POPULARITY
Categories
Nagłówki w Internecie to osobno rodzaj twórczości. Radosnej i pouczającej. Przykład cytuję: Rekin zaatakował bez ostrzeżenia. Odnotowano niesamowity wybryk natury: rekin, który nie ostrzega przed atakiem. Musimy wszyscy przyznać, że to nieładny i pozbawiony wszelkich zasad fejrplej postępek rekina. Bardzo nieładnie z jego strony, że nie ostrzegł. Mógł, nie wiem, wysłać esemesa: cześć, tu rekin Stanisław. Co u Ciebie. Za chwilę będę atakował. Pozdrawiam. Może na swoim profilu powinien był zamieścić ostrzeżenie: tu i tu, tego i tego dnia, od tej do tej godziny nastąpią moje ataki. Ubrana kamizelka odblaskowa też mogłaby załatwić sprawę. Również jakieś wybrane sygnały dymne, lub błyskanie latarką. Niestety, bolesna prawda jest taka, że każdy drapieżnik, czy to taki drapieżnik czy inny, biegający, pełzający, fruwający atakuje bez ostrzeżenia...
In this episode, we dive into the seismic shifts happening in industrial AI, from the so-called 'SaaS-mageddon' disrupting established software models to the rise of AI-powered agents that promise to redefine productivity. We share first-hand insights on how large language models and open-source projects are reshaping the landscape, and what this means for the future of industry solutions. We then turn to the frontier of pharmaceutical innovation with Stanisław Jastrzębski, CTO & Co-Founder from molecule.one, who reveals how deep learning, automation, and custom data are accelerating drug discovery. Join us as we connect the dots between industrial AI trends, the evolution of personal assistants, and the chemistry breakthroughs powering tomorrow's medicines. Tune in for a global perspective and a dash of inspiration straight from the heart of Istanbul.
Jak wygladał dzieciństwo i edukacja niezwykłego kadeta Szkoły Rycerskiej, którego koledzy przezywają „Szwedem”?Co robi ten młody szlachcic z Polesia, gdy wraca z Paryża jako najlepiej wykształcony inżynier wojskowy w kraju… który nie potrzebuje już inżynierów wojskowych?Co robi, gdy zakochuje się w córce magnata, który jest jego pracodawcą?I co jej ojciec-hetman mówi mu prosto w oczy, gdy poprosi ją o rękę?Posłuchaj pierwszej części historii człowieka, który zdobywał edukację pomimo zakazu. I który zapłacił za miłość cenę, jakiej nie przewidział.Wesprzyj mój podcast: Będę wdzięczny za postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejterazŹRÓDŁA ODCINKA:Alex Storożynski, „Kościuszko, Książę chłopów” (2018)Tadeusz Korzon, Kościuszko: Biografia z dokumentów wysnuta (1894)Monica Gardner, Kościuszko: A Biography (1920, Project Gutenberg)Miecisław Haiman, Kościuszko, Leader and Exile (1946)Kamil Janicki, Pańszczyzna. Prawdziwa historia polskiego niewolnictwaAleksander Świętochowski, Historia chłopów polskichWilliam Coxe, Travels in Poland, Russia, Sweden and DenmarkStanisław Staszic, Przestrogi dla Polski (1790)Tadeusz Kościuszko, Memoriał z 1814 r. (rękopis odkryty przez E. Humeniuka, wyd. Kwartalnik Historyczny 1965; tłum. polskie: racjonalista.pl)Ignacy Krasicki, Monachomachia (1778)Hugo Kołłątaj – materiały dot. reformy UJ i KENJędrzej Kitowicz, Opis obyczajów za panowania Augusta III (rozdziały o duchowieństwie, literat.ug.edu.pl)Łukasz Kurdybacha, Kuria rzymska wobec Komisji Edukacji Narodowej w latach 1773- 1783 (1949)Stanisław Staszic, Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego (1787)en-academic.com – artykuł biograficznypolishhistory.pl – wywiad ze StorożynskimMuzeum Narodowe w Krakowie – wystawa „Tadeusz Kościuszko: Dobry i waleczny, lecz nieszczęśliwy”Persée.fr – materiały o Jean-Rodolphe Perronetjournals.openedition.org/artefact/369 – program École Royale du Génie w MézièresBritannica – Gaspard Monge, Pierwszy rozbiórdzieje.pl – prof. Piotr Ugniewski (UW), prof. Tadeusz Cegielski (budżet Szkoły Rycerskiej)KorespondencjaFounders Online, National Archives USA – Jefferson-KościuszkoGardner 1920 (Czartoryski do Franklina, 1778)Cytaty źródłowe:„Gruchanie kochanków trwać mogło około pięciu miesięcy…” – Tadeusz Korzon, Kościuszko„Polscy chłopi mają wygląd dziki…” – William Coxe, Travels in Poland„Pięć części narodu polskiego…” – Stanisław Staszic, Przestrogi dla Polski„Synogarlice nie dla wróbli…” – potwierdzenie: prof. P. Ugniewski, dzieje.pl„Obalał tyranów, zakładał republiki…” – Kościuszko o Timoleonie (Storożynski)„Nie można mieć nadziei, że zmienią swoje postępowanie…” – Kościuszko, Memoriał 1814, tłum. pol. racjonalista.pl„Duchowieństwo, które łakomstwem skażone…” – Stanisław Staszic, Uwagi nad życiem Jana Zamoyskiego
Na łamach Wirtualnej Polski ukazał się artykuł autorstwa Zbigniewa Parafianowicza, opisujący kulisy działalności prof. Krzysztofa Ruchniewicza – byłego dyrektora Instytutu Pileckiego i pełnomocnika rządu ds. relacji polsko-niemieckich. Tekst dotyczy m.in. jego kontaktów z niemieckim środowiskiem analitycznym powiązanym z narracjami przychylnymi Moskwie oraz osobami sympatyzującymi z tzw. Grupą Wagnera.W Popołudniu Radia Wnet sprawę komentował Stanisław Żaryn – były zastępca ministra-koordynatora służb specjalnych i ekspert ds. bezpieczeństwa. Już na wstępie zaznaczył, że publikacja pokazuje znacznie więcej niż pojedynczą znajomość.„Ten tekst (…) koncentruje się nie tylko na znajomości z konkretnym analitykiem niemieckim. To jest człowiek głęboko zaangażowany w działania promocyjne grupy Wagnera. (…) To jest zupełnie skandaliczne powiązania, jeżeli chodzi o człowieka, który pełnił funkcje publiczne w Polsce”– powiedział.Żaryn zwrócił uwagę, że – według opisu w artykule – kontrowersje nie dotyczą wyłącznie relacji towarzyskich czy medialnych.„Tekst wskazuje również na sabotowanie przez pana Ruchniewicza chociażby śledztwa związanego ze zbrodniami rosyjskimi na Ukrainie (…) ten obraz jest zdecydowanie bardzo niepokojący”– ocenił.Chodzi m.in. o działania wokół Instytutu Pileckiego i Centrum Lemkina, które dokumentowało rosyjskie zbrodnie wojenne. W ocenie rozmówcy Radia Wnet, jeżeli opisane w tekście sytuacje są zgodne z faktami, rodzi to poważne pytania o bezpieczeństwo państwa.Ekspert odniósł się również do deklaracji rządu o twardym kursie wobec Kremla.„Mam wrażenie, że wiele tych buńczucznych tez o tym, że obecny rząd jest bardzo skupiony na zwalczaniu rosyjskich interesów, to jest pewna pokazówka, która często jest po prostu pusta w środku”– stwierdził.W jego ocenie nominacja Ruchniewicza mogła być elementem szerszej kalkulacji politycznej.„Rząd Tuska liczył na to, że taka osoba poprawi prasę rządu RP w niemieckich mediach i doprowadzi do tego, że napięć politycznych między Berlinem a Warszawą będzie mniej”– mówił.Żaryn zwrócił uwagę, że w ostatnich miesiącach na styku relacji polsko-niemieckich pojawiały się również inne nominacje osób związanych wcześniej z niemieckimi fundacjami czy grantami.Na koniec rozmowy Żaryn postawił pytania o rolę polskiego kontrwywiadu.„Czy pan Ruchniewicz był sprawdzany przez służby przed nominacjami? (…) Jeżeli służby zostały zmarginalizowane, to całą odpowiedzialność bierze na siebie Donald Tusk”– zaznaczył.Jednocześnie zastrzegł, że nie przesądza o kwalifikacji prawnej działań byłego urzędnika./fa
Krótka rozmowa podczas konkursu skrzypcowego w Auckland przerodziła się w osobiste wspomnienie, które – jak przyznaje Sławomir Stanisław Stoczyński – pozostało z nim na lata.
