arkadiusz Gruszczyński rozmawia z Łukaszem Grzesiczakiem, dziennikarzem portalu XYZ.pl, o tym czy rzeczywiście wyborcy różnych partii politycznych mają też różne spojrzenie na sprawy polityczno-gospodarcze. Co wyborcy prawej i lewej strony sceny politycznej sądzą o Unii Europejskiej? Jaki mają stosunek do Ukrainy i Ukraińców? Czy cenią demokratyczne wartości? Przyczynkiem do rozmowy jest opublikowany niedawno raport "Globsec Trends", w którym przeanalizowano postawy społeczeństw dziewięciu państw naszego regionu, m.in. Polski, Czech, Węgier, Litwy, Bułgarii czy Rumunii. Więcej podcastów na: https://wyborcza.pl/podcast. Piszcie do nas w każdej sprawie na: listy@wyborcza.pl.
Matecki zatrzymany. Nareszcie. Dziś rano ABW zatrzymała posła Dariusza Mateckiego. Zarzuca mu się ustawianie konkursów z Funduszu Sprawiedliwości i wyprowadzanie publicznych pieniędzy do powiązanych z nim organizacji. Dziś ma być przesłuchany przez prokuraturę. Potem do aresztu. Czy będzie tak samo jak z Romanowskim i Rysiem Czarneckim? I czy jeszcze dziś wieczorem będzie wypuszczony? Porozmawiamy też o sytuacji międzynarodowej. Keith Kellogg, wysłannik Trumpa do negocjacji z Rosją, ogłasza RESET z Rosją. Były minister spraw zagranicznych Litwy mówi, że Pakt Trump Putin już istnieje i że jest nowym paktem Ribbentrop Mołotow. Tymczasem Rosja oskarża Estonię o łamanie praw człowieka. Czy Estonia będzie następna? #matecki #Trump #Putin ----------------------------------------------------
Pełnej wersji podcastu posłuchasz w aplikacji Onet Audio. [AUTOPROMOCJA] W tym odcinku podcastu “Raport międzynarodowy” gościem Witolda Jurasza jest profesor Hieronim Grala. W rozmowie poruszane są między innymi poniższe wątki: Aktualność idei Giedroycia – niepodległość Ukrainy jako klucz do bezpieczeństwa Polski. Obszar ULB – zmieniające się znaczenie Ukrainy, Litwy i Białorusi. Idea jagiellońska – analiza jej związków (lub ich braku) z polityką Jagiellonów. Krytyka Włodzimierza Bączkowskiego – uproszczenia w analizie Rosji. Możliwość rozpadu Rosji – różnice między współczesną Rosją a ZSRR. Przeintelektualizowanie polskiej analityki wschodniej – problem braku trafnych diagnoz współczesności.
Karaimi to mniejszość etniczna i religijna, której korzenie sięgają Bliskiego Wschodu i Krymu. Ta społeczność przez setki lat była nieodłącznym elementem kulturowego tygla Europy Wschodniej, zamieszkując na obszarach dzisiejszej Rosji, Litwy, Białorusi, Ukrainy i Polski. Karaimi mieszkają dziś nie tylko w tych krajach, ale także w Izraelu, Stanach Zjednoczonych i Turcji. O religii, kulturze i tradycji karaimskiej Igor Rakowski-Kłos z "Gazety Wyborczej" rozmawia z Mariolą Abkowicz, przewodniczącą Zarządu Związku Karaimów Polskich, nauczycielką akademicką związaną z Instytutem Orientalistyki Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu. Zapraszamy do słuchania nowego cyklu podcastów "Mniejszości w większości" o mniejszościach etnicznych zamieszkujących Polskę. Nowe odcinki co dwa tygodnie. Współpraca w ramach projektu PULSE z Delfi.lt (Litwa). Więcej podcastów na: https://wyborcza.pl/podcast. Piszcie do nas w każdej sprawie na: listy@wyborcza.pl.
Zapraszam Cię na refleksyjną wędrówkę przez las na styku granic Polski, Litwy i Białorusi.W tym spokojnym vlogu/podcaście dzielę się przemyśleniami na temat:Zmian w moim procesie twórczym i kanale YouTubeKorzyści płynących z nagrywania spontanicznych vlogówWpływu mediów społecznościowych na nasze życie i zdrowie psychiczneZnaczenia zwolnienia tempa i doceniania otaczającego nas świataKluczowe punkty:Dlaczego zdecydowałem się na dłuższe, bardziej autentyczne vlogiJak workation bez internetu wpływa na kreatywnośćMoje doświadczenia z rezygnacji z niektórych mediów społecznościowychRefleksje na temat życia w zgodzie z własnym rytmemLepiejTeraz #ZwolnijTempo #ŻycieZgodneZSobą #RozwójOsobisty #DigitalDetoxPamiętaj, że jestem tu, by Ci pomóc!Jeśli po wysłuchaniu odcinka będziesz mieć pytania lub potrzebujesz indywidualnego wsparcia, zapraszam Cię do skorzystania z bezpłatnej konsultacji.Wystarczy, że napiszesz do mnie na adres: kontakt@lepiejteraz.pl, a oddzwonię, by porozmawiać o Twojej sytuacji i celach.Subskrybuj „Porannik”, aby nie przegapić kolejnych historii i praktycznych porad.Jeśli chcesz być na bieżąco z nowymi odcinkami i inspirującymi historiami, koniecznie subskrybuj mój podcast i dołącz do wspólnoty Lepiej Teraz na Patronite!Zapraszam Cię do dołączenia do grona Patronek i Patronów z Patronite.pl, gdzie znajdziesz nigdzie niepublikowane odcinki podcastu oraz specjalny Newsletter.Będę bardzo wdzięczny, jeśli do nich dołączysz!
Mecenasi programu: ChatLab www.chatlab.pl Portu: www.portu.pl Ekovolits: https://ekovolits.pl