Podcasts about religia

Cyryl i Metody to bizantyńscy misjonarze, którzy w IX wieku chrystianizowali Słowian, stworzyli głagolicę i wprowadzili język słowiański do liturgii, stając się fundamentem kultury słowiańskiej. Dzięki ich pracy chrześcijaństwo i kultura słowiańska mogły rozwijać się równolegle, a ich misja stała się fundamentem dla późniejszego rozwoju literatury, edukacji i religii w regionie. Papież Jan Paweł II ogłosił ich współpatronami Europy w 1980 roku, a ich święto obchodzone jest 14 lutego. W wykładzie dr Jacek Kurek przypomni tak życiorysy obu świętych, jak również będzie nawiązywał do współczesności. Co znaczy dziś dla przeciętnego człowieka język i w jaki sposób powinnyśmy porozumiewać się zawsze? Audycje przygotował Marek Mierzwiak.

Mamy tendencję do traktowania alkoholu jako czynnika usprawiedliwiającego nasze lub cudze wątpliwe moralnie wybory. Bywa, że taki argument jest stosowany nawet w sądzie czy na policji. Tymczasem z badań psychologicznych wynika, że alkohol bynajmniej nie stępia naszej umiejętności odróżniania dobra od zła. – Nie ma różnic w myśleniu. I ta wiedza jest bardzo ważna, dlatego że może tak być, że ktoś na przykład będzie się usprawiedliwiał czy żonie, czy przed sędzią: a ja byłem pijany, ja nie wiedziałem, co robię – mówi prof. Mariola Paruzel-Czachura, specjalistka od psychologii moralności z Wydziału Nauk Społecznych Uniwersytetu Śląskiego.

Reportaż Wojciecha Paculi „Miłosierni na ulicy” przedstawia comiesięczną akcję kuchni polowej dla osób ubogich. Wolontariusze z diecezji sosnowieckiej od lat prowadzą działalność polegającą na niesieniu pomocy i dokarmianiu osób bezdomnych oraz żyjących w ubóstwie.

Z perspektywy Imperium nie do końca widać, jak bardzo rozległy, zróżnicowany i potężny jest kult Myrmidii w Starym Świecie. A nawet poza nim. W dzisiejszym odcinku wspólnie przyjrzymy się najwyższym władzom tego kultu, największym organizacjom, jakie w jego ramach działają, oraz zastanowimy się, w jaki sposób można zrobić w nim karierę.------------------------------------------------------------

Przyzwyczailiście się już do generatywnej AI? To czas ją powoli żegnać. Przynajmniej mentalnie. Bo wszyscy prezesi spółek technologicznych mają nowe opium. Na razie dla inwestorów, ale niedługo będą chcieli nim zarażać także nas. Chodzi oczywiście o AGI, generalną sztuczną inteligencję, czyli technologię, która - w uproszczeniu - jest tak inteligentna jak człowiek, a może nawet troszkę bardziej. Na osiągnięcie tego momentu wydadzą każde pieniądze i obiecają spełnienie każdego cudu. Tyle, że żeby AGI się wydarzyła, potrzeba kilku poważnych przełomów technologicznych. Nad jednym z nich pracuje nasza gościni. Czyli w dzisiejszym odcinku opowiemy, co musi się wydarzyć, żebyśmy mogli mówić o AGI, komu ta technologia pomoże i w czym, ile trzeba na nią wydać i w końcu - czy dążenie do AGI jest nową technologiczną religią. GOŚCIE ODCINKA - Karen Hao, amerykańska dziennikarka, która pracowała dla wielu najważniejszych mediów świata, ale przede wszystkim - autorka książki “Imperium sztucznej inteligencji. Sny i koszmary w OpenAI Sama Altmana” - dr Zuzanna Stamirowska, prezeska firmy Pathway, która buduje architekturę pod AGI. Ma doktorat z systemów złożonych, jest ekspertką od teorii gier. Francuski magazyn Le Poit nazwał ją jedną ze “100 geniuszek, których innowacje zmienią świat” - Jacek Mańko, asystent w Katedrze Zarządzania w Społeczeństwie Sieciowym w Akademii Leona Koźmińskiego. Zapraszamy do słuchania! Rozdziały: 4:30 - Czym jest AGI? 7:20 - Historia 8:30 - Technologia 24:00 - Co po transformerach? 33:50 - Pieniądze 41:00 - Skąd się wzięło AGI? 46:50 - Religia Źródła: Pozew Muska: https://www.wired.com/story/wild-claim-at-the-heart-of-elon-musks-openai-lawsuit/ Amodei: AGI nadchodzi: https://www.google.com/url?q=https://www.thevccorner.com/p/dario-amodei-agi-1-3-years-full-breakdown&sa=D&source=docs&ust=1777884403186503&usg=AOvVaw1rpKnPcALdw-WnpBfYl13q Ile wyda OpenAI: https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/technology/openai-expects-business-burn-115-billion-through-2029-information-reports-2025-09-06/&sa=D&source=docs&ust=1777884403190367&usg=AOvVaw1tikWBGuPW2LxxbofJgcEw Ile zarobi OpenAI: https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/business/openai-cfo-says-annualized-revenue-crosses-20-billion-2025-2026-01-19/&sa=D&source=docs&ust=1777884403190945&usg=AOvVaw1df46kbH3kRhSwBRMAXjDm Własna infrastruktura OpenAI: https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/business/openai-launch-its-first-ai-chip-2026-with-broadcom-ft-reports-2025-09-05/&sa=D&source=docs&ust=1777884403191478&usg=AOvVaw0wBj_cRqMKsl__6TgnGYqc Rekord sprzedaży chipów: https://www.google.com/url?q=https://www.wsj.com/tech/ai/sam-altman-seeks-trillions-of-dollars-to-reshape-business-of-chips-and-ai-89ab3db0&sa=D&source=docs&ust=1777884403187767&usg=AOvVaw2QAmFUv57ea4VOcLXlkM-P AI spali świat na skwarkę: https://www.google.com/url?q=https://open.spotify.com/episode/4mwwBm43kEaLqnHokMlCeD&sa=D&source=docs&ust=1777884403187940&usg=AOvVaw1MyyHs5j6VPLlKuakXxTTM Rynek półprzewodników rośnie: https://www.google.com/url?q=https://www.wsts.org/76/Global-Semiconductor-Market-grows-26-in-2025-to-796B&sa=D&source=docs&ust=1777884403188165&usg=AOvVaw27Wb7NudWlCwMfdnRz6CCF Inwestycje Softbanku w AI: https://www.google.com/url?q=https://www.reuters.com/business/media-telecom/softbank-secures-40-billion-loan-fund-further-openai-investment-2026-03-27/&sa=D&source=docs&ust=1777884403188923&usg=AOvVaw0nTHgykwqZTTALNupsjUqb Amodei o bezpieczeństwie AI: https://www.google.com/url?q=https://www.youtube.com/watch?v%3Dxm6jNMSFT7g&sa=D&source=docs&ust=1777884403189091&usg=AOvVaw3tnhn0bXzYmLH-cDU9F0Tk Komentarze Thiela: https://www.google.com/url?q=https://open.spotify.com/episode/7mciobFy90EQa6ASGjwB3w&sa=D&source=docs&ust=1777884403188372&usg=AOvVaw39JvtqIY4g7NF-CQHRXO13 Koniec kościoła AI: https://www.google.com/url?q=https://www.theverge.com/2021/2/19/22291769/anthony-levandowski-church-closed-artificial-intelligence-waymo-uber&sa=D&source=docs&ust=1777884403189552&usg=AOvVaw2RJ90lkylX8ojhEnOTepNR Licznik realizacji zadań: https://www.google.com/url?q=https://metr.org/time-horizons/&sa=D&source=docs&ust=1777884403186749&usg=AOvVaw3IVqI7XCHI1W9jgyyZe7uf Oczekiwania wobec Claude: https://www.google.com/url?q=https://x.com/METR_Evals/status/2024923422867030027&sa=D&source=docs&ust=1777884403186988&usg=AOvVaw1WvhI9wiqSJfGpvXSlPaGv AGI jeszcze nie w tym roku: https://www.google.com/url?q=https://www.technologyreview.com/2026/02/05/1132254/this-is-the-most-misunderstood-graph-in-ai/&sa=D&source=docs&ust=1777884403187347&usg=AOvVaw0qCskCxuDiQFhQm5865bgp