O pięknym prezencie miłosnym, jaki Stanisław Szczęsny Potocki zbudował dla Greczynki Zofii Potockiej z Tomaszem Kubą Kozłowskim rozmawia Agnieszka Baron-Twarkowska.Gość w studio Antoni Wilgusiewicz w rozmowie z Ewą Węglarz prezentuje sylwetki muzyków Kresowych, którzy wzbogacili kulturę Śląska po I i II wojnie światowej.Na spacer po Stryjskim parku zaprasza Marian Frużyński i Maria Pańkowska.List otwarty do Ambasadora Ukrainy ws. prac poszukiwawczych i ekshumacyjnych w Hucie Pieniackiej od Stowarzyszenia Huta Pieniacka.
Pierwsze wzmianki o miejscowości pochodzą z XV wieku, ale znajdziemy tu również ślady kilku kultur prehistorycznych. Jej nazwa związana jest z hodowcami jastrzębi. Pisał o niej także nasz wybitny kronikarz Jan Długosz. To tu urodził się jeden z najwybitniejszych przedstawicieli polskiego oświecenia Stanisław Trembecki.Do Jastrzębnik w gminie Działoszyce zapraszają Cezary Jastrzębski i Robert Szumielewicz.
W rozmowie na antenie prof. Maria Jolanta Olszewska podkreślała, że wizerunek Kazimierz Przerwa-Tetmajer jako poety schyłku i melancholii jest dziś zbyt jednostronny. – „Kazimierz Przerwa-Tetmajer został wpisany w taki schemat poety dekadenta, schyłkowca, którego wiersze są przepełnione melancholią. A w rzeczywistości można powiedzieć, że Kazimierz Przerwa-Tetmajer czeka na swoje odkrycie” – zaznaczyła literaturoznawczyni.Nie tylko „Koniec wieku XIX”Tetmajer urodził się w 1865 roku w Ludźmierzu, w rodzinie o silnych tradycjach patriotycznych. Był absolwentem Liceum św. Anny w Krakowie i Wydziału Filozoficznego Uniwersytetu Jagiellońskiego. – „To nie był dyletant. Był człowiekiem oczytanym, znającym języki, związanym z Wiedniem” – przypomniała profesor.Choć powszechnie kojarzony jest z dekadenckim manifestem „Koniec wieku XIX”, jego dorobek obejmuje osiem serii poetyckich, a także prozę, dramat i eseistykę. Wśród najważniejszych utworów Olszewska wymieniła m.in. „Melodię mgieł nocnych”, „Widok ze Świnicy do Doliny Wierchcichej” czy „Anioł Pański”.– „W te tomy wchodzą te najważniejsze wiersze, jak ‘Koniec wieku', dzisiaj znany jako ‘Koniec wieku XIX', manifest dekadentyzmu. (…) Ale też przecież mamy wiersze, które wchodzą w krąg poezji tatrzańskiej” – podkreśliła.Poeta Tatr i wielkiej miłościSilny związek z Tatrami był jednym z najważniejszych doświadczeń pisarza. Tetmajer był aktywnym taternikiem, zdobywał szczyty i wędrował z Klimkiem Bachledą. Jego nazwisko nosi nawet przełęcz pomiędzy Gerlachem a Zachodnim Gerlachem.Owocem tej fascynacji były m.in. „Na skalnym Podhalu” oraz „Legenda Tatr”. Profesor przypomniała również o jego liryce miłosnej: – „Nikt tak chyba od takiej strony erotycznej nie ujął tych wątków. (…) ‘Lubię, kiedy kobieta' to jest taki wręcz wiersz kultowy”.Dramaturg i satyrykTetmajer był także autorem dramatów, m.in. „Zawiszy Czarnego”, który wywarł wpływ na Stanisława Wyspiańskiego. – „Ten Zawisza Czarny, czyli rycerz i ta scena z poetą, to jest scena inspirowana dramatem Kazimierza Przerwy-Tetmajera” – zaznaczyła Olszewska.W jego dorobku znalazły się również powieści, w tym „Koniec epopei” oraz satyryczny „Romans Panny Opolskiej z Panem Główniakiem”, który – jak mówiła profesor – „nie ustępuje powieściom Gombrowicza”.Tragiczny finałOstatnie lata życia poety naznaczone były chorobą i biedą. – „Zmarł na raka przysadki mózgowej. Zmarł właściwie z nędzy, w opuszczeniu. I gdyby nie dobra wola społeczeństwa polskiego, on by umarł z głodu” – mówiła profesor.Początkowo pochowany na Powązkach, dziś spoczywa na zakopiańskim Cmentarzu Zasłużonych na Pęksowym Brzyzku – symbolicznie w miejscu, które ukochał najbardziej.Na zakończenie rozmowy prof. Olszewska wyznała. – „Chyba tym moim jednak ulubionym wierszem jest ‘Widok ze Świnicy do Doliny Wierch Cichej'” – przyznała.
Rozmawiamy, czyli kultura i filozofia w Teologii Politycznej
W czterdziestym trzecim odcinku podcastu „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich i dr Jakub Wolak rozmawiają o Janie Dymitrze Solikowskim i jego tekście Facies perturbatae et afflicate Rei Publicae, niegdyś przypisywanym Stanisławowi Orzechowskiemu jako jego Apokalipsa. Kim był rzeczywisty autor tego tekstu? Jak rozumiał on Rzecz Pospolitą oraz jej rywalkę, próbującą sobie uzurpować jej pozycję – Rzecz Własną? Jaką wiedzę możemy z omawianego tekstu zaczerpnąć na temat pojęć politycznych, które organizowały teorię i praktykę polityczną I Rzeczpospolitej? Czym różniły się te pojęcia od tych, które stały się fundamentem państw nowoczesnych? Na te między innymi pytania rozmówcy szukają odpowiedzi.__________________________W cyklu podcastów „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich wspólnie z zaproszonymi gośćmi będzie przyglądał się wybranym wątkom oraz postaciom tworzącym polską tradycję filozoficzną. Celem podcastu jest nie tylko udzielenie odpowiedzi na pytanie, co oryginalnego wniosła do historii myśli filozoficznej polska filozofia, lecz przede wszystkim zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób myśliciele polscy reagowali na wyzwania dziejowe, kulturowe i cywilizacyjne, przed którymi stali oni oraz ich ojczyzna.Tomasz Herbich wraz z zaproszonymi gośćmi porozmawia o poglądach filozoficznych autorów z różnych epok rozwoju naszej kultury umysłowej. Pojawią się wśród tych filozofów między innymi Stanisław Orzechowski, Piotr Skarga, Jan Śniadecki, Stanisław Staszic, Maurycy Mochnacki, August Cieszkowski, Stanisław Brzozowski, Edward Abramowski, Kazimierz Twardowski, Jan Łukasiewicz, Roman Ingarden, Józef Tischner, Karol Wojtyła, Leszek Kołakowski, Andrzej Walicki i wielu innych.Zapraszamy do dołączenia do grona producentów naszych podcastów:https://teologiapolityczna.pl/podcasty2025
Wykład dr Szymona Charzyńskiego w ramach Świątecznego Maratonu Wykładowego z „Deltą" [13 grudnia 2025 r.]Czasopismo Delta przygotowuje dla Was aż dziewięć wspaniałych upominków świątecznych! Będzie każde poletko Delty (mat, inf, fiz, astr), więc każdy zasmakuje w swoim ulubionym
Zazwyczaj w Szafie Melomana zajmujemy się historią, dalszą i bliższą – omawiamy postaci wybitne zarówno w zakresie twórczości, jak i wykonawstwa. Ale przecież wybitny niekoniecznie oznacza „należący do historii”. Dzisiaj chcę Wam opowiedzieć o pianistce, której talent mnie olśnił, zarówno w nagraniach, jak i na żywo. Mowa o pochodzącej z Malezji Magdalene Ho, której styl jest niezwykle oryginalny. Mając 23 lata, zdobyła już kilka laurów konkursowych, ale ma też doświadczenie odrzucenia na dużej imprezie, którą był Konkurs Van Cliburna w zeszłym roku i to odrzucenia tak spektakularnego, że chyba rozsławiło jej nazwisko bardziej niż owe laury. Niedawno Magdalene Ho debiutowała w Polsce, więc skorzystałem z okazji, by posłuchać jej na żywo, a także, by z nią porozmawiać. W dzisiejszym odcinku spróbujemy wspólnie poszukać odpowiedzi na pytanie, na czym polega fenomen stylu jej gry. Nagrania wspomniane w odcinku:C. Franck, Preludium, chorał i fuga (Van Cliburn 2025)C. Saint-Saëns, V Koncert fortepianowy „Egipski”, Ho/SWR/Karabits (2025)Za umożliwienie przeprowadzenia wywiadu z Magdalene Ho, wsparcie i użyczenie nagrań dziękuję bardzo serdecznie Stanisławowi Suchorze z agencji SONORA. Audycja powstała dzięki Mecenasom. Jeśli chcesz stać się jednym z nich i wspierać pierwszy polski podcast o muzyce klasycznej, odwiedź mój profil w serwisie Patronite.pl.Jeśli odcinek Ci się podobał, postaw mi wirtualną kawę! Bez niej pracować nad audycjami nie sposób. Zrobisz to w serwisie Buycoffee.to.Szafa Melomana to pierwszy polski podcast o muzyce klasycznej, tworzony przez dziennikarza Mateusza Ciupkę. To fascynujące historie kompozytorów, wykonawców i utworów, zawsze wzbogacone o liczne konteksty historyczne i kulturowe. Nowe odcinki w co drugi piątek na popularnych platformach podcastowych.Mateusz Ciupka – publicysta muzyczny, autor Szafy Melomana, pierwszego polskiego niezależnego podcastu o muzyce klasycznej, redaktor w magazynie Ruch Muzyczny. Pracował w Operze Krakowskiej, współpracował m.in. z Krakowskim Biurem Festiwalowym, Filharmonią Narodową i Filharmonią Śląską, publikował w „Ruchu Muzycznym”, „Dwutygodniku” i magazynie „Glissando”. Przeprowadził rozmowy m.in. z Garrickiem Ohlssonem, Masaakim Suzukim, Ermonelą Jaho i Giovannim Antoninim. Jest autorem Małej Monografii Romualda Twardowskiego, wydanej nakładem Polskiego Wydawnictwa Muzycznego w 2023 roku. Mieszka i pracuje w Pradze, w Czechach.
Gośćmi Rozmowy Dnia byli: Paweł Gągorowski – Radio Kielce, Stanisław Wróbel – Echo Dnia, Piotr Rogoziński - TVP3 Kielce.
Historie braku lojalności influencerów dają nam do myślenia, aby samemu nie popaść w próżność. Skupienie się na naszej misji w oparciu o głęboką, dziecięcą jedność z Bogiem jest szczepionką dla różnego rodzaju kryzysów. (ks. Stanisław Urmański)
Wspomnienie św. Tomasza z Akwinu zaprasza nas do pogłębiania naszej wiary. Zachwyt nad Bogiem ma charakter rozumny i stale powinien być pogłębiany i przenikać nasze życie. (ks. Stanisław Urmański)
Rozmawiamy, czyli kultura i filozofia w Teologii Politycznej
W czterdziestym drugim odcinku podcastu „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich i dr Paweł Rzewuski poddają filozoficznej interpretacji dorobek polityczny i ideowy Józefa Piłsudskiego. Co zaczerpnął z dziedzictwa polskiego romantyzmu i do jakiego stopnia był ukształtowany przez sarmatyzm? Jak rozumiał naród? Jakie światło na jego działalność pozwalają rzucić klasyczne zagadnienia filozofii polityki: teoria suwerenności i koncepcja dyktatury? Na te między innymi pytania rozmówcy szukają odpowiedzi.__________________________W cyklu podcastów „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich wspólnie z zaproszonymi gośćmi będzie przyglądał się wybranym wątkom oraz postaciom tworzącym polską tradycję filozoficzną. Celem podcastu jest nie tylko udzielenie odpowiedzi na pytanie, co oryginalnego wniosła do historii myśli filozoficznej polska filozofia, lecz przede wszystkim zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób myśliciele polscy reagowali na wyzwania dziejowe, kulturowe i cywilizacyjne, przed którymi stali oni oraz ich ojczyzna.Tomasz Herbich wraz z zaproszonymi gośćmi porozmawia o poglądach filozoficznych autorów z różnych epok rozwoju naszej kultury umysłowej. Pojawią się wśród tych filozofów między innymi Stanisław Orzechowski, Piotr Skarga, Jan Śniadecki, Stanisław Staszic, Maurycy Mochnacki, August Cieszkowski, Stanisław Brzozowski, Edward Abramowski, Kazimierz Twardowski, Jan Łukasiewicz, Roman Ingarden, Józef Tischner, Karol Wojtyła, Leszek Kołakowski, Andrzej Walicki i wielu innych.Zapraszamy do dołączenia do grona producentów naszych podcastów:https://teologiapolityczna.pl/podcasty2025
Świeżo upieczony laureat Paszportu Polityki, przyrodnik, kulturoznawca i pisarz Stanisław Łubieński nie ma żadnych codziennych trudności. Opowiada nam za to, od czego zaczęła się jego droga do prezesury OTOPu (Ogólnopolskiego Towarzystwa Ochrony Ptaków). Padają takie słowa jak: lornetka, upierzenie, pojaw. Rozmawiamy o notesach pisarzy, pomnikach przyrody, wilkach i waranach. Na koniec tradycyjny quiz - tym razem o czarnych kotach. Najnowsza książka Staszka „Drugie życie Czarnego Kota” ukazała się nakładem wydawnictwa Agora, a jego przyrodniczej audycji „Księstwo ptaków” możecie słuchać w Trójce. Staszek będzie naszym gościem 20 lutego o 19:00 w Potem-o-tem. Zagramy spektakl „Trzecie życie Łubieńskiego Staszka” inspirowany fragmentami jego książek.
Prof. Mira Modelska Creech zdaje relację z mroźnego Chicago, w którym trwa zima stulecia. Następnie dr Bartłomiej Dźwigała wyjaśnia, dlaczego Bolesława Krzywoustego można nazwać polskim Krzyżowcem. Na koniec programu Stanisław Bukowski zapowiada najciekawsze nadchodzące koncerty muzyki poważnej, ze szczególnym uwzględnieniem tych, które odbywają się w Filharmonii Narodowej.
Ekspert ds. bezpieczeństwa Stanisław Żaryn komentuje doniesienia o powiązaniach marszałka Sejmu Włodzimierza Czarzastego z rosyjską przedstawicielką domu aukcyjnego z Sankt Petersburga.
Odwiedziliśmy Śląsk Cieszyński, krainę o złożonej tożsamości, gdzie od pokoleń splatają się dwie kultury, dwa języki i wspólna pamięć.Z Karin Lednicką, autorką czeskiego fenomenu „Krzywy kościół”, najlepszej śląskiej powieści od czasu „Dracha” Szczepana Twardocha, rozmawiał Jerzy Jop. Z autorką zaproponowaliśmy spacer po nieistniejącym już mieście w starej Karwinie. Zajrzeliśmy do przechylonego o 6,8 stopnia kościoła. To więcej niż wynosi krzywizna wieży w Pizie (5,1 stopnia). Wybraliśmy się do Uzdrowiska Darkov, głównego ośrodka uzdrowiskowo-rehabilitacyjnego w Czechach, jednego z najstarszych uzdrowisk jodowych w Europie.W kopalni Michał w Ostrawie zobaczyliśmy jak wyglądała droga górnika nim zjechał na dół. Zajrzeliśmy do drewnianych chat na Borku z 1878 roku, będących pozostałością kolonii robotniczej Huty Trzynieckiej.Na naszej trasie znalazł się Czeski Cieszyn, w którym poznaliśmy historię jednego z niewielu miast na świecie, przez którego środek przebiega granica państwowa.Byliśmy w Żywocicach pamiętających o cierpieniu i walce mieszkańców Śląska Cieszyńskiego w czasie II wojny światowej, a także w Stonawie, jednym z najważniejszych miejsc pamięci dotyczących wojny polsko-czechosłowackiej. Zatrzymaliśmy się również przy Żwirkowisku, w miejscu tragicznej śmierci polskich pilotów Stanisława Wigury i Franciszka Żwirki.