[AUTOPROMOCJA] Pełnej wersji podcastu posłuchasz w aplikacji Onet Audio. W „Raporcie międzynarodowym" rozmawiamy o ostrym sporze między Watykanem a światem MAGA, o religii wykorzystywanej jako narzędzie politycznej dominacji i o groźnej pokusie budowy państw wyznaniowych w demokratycznych dekoracjach. Naszym gościem jest Tomasz Terlikowski, który tłumaczy, dlaczego Kościół katolicki coraz wyraźniej dystansuje się od prawicowego populizmu, skąd bierze się wizja Trumpa jako „katechona" oraz dlaczego Rosja Putina stała się dla części amerykańskich konserwatystów modelem „walczącego chrześcijaństwa". Czy religia ma dziś jeszcze wymiar duchowy, czy jest już tylko politycznym młotem? I czy świat Zachodu naprawdę stoi u progu religijnej kontrrewolucji?

Tomasz Rożek jest naukowcem i popularyzatorem nauki, twórcą kanału  ⁨@naukatolubie⁩ , jest też autorem książek, w tym najnowszej "Władza, Pieniądze, Nauka", która jest powodem naszego dzisiejszego spotkania. Czy to prawda że nauka jest pod wpływem emocji? Nauka jest zniszczona przez chciwość i ideologię? Tomasz Rożek - edukacja zdrowotna oraz inne dziedziny, jakimi się zajmuje Tomasz pokazują jak ważne jest nie tylko edukowanie, ale też edukacja o edukacji. Zapraszam w podróż po tajemnicach świata nauki, ale też na opowieść o Misji Artemis 2. Choć to inny materiał niż w np. Kanał Zero - Tomasz Rożek opowiada bardzo ciekawie o meandrach i pokazuje dlaczego hasło: nauka, to lubię - jest tak aktualne!Pobierz Revolut Business za darmo i odbierz 500 zł na start - https://www.revolut.com/pl-PL/business/rb/imponderabilia/ Sponsor: Revolut Business.Promocja obowiązuje do 31.07.2026 dla nowych użytkowników. Warunki promocji i regulamin dostępne są pod linkiem powyżej. Więcej informacji na temat usług świadczonych przez Revolut Bank UAB znajdziesz na stronie https://www.revolut.com/pl-PL/Książkę Tomasza znajdziesz tu: https://naukatolubie.store/wpn

Mam dziś dla Was do wysłuchania mój felieton poświęcony temu, jak sztuczna inteligencja zaczyna wchodzić w obszar religii, duchowości, modlitwy, zwątpienia i rozmowy o sensie życia.To opowieść o religijnych chatbotach AI, o tym, dlaczego dla wielu ludzi mogą okazać się bardziej dostępni, bardziej cierpliwi i bardziej przekonujący niż tradycyjni pośrednicy instytucjonalnej religii. Piszę też o tym, czy Kościół i inne wspólnoty religijne mogą z tym zjawiskiem wygrać, czy raczej będą musiały nauczyć się je oswajać.W tym odcinku usłyszycie mój komentarz o tym, jak technologia zmienia sposób, w jaki współczesny człowiek szuka Boga, rozmawia o wierze, przeżywa duchowość i zadaje pytania, które kiedyś kierowało się wyłącznie do księdza, mnicha, rabina czy imama.To felieton o sztucznej inteligencji, religii, Kościele, chatbotach, wierze, duchowości i o tym, dlaczego człowiek XXI wieku nie przestał szukać Boga, tylko coraz częściej szuka go już inaczej niż dawniej.Jeśli interesują Was tematy takie jak AI, religia, Kościół, chatboty religijne, Jezus AI, buddyjskie chatboty, Magisterium AI, duchowość i przyszłość wiary w epoce sztucznej inteligencji, ten odcinek jest właśnie dla Was.Jeśli interesują Was geopolityka, wojna przyszłości, nowe technologie, AI, drony, bezpieczeństwo międzynarodowe i analizy pokazujące, co naprawdę zmienia się na naszych oczach, ten odcinek jest dla Was.

#płatnawspółpraca | Zapraszamy na piątkowe "Onet Rano.", w którym gośćmi Marcina Zawady będą: Michał Kobosko - europoseł, Centrum, Mateusz Piotrowski - Polski Instytut Spraw Międzynarodowych, Wojciech Bonowicz - autor książki "Siedem ważnych słów", Joanna Przenicka-Malek - ambasadorka Porozmawiajmy Szczerze o Otyłości. W "Onet Rano. WIEM" gościem Agnieszki Homy będzie Tomasz Terlikowski - autor książki "Szaweł. Historia prawdziwa".

W I Rzeczpospolitej stosy płonęły, a żeby na nie trafić wcale nie trzeba było być zapiekłym heretykiem. Wystarczyło, że zupełnie świecki sąd, w świetle ówczesnego prawa, skazał daną osobę (w zdecydowanej większości były to kobiety) za czarostwo.

PRZYJDĘ WKRÓTCE | Nie przegap swojego momentuDlaczego tak łatwo tracimy z oczu to, co najważniejsze?Często ulegamy złudzeniu, że mamy nieograniczony czas, a codzienna rutyna skutecznie uśpiła naszą czujność. W tym odcinku otwieramy nową serię opartą na słowach Jezusa: „Przyjdę wkrótce”. Odkrywamy, że „czasy ostateczne” to nie odległa wizja, ale rzeczywistość, która trwa od dwóch tysięcy lat.To przesłanie unpackuje:• Relacja vs Religia – dlaczego wiedza o Bogu to nie to samo co bliska więź.• Zapas oliwy – jak dbać o wewnętrzne życie, którego nie da się od nikogo pożyczyć.• Czuwanie jako styl życia – jak zachować trzeźwość serca w świecie pełnym rozproszeń.Niezależnie od tego, w jakim punkcie życia jesteś – to słowo jest przypomnieniem: Nie przegap swojego momentu.