To czwarty i ostatni odcinek z cyklu o człowieku, którego uważam za najbardziej fascynującego bohatera II wojny światowej.Jan Karski – kurier Polskiego Państwa Podziemnego, świadek Holocaustu, człowiek, który w trakcie okupacji przedostał się na Zachód i rozmawiał z Rooseveltem.W poprzednim odcinku poznałeś historię jego wstrząsających doświadczeń w getcie warszawskim i przedsionku obozu zagłady w Izbicy Lubelskiej.Dziś opowiem ci, co stało się potem. I uwierz mi – to, co usłyszysz, jest najbardziej gorzką lekcją o ludzkiej naturze, jaką znam.W tym odcinku: → Przejdziesz z Janem Karskim przez okupowaną Europę – od Warszawy przez Berlin, okupowana Francję, Pireneje do Gibraltaru→ Usłyszysz, jak najpotężniejsi ludzie świata reagowali na prawdę o Zagładzie→ Zrozumiesz, dlaczego człowiek, który widział piekło, milczał przez 35 latTen odcinek jest dla Ciebie, jeśli: → Chcesz zrozumieć granice ludzkiej empatii→ Szukasz odpowiedzi na pytanie, czy jeden człowiek może zmienić bieg historii→ Wierzysz, że prawda musi być mówiona – nawet jeśli nikt nie chce słuchać Wesprzyj mój podcast: Będę wdzięczny za postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejteraz(osobiście podziękuję Ci w podcaście)ŹRÓDŁA:Autobiografie i wspomnienia:„Story of a Secret State” – Jan Karski (1944, Houghton Mifflin; wznowienie Georgetown University Press, 2013) – pierwsza autobiografia, bestseller z nakładem ponad 400 000 egzemplarzy„Tajne Państwo” – Jan Karski (1999, Wydawnictwo Znak) – polska wersja rozszerzona i poprawiona przez autoraRelacja Karskiego z rozmowy z prezydentem Rooseveltem – archiwum Muzeum Historii Polski (karski.muzhp.pl)Biografie:„Karski: How One Man Tried to Stop the Holocaust” – E. Thomas Wood & Stanisław M. Jankowski (1994, John Wiley & Sons) – przełomowa biografia z przedmową Elie Wiesela„Jan Karski. Jedno życie” – Waldemar Piasecki„Emisariusz Karski” – Maciej KozłowskiWywiady i nagrania (dostępne online):Wywiad Claude'a Lanzmanna z Karskim (1978) – pełna transkrypcja w Mediatece Muzeum Historii Polski (mediateka.muzhp.pl) oraz w kolekcji USHMM; 39 minut wykorzystanych w filmie „Shoah” (1985), pełne nagranie trwa 8-9 godzin„The Karski Report” –-Claude Lanzmann (2010) – dodatkowy film dokumentalny oparty na niewykorzystanych fragmentach wywiaduPrzemówienie na Międzynarodowej Konferencji Wyzwolicieli, październik 1981Wywiad dla Yad Vashem (1979) – YouTubeŹródła instytucjonalne:US Holocaust Memorial Museum – encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/jan-karskiYad Vashem – yadvashem.org/righteous/stories/karski.htmlPolscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata – sprawiedliwi.org.pl/en/stories-of-rescue/story-jan-karski-according-latest-researchŻydowski Instytut Historyczny – jhi.pl (artykuły o Izbicy i listach pożegnalnych Zygielbojma)Georgetown University Archives – Jan Karski CollectionJan Karski Educational Foundation – jankarski.netGoogle Arts & Culture – wystawa „Jan Karski: Humanity's Hero”Listy pożegnalne Szmula Zygielbojma:Żydowski Instytut Historyczny – jhi.pl/en/articles/farewell-letters-from-shmuel-zygielbojmFilmy dokumentalne:„Shoah” – Claude Lanzmann (1985)„The Karski Report” –-Claude Lanzmann (2010)„Remember This: The Lesson of Jan Karski” – film dokumentalny/teatralny z Davidem Strathairnem (2022)
Rozmawiamy, czyli kultura i filozofia w Teologii Politycznej
W czterdziestym pierwszym odcinku podcastu „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich i prof. Agnieszka Nogal poddają filozoficznej interpretacji dorobek polityczny i ideowy Romana Dmowskiego. Czym była dla niego demokracja? Jak rozumiał naród? Jakie miejsce zajmował na tle współczesnych mu nurtów myślowych? Czy był jedynie krytykiem romantyzmu, czy także – do pewnego stopnia – był w nim zanurzony? Na te między innymi pytania rozmówcy szukają odpowiedzi.__________________________W cyklu podcastów „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich wspólnie z zaproszonymi gośćmi będzie przyglądał się wybranym wątkom oraz postaciom tworzącym polską tradycję filozoficzną. Celem podcastu jest nie tylko udzielenie odpowiedzi na pytanie, co oryginalnego wniosła do historii myśli filozoficznej polska filozofia, lecz przede wszystkim zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób myśliciele polscy reagowali na wyzwania dziejowe, kulturowe i cywilizacyjne, przed którymi stali oni oraz ich ojczyzna.Tomasz Herbich wraz z zaproszonymi gośćmi porozmawia o poglądach filozoficznych autorów z różnych epok rozwoju naszej kultury umysłowej. Pojawią się wśród tych filozofów między innymi Stanisław Orzechowski, Piotr Skarga, Jan Śniadecki, Stanisław Staszic, Maurycy Mochnacki, August Cieszkowski, Stanisław Brzozowski, Edward Abramowski, Kazimierz Twardowski, Jan Łukasiewicz, Roman Ingarden, Józef Tischner, Karol Wojtyła, Leszek Kołakowski, Andrzej Walicki i wielu innych.Zapraszamy do dołączenia do grona producentów naszych podcastów:https://teologiapolityczna.pl/podcasty2025
Scena walki Dawida z Goliatem daje nam cenne wskazówki jak walczyć z naszymi słabościami. Uznanie ich, oparcie się na Bogu poprzez odkrycie naszej głębokiej tożsamości a następnie zrobienie tego co możemy zrobić pomoże nam w walce z Goliatami naszego życia. (ks. Stanisław Urmański)
Spoilers del Futuro es un podcast que explora los problemas políticos del presente por medio de las visiones, advertencias y fantasías de la ciencia ficción.Fernando Nieto, profesor de gobierno y administración pública en El Colegio de México y Humberto Beck, historiador del pensamiento político en la misma institución, combinan literatura, cine y teoría política para entender mejor qué nos está pasando y hacia dónde podríamos ir.En este episodio, dialogan sobre la conciencia y el problema del otro a partir de la novela Solaris de Stanisław Lem. Producción: Coordinación de Educación Digital / Colmex Digital
Dlaczego Jan III Sobieski nie rozważał absolutystycznego zamachu stanu? Czy Stanisław Leszczyński mógł zapobiec rozkładowi Polski w czasach saskich? Jakie zasługi miał dla Rzeczpospolitej ksiądz Stanisław Konarski?To tylko niektóre watki rozmowy z profesorem Andrzejem Nowakiem, odnoszącej się do jego cyklu historycznego pt. "Dzieje Polski", tom VII "1673-1763. Upadanie i powstawanie".
Czy nienawiść może być w sporcie lepszym paliwem niż najdroższy sprzęt i suplementy? W dzisiejszym odcinku cofamy się do czasów, gdy o zwycięstwie decydował czysty talent i hart ducha. Naszym gościem jest Michał Hasik, dziennikarz, historyk sportu i autor głośnej książki opisującej jeden z najbardziej fascynujących konfliktów w historii polskiego sportu: rywalizację Janusza Kusocińskiego ze Stanisławem Petkiewiczem.***Partnerem odcinka jest BeMore5K {reklama}
To trzeci odcinek z cyklu o człowieku, którego uważam za najbardziej fascynującego bohatera II wojny światowej.Jan Karski – kurier Polskiego Państwa Podziemnego, świadek Holocaustu, człowiek, który w trakcie okupacji przedostał się na Zachód i rozmawiał z Rooseveltem.W poprzednim odcinku poznałeś historię jego zuchwałej ucieczki ze szpitala w Nowym Sączu, gdzie leżał po próbie samobójczej podjętej, by nie zdradzić towarzyszy pod torturami Gestapo.Dziś opowiem ci, co stało się potem. I uwierz mi – to, co usłyszysz, zmieni Twoje rozumienie ludzkiego okrucieństwa i ludzkiej odwagi.W tym odcinku: → Zobaczysz przedsionek piekła oczami naocznego świadka→ Poznasz mechanizmy, które tworzą antysemitów i umożliwiają ludobójstwo→ Zrozumiesz, dlaczego świat nie chciał słuchać prawdy o ZagładzieTen odcinek jest dla Ciebie, jeśli: → Chcesz zrozumieć, jak zwykli ludzie stają się narzędziami zła→ Szukasz prawdziwych przykładów moralnej odwagi w obliczu absolutnego horroru→ Wierzysz, że pamiętanie historii jest obowiązkiem wobec przyszłych pokoleńSłuchaj teraz i przekonaj się, że jeden człowiek może świadczyć przeciwko całemu systemowi zbrodni – nawet jeśli świat odmawia słuchania. Wesprzyj mój podcast: Będę wdzięczny za postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejterazŹRÓDŁA:Autobiografie i wspomnienia:„Story of a Secret State” – Jan Karski (1944, Houghton Mifflin; wznowienie Georgetown University Press, 2013) – pierwsza autobiografia, pisana podczas wojny„Tajne Państwo” – Jan Karski (1999, Wydawnictwo Znak) – polska wersja rozszerzona i poprawiona przez autora„Emisariusz Witold” – Stanisław M. Jankowski (1991, Nowy Jork) – biografia oparta na wywiadach z KarskimWywiady i nagrania (dostępne online):Wywiad Claude'a Lanzmanna z Karskim (1978) – pełna transkrypcja w Mediatece Muzeum Historii Polski (mediateka.muzhp.pl) oraz w kolekcji USHMMPrzemówienie na Międzynarodowej Konferencji Wyzwolicieli, październik 1981Wywiad dla Yad Vashem (1979) – YouTube: „Jan Karski – Interview at Yad Vashem”Biografie:„Karski: How One Man Tried to Stop the Holocaust” – E. Thomas Wood & Stanisław M. Jankowski (1994, John Wiley & Sons)„Emisariusz Karski” – Maciej Kozłowski (biografia polska)„Jan Karski. Jedno życie” – Waldemar PiaseckiŹródła instytucjonalne:US Holocaust Memorial Museum – encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/jan-karskiPolscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata – sprawiedliwi.org.pl/en/stories-of-rescue/story-jan-karski-according-latest-researchGoogle Arts & Culture / Muzeum Historii Polski – wystawa „Jan Karski: Humanity's Hero”Jan Karski Educational Foundation – jankarski.netArchiwum Georgetown UniversityWarsaw Institute – warsawinstitute.org/jan-karski-emissary-free-worldPolskie źródła regionalne:Twojsacz.pl – „28 lipca 1940: Akcja Szpital”Wojennysacz.pl – projekt historyczny „Wojenny Nowy Sącz”Sączopedia – lokalna encyklopedia historyczna