W tym odcinku sprawdzamy, co tegoroczne filmy naprawdę mówią o świecie. Wybieramy kilka najważniejszych tytułów i pokazujemy, jaki obraz Ameryki i rzeczywistości się z nich wyłania.Przemoc, nierówności, ciało, religia, kryzys wspólnoty – to wszystko pojawia się w filmach, które zgarnęły najwięcej statuetek nagrody. Przypadek czy znak czasu?Ważniejsze od tego, kto wygrał, jest pytanie: jak i o czym opowiada dziś kino. Rozmawiają Michał Walkiewicz i Michał SowińskiPodkast Tygodnika Powszechnego jest otwartym dla wszystkich formatem dziennikarskim, który współfinansowany jest przez naszych Patronów. Nasza działalność podkastowa jest w 100% działalnością non-profit i wszystkie datki przeznaczane są na tworzenie i rozwijanie treści. Dołącz do grona Patronów https://patronite.pl/TygodnikPowszechnyJeśli podobają Ci się nasze tematy, zapraszamy po więcej na serwis www.tygodnikpowszechny.pl. Dostęp do serwisu online „Tygodnika Powszechnego” to wartościowe artykuły tworzone przez najlepsze i nagradzane autorki i autorów, a nie przez algorytmy. To bieżące i ponadczasowe treści o społeczeństwie, kulturze, świecie i duchowości, opisujące rzeczywistość z wielu perspektyw, unikające uproszczeń i krzykliwych narracji. Wierzymy, że w ten sposób świat można zrozumieć – i naprawić. Dlatego piszemy odpowiedzialnie, z szacunkiem i nadzieją. TygodnikPowszechny.pl to miejsce w sieci, które Cię szanuje.

W najnowszej odsłonie „Skądinąd” gości o. Marcin Wojnicki OCD, karmelita bosy, twórca podcastu „Smak karmelu”. A rozmawiamy o duchowości, religii i niepewności. Rozmawiamy także o znaczeniu pojęć „duchowość” i „religia”. O różnicach, podobieństwach i napięciach pomiędzy duchowością a religią. O znaczeniu symboli religijnych oraz religijnych instytucjach. O problemach i kontrowersjach związanych z tymi instytucjami. O niebezpieczeństwach duchowości zorganizowanej i niezorganizowanej. O ateizmie i duchowości bezwyznaniowej. O istocie chrześcijańskiego przesłania. A także o wielu innych sprawach. Owocnego słuchania!

Dzisiejsza rozmowa (nie wywiad): prof. Marcin Majewski: Biblia nie jest slowem Boga. Religoa vs Biblia. Wini rozmawiq z prof. Marcinem Majewskim - bilibista, hebraista i przewodnik po starożytności. o Biblii, Jezusie i problemie cierpienia. Czy Biblia to jedna księga czy zbiór tekstów? Dlaczego Jezus był oskarżany o bycie „żarłokiem i pijakiem”? Co naprawdę mówi Księga Hioba o cierpieniu? W odcinku pojawia się również temat ateizmu, obrazów Boga oraz relacji między tekstem biblijnym a instytucją Kościoła.Marcin Majewski

Urmăriți un material care ne prezintă un fenomen îngrijorător: foarte mulți utilizatori încep să se raporteze la inteligențele artificiale ca la entități conștiente și chiar să le considere puteri spirituale superioare.Vizionare plăcută!Pentru Pomelnice și Donații accesați: https://www.chilieathonita.ro/pomelnice-si-donatii/Pentru mai multe articole (texte, traduceri, podcasturi) vedeți https://www.chilieathonita.ro/

W programie rozmawiamy o tym, jak i dlaczego religia stała się jednym z kluczowych czynników w konflikcie rosyjsko-ukraińskim? Okazją do rozmowy jest wydana właśnie książka dr. Andrzeja Szabaciuka pt. „Między russkim mirom a duchową niezależnością. Cerkwie prawosławne w Ukrainie wobec konfliktu rosyjsko-ukraińskiego po 2014 roku”.Gościem programu "Studio wschodnie" jej autor, dr Andrzej Szabaciuk z Katedry Teorii Polityki i Studiów Wschodnich KUL oraz z Instytutu Europy Środkowej w Lublinie.

To kazanie skupia się na różnicy pomiędzy rytualnym uświęceniem, a prawdziwym oczyszczeniem serca. W świętości nie chodzi o żadne pozory, ale przemianę wewnątrz. I to wewnątrz ma dokonać się największe uświęcenie i oddzielenie dla naszego Boga.     Zapraszamy:         www.SpolecznoscMIASTO.pl Obserwuj nas na:

Informacje o podkaście, odcinkach i autorach: https://teologiazkatowic.pl Tym razem odnosimy się do pytania o rolę religii w życiu publicznym. Zawężamy je do jednego szczegółowego problemu, który postawił E.-W. Böckenförde, niemiecki konstytucjonalista (zm. 2019): "sekularne, wolnościowe państwo żyje z zasobów, których samo nie potrafi zagwarantować". Przeprowadzamy krótką dyskusję tej tezy. Za tymże autorem zwracamy uwagę, że demokracja, widziana już tylko od strony formalnej, jako system społeczny, domaga się całego zespołu etycznych sprawności (przywołany w rozmowie cytat pochodzi z "Lexikon für Theologie und Kirche", z hasła "Demokratie", opracowanego przez tegoż autora).  Zastanawiamy się, jakie źródła chrześcijańskiej duchowości i refleksji dostarczają lub powinny dostarczać owych zasobów dla państwa demokratycznego. Stawiamy sobie też pytanie, w jaki sposób ten transfer wartości może się wydarzać bez naruszania ram świeckiego państwa demokratycznego, np. zasady poszanowania pluralizmu światopoglądowego.  Nasza rozmowa jest raczej szkicem teologicznym, rysowanym z pozycji teologii fundamentalnej. Nie zajmuje się wprost postulatami wypracowywanymi w obrębie refleksji etyczno-społecznej.   Cytowany w rozmowie fragment w całości, w tłumaczeniu polskim:  "Ze względu na swoje zasady strukturalne i daleko idącą otwartość w zakresie zawartości sprawowania władzy, demokracja stawia niemałe wymagania etyczne zarówno poszczególnym obywatelom, jak i rządzącym (przedstawicielom). Już samo uznanie wolności i równości (równych praw do udziału w życiu politycznym) za zasady formalne demokracji wymaga określonego podstawowego nastawienia etycznego, które można opisać jako etos partnerstwa. Obejmuje ono szacunek dla innych w zakresie ich równych praw do udziału w życiu politycznym, nawet jeśli odrzuca się i zwalcza ich poglądy; otwartość na argumentację i kompromis w sporach politycznych; lojalność wobec decyzji większości, podejmowanych w ramach istniejącego podstawowego porządku; pełne uznanie tzw. demokratycznych zasad postępowania, w szczególności równych szans na zdobycie władzy politycznej, których nie można podważać nawet w celu zabezpieczenia lub egzekwowania tzw. wartości absolutnych. Można to utrzymać tylko przy pewnym założeniu wspólnych podstawowych poglądów („zgoda co do tego, co nie do uzgodnienia”; względna jednorodność). Orientacja decyzji politycznych na potrzeby dobra wspólnego nie ma w demokracji prawie żadnego umocowania instytucjonalnego. Może ona nastąpić tylko wtedy, gdy obywatele są gotowi, podejmując decyzje polityczne, wykroczyć poza potrzeby i interesy, które mają jako osoby prywatne, w swojej roli osobistej i społecznej; tych nie trzeba ich zaniedbywać, ale należy je włączyć w proces mediacji na rzecz tego co ogólne (das Allgemeine), które ma szerszy punkt odniesienia, ukierunkowany na całość społeczną i polityczną – politykę jako całość. Również państwa nowoczesnych społeczeństw przemysłowych, które wbrew niektórym przypuszczeniom w znacznym stopniu – nawet przy organizacji gospodarki rynkowej – nie stanowią systemów samoregulacyjnych, są od tego zależne. Dla przywódców politycznych (przedstawicieli) wymóg ten oznacza, że występują oni wiarygodnie jako przedstawiciele obywateli, przez to że uwzględniają różne interesy i potrzeby, ale także przez to że odnosząc je do tego, co ogólne, tworzą i aktualizują niezbędne warunki ramowe i cele wspólnego życia politycznego. Tylko w ten sposób można wywołać u obywateli odpowiedź – na wiarygodne pytania – zorientowaną na dobro wspólne, a nie na interesy prywatne lub grupowe." (E.-W. Böckenförde, Demokratie. II. Ethisch, Lexikon für Theologie und Kirche [wyd. 3], t. 3. kol. 84-85; tłum. J. Kempa) 

 Decyzja prezydenta Karola Nawrockiego, by nie uczestniczyć w obchodach Chanuki w Pałacu Prezydenckim, wywołała dyskusję w mediach i w internecie. Pojawiły się pytania o intencje głowy państwa, o sygnał wysyłany do wspólnot religijnych oraz o możliwe polityczne konsekwencje tego kroku. W Odysei Wyborczej Radia Wnet sprawę komentował prof. Arkadiusz Jabłoński, socjolog i filozof społeczny związany z Katolickim Uniwersytetem Lubelskim.Zdaniem profesora kluczowe jest zrozumienie, że decyzja prezydenta nie była gestem wykluczenia, lecz wynikała z określonej wizji relacji między religią a polityką.Pan prezydent podchodzi do kwestii religijnych bardzo poważnie. Uważa, że obchody danych świąt przynależą do danego wyznania– mówi.Jabłoński podkreśla, że uczestniczenie w świętach innej religii wyłącznie w roli obserwatora mogłoby prowadzić do spłycenia ich znaczenia i sprowadzenia do formy politycznego rytuału.Jeżeli on chce poważnie traktować jeden z odłamów wyznania judaistycznego, to uznaje, że uczestniczenie w tym w formie jakiegoś widza, człowieka, który nie może się identyfikować z tym, co się dzieje, byłoby gestem czysto formalnym– wskazuje.W ocenie profesora taka logika musiałaby być stosowana konsekwentnie wobec wszystkich wspólnot religijnych obecnych w Polsce, co w praktyce prowadziłoby do instrumentalizacji religii w przestrzeni publicznej. Jak mówi, „taki gest musiałby być potem powtarzany wobec wszystkich innych mniejszych i większych wyznań”.Z tego powodu – jak tłumaczy Jabłoński – prezydent zdecydował się skoncentrować na obchodach świąt, z którymi sam się identyfikuje jako katolik.Jako wyznawca Kościoła katolickiego będzie głównie skupiał się na obchodach świąt, które są mu bliskie. I wydaje mi się, że to jest rozsądne podejście– komentuje.Profesor zwraca uwagę, że w tej perspektywie decyzja prezydenta może być odczytywana nie jako dystans wobec judaizmu, lecz jako wyraz szacunku wobec autonomii religii i sprzeciw wobec „teatralnych gestów” w polityce. Jednocześnie Jabłoński przewiduje, że decyzja prezydenta może stać się wygodnym pretekstem do politycznych ataków. Nie wyklucza pojawienia się nawet ostrzejszych oskarżeń, choć – jak zaznacza – uważa je za nieuzasadnione.Profesor apeluje przy tym o ostrożność także po stronie opozycji, wskazując, że nadmierna krytyka może obrócić się przeciwko jej autorom.Nie wiadomo, za co mieliby go atakować – za to, że chce być wiernym wyznawcą własnej religii? Nie wiadomo, dlaczego miałby to być powód do wstydu– pyta./fa

Żyją wśród nas osoby, które wierzą w wielu bogów opiekujących się poszczególnymi elementami świata, w dusze przodków pozostające w kontakcie ze światem żywych i jednocześnie w formę reinkarnacji. Palą ofiarne ognie, zwracają szczególną uwagę na momenty przełomowe roku, takie jak przesilenia i równonoce, i żyją według wskazań swojej religii. A nie jest to łatwe, jeśli nikt nigdy tych wskazań nie spisał. Mowa o rodzimowiercach, grupie wyznaniowej, która odwołuje się do przedchrześcijańskich wierzeń Słowian. Rozmawiam o niej z prof. Piotrem Grochowskim, folklorystą, kulturoznawcą i etnologiem z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Niedawno ukazała się książka naukowca “Polskie rodzimowierstwo”, stanowiąca podsumowanie jego ostatnich lat badań.* * *Zajrzyj:https://patronite.pl/radionaukowehttps://wydawnictworn.pl/ * * *Rodzimowierstwo to nie zabawa w tradycje ani nie rekonstrukcja. – Rodzimowiercy zakładają, że to jest religia współczesna, która ma służyć dzisiejszym ludziom, odpowiadać na ich potrzeby – opowiada prof. Grochowski. Trzy podstawowe filary tej religii to politeizm, kult przodków oraz kosmocentryzm. Ten ostatni zakłada, że kosmos stanowi pewną całość, której częścią są bóstwa, a inną częścią ludzie. – Człowiek jest odpowiedzialny za funkcjonowanie kosmosu – wskazuje etnolog. To znaczy, że działania rytualne mają duże znaczenie: wspomagają prawidłowe funkcjonowanie świata. Jeśli ich nie dopełnimy, to świat może zacząć szwankować. Nie ma piekła ani dualizmu dobro-zło. To, co może nam się wydawać złe, tak naprawdę stanowi element równowagi świata.Obrzędy rodzimowierców można z grubsza podzielić na takie związane z cyklem życia ludzkiego i związane z cyklem solarnym czy wegetacyjnym. Co roku uroczyście obchodzi się momenty przemiany w przyrodzie: przesilenia i równonoce. Do tego obchodzi się specjalne obrzędy związane z życiem rodziny czy gromady: okazanie nowo narodzonego dziecka, postrzyżyny lub kosopleciny na zakończenie okresu wczesnego dzieciństwa, swadźba, czyli zaślubiny, i tryzna, czyli pogrzeb. Składa się ofiary bóstwom i duchom przodków.W odcinku rozmawiamy też o szerszym kontekście rodzimowierstwa europejskiego (bardzo mocną pozycję ma na przykład na Litwie), o tym, co się dzieje z duszą, która po śmierci dzieli się na pół, i czy można pochować rodzimowiercę na katolickim cmentarzu (jeszcze jak!).