Rozmawiamy, czyli kultura i filozofia w Teologii Politycznej
W czterdziestym odcinku podcastu „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich i dr Konrad Wyszkowski rozmawiają o poglądach filozoficznych Tadeusza Krońskiego. Jak postrzegał on faszyzm? Co przejął że spuścizny Heglowskiej? Czemu zaangażował się w propagowanie stalinizmu? Na te między innymi pytania rozmówcy szukają odpowiedzi.__________________________W cyklu podcastów „Filozofować po polsku” dr Tomasz Herbich wspólnie z zaproszonymi gośćmi będzie przyglądał się wybranym wątkom oraz postaciom tworzącym polską tradycję filozoficzną. Celem podcastu jest nie tylko udzielenie odpowiedzi na pytanie, co oryginalnego wniosła do historii myśli filozoficznej polska filozofia, lecz przede wszystkim zwrócenie uwagi na to, w jaki sposób myśliciele polscy reagowali na wyzwania dziejowe, kulturowe i cywilizacyjne, przed którymi stali oni oraz ich ojczyzna.Tomasz Herbich wraz z zaproszonymi gośćmi porozmawia o poglądach filozoficznych autorów z różnych epok rozwoju naszej kultury umysłowej. Pojawią się wśród tych filozofów między innymi Stanisław Orzechowski, Piotr Skarga, Jan Śniadecki, Stanisław Staszic, Maurycy Mochnacki, August Cieszkowski, Stanisław Brzozowski, Edward Abramowski, Kazimierz Twardowski, Jan Łukasiewicz, Roman Ingarden, Józef Tischner, Karol Wojtyła, Leszek Kołakowski, Andrzej Walicki i wielu innych.Zapraszamy do dołączenia do grona producentów naszych podcastów: https://teologiapolityczna.pl/podcasty2025
Źródłem radości jest łączność z Trójcą Świętą, która dokonuje się w Kościele. Relacja św. Josemarii i Tomasa Alviry jest tego przykładem. My także możemy oprzeć się na ojcostwie św. Josemarii, które uczestniczy w ojcostwie Boga Ojca. (ks. Stanisław Urmański)
M.Frużyński przekazuje aktualności ze Lwowa. W drugą rocznicę śmierci wspominamy ks. Tadeusza Isakowicza Zaleskiego - archiwalny wywiad D. Skalskiej z niezłomnym kapłanem.Relacja D. Skalskiej z kolędowania w Centrum Macierz Polonii w Woli Więcławskiej.Wywiad M. Frużyńskiego ze spotkania opłatkowego z Domu Promocji Kultury Polskiej we Lwowie.Dzień babci i dziadka w Lwowskiej Fali.Gawęda W.Szolgini o burzliwym romansie Pani Kasprowiczowej ze Stanisławem Przybyszewskim.
Mira Modelska Creech komentuje nastroje w USA wobec działań prezydenta Donalda Trumpa. Omawia też wydarzenia kulturalne organizowane przez chicagowską Polonię. Następnie łączymy się z Ryszardem Derdzińskim, który w kontekście zmieniającej się pogody przygląda się postawie J.R.R. Tolkiena wobec ekologii. Poleca też lektury na zimowe wieczory. W kolejnym odcinku Krucjat radiowych dr Bartłomiej Dźwigała omawia postać Idziego z Tuskulum, jego drogę od mnicha z Cluny do kardynała i legata papieskiego oraz rolę w przenoszeniu idei krucjatowych do Polski w XII wieku. Na koniec, prof. Jerzy Miziołek omawia życie i dzieło Stanisława Wyspiańskiego, zwracając uwagę na jego wyjątkową sztukę i liczne projekty, a także na niedawną wystawę w Krakowie i Rzymie, która pokazuje jego witraże, pastele, projekty scenograficzne i koncepcje łączące polską kulturę z tradycją antyczną.
Wykład prof. Krzysztofa Gajdy w ramach Uniwersytetu Trzeciego Wieku Collegium Civitas [13 stycznia 2026 r.]Stanisław Staszewski to postać niezwykła – architekt, poeta i bard, którego twórczość zyskała status kultowy dopiero wiele lat po jego śmierci. Choć za życia pozostawał w cieniu, dziś jego teksty stanowią fundament polskiej piosenki autorskiej i rockowej. Jego teksty są surowe, ironiczne, a czasem brutalnie szczere. Opisywał w nich życie marginesu, problemy alkoholowe, miłosne zawody oraz absurd socjalistycznej rzeczywistości („Inżynierowie z Petrobudowy”). Piosenki Stanisława przetrwały dzięki amatorskim nagraniom magnetofonowym. W latach 90. jego syn, Kazik Staszewski, wraz z zespołem Kult, nagrał dwa albumy: Tata Kazika oraz Tata 2. Stały się one ogromnym sukcesem komercyjnym i artystycznym, wprowadzając twórczość ojca do kanonu polskiej kultury popularnej. Stanisław Staszewski był kimś więcej niż autorem tekstów – był kronikarzem polskiej duszy rozpiętej między tragizmem a humorem. Jego postać łączy pokolenia: od kombatantów AK, przez inżynierów PRL-u, aż po współczesnych fanów rocka.Prof. Krzysztof Gajda – profesor doktor habilitowany nauk humanistycznych, literaturoznawca i badacz kultury, związany z Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, gdzie pracuje w Pracowni Badań Literatury i Kultury Niezależnej w Instytucie Filologii Polskiej. Jest autorem licznych publikacji książkowych i naukowych, w tym m.in. takich pozycji jak „Poza państwowym monopolem – Jan Krzysztof Kelus” (1998), „Jacek Kaczmarski w świecie tekstów” (2003, 2013) oraz „To moja droga. Biografia Jacka Kaczmarskiego” (2009, 2014) – uznawanej za jedną z ważniejszych prac biograficznych o tym artyście. Opublikował również monografie i redagował tomy poświęcone piosence i kulturze niezależnej oraz przemianom społeczno-kulturowym ostatnich dekad.Jeśli chcesz wspierać Wszechnicę w dalszym tworzeniu treści, organizowaniu kolejnych #rozmówWszechnicy, możesz:1. Zostać Patronem Wszechnicy FWW w serwisie https://patronite.pl/wszechnicafwwPrzez portal Patronite możesz wesprzeć tworzenie cyklu #rozmowyWszechnicy nie tylko dobrym słowem, ale i finansowo. Będąc Patronką/Patronem wpłacasz regularne, comiesięczne kwoty na konto Wszechnicy, a my dzięki Twojemu wsparciu możemy dalej rozwijać naszą działalność. W ramach podziękowania mamy dla Was drobne nagrody.2. Możesz wspierać nas, robiąc zakupy za pomocą serwisu Fanimani.pl - https://tiny.pl/d9wz-p96Jeżeli robisz zakupy w internecie, możesz nas bezpłatnie wspierać. Z każdego Twojego zakupu średnio 2,5% jego wartości trafi do Wszechnicy, jeśli zaczniesz korzystać z serwisu FaniMani.pl Ty nic nie dopłacasz!3. Możesz przekazać nam darowiznę na cele statutowe tradycyjnym przelewemDarowizny dla Fundacji Wspomagania Wsi można przekazywać na konto nr:33 1600 1462 1808 7033 4000 0001Fundacja Wspomagania WsiZnajdź nas: https://www.youtube.com/c/WszechnicaFWW/https://www.facebook.com/WszechnicaFWW1/https://anchor.fm/wszechnicaorgpl---historiahttps://anchor.fm/wszechnica-fww-naukahttps://wszechnica.org.pl/#utwcc #piosenki #muzyka #staszewski #stanisławstaszewski #tatakazika #kultura