Dzisiejsza rozmowa (nie wywiad) –Prof. Włodzisław Duch: Czy maszyny mogą mieć świadomość? Nauka religia i AI. Wini i prof. Włodzisław Duch, fizyk, kognitywista, naukowiec i popularyzator wiedzy o sztucznej inteligencji. Profesor opowiada o tym, jak działa AI, jakie ma ograniczenia i dlaczego świadomość maszyn to wciąż bardziej mit niż rzeczywistość.W rozmowie pojawiają się kluczowe pytania: Czy sztuczna inteligencja może rozwinąć samoświadomość? Na ile algorytmy uczenia głębokiego rzeczywiście rozumieją, a nie tylko przewidują wzorce? Czy sieci neuronowe mają coś wspólnego z ludzkim mózgiem? Jak rozwój modeli językowych (LLM, ChatGPT) zmienia nasz sposób myślenia o człowieku i umyśle?Prof. Duch porównuje działanie współczesnych systemów AI do procesów poznawczych, tłumacząc, dlaczego sztuczne sieci nigdy nie będą w pełni kopiami biologicznych neuronów. Mówi o świadomości emergentnej, algorytmach predykcyjnych, neuroinformatyce, uczeniu maszynowym, a także o etycznych granicach rozwoju technologii To fascynująca rozmowa o tym, jak AI zmienia nasze rozumienie świadomości, kreatywności i wolnej woli – z naukowcem, który od lat zajmuje się tym, co łączy filozofię, fizykę i technologię.

Co dzieje się z narodem, gdy traci państwo - ale nie pamięć? Ten odcinek to opowieść o życiu Polaków pod zaborami i o tym, jak przez całe pokolenia podtrzymywali w sobie wiarę, że „Polska nie zginęła”! Partnerem tego odcinka jest Bank Millennium, oferujący Konto Mój Biznes z kartą debetową Visa dla jednoosobowych działalności gospodarczych i wspierający przedsiębiorców w prowadzeniu biznesów od samego ich początku. Szczegóły TUTAJ ✨

Predica, din cadrul programului de duminică, 27 iulie 2025, a pastorului Cipri Gag.Te invităm alături de noi, iar dacă nu poți, te încurajăm să intri pe www.bbso.ro pentru a vedea mai multe despre misiunea și viziunea noastră.Iar dacă îți place ceea ce facem și vrei să ne ajuți, o poți face prin donație pe https://www.bbso.ro/doneaza/Îți mulțumim că ești parte din lucrarea noastră!

"Będzie jedna lekcja religii z bardzo oczywistego powodu: rodzice tego chcą. To jest prośba rodziców z mniejszych miejscowości. Tu się nic nie zmieni. Religia będzie na pierwszej lub ostatniej lekcji. Uważam, że to jest wyjście sensowne, sprawiedliwe i racjonalne" - mówiła w Porannej rozmowie w RMF FM Barbara Nowacka, ministra edukacji narodowej. Czy prace domowe wrócą do szkoły?

Religia lui Isus înmoaie tot ce este aspru și rugos în temperament și cizelează tot ce este ascuțit în maniere. Această religie face cuvintele blânde și conduita, cuceritoare. Să învățăm de la Hristos cum să combinăm un simț ascuțit al purității și integrității cu însorirea dispoziției sufletești!Citește acest devoțional și multe alte meditații biblice pe https://devotionale.ro#devotionale #devotionaleaudio

Gościem najnowszego odcinka podcastu Raport Międzynarodowy jest dziennikarz, publicysta i autor książek Piotr Skwieciński, który od lat specjalizuje się w zagadnieniach związanych z Rosją. Był korespondentem Rzeczpospolitej w Moskwie, a następnie dyrektorem Instytutu Polskiego w stolicy Rosji. Po wydaleniu z Rosji został ambasadorem RP w Armenii.   Witold Jurasz i Zbigniew Parafianowicz usiłowali dociec w rozmowie z Piotrem Skwiecińskim, czy Rosjanie w cokolwiek tak naprawdę wierzą, czy też są skrajnymi cynikami. A może nawet jeżeli coś jest dla nich święte, to - w ramach tak zwanego “Dwójmyślenia” - równocześnie w coś wierzą i mają do tego niezwykle cyniczny stosunek. Gość i autorzy podcastu zastanawiali się też, czy wojna z Ukrainą jest wyrazem rosyjskiego szowinizmu, czy też jedynie narzędziem, za pomocą którego rosyjskie władze ogłupiają masy. Piotr Skwieciński zwrócił uwagę na bardzo specyficzny stosunek Rosjan do prawdy. Zaznaczył, że w języku rosyjskim nawet słowo prawda występuje w dwóch formach, które nie są ze sobą tożsame. Zapytany o fundament sukcesów Władimira Putina, który zdołał podporządkować sobie społeczeństwo rosyjskie, ekspert zwrócił uwagę na skrajne “odklejenie” rodzimej inteligencji nie dającej powodów narodowi, by ten ją popierał.   Poruszona została też kwestia obowiązującego modelu relacji kobiet i mężczyzn w kulturze rosyjskiej oraz tożsama z nim w duchu konserwatywna rewolucja przeprowadzana w Stanach Zjednoczonych przez Donalda Trumpa. Rewolucja, która może oznaczać w pewnym stopniu powrót do bardziej tradycyjnego podziału ról, zaś ponad wszelką wątpliwość jest reakcją na ekscesy politycznej poprawności.   Piotr Skwieciński. Podzielił się wspomnieniem poczucia obcości, która towarzyszyła mu przy pierwszym wyjeździe do Moskwy. Dostrzega też, że uczucie to zniknęło, gdy trafił do Rosji ponownie w 2019 roku - miało to zapewne związek z uporządkowaniem rosyjskiej stolicy. Prowadzący pytali gościa, czy nie jest przypadkiem tak, że w Rosji porządek zawsze oznacza dyktaturę. Zapytany o możliwość przewidywanego przez wielu polskich komentatorów rozpadu Rosji, ekspert odparł, że nie widzi perspektyw na ziszczenie się tego scenariusza. Przedmiotem rozmowy było też powracające wciąż pytanie: czy imperializm jest cechą rosyjskiej władzy, rosyjskiej elity czy też rosyjskiego narodu. Czy w związku z tak głębokim zakorzenieniem idei mocarstwowej tamtejsza opozycja demokratyczna jest zdolna do zrzucenia tego kulturowego brzemienia.    W dalszej części rozmowy Piotr Skwieciński stwierdził, że jeżeli miałby wymienić jakieś cechy, które najprecyzyjniej opisują Rosję, to są nimi fatalizm i pasywność. Gość podcastu, który był w Moskwie w dniach tuż po rozpoczęciu się wojny z Ukrainą, zauważa, że stolica Rosji stała się, co prawda na krótko, ale smutna. Równocześnie smutkowi temu nie towarzyszyły żadne większe protesty. Dyplomata zauważa, że wśród Rosjan nie brakuje ludzi przyzwoitych i uczciwych, którzy przeciwko wojnie protestowali, niestety było ich znacznie mniej, niż można się było tego spodziewać. Zapytany o nadchodzące obchody zwycięstwa nad Trzecią Rzeszą gość stwierdza, że 9 maja jest najprawdopodobniej jedyną prawdziwą religią w teoretycznie ekskluzywnie chrześcijańskiej Rosji. Jak zauważa, zarówno wszystkie pomniki, jak i obchody zwycięstwa w wojnie mają quasi religijny charakter. 