To drugi odcinek z cyklu o człowieku, którego uważam za najbardziej fascynującego bohatera II wojny światowej.Jan Karski – kurier Polskiego Państwa Podziemnego, świadek Holocaustu, człowiek, który w trakcie okupacji wielokrotnie przedostał się na Zachód i rozmawiał z Rooseveltem.W poprzednim odcinku poznałeś historię jego zuchwałego przechytrzenia NKWD, by uniknąć nieznanego losu oficerów i w efekcie egzekucji w Katyniu. Zakończyłem na jego skoku z pędzącego pociągu. Dziś opowiem Ci, co stało się po tym jak nasz bohater uciekł z tego niemieckiego transportu jeńców wojennych w okolicach Kielc.W tym odcinku: → Dowiesz się, jak zwykły człowiek staje się kurierem tajnego państwa→ Poznasz metodę zapamiętywania, która pozwalała przenosić setki stron dokumentów w głowie → I zrozumiesz, dlaczego czasem jedynym wyjściem z piekła jest… wybór śmierciSłuchaj teraz i przekonaj się, dlaczego historia Jana Karskiego zmieni Twoje myślenie o sile człowieka.Wesprzyj mój podcast przez postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejterazŹRÓDŁA:Autobiografie i wspomnienia:„Story of a Secret State” – Jan Karski (1944, Houghton Mifflin; wznowienie Georgetown University Press, 2013) – pierwsza autobiografia, pisana podczas wojny„Tajne Państwo” – Jan Karski (1999, Wydawnictwo Znak) – polska wersja rozszerzona i poprawiona przez autora„Emisariusz Witold” – Stanisław M. Jankowski (1991, Nowy Jork) – biografia oparta na wywiadach z KarskimWspomnienia Zbigniewa Rysia – „Wspomnienia kuriera” (2013)Wspomnienia Zofii Rysiówny – „Z przeżyć okupacyjnych”, Rocznik Sądecki, tom 9, Nowy Sącz, 1968Wywiady i nagrania (dostępne online):Wywiad Claude'a Lanzmanna z Karskim (1978) – pełna transkrypcja w Mediatece Muzeum Historii Polski (mediateka.muzhp.pl) oraz w kolekcji USHMMPrzemówienie na Międzynarodowej Konferencji Wyzwolicieli, październik 1981Wywiad dla Yad Vashem (1979) – YouTube: „Jan Karski – Interview at Yad Vashem”Biografie:„Karski: How One Man Tried to Stop the Holocaust” – E. Thomas Wood & Stanisław M. Jankowski (1994, John Wiley & Sons)„Emisariusz Karski” – Maciej Kozłowski (biografia polska)„Jan Karski. Jedno życie” – Waldemar PiaseckiŹródła instytucjonalne:US Holocaust Memorial Museum – encyclopedia.ushmm.org/content/en/article/jan-karskiPolscy Sprawiedliwi wśród Narodów Świata – sprawiedliwi.org.pl/en/stories-of-rescue/story-jan-karski-according-latest-researchGoogle Arts & Culture / Muzeum Historii Polski – wystawa „Jan Karski: Humanity's Hero”Jan Karski Educational Foundation – jankarski.netArchiwum Georgetown UniversityWarsaw Institute – warsawinstitute.org/jan-karski-emissary-free-worldPolskie źródła regionalne:Twojsacz.pl – „28 lipca 1940: Akcja Szpital”Wojennysacz.pl – projekt historyczny „Wojenny Nowy Sącz”Sączopedia – lokalna encyklopedia historyczna
Dzisiaj odcinek specjalny wideokastu „Kultura na weekend”. Jakie były Paszporty POLITYKI 2025? Wczoraj wręczyliśmy nagrody dla twórców polskiej kultury, znamy już laureatki i laureatów w siedmiu kategoriach. To Emi Buchwald, Aleksandra Słyż, Ant Łakomsk, Katarzyna Minkowska, Tomasz Kisielewicz (11 bit studios), Stanisław Łubieński. Nagrodę Kreator Kultury odebrał Tomasz Lipiński (Tilt, Brygada Kryzys), a Nagrodę Czytelników „Polityki” Yehuda Prokopowicz. Dział kultury tygodnika „Polityka”, w składzie Bartek Chaciński, Justyna Sobolewska i Janusz Wróblewski, rozmawia o tym, jak sobie poradzić i szukać dobrej sztuki w czasach nadprodukcji treści. Czy nagrody kulturalne są ważne? Jakie jest dzisiaj polskie kino, o czym są nowe książki, płyty i czego szukają odbiorcy?
Według wyników badań zdecydowana większość osób polskich nie wierzy, że dojdzie do współpracy prezydenta i premiera. Mają racje, bo chłopczyki kłócą się jakby im za to płacili wódką. Te kłótnie to przez social media. Ogólnie rzecz biorąc wpisy prezydenta to w skrócie: hasztag premier jest głupi, hasztag zdrajca hasztak dziadek w wermachcie. Wpisy premiera to: hasztag prezydent debil hasztag ukradłem mieszkanie Stanisławowi hasztag alfons. Jakby kazali im napisać piosenkę to by się pokłócili na Iksie o tekst. Jeden by chciał refren: siabadaba, to drugi, nie ma być babariba. I żadnego kompromisu typu lalalala by nie było. Takie niedojrzałe chłopczyki, które tylko szukają okazji, gdzie by tu jeden drugiemu, a drugi jednemu wbić w plecy ironiczny nóż złośliwości, żeby krwawił złością...
To pierwszy odcinek z cyklu o człowieku, którego uważam za najbardziej fascynującego bohatera II wojny światowej.Jan Karski – kurier Polskiego Państwa Podziemnego, świadek Holocaustu, człowiek, który w trakcie okupacji wielokrotnie przedostał się na Zachód i rozmawiał z Rooseveltem.Ale zanim stał się legendą, musiał przetrwać.W tym odcinku poznasz historię jednej z najbardziej zuchwałych ucieczek II wojny światowej.Odkryjesz technikę, która pozwoliła młodemu oficerowi i dyplomacie oszukać NKWD.I zrozumiesz, jak podejmować decyzje, gdy stawką jest życie.Ten odcinek jest dla Ciebie, jeśli:→ Interesujesz się historią Polski i II wojną światową→ Szukasz prawdziwych przykładów odwagi i sprytu w ekstremalnych sytuacjach→ Chcesz poznać praktyczne lekcje od ludzi, którzy przetrwali najgorszeSłuchaj teraz i przekonaj się, dlaczego historia Jana Karskiego zmieni Twoje myślenie o sile człowieka.Wesprzyj mój podcast: Będę wdzięczny za postawienie mi kawy → suppi.pl/lepiejteraz Zostań Mecenasem odcinka→ patronite.pl/podcastlepiejterazŹRÓDŁA:„Story of a Secret State” – Jan Karski (1944, Houghton Mifflin) – pierwsza autobiografia„Jan Karski. Jedno życie” – Waldemar Piasecki (2017, Insignis Media)„Tajne Państwo” – Jan Karski (1999, Wydawnictwo Znak) – polska wersja rozszerzona„Emisariusz” – Maciej Kozłowski (2010, Świat Książki) – biografia„Karski: How One Man Tried to Stop the Holocaust” – E. Thomas Wood & Stanisław M. Jankowski (1994, John Wiley & Sons)Wywiady i Nagrania (dostępne online):Wywiad Claude'a Lanzmanna z Karskim (1978) – fragmenty w filmie „Shoah”, pełne nagranie w Steven Spielberg Jewish Film ArchiveWywiad dla Yad Vashem (1979) – YouTube: „Jan Karski – Interview at Yad Vashem”Wywiad dla BBC (1984) – BBC ArchivesWywiad dla Radia Wolna Europa (1954) – Archiwum RWE onlineDokumenty Archiwalne:Archiwum IPN – teczka BU 0259/531 (zeznania świadków)Instytut Polski w Londynie – raporty kurierskie Karskiego 1940-1943Holocaust Encyclopedia USHMM – sekcja o Janie KarskimGoogle Arts & Culture – „Jan Karski: Humanity's Hero” (wystawa online)Filmy Dokumentalne (YouTube):„Karski i władcy ludzkości” – Claude Lanzmann (1985)„Remember This: The Lesson of Jan Karski” – reż. Derek Goldman (2022)
– Gdyby powstanie wielkopolskie wybuchło miesiąc wcześniej albo miesiąc później, zakończyłoby się niepowodzeniem – tak mówi gość tego odcinka, dr Marek Rezler, historyk wojskowości, specjalista od historii Wielkopolski. Powstanie wielkopolskie z przełomu 1918 i 1919 roku obrosło w historii wieloma mitami, m.in. tym, że to jedyne zwycięskie powstanie w dziejach Polski. W rozmowie rekonstruujemy tę historię i obieramy ją z mitów właśnie.* * *Słuchasz nas regularnie? Zajrzyj na https://patronite.pl/radionaukoweNasze wydawnictwo: https://wydawnictworn.pl/ * * *Sporo mówi się o tym, że powstanie wielkopolskie wybuchło przez przypadek. Dr Rezler wskazuje, że społeczeństwo Wielkopolski było do powstania świetnie, metodycznie przygotowane. Już od 1916 roku tworzyły się w terenie oddolne komitety obywatelskie, mogące przejąć władzę w przypadku porażki wojennej Niemiec. Tworzono też oddziały militarne, np. Straży Ludowej, rekrutowane tak, by składały się w większości z Polaków: obytych z bronią, gotowych, by we właściwej chwili stanąć po stronie Polski.Przypadkowy był tylko konkretny moment wybuchu. – Nie było rozkazu do walki, nie było osoby, która by wydała ten rozkaz – mówi historyk. Manifestacja patriotyczna z okazji przyjazdu Ignacego Paderewskiego do Poznania spowodowała zwołanie kontrmanifestacji niemieckiej, a tej z kolei zastąpiła drogę polska Straż Ludowa. W niezbyt dobrych warunkach (grudniowy, mżysty wieczór) padł pierwszy strzał, do dziś nie wiadomo, z której strony.Dość przypadkowo dowództwo objął kpt Stanisław Taczak, oficer ze Sztabu Generalnego w Warszawie, który odwiedzał właśnie w Poznaniu brata. Zgodę sztabu na dowodzenie powstaniem otrzymał… telefonicznie. – Powstanie wielkopolskie w dużej mierze było powstaniem na telefon, bo przedstawiciel danej miejscowości, który był akurat w Poznaniu, wyskakiwał na pocztę, dzwonił, informował swoich ludzi w terenie – opowiada dr Rezler. Kapitan Taczak świetnie sobie poradził w tej nietypowej sytuacji. 16 stycznia 1919 dowództwo objął przysłany ze sztabu w Warszawie gen. Józef Dowbor-Muśnicki. Walki w Wielkopolsce zakończył rozejm w Trewirze z 1919 roku – zawarty pomiędzy siłami Ententy a Niemcami.Powstanie wielkopolskie włączono do niego na wniosek Ferdinanda Focha, marszałka Francji. W odcinku rozmawiamy też o tym, dlaczego mieszkańcy Poznania nie przepadają za Józefem Piłsudskim, jak to było z tym Paderewskim i jego płomienną mową, która zachęciła Poznaniaków do walki (mit, mit, mit) i dlaczego oskarżanie mieszkańców zaboru pruskiego o tchórzostwo nie jest uzasadnione. Odcinek powstał podczas XVI podróży Radia Naukowego do Poznania. Podróże są możliwe dzięki wspierającej nas społeczności Patronek i Patronów.