➡️ Obejrzyj całość: https://youtube.com/live/VA36r-mbpYE #Bóg #religia #katolik #nawrocki #katolicyzm #kk #kościół #człowiek #Jezus #drugieprzykazanie #wiara #zło #diabeł Zacznij wspierać ten kanał, a dostaniesz te bonusy: https://www.youtube.com/channel/UCUZ9x49ZuhZt1QVJafMy5rA/join

The differing and diverse religious beliefs Australians hold will influence their vote this election. - Zróżnicowane przekonania religijne Australijczyków wpłyną na ich głos w tych wyborach.

#kościół #kk #katolik #Bóg #wiara #ateizm #hedonizm #areligijność #Religia #ludzie #człowiek #Biblia #NowyTestament #chrześcijaństwo #Jezus #shortvideo Zacznij wspierać ten kanał, a dostaniesz te bonusy: https://www.youtube.com/channel/UCUZ9x49ZuhZt1QVJafMy5rA/join

Czy Międzynarodowy Festiwal Filmowy w Cannes to tylko prestiżowy konkurs, czy może coś znacznie większego, niemalże świecka religia kina? Jakie są związki sztuki i duchowości? Dlaczego to właśnie Cannes wyróżnia się na tle innych festiwali i czy faktycznie „hoduje” artystów, kreując legendy światowego kina? W dobie streamingu i seriali, gdy zmieniają się nawyki widzów, czy ten „świecki Kościół kina” ma szansę przetrwać? O wyjątkowości Cannes, jego ewolucji, kontrowersjach i niepodrabialnej magii La Croisette Janusz Wróblewski rozmawia z Tadeuszem Sobolewskim, legendarnym krytykiem filmowym, autorem książki „Cannes. Religia kina”. (00:08) Wprowadzenie i spotkanie z Tadeuszem Sobolewskim (02:43) Czy Cannes można porównać do religii? (03:42) Jakie są związki sztuki i duchowości? (06:50) Czy taki „religijny” odbiór Cannes dotyczy też innych festiwali? (08:58) Jak Cannes „hoduje” artystów i buduje legendy? (11:42) Co sprawia, że Cannes nie ma sobie równych? (14:57) Konkurs, program i wyjątkowa wolność twórcza w Cannes (18:20) Skrajności Cannes: poziom najwyższy i najniższy (19:11) Kino vs seriale: kto wygra to starcie? (20:55) „Czarna selekcja”: czy festiwal promuje wciąż tych samych twórców? (26:08) Pomyłki, wpadki i nietrafione wybory (27:38) Podsumowanie rozmowy. Chcesz dowiedzieć się więcej? Wykup dostęp do Polityka.pl i odkryj bogaty zbiór materiałów na różne tematy, od kultury przez psychologię po politykę. Skorzystaj z kodu KULTURA30, aby otrzymać 30% zniżki na subskrypcję.

#religia #nauka #człowiek #prawda #kk #kościół #dogmatykatolickie #demokracja #wolność #kościółkatolicki #watykan #ludzie Zacznij wspierać ten kanał, a dostaniesz te bonusy: https://www.youtube.com/channel/UCUZ9x49ZuhZt1QVJafMy5rA/join

Religia od zawsze odgrywała w ich życiu dużą rolę, ale katolicyzm, w którym zostały wychowane je zwiódł. To, czego nie znalazły w kościele, dał im meczet. Dlaczego Polki zakładają hidżab i przechodzą na islam? O tym w kolejnym odcinku „Półki z książkami” Anna Sobańda rozmawia z Danutą Awolusi, autorką książki „Wybrałam Allaha. Polki, które przeszły na islam”. Jak konwertytki odbierają nakaz zasłaniania ciała i włosów? Gdzie szukają muzułmańskich mężów i jak są odbierane przez polskie społeczeństwo? Zapraszamy do słuchania.

Choć zakon krzyżacki kojarzy nam się głównie z jedną z największych bitew średniowiecznej Europy, to nie możemy zapomnieć, że był to przede wszystkim jednym z największych politycznych, gospodarczych i organizacyjnych fenomenów swoich czasów. Niewielka grupa rycerzy-zakonników zabudowała państwo rozciągające się od terenów dzisiejszej północno-wschodniej Polski aż do granic współczesnej Estonii. W jaki sposób zakon był zorganizowany od strony wewnętrznej hierarchii? Jak jego członkowie podchodzili do spraw religijnych? Dlaczego walcząc przez wieki z niewiernymi, nie doczekali się w swoich szeregach ani jednego uznanego za świętego? Kto brał udział w organizowanych przez zakon krzyżacki wyprawach? Czy mieszkańców Prus nawracano tylko mieczem? Jakie jest dziedzictwo rycerzy zakonu krzyżackiego? O tym wszystkim w Podcaście Muzeum Historii Polski z serii Inne historie Polski. Rozmawiają Cezary Korycki i jego gość, prof. Waldemarem Rozynkowski z Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu. Podcast zrealizowano w ramach zadania: kontynuacja i rozbudowa multimedialnego projektu informacyjno-edukacyjnego - Portal Historyczny Dzieje.pl

Czy chrześcijaństwo to religia? Czym właściwie jest religia? Czy chrześcijaństwo rzeczywiście spełnia cechy religii? Czym różni się chrześcijaństwo od innych wyznań? #IPPTV #Biblia #chrześcijaństwo #wykład ----------------------------------------------------

Jak możliwe, że ludzie znający sekrety gwiazd i skomplikowane kalendarze, zniknęli niemal bez śladu, pozostawiając jedynie ruiny w dżungli?