Epoki, które w oficjalnej, szkolnej edukacji uznajemy za „światłe” – odrodzenie, oświecenie, modernizm – są podszyte czarną magią, alchemią, okultyzmem, hermetyzmem, ezoteryzmem. Mitem założycielskim ery nowożytnej jest gnostycyzm. To uparta wiara w samozbawienie elitarnych jednostek, krążąca bez przerwy idea mesjańskiej misji wybranych narodów czy grup oraz obsesyjnie powracający projekt stworzenia raju – tu na ziemi, bez Boga, zdetronizowanego przez przebóstwione postacie pysznych nadludzi, homines supersapientes. W dziejach naszej części globu od wieków ścierają się dwie siły duchowe: chrześcijaństwo z najważniejszym przykazaniem – miłości Boga i bliźniego (jako kontynuacja i dopełnienie mozaizmu, religii objawionej, wiary ludzi Księgi, Tory Hebrajczyków) oraz gnoza (której imię Legion), tryskająca z zatrutego, kabalistycznego źródła. Tak można w syntetycznym skrócie przedstawić koncepcję Barbary Stanisławczyk. Z autorką fascynującej książki „Bękarci judaizmu. Dzieje rewolucji gnostyckiej”, która ukazała się nakładem wydawnictwa „Wektory” rozmawiał dziennikarz RMF FM Bogdan Zalewski.
Though the last twelve episodes have taken Marina Warner and her interlocutors through many worlds and texts, no series could ever encompass the full scope of fantastic literature. This episode, recorded live at Swedenborg House, is an attempt to fill the gaps, or fail heroically. Marina and Adam Thirlwell are joined by Edwin Frank, editorial director of the New York Review Books and author of ‘Stranger than Fiction: Lives of the Twentieth Century Novel'. Together they assess existing canons and definitions, redefine and rediscover categories and exceptions, and consider the pleasures and uses of the fantastic. Non-subscribers will only hear an extract from this episode. To listen to the full episode, and all our other Close Readings series, subscribe: Directly in Apple Podcasts: https://lrb.me/applecrff In other podcast apps: https://lrb.me/closereadingsff Read more in the LRB: Colin Burrow: Fiction and the Age of Lies https://www.lrb.co.uk/the-paper/v42/n04/colin-burrow/fiction-and-the-age-of-lies Marina Warner on fairytale: https://www.lrb.co.uk/the-paper/v12/n21/marina-warner/that-which-is-spoken Jonathan Lethem on Stanisław Lem and Science Fiction: https://www.lrb.co.uk/the-paper/v44/n03/jonathan-lethem/my-year-of-reading-lemmishly A.D. Nuttall on the rhetoric of the fantastic: https://www.lrb.co.uk/the-paper/v04/n21/a.d.-nuttall/really-fantastic
Powinna być nieufnością – tak zatytułowaliśmy dyskusję dotyczącą poezji Stanisława Barańczaka, która odbyła się podczas jubileuszowej 10. edycji Festiwalu Silesius. O wielkim poecie, tłumaczu i jego twórczości rozmawiali Dariusz Pawelec, Adam Poprawa i Agnieszka Waligóra.Zapraszamy do słuchania!------------------------------Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i DziedzictwaNarodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury
Słuchowisko to hołd dla Teatru Polskiego Radia. Nawiązuje do spektaklu Alojzego Kaszyna z 29 listopada 1925 roku, który zainaugurował istnienie Teatru w Polskim Radiu. Aktorskie czytanie dramatu skupia się na postaci Starego Wiarusa, niemej, lecz symbolicznej, przynoszącej raport o krwawych żniwach wojny i konsekwencjach opieszałości dowódców. Równolegle rozgrywa się opowieść o miłości Marii i Józefa, o ryzyku młodzieńczej ambicji i lęku rodzin żegnających powstańców. To też historia wodza, który nie potrafi unieść odpowiedzialności. Temat wciąż aktualny wobec wojny w Ukrainie. Adaptacja i reżyseria: Mariusz Malec. Reżyseria dźwięku: Andrzej Brzoska. Muzyka: Paweł Paprocki. Wykonanie: Ewa Bukała. Kierownictwo produkcji: Beata Jankowska. Obsada: Wiktoria Gorodecka, Jagoda Jasnowska, Krzysztof Wakuliński, Michał Breitenwald, Kamil Książek, Juliusz Godzina, Maciej Kozakoszczak, Mikołaj Śliwa, Wojciech Melzer
durée : 01:28:27 - En pistes ! du vendredi 28 novembre 2025 - par : Emilie Munera, Rodolphe Bruneau Boulmier - Avec "Le Manoir hanté", le chef et son Europa Galante poursuivent l'enregistrement des œuvres du père de l'opéra polonais. Autre projet d'ampleur, celui mené par le claveciniste Jean Rondeau et consacré à l'œuvre de Louis Couperin. Vous aimez ce podcast ? Pour écouter tous les autres épisodes sans limite, rendez-vous sur Radio France.
durée : 00:10:36 - Le Disque classique du jour du vendredi 28 novembre 2025 - Fabio Biondi et son Europa Galante poursuivent leur exploration de la musique de Stanisław Moniuszko avec son opéra le plus connu : Le Manoir hanté. Vous aimez ce podcast ? Pour écouter tous les autres épisodes sans limite, rendez-vous sur Radio France.
durée : 00:10:36 - Le Disque classique du jour du vendredi 28 novembre 2025 - Fabio Biondi et son Europa Galante poursuivent leur exploration de la musique de Stanisław Moniuszko avec son opéra le plus connu : Le Manoir hanté. Vous aimez ce podcast ? Pour écouter tous les autres épisodes sans limite, rendez-vous sur Radio France.
durée : 01:28:27 - En pistes ! du vendredi 28 novembre 2025 - par : Emilie Munera, Rodolphe Bruneau Boulmier - Avec "Le Manoir hanté", le chef et son Europa Galante poursuivent l'enregistrement des œuvres du père de l'opéra polonais. Autre projet d'ampleur, celui mené par le claveciniste Jean Rondeau et consacré à l'œuvre de Louis Couperin. Vous aimez ce podcast ? Pour écouter tous les autres épisodes sans limite, rendez-vous sur Radio France.
A new week means new questions! Hope you have fun with these!Hinge, pivot, ball and socket are three types of what skeletal structure?In Canada, what province is the capital city located?Stanisław II August ruled from 1764 to 1795 and was the last king of which country, the fifth largest EU country?What element has the highest melting point?In 1926 Gertrude Ederle swam what in 14 1/2 hours, breaking the men's record by 2 hours, and the inspiration for the Daisy Ridley film "Young Woman and the Sea"?Which Aristophanes comedy shares its name with a 1963 natural horror film directed by Alfred Hitchcock?What was the first horror film to be nominated for Best Picture?The word "Alphabet" comes from the first two letters of what language?In operation since 1930, London's Great West Aerodrome later became the site of what?Traditionally, what color are the community chest cards in a game in Monopoly?In "The Office" what does Michael Scott eat at lunch to make him fall asleep?What is the best selling album of the 21st century thus far?In 2010, Jonathan Franzen was the first American novelist to appear on the cover of TIME since what legendary and prolific American writer?MusicHot Swing, Fast Talkin, Bass Walker, Dances and Dames, Ambush by Kevin MacLeod (incompetech.com)Licensed under Creative Commons: By Attribution 3.0 http://creativecommons.org/licenses/by/3.0/Don't forget to follow us on social media:Patreon – patreon.com/quizbang – Please consider supporting us on Patreon. Check out our fun extras for patrons and help us keep this podcast going. We appreciate any level of support!Website – quizbangpod.com Check out our website, it will have all the links for social media that you need and while you're there, why not go to the contact us page and submit a question!Facebook – @quizbangpodcast – we post episode links and silly lego pictures to go with our trivia questions. Enjoy the silly picture and give your best guess, we will respond to your answer the next day to give everyone a chance to guess.Instagram – Quiz Quiz Bang Bang (quizquizbangbang), we post silly lego pictures to go with our trivia questions. Enjoy the silly picture and give your best guess, we will respond to your answer the next day to give everyone a chance to guess.Twitter – @quizbangpod We want to start a fun community for our fellow trivia lovers. If you hear/think of a fun or challenging trivia question, post it to our twitter feed and we will repost it so everyone can take a stab it. Come for the trivia – stay for the trivia.Ko-Fi – ko-fi.com/quizbangpod – Keep that sweet caffeine running through our body with a Ko-Fi, power us through a late night of fact checking and editing!