Să ne propunem astăzi să nu ne rușinăm de credința sau obiceiurile noastre. Citește acest devoțional și multe alte meditații biblice pe https://devotionale.ro #devotionale #devotionaleaudio

Przyznam, że wielką radość sprawiłoby mi stwierdzenie, że władzę daje demokratyczny wybór ludzi, którzy odczuwają jej skutki, a więc się na nie godzą. Magdalena Rigamonti rozmawia z Barbarą Labudą o wyczuciu demokracji i potrzebie zadbania o nią, bo niestety nie jest to jedyna odpowiedź na pytanie o władzę, które stawiamy tym numerem magazynu. Po upadku Związku Radzieckiego, w erze „końca historii” wydawało się, że Rosja kroczy ku demokracji. Agnieszka Bryc wyjaśnia, dlaczego się tak nie stało. Co więcej, w Moskwie demokracja została zredukowana do roli scenografii, która legitymizuje władzę autorytarną. Maria Domańska wyjaśnia, po co Władimirowi Putinowi ten kosztowny teatr, skoro w rękach ma władzę niekwestionowaną. O tym, jak niebezpieczna taka władza potrafi być, pisze Ola Hnatiuk opowiadając o Hołodomorze i sposobach zamiatania pod dywan hekatomby milionów Ukraińców. Co więcej, pewne schematy patrzenia na świat utrwaliły się tak głęboko, że trzy dekady po upadku ZSRR nadal od czasu do czasu pojawiają się przymiotniki „postsowiecki”, „poradziecki” i kilka innych słów, które domyślnie legitymizują miniony, miejmy nadzieję, kształt władzy i świata. Rozprawia się z nimi Ludwika Włodek w nadziei, że przestaną być przykrywką schematów wykorzystywanych przez elity władzy nadal śniące o imperiach. Jak tu narzekać na Rosję, skoro Stany Zjednoczone nie są tym, czym były, a może… właśnie powracają do swojej wielkości, jak obiecuje Donald Trump? Mateusz Piotrowski opisuje przemianę, którą przechodzi Ameryka. Z kolei Matthew Duss, były doradca Berniego Sandersa ds. międzynarodowych w rozmowie z Agnieszką Lichnerowicz przekonuje, że USA przestają być wielkie, choć mimo wszystko pozostaje optymistą, opowiadając o roli swojego kraju w świecie. Mówienie o internecie jako o mechanizmie szerzenia demokracji i wolności przez dostęp do informacji brzmi naiwnie, choć jeszcze niedawno głęboko w to wierzono. Anna Wittenberg pokazuje, dlaczego dzisiaj wydaje się to śmieszne. Skoro technologia demokracji nie uratuje, to może trzeba znowu zacząć wierzyć? Najludniejszy kraj, a zarazem największa demokracja na świecie, Indie, opierają rządy na sojuszu tronu z ołtarzem, o czym opowiada Blanka Katarzyna Dżugaj. Połączenie nacjonalizmu z religią jest jednak niebezpieczne, czego przykłady niemal codziennie napływają z Bliskiego Wchodu, ale nawet tam nie jest to jednoznaczne. Pomimo smutnego obrazu świata, który rysuje ten numer magazynu, Ula Idzikowska zapala iskierkę nadziei w miejscu najmniej chyba oczywistym. Pokazuje przemianę jednostki, a skoro jeden człowiek może się zmienić, to pewnie może być ich więcej. Wiadomość o śmierci demokracji również uznajmy zatem za przedwczesną i pozostawmy miejsce na niewiadomą, zaczynając od zaprzeczenia twierdzeniu, że dawniej było lepiej. Teraz jest inaczej i zmian będzie jeszcze więcej, a koniec końców człowiek wypracuje nową formułę społeczeństwa czy organizacji ze spojrzeniem w przyszłość, jak nieraz już bywało.Zapraszam do sięgnięcia po najnowszy, czwarty numer magazynu „NEW online.” Zachęcam także do lektury wcześniejszych numerów. Wszystkie są dostępne do pobrania za darmo na stronie magazyn.new.org.pl. Zachęcam też do wsparcia redakcji przez Patronite. Każde takie wsparcie, nawet symboliczne, sprawa wielką radość i dodaje siły w pracy nad kolejnymi numerami magazynu „NEW online.” Jarosław KociszewskiRedaktor naczelny

E adevărat, sunt civilizaţiile antice cele mai promovate pe pământ, și totuși multe povești spectaculoase rămân necunoscute publicului larg. Fundaţia Calea Victoriei şi-a propus să facă lumină şi să pornească o discuție printr-un curs numit "Trei lumi păgâne: cum au modelat lumea Grecii, Romani şi Etruscii", curs susținut de lector Arina Gheorghiță.  Cursul explică mai întâi cum s-a format poporul grec."Povestea lor e complicată, nu ca a noastră care are doar două tabere: daci şi romani. La greci palpitaţiile sunt maxime cu mult înainte să apară aheii în scenă. Iar când sălbaticii ăştia intră şi tropăie Elada între copitele cailor, suspansul e la apogeu. E incredibil ce au putut face tribalii ăştia abia despărţiţi de chiloţii de blană care nu sculptau, nu navigau şi nici măcar nu aveau un cuvânt pentru MAREA pe care o vedeau pentru prima dată. " anunță Arina Gheorghiță în prezentarea cursului. În partea a doua atenţia pe mută pe "acvila romană atotsupunătoare".   "O să vorbim şi de orgii şi de psihopatia imperială, dar mai mult vom vorbi de viaţa de zi cu zi a oamenilor de rând, de omleta lor cu miere, despre tabloide care existau încă de pe atunci doar că în alt format…şi despre pictura lor minunată pe care o dădeau drept romană dar era făcută de greci dacă e să fim sinceri…." Iar în ultima întâlnire dedicată acestui curs, ne este explicat misterului etrusc. "Dacă nu existau etruscii n-am fi aflat niciodată ce mari mincinoşi erau romanii. Etruscii aveau sute de oraşe pe vremea în care triburile latine făceau foc cu bălegar şi locuiau în chirpici. Nu le putem citi limba deşi le cunoaştem alfabetul.  Erau oacheşi, trupeşi şi foarte dezinhibaţi sexual. Religia lor e ultrapalpitantă şi stranie, bijuteriile lor vor face Egiptul să pălească şi cursantele să leşine de jinduială. Femeile lor erau libere şi emancipate ca cele din anii 60, iar barbaţii lor ba fondau o mare putere maritimă, ba erau slabi şi luau bătaie de la toată lumea. În sfârşit, sunt mai misterioşi ca triunghiul Bermudelor.", scrie Arina Gheorghiță pe pagina Fundației Calea Victoriei.Cursul "Trei lumi păgâne: cum au modelat lumea grecii, romanii şi etruscii" este programat sa înceapă în 4 decembrie. 

Emisiunea "Vieți schimbate", realizată de A7TV - mesaj prezentat de Ionică Herlea, în data de 1 noiembrie 2024. Predici pentru vremuri grele - https://www.fitioameni.ro "Pentru ca fiecare om să-L poate cunoaște, Dumnezeu a renunțat la orice religie”. (Marius Torok) Credința sau religia? Aceasta este întrebarea! Deși în aparență între cei doi termeni nu există nicio tensiune, în realitate, de cele mai multe ori sunt în contradicție. Credința reprezintă legătura omului cu Divinul, iar religia reprezintă interpretarea subiectivă a ceea ce înseamnă și implică această legătură. Nu întâmplător, cele mai mari crime și războaie s-au făcut în numele religiei, avânt ca interfață crucea sau pe Dumnezeu. Dacă vrei să afli cum poți evita capcanele manipulării religioase, nu pierde această ediție!

Nauka to jest coś skomplikowanego. Nie da się znać na wszystkim, trudno nawet interesować się wszystkim, nie mamy na to czasu, zasobów, przygotowania… Musimy polegać na naukowcach i wierzyć, że eksperci z danej dziedziny przekazują nam rzetelną wiedzę, zgodną z aktualnym stanem naukowym. No właśnie: wierzyć. Na pewno zetknęliście się gdzieś z zarzutami, że nauka jest jak religia, ktoś nakazuje nam wierzyć w określone paradygmaty i koniec. O tym, jak to rzeczywiście działa, opowiada dziś dr hab. Adrian Kuźniar z Wydziału Filozofii Uniwersytetu Warszawskiego, autor kanału „Bakcyl filozofii” na YouTubie.Podstawowa różnica między religią a nauką jest taka, że religia nie jest otwarta na dyskusję. Dogmaty wiary przyjmuje się w całości albo wcale, nie ma w nich miejsca na weryfikację czy krytykę. Z nauką jest wprost odwrotnie. Jej kluczową cechą jest otwartość na ciągłe podważanie. – Nie możemy wykazać prawdziwości teorii naukowej, natomiast możemy próbować każdą teorię naukową obalić – wyjaśnia prof. Kuźniar. Jeżeli dana teoria wytrzyma taką próbę podważenia czy też falsyfikacji, to zyskuje prawo, by wejść w poczet nauki (przynajmniej na jakiś czas, dopóki nie powstanie inna, lepsza, podważająca ją teoria). Dysponujemy systemem weryfikowania tego, czy osoba, od której czerpiemy wiedzę, rzeczywiście jest ekspertem. Co do zasady eksperci otwarcie udostępniają też dane i opracowania, na których opierają swoje teorie. Religie zaś programowo rezygnują z tego aspektu, nie chcą być sprawdzalne dla każdego.W nauce oczywiście korzystamy ze swego rodzaju spekulacji, to jej niezbędny element: czynimy jakieś założenia. Ważne jednak, jak powstają i co się z nimi dzieje dalej. Teorie naukowe muszą być wewnętrznie spójne, w jakiś sposób porządkować opisywane zjawiska, wyjaśniać istniejące i przewidywać nowe. Jeśli jakaś teoria nie spełnia tych kryteriów (np. jest wewnętrznie sprzeczna, nazbyt skomplikowana, nie potrafi przewidywać dalszego rozwoju na podstawie posiadanych danych), a do tego jeszcze nie jest w żaden sposób falsyfikowana, tzn. podważana, poddawana próbom, to nie spełnia kryteriów teorii naukowej.W odcinku usłyszycie też sporo konkretów z filozofii nauki (gęsto padają nazwiska Karla Poppera i Thomasa Kuhna). Rozmawiamy o tym, czym jest paradygmat naukowy, co musi się stać, by go podważyć, jak rozumieją naukę instrumentaliści (tu dowiecie się, jak luterański teolog Andreas Osiander zadał naszemu Kopernikowi cios poniżej pasa) a jak realiści. Serdecznie polecam!

- Mamy zmianę władzy, nie jest tak, że nowy rząd jest agresywnie antyklerykalny, wprost przeciwnie (…). To nowe otwarcie nie było zupełnie skazane na porażkę, a jednak z jakiegoś powodu, z różnych dziwnych zaszłości, doszło do tej sytuacji, w której jesteśmy dzisiaj, pewnego pata i zamknięcia - mówił w Polskim Radiu 24 Bartosz Bartosik (Więź.pl).

Potrafimy być altruistyczni, podzielić się z kimś tym, co mamy, wczuć się w sytuację drugiej osoby, a nawet poświęcić swój komfort czy zasoby na rzecz kogoś innego. Naukowców od dawna interesuje, czy takie zachowania mają uwarunkowanie społeczne i psychologiczne, czy może raczej głębsze, biologiczne podłoże i powstały w toku ewolucji. O moralności u zwierząt, nie tylko Homo sapiens, opowiada mi prof. Bogusław Pawłowski z Zakładu Biologii Człowieka Uniwersytetu Wrocławskiego.Na początek musimy ustalić, czym w ogóle jest moralność. – To jest przestrzeganie pewnych zasad społecznych – odpowiada mój gość. Lubimy przypisywać ją wyłącznie ludziom, ewentualnie dopuszczając istnienie moralności u innych człekokształtnych, a przecież wchodzące w skład moralności zachowania społeczne (np. kooperacja czy zasada wzajemności) występują u bardzo wielu gatunków zwierząt. Zachowania altruistyczne obserwowano nawet u ryb!Badacze wyróżniają kilka rodzajów zachowań altruistycznych. Istnieje np. zjawisko selekcji krewniaczej: jesteśmy bardziej skłonni pomagać komuś, kto jest nam bliski. Oczywiście nie musi tu chodzić czysto o więzy krwi, mogą to być więzi wytworzone na bazie spędzania ze sobą czasu (uspokajam: czyli to normalne, jeśli wolicie poświęcić czas i energię na pomoc przyjacielowi niż np. kuzynce, geny to nie wszystko!). Wyróżniamy też altruizm recyprokalny: pomagamy innym, bo wcześniej ktoś inny (niekoniecznie ta sama osoba) pomógł nam lub dlatego, że spodziewamy się nagrody. Religie opierają się na tym samym mechanizmie.Są pewne czynniki, które sprzyjają rozwijaniu się moralności. Zachowania empatyczne i altruistyczne występują częściej u gatunków, które wspólnie wychowują potomstwo – jak my. Liczą się też takie czynniki jak płeć czy wiek. – Młodzi ludzie mają większe tendencje do współpracy – opowiada prof. Pawłowski. Żeby sprawdzić, jak bardzo jest to kulturowo wykształcone, porównuje się w badaniach reakcje małp i małych dzieci na te same sytuacje. Wyniki wskazują na biologię. – Świetnie widać, że my mamy już wrodzone dyspozycje do tego, żeby oceniać dobro i zło – wskazuje prof. Pawłowski.W odcinku usłyszycie też, czym jest karzący altruizm, dlaczego jesteśmy wyczuleni na negatywne zachowania, choć ogromna większość (wg badań nawet 95%) interakcji między naczelnymi jest pozytywna, i czy mechanizmy ewolucyjne rozwijają się precyzyjnie.Rozmowa powstała w trakcie XII podróży Radia Naukowego, tym razem zawitaliśmy do Wrocławia.

Zabieram was dziś do Imperium Inków! A po wysłuchaniu zachęcam Was do spróbowania audiobooków :) Link do propozycji od BookBeat (partnera odcinka) dla Was - moich słuchaczy - zapraszam serdecznie!