#płatnawspółpraca | We wtorek w "Onet Rano." przywita się Odeta Moro, której gośćmi będą: Stanisław Dojs, PR Manager Hyundai Motor Poland; Piotr Szypulski, Autoświat; Łukasz Olkowicz, Przegląd Sportowy; Miłosz Motyka, minister energii. W części "Onet Rano. WIEM" gościem Mikołaja Kunicy będzie: Anna Zimny Zając, redaktor naczelna Medonet.
Dzisiaj w „Kulturze na weekend”: „Silver”, film dokumentalny Natalii Koniarz. Natalia Koniarz to reżyserka młodego pokolenia. Razem z operatorem Stanisławem Cuskem zrealizowali film dokumentalny poświęcony górnikom w Boliwii. Film został już obsypany nagrodami, m.in. przez Krakowski Festiwal Filmowy. Gildia Polskich Reżyserów doceniła ten debiut, umieszczając go na liście najlepszych filmów roku. Dokument skupia się na tym, jak pracują i żyją górnicy w kopalni srebra w miejscowości Potosi w Boliwii. Podziemne korytarze, które razem mają ponad 100 km długości, są często bardzo niebezpieczne. A w samej kopalni na przestrzeni wieków zginęło 8 mln ludzi. O tym, jak wygląda codzienność ludzi w Potosi, czy jeszcze dziś zdarzają się wypadki w kopalniach i dlaczego mieszkańcy nie wyjadą z miasta, opowiada Natalia Koniarz. Rozmowę prowadzi Janusz Wróblewski, tygodnik „Polityka”.
Can a single sentence change the way you see the world? My guest on this episode, James Geary thinks so.Episode SummaryOn this episode, I speak with writer and journalist James, whose lifelong fascination with aphorisms — the world's shortest literary form — reveals why brevity really is the soul of wit. James explains what makes an aphorism work, shares the five laws that define them, and explores how these concise little sayings have guided human thought from ancient times to social media. We discuss:The difference between aphorisms and proverbsHow short phrases can serve as decision-making tools and emotional signpostsWhy humour and contradiction are central to wisdomHow modern culture, marketing, and even AI continue the aphoristic traditionJames's book The World in a Phrase and why he chose to update it 20 years after originally publishing itI also ask him whether my friend James Victore's phrase 'what made you weird as a kid, makes you great today' is an aphorism (spoiler alert: it is!).Guest bioJames Geary is a writer, journalist, and Deputy Curator at Harvard's Nieman Foundation for Journalism. He is the author of 'The World in a Phrase: A Brief History of the Aphorism' and 'Geary's Guide to the World's Great Aphorists'.Links to topics James' book The World in a Phrase: A Brief History of the Aphorism (Second Edition) — University of Chicago Press page. University of Chicago PressJames' official website (book + aphorism archive). jamesgeary.com+1Harvard Gazette profile piece (“Brief bursts of wisdom”). Harvard GazetteJames Geary — TED Talk “Metaphorically speaking.” TEDEarlier Human Risk podcast episode with James Victore (where he shares “the things that made you weird…”): The Human Risk PodcastAI-Generated Timestamp Summary[00:00:00] Opening, why short phrases stick; introducing James Geary and my confession about “aphorism” pronunciation and definition.[00:01:00] What aphorisms are; oldest literary form; Reader's Digest spark at age eight. [00:03:00] First memorable line: “difference between a rut and a grave”; why compressing meaning captivated him. [00:05:00] The five laws: brief, personal, definitive, philosophical, with a twist; applying them to the Victore quote. [00:06:30] Truth vs. usefulness; contradictions (Johnson vs. Bierce) and situational wisdom. [00:08:45] Aphorisms as everyday philosophy; “signposts” and “violin in public” imagery. [00:10:45] Teenage collecting; writing aphorisms on the backs of rock posters. [00:12:45] Joy + darkness; why humour helps memory; “Why can angels fly? Because they take themselves lightly.” [00:16:30] Family sayings; “If you're not living on the edge, you're taking up too much space.” [00:17:45] Redundancy story; “treacherous ground” aphorism as psychological footing. [00:19:30] Secular scripture; Pascal's tennis metaphor; timelessness across traditions. [00:23:00] Originality vs. recurrence; why the twist makes the familiar new. [00:25:15] Beyond greeting-card obviousness; Emerson's “braver five minutes longer.” [00:27:45] Knowing when to persist vs. bail; relationship aphorism “don't let someone show you twice.” [00:31:00] Short form ≠ short attention; links to deep, long thinking. [00:33:30] Craft vs. hot takes; how aphorisms provoke contemplation and dialogue. [00:37:00] Ukraine example; “We kneel before heroes, not invaders” and words+images. [00:41:00] Free speech, calm strength, and the form's defiance of authoritarianism. [00:43:15] Why a history, not a favourites list; posters to book structure. [00:47:00] Rights reversion; why a new edition now; social media context; more aphorists. [00:49:15] Choosing figures: omitting Wilde; championing Stanisław Lec; “No snowflake in an avalanche ever feels responsible.” [00:53:00] Aphorisms everywhere: t-shirts, bumper stickers, ads; “Lick the lid of life.” [00:56:30] Can AI write aphorisms? Yes — but beware “cognitive laziness.” [01:01:00] Prompts for humans vs. prompts for machines; why discomfort matters. [01:02:15] Book details; publisher; where to find it; closing thanks. [01:04:00] Outro: links, review ask, website, and final behavioural nudge on “phrases you live by.”
Od wieków marzyliśmy o stworzeniu myślącej maszyny. Od Golema po Frankensteina – zawsze chcieliśmy tchnąć w materię iskrę rozumu. Dziś ta fantazja stała się rzeczywistością.Sztuczna inteligencja jest wszędzie – w naszych telefonach, domach, rozmowach, decyzjach. Jednych zachwyca, innych przeraża. Ale czy naprawdę wiemy, czym ona jest?W pierwszym odcinku „Raportu o sztucznej inteligencji” wracamy do źródeł – od Stanisława Lema po Johna McCarthy'ego, od pierwszych eksperymentów z maszynowym uczeniem po rewolucję, która zmienia świat szybciej, niż ktokolwiek się spodziewał.Stanisław Lem będzie zresztą stałym przewodnikiem nowego formatu, bo w jego książkach – „Cyberiadzie” i „Bajkach robotów” – zawarte jest właściwie wszystko, czego dziś doświadczamy. Jak narodziła się sztuczna inteligencja – i dlaczego wciąż tak mało o niej wiemy? Jak to możliwe, że człowiek, który przez lata tworzył algorytmy, pewnego dnia sam stał się ich ofiarą – gdy jako dostawca jedzenia zaczął walczyć z bezdusznym systemem, który oceniał jego pracę jak maszynę? Czy sztuczna inteligencja może działać w naszym imieniu? Na przykład zrobić za nas zakupy – bez żadnych przekierowań do sklepów internetowych? Czy warto z tego skorzystać?Goście:Jerry Kaplan – amerykański pionier informatyki, tabletu i smartfona.Armin Samii – programista z Iranu, który pewnego dnia postanowił stanąć po drugiej stronie algorytmu.Mateusz Chrobok – ekspert do spraw cyberbezpieczeństwa, AI i startupów.Lektorzy:Grzegorz DobieckiMarek NiedźwieckiKrzysztof TubilewiczMichał ŻakowskiPartnerem tego odcinka jest Fundacja Roberta Dobrzyckiego.Rozkład jazdy: (10:15) Jerry Kaplan: Skąd wzięła się AI i czym jest?(38:13) Armin Samii: Jak algorytmy sterują życiem dostawcy jedzenia(52:07) Mateusz Chrobok: Zakupy ze sztuczną inteligencją(56:41) Do usłyszenia---------------------------------------------Raport o stanie świata to audycja, która istnieje dzięki naszym Patronom, dołącz się do zbiórki ➡️ https://patronite.pl/DariuszRosiakSubskrybuj newsletter Raportu o stanie świata ➡️ https://dariuszrosiak.substack.comKoszulki i kubki Raportu ➡️ https://patronite-sklep.pl/kolekcja/raport-o-stanie-swiata/ [Autopromocja